I FSK 2002/17

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2020-10-06

Skład orzekający: Artur Mudrecki, Arkadiusz Cudak, Agnieszka Jakimowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przeniesienie własności nieruchomości gruntowej, stanowiącej część gospodarstwa rolnego, na rzecz Skarbu Państwa w zamian za odszkodowanie, podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, jeśli rolnik jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem VAT rozliczającym się na zasadach ogólnych?
Ratio decidendi
Przeniesienie własności nieruchomości gruntowej, stanowiącej część gospodarstwa rolnego, na rzecz Skarbu Państwa w zamian za odszkodowanie, podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, jeśli rolnik jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem VAT rozliczającym się na zasadach ogólnych. W takim przypadku grunt ten stanowi składnik majątkowy służący prowadzeniu działalności gospodarczej, a sama czynność wywłaszczenia wiąże się z brakiem możliwości rolniczego wykorzystania nieruchomości, za które przysługuje odszkodowanie, co oznacza, że podatnik działa w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, a nie zarządu majątkiem prywatnym.
Stan faktyczny
Wnioskodawca, rolnik będący zarejestrowanym czynnym podatnikiem VAT, prowadzący gospodarstwo rolne, został wywłaszczony z części gruntów rolnych pod drogę publiczną. W zamian za utratę własności przysługiwało mu odszkodowanie. Wnioskodawca uważał, że odszkodowanie to nie podlega opodatkowaniu VAT, gdyż nie prowadzi działalności w zakresie obrotu nieruchomościami, a grunty były wykorzystywane wyłącznie rolniczo. Organ interpretacyjny uznał, że przeniesienie własności gruntu wykorzystywanego w działalności rolniczej podlega VAT, chyba że grunt jest niezabudowany i nieobjęty planem zagospodarowania przestrzennego pod zabudowę. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił interpretację, uznając, że wnioskodawca nie jest podatnikiem VAT w zakresie tej transakcji, gdyż działał w ramach majątku prywatnego, a wywłaszczenie nie jest działalnością rolniczą.
Rozstrzygnięcie
Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w całości, oddalił skargę i zasądził od B.G. na rzecz Szefa Krajowej Administracji Skarbowej kwotę 580 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Artur Mudrecki, Sędzia NSA Arkadiusz Cudak, Sędzia WSA (del.) Agnieszka Jakimowicz (spr.), Protokolant Marek Wojtasiewicz, po rozpoznaniu w dniu 6 października 2020 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Szefa Krajowej Administracji Skarbowej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 8 sierpnia 2017 r. sygn. akt I SA/Gd 591/17 w sprawie ze skargi B.G. na interpretację indywidualną Ministra Rozwoju i Finansów z dnia 12 stycznia 2017 r. nr 0461-ITPP3.4512.603.2016.2.AT w przedmiocie podatku od towarów i usług 1) uchyla zaskarżony wyrok w całości, 2) oddala skargę, 3) zasądza od B.G. na rzecz Szefa Krajowej Administracji Skarbowej kwotę 580 (słownie: pięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Zaskarżonym wyrokiem z dnia 8 sierpnia 2017 r., sygn. akt I SA/Gd 591/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, po rozpatrzeniu skargi B.G., uchylił interpretację indywidualną Ministra Rozwoju i Finansów z dnia 12 stycznia 2017 r. o nr 0461-ITPP3.4512.603.2016.2.AT w przedmiocie podatku od towarów i usług oraz zasądził na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania. W uzasadnieniu Sąd ten wskazał, że z opisu sprawy wynika, iż wnioskodawca prowadzi gospodarstwo rolne jako zarejestrowany od dnia 1 lutego 2015 r. podatnik podatku od towarów i usług. Wnioskodawca w 2002 r. nabył działkę nr [...] – na wyłączną własność oraz w 2008 r. działkę nr [...] – w ramach wspólności małżeńskiej. Grunty te były wykorzystywane wyłącznie rolniczo w ramach prowadzonej rolniczej działalności gospodarczej, a przy ich nabyciu nie występował podatek od towarów i usług, wobec czego nie nastąpiło jego odliczenie. Na mocy decyzji Wojewody P. o realizacji inwestycji drogowej, której to decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności w dniu 2 lutego 2015 r., z działek tych wyodrębniono działki drogowe, które automatycznie przeszły na własność Skarbu Państwa, jako przeznaczone pod drogę, w związku z czym wnioskodawcy przysługuje odszkodowanie. W obowiązującym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego działka nr [...] znajduje się na terenie wielofunkcyjnym - usługi i zabudowa mieszkaniowa, zaś działki nr [...] i [...] mają przeznaczenie rolnicze - tj. tereny upraw polowych