II FZ 45/17

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2017-02-07

Skład orzekający: Bogusław Dauter

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy złożenie pełnomocnictwa do akt sprawy administracyjnej zwalnia pełnomocnika z obowiązku jego przedłożenia w postępowaniu sądowoadministracyjnym przy pierwszej czynności procesowej?
Ratio decidendi
Złożenie pełnomocnictwa do akt sprawy administracyjnej nie zwalnia pełnomocnika z obowiązku jego przedłożenia w postępowaniu sądowoadministracyjnym przy pierwszej czynności procesowej. Postępowanie przed sądem administracyjnym jest odrębne od postępowania administracyjnego, a akta sprawy administracyjnej nie są integralną częścią akt sądowych.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę C. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie w przedmiocie wznowienia postępowania, ponieważ pełnomocnik skarżącej nie uzupełnił braków formalnych skargi w postaci braku pełnomocnictwa procesowego w wyznaczonym terminie. Skarżąca wniosła zażalenie, zarzucając naruszenie przepisów PPSA dotyczących pełnomocnictwa i pozbawienia możności obrony praw. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie.
Rozstrzygnięcie
Oddalił zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Bogusław Dauter po rozpoznaniu w dniu 7 lutego 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia C. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 grudnia 2016 r., sygn. akt III SA/Wa 2946/16 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi C. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 20 lipca 2016 r. nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych postanawia: oddalić zażalenie. 1. Postanowieniem z 2 grudnia 2016 r., III SA/Wa 2946/16 w sprawie ze skargi C. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z 20 lipca 2016 r., [...] w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, odrzucił skargę. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 30 września 2016 r. wezwano pełnomocnika skarżącej do usunięcia braków formalnych skargi w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi przez złożenie oryginału lub potwierdzonej za zgodność z oryginałem kserokopii pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu strony skarżącej przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi. Powyższe wezwanie pełnomocnik skarżącej otrzymał 21 października 2016 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru k. 25 akt sądowych). Termin siedmiodniowy do uzupełnienia braków formalnych skargi, poprzez nadesłanie oryginału lub potwierdzonej za zgodność z oryginałem kserokopii pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu strony skarżącej przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi rozpoczął bieg 22 października 2016 r. i upłynął z 28 października 2016 r. (piątek), zgodnie z zasadami obliczania terminów przewidzianymi w art. 83 § 1 p.p.s.a. Pełnomocnik skarżącej, wykonując wezwanie sądu uzupełnił braki formalne skargi w dniu 4 listopada 2016 r.(data nadania w urzędzie pocztowym). Tym samym powyższa czynność dokonana została z uchybieniem zakreślonego w ww. zarządzeniu terminu. Sąd pierwszej instancji z uwagi na powyższe, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej: "p.p.s.a") odrzucił skargę. 2. W zażaleniu z 14 grudnia 2016 r. skarżąca zaskarżyła postanowienie sądu pierwszej instancji, zarzucając mu naruszenie: 1. art. 49 § 1 p.p.s.a. poprzez błędną ich wykładnię, powodującą nieważność postępowania wynikającą z nienależytego umocowania pełnomocnika skarżącej 2. art. 86 § 1 p.p.s.a. poprzez niezastosowanie i w konsekwencji pozbawienia jej możności obrony swoich praw. Wskazując na powyższe skarżąca wniosła o uchylenie ww. postanowienia w całości, przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przypisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. 3. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 37 § 1 p.p.s.a. pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa. Jednocześnie na podstawie art. 46 § 3 p.p.s.a. do pisma należy dołączyć pełnomocnictwo, jeżeli wnosi je pełnomocnik, który przedtem nie złożył pełnomocnictwa. Następnie w myśl art. 49 § 1 p.p.s.a. jeżeli wskutek niezachowania wymogów formalnych pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. W przypadku nieuzupełnienia we wskazanym wyżej terminie braków formalnych skargi sąd stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. odrzuca skargę. Z akt sprawy wynika, że pełnomocnik skarżącej, składając skargę do sądu pierwszej instancji, nie przedłożył pełnomocnictwa do reprezentowania swojej mocodawczyni. WSA w Warszawie wezwał go do usunięcia braku formalnego skargi w terminie siedmiu dni. Pouczył także