i zabudowy siedliskowej. Działki były niezabudowane i wykorzystywane rolniczo jako grunty orne. Nie były uzbrajane, ani ulepszane w żaden sposób z myślą o odsprzedaży. Nigdy nie były wynajmowane lub wydzierżawiane, ani użyczane osobom trzecim. Nie wnioskowano do gminy o przekształcenie tych działek na cele nierolnicze, w szczególności drogowe w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Wnioskodawca nie występował z małżonką o ustalenie warunków zabudowy dla tych działek, nie zabiegano także o ustalenie przebiegu drogi przez przejęte działki. Wnioskodawca nie planował wraz z małżonką sprzedaży działek, a utrata ich własności nastąpiła z inicjatywy Skarbu Państwa. Ani wnioskodawca, ani małżonka nie zajmowali się nigdy działalnością gospodarczą w zakresie obrotu nieruchomościami. W związku z tym wnioskodawca zadał pytanie, czy odszkodowanie przysługujące wnioskodawcy za działkę nr [...] (0,0505 ha) oraz odszkodowanie przysługujące wnioskodawcy i jego żonie za działki nr [...] (0,1333 ha) i nr [...] (0,0722 ha), przejęte pod drogę na podstawie art. 12 ust. 4 pkt. 1 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych będzie opodatkowane podatkiem od towarów i usług? Zdaniem wnioskodawcy, odszkodowanie za przejęte działki nie będzie opodatkowane podatkiem od towarów i usług. Jeżeli potraktujemy grunt jako przeznaczony pod drogę - utrata jego własności nie stanowi działalności rolniczej, a nadto wnioskodawca nie zajmuje się obrotem nieruchomościami, co w oczywisty sposób wynika z przedstawionego stanu faktycznego. Jeżeli natomiast uznamy, że doszło do przeniesienia własności gruntu rolnego, korzystałoby ono ze zwolnienia określonego w art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku od towarów i usług. W opinii organu zawartej w interpretacji z dnia 12 stycznia 2017 r., przeniesienie w zamian za odszkodowanie prawa własności nieruchomości gruntowej wykorzystywanej przez podatnika w prowadzonej działalności rolniczej (produkcja roślinna), podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na mocy art. 5 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, stanowiąc odpłatną dostawę towarów, o której mowa w art. 7 ust. 1 pkt 1 tej ustawy. Jednakże w przypadku, gdy działka będąca przedmiotem dostawy stanowiła teren niezabudowany, nieobjęty planem zagospodarowania przestrzennego bądź objęty takim planem, ale nieprzeznaczony zgodnie z tym planem pod zabudowę - co ma miejsce częściowo w odniesieniu do działek nr [...] i [...] - ich sprzedaż podlega zwolnieniu od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 9 ww. ustawy, a wnioskodawca nie ma obowiązku zapłaty podatku. Natomiast w pozostałym zakresie (w części działek przeznaczonych pod zabudowę siedliskową) będzie zobowiązany do zastosowania 23% stawki podatkowej, gdyż przedmiotowe zwolnienie nie znajdzie zastosowania. Organ zwrócił nadto uwagę, że wnioskodawca został zarejestrowany jako podatnik VAT zanim decyzji Wojewody P. nadano rygor natychmiastowej wykonalności i zanim stała się ostateczna. Po bezskutecznym wezwaniu organu do usunięcia naruszenia prawa, wnioskodawca wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, podnosząc zarzut naruszenia art. 5 ust. 1 i ust. 2 , a nadto art. 2 pkt 15, 20 i 21 ustawy o podatku od towarów i usług. W konsekwencji wniósł o uchylenie zaskarżonej interpretacji w całości i zasądzenie stosownych kosztów postępowania. Sąd I instancji uwzględniając skargę wskazał, że organ bezpodstawnie uznał wnioskodawcę za podatnika podatku od towarów i usług w zakresie dokonanej dostawy gruntu za odszkodowaniem. W uzasadnieniu Sąd ten wyjaśnił, że przejście własności gruntów w zamian za odszkodowanie na podstawie decyzji stanowi odpłatną dostawę towarów, o której mowa w art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług. Wnioskodawcy nie można jednak uznać za podatnika tego podatku. Po pierwsze, skarżący niewątpliwie nie podlegał opodatkowaniu jako osoba prowadząca działalność gospodarczą w zakresie zbywania nieruchomości. Jak wynika bowiem ze stanu faktycznego przedstawionego we wniosku, sporne grunty nabyte zostały w celu powiększenia gospodarstwa rolnego i tak też - rolniczo - były wykorzystywane. Skarżący nie prowadził działalności gospodarczej w zakresie obrotu nieruchomościami. Z wniosku nie wynika, aby zmiana przeznaczenia działek nastąpiła z inicjatywy skarżącego. Zatem sama dostawa gruntów (wywłaszczenie za odszkodowaniem) nie świadczy o tym, że z tego powodu zbywający te grunty jest podatnikiem podatku od towarów i usług. Po drugie, organ niezasadnie przyjął, że wywłaszczenie działek gruntu jest elementem prowadzonej przez podatnika rolniczej działalności gospodarczej. W świetle ścisłej definicji działalności rolniczej, zawartej w art. 15 ust. 2 cyt. ustawy, w jej zakres niewątpliwie nie wchodzi obrót nieruchomościami oraz przeniesienie prawa własności działki w zamian za odszkodowanie. Utrata własności nieruchomości rolnej w wyniku wywłaszczenia, nie stanowi wykorzystywania w sposób ciągły majątku rzeczowego w ramach działalności rolniczej, w celu uzyskania z tego tytułu dochodu w rozumieniu art. 15 ust. 2 cyt. ustawy. Nie można bowiem skarżącemu przypisać w tym zakresie prowadzenia działalności handlowej polegającej na sprzedaży nieruchomości. Nie występował on w roli handlowca w odniesieniu do wywłaszczonych nieruchomości, lecz w roli rolnika, prowadzącego działalność rolniczą. Niezależnie od powyższego Sąd podkreślił, że z przedstawionego stanu faktycznego wynikało, że decyzji przenoszącej własność nieruchomości nadano rygor natychmiastowej wykonalności w dniu 2 lutego 2015 r., jeden dzień po zarejestrowaniu skarżącego jako podatnika podatku od towarów i usług w zakresie działalności rolniczej. Cały proces prowadzący do wywłaszczenia nieruchomości, zakończony decyzją, której data nie została w stanie faktycznym wskazana, odbywał się zatem przed rejestracją skarżącego jako podatnika. W toku tego procesu skarżący nie był podatnikiem, a przedmiotowe nieruchomości w związku z przygotowaniami do wywłaszczenia wyłączono z produkcji rolnej, skarżący zaprzestał także pobierania dopłat bezpośrednich od tych działek. Okoliczności te świadczą o zaprzestaniu prowadzenia działalności gospodarczej o charakterze rolniczym na tych nieruchomościach jeszcze przed wydaniem decyzji. Nadto powyższe działki utraciły charakter gruntu rolnego w związku z ich przeznaczeniem pod budowę drogi, co spowodowało, że stały się dla skarżącego zbędne. Powyższe okoliczności wskazują, że działki te nie stanowiły przedmiotu wchodzącego w skład gospodarstwa rolnego lecz stały się majątkiem osobistym ich właścicieli. W momencie wywłaszczenia działek właściciele zbywali zatem swój majątek osobisty (w tym zakresie Sąd powołał się na wyrok TSUE z dnia 15 września 2011 r. w sprawach połączonych C-180/10 i C-181/10). Za słuszny uznano także argument skarżącego, że obciążenie go obowiązkiem zapłaty podatku od kwoty jest niesprawiedliwe i niezgodne z istotą regulacji dotyczących tego podatku, bowiem zapłata podatku przez zbywcę skutkuje uszczupleniem kwoty netto będącej wartością nieruchomości i obciąży wyłącznie zbywcę towaru, a nie jego nabywcę. W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku, opartej na obydwu podstawach kasacyjnych, pełnomocnik organu zarzucił: I. naruszenie prawa materialnego, tj. a. art. 15 ust. 2 w powiązaniu z art. 5 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2016 r., poz. 710 z późn. zm.), poprzez ich błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu przez Sąd, że przeniesienie własności działek wyodrębnionych z gospodarstwa rolnego skarżącego na rzecz Skarbu Państwa w zamian za odszkodowanie nie jest działalnością gospodarczą w rozumieniu tego przepisu i w związku z tym nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, b. art. 15 ust. 1 cyt. ustawy, poprzez jego niezastosowanie na skutek przyjęcia, że skarżący z tytułu dokonanej na rzecz Skarbu Państwa dostawy działek w zamian za odszkodowanie nie będzie podatnikiem podatku od towarów i usług w rozumieniu ww. przepisu, II. naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. a. art. 141 § 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, poprzez dokonanie niewłaściwej analizy i oceny stanu faktycznego opisanego we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej, skutkiem czego uzasadnienie wyroku zawiera sprzeczne okoliczności faktyczne i w konsekwencji nieprawidłową ocenę Sądu dotyczącą sposobu wykorzystywania przez skarżącego gruntów będących przedmiotem wywłaszczenia. Wobec powyższego wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi, względnie o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku oraz zasądzenie kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. Odpowiedzi na skargę kasacyjną nie wniesiono. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy podnieść, że zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 z późn. zm.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, która w sprawie tej jednak nie występuje. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej, która została oparta na obydwu podstawach kasacyjnych określonych w art. 174 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, gdyż zarzuca się w niej zarówno naruszenie przepisów postępowania, jak i przepisów prawa materialnego. Mając powyższe na względzie, przypomnieć należy, że istota niniejszej sprawy sprowadzała się do oceny, czy w przedstawionych we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej okolicznościach faktycznych przeniesienie prawa własności nieruchomości gruntowej wchodzącej w skład gospodarstwa rolnego na rzecz Skarbu Państwa w zamian za odszkodowanie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, a wnioskodawca jest zobowiązany do zapłaty podatku, a więc czy może być uznany za podatnika w rozumieniu art. 15 ust. 1 i ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług. W ocenie Sądu I instancji skarżący nie podejmował żadnych działań zmierzających do sprzedaży przedmiotowych gruntów, gdyż nie miał wpływu na przeniesienie własności działki na rzecz Skarbu Państwa, stąd też nie można go uznać za podatnika w zakresie dostawy owego gruntu, bowiem nie sposób przypisać, w tym konkretnym przypadku, działania w ramach profesjonalnego obrotu nieruchomościami. Sąd I instancji uznał, że wywłaszczenie działek gruntu nie może być uznane za element prowadzonej przez podatnika rolniczej działalności gospodarczej. W świetle ścisłej definicji działalności rolniczej, zawartej w art. 15 ust. 2 cyt. ustawy, w jej zakres niewątpliwie nie wchodzi obrót nieruchomościami oraz przeniesienie prawa własności działki w zamian za odszkodowanie. Natomiast organ interpretacyjny wskazał, że z przedstawionego we wniosku opisu sprawy wynika, iż grunt będący przedmiotem wywłaszczenia, wykorzystywany był przez wnioskodawcę w prowadzonej działalności gospodarczej (gospodarstwie rolnym), opodatkowanej na zasadach ogólnych. Zatem dostawa działek nie nastąpiła w ramach zarządu majątkiem prywatnym, ale stanowiła zbycie dokonane w ramach prowadzonej działalności gospodarczej (gospodarstwa rolnego). Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego ocena prawna wyrażona w zaskarżonym wyroku jest nieprawidłowa. Tym samym podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty dotyczące naruszenia przez WSA w Gdańsku prawa materialnego, tj. art. 15 ust. 2 w powiązaniu z art. 5 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług, poprzez ich błędną wykładnię oraz art. 15 ust. 1 tej ustawy, poprzez jego niezastosowanie są zasadne. Dla oceny trafności zarzutu skargi kasacyjnej zasadnicze znaczenie ma to, że wnioskodawca jest czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług, opodatkowanym na zasadach ogólnych. Jest bowiem rolnikiem i prowadzi gospodarstwo rolne. Należy podkreślić, że skarżący nie jest rolnikiem ryczałtowym, korzystającym z szczególnych procedur opodatkowania, określonych w art. 115 i następne ustawy o podatku od towarów i usług. Nie ma przy tym znaczenia eksponowana przez Sąd I instancji okoliczność, że decyzji przenoszącej własność nieruchomości nadano rygor natychmiastowej wykonalności w dniu 2 lutego 2015 r., czyli jeden dzień po zarejestrowaniu skarżącego jako podatnika podatku od towarów i usług w zakresie działalności rolniczej. Obiektywnie rzecz biorąc, w chwili, gdy decyzja stała się wykonalna i zanim stała się ostateczna (co nastąpiło w dniu 18 sierpnia 2015 r.) wnioskodawca miał przymiot zarejestrowanego czynnego podatnika podatku VAT, rozliczającego się na zasadach ogólnych. Natomiast przywoływany przez Sąd I instancji wyrok TSUE z dnia 15 września 2011 r. w sprawach połączonych C-180/10 [...] i C-181/10 [...] zapadł na tle stanu faktycznego, w którym wnioskodawcy nie byli czynnymi podatnikami podatku od towarów i usług. Jeśli chodzi o skarżącego w sprawie C-180/10, to nie prowadził on działalności gospodarczej, a zatem nie był podatnikiem podatku od towarów i usług. Z kolei wnioskodawcy w sprawie C-181/10 byli rolnikami ryczałtowymi. Trybunał w tym wyroku podkreślił, że "okoliczność, że skarżący w postępowaniu głównym w sprawie C-181/10 zarejestrowali się jako podatnicy podatku VAT w systemie ryczałtowym z tytułu działalności rolniczej jest bez znaczenia z punktu widzenia powyższych rozważań. Jak bowiem słusznie zauważają rząd polski i Komisja Europejska, transakcje inne niż dostawa produktów rolnych i świadczenie usług rolniczych w rozumieniu art. 295 ust. 1 dyrektywy VAT, dokonywane przez rolnika ryczałtowego w ramach jego działalności rolniczej, podlegają zasadom ogólnym dyrektywy (zob. wyroki z dnia 15 lipca 2004 r. w sprawie C-321/02 H., Zb.Orz. s. I-7101, pkt 31, 36; a także z dnia 26 