stronę o konsekwencjach nieusunięcia tego braku. Pełnomocnik skarżącej w odpowiedzi na wezwanie przy piśmie z 3 listopada 2016 r. (data nadania pocztowego 4 listopada 2016 r.) nadesłał kopie pełnomocnictw do reprezentowania skarżącej z 6 sierpnia 2015 r. oraz z 11 stycznia 2016 r., jak również oryginał pełnomocnictwa z 2 listopada 2016 r. do reprezentowania skarżącej przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w sprawie III SA/Wa 2946/16 a także innymi sądami administracyjnymi. Dodatkowo w swoim piśmie z 3 listopada pełnomocnik skarżącej podnosił, że ww. pełnomocnictwach "jest umocowanie między innymi do działania w szerokim zakresie "przed sądami"(...)". Odnosząc się do okoliczności złożenia właściwych pełnomocnictw do akt administracyjnych, wskazać należy, że złożenie przez pełnomocnika pełnomocnictwa do akt administracyjnych podczas postępowania przed organami podatkowymi nie można traktować, jako złożonego do akt postępowania sądowoadministracyjnego. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie można utożsamiać wskazanej w art. 37 § 1 p.p.s.a. pierwszej czynności procesowej z czynnością dokonaną przed organami podatkowymi. Wspomniana w art. 37 § 1 p.p.s.a. regulacja dotyczy postępowania sądowego, tak samo jak zawarty w art. 46 § 3 p.p.s.a. obowiązek pełnomocnika dołączania pełnomocnictwa. Zdaniem sądu nie budzi wątpliwości, że oba te przepisy odnoszą się do postępowania przed sądami administracyjnymi i oba dotyczą akt sądowych danej sprawy. Tym samym sąd podziela dominującą w orzecznictwie sądowoadministracyjnym wykładnię art. 37 § 1 p.p.s.a., w myśl której nie zwalnia od obowiązku przedłożenia pełnomocnictwa w postępowaniu sądowoadministracyjnym fakt, że stosowny dokument został już dołączony do akt administracyjnych sprawy (tak NSA w orzeczeniach: II FSK 829/07 z 22 sierpnia 2008 r.; I FSK 347/08 z 23 września 2008 r., II FSK 1692/07 z 13 lutego 2009 r., II FSK 413/09 z 26 maja 2009 r., II FSK 3487/13 z 17 grudnia 2013 r., II FSK 3769/13 z 11 lutego 2014 r., I FSK 1175/14 z 7 sierpnia 2014 r.). Należy również podzielić wyrażone w doktrynie stanowisko wskazujące, że złożenie pełnomocnictwa do akt sprawy w postępowaniu administracyjnym nie zwalnia z obowiązku dołączenia pełnomocnictwa do akt sprawy przy pierwszej czynności procesowej przed sądem administracyjnym (art. 37 § 1 p.p.s.a.), nawet jeżeli pełnomocnictwo to zawierało w swej treści umocowanie do reprezentacji przed sądami administracyjnymi (tak M. Grego-Hoffmann, Wykazanie pełnomocnictwa w Rola pełnomocnika w postępowaniu sądowoadministracyjnym, publ. LEX/el). Trafnie w tej publikacji wskazano, że za prawdziwością tego twierdzenia przemawia kilka argumentów. Po pierwsze sprawa prowadzona przed organem administracji publicznej jest sprawą administracyjną, nie można zatem przyjmować, że postępowanie przed sądem administracyjnym jest kontynuacją postępowania przed organem, skoro przedmiotem rozstrzygania w sądzie administracyjnym jest sprawa sądowoadministracyjna. Po drugie nie istnieje ciągłość pomiędzy postępowaniem administracyjnym i sądowoadministracyjnym. Po trzecie organ administracji jest zobowiązany przekazać sądowi akta sprawy administracyjnej będącej przedmiotem kontroli. Jednak przesłanie pełnomocnictwa lub jego uwierzytelnionego odpisu jest konieczne albowiem materiał zgromadzony w aktach sprawy, przekazany przez organ administracyjny ulega zwrotowi po zakończeniu postępowania. Po czwarte istnieje odmienny krąg pełnomocników uprawnionych do reprezentacji przed organem administracji publicznej oraz przed sądem administracyjnym. Naczelnego Sądu Administracyjnego nie przekonuje również argumentacja przedstawiona przez skarżącą w zażaleniu, jakoby wezwanie z 30 września 2016 r. zostało skierowane do niewłaściwej osoby. Sąd pierwszej instancji wskazał jasno, że wzywa do złożenia oryginału lub potwierdzonej za zgodność z oryginałem kserokopii pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu strony skarżącej (...). Wezwanie to zostało skierowane do J. A. P., gdyż w skardze wyraźnie wskazano, że reprezentuje on stronę przed sądem pierwszej instancji. Ponadto to właśnie J. A. P. za pośrednictwem Poczty Polskiej, 8 września 2016 r. wniósł skargę do Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie (koperta - k. 13 akt sądowych). W takiej sytuacji nieuprawnione jest twierdzenie skarżącej podniesione w zażaleniu, że "nie było podstaw do traktowania J. A. P. jako pełnomocnika". Wobec powyższego w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego niezasadny jest także zarzut naruszenia art. 86 § 1 p.p.s.a. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., jako niezasadne.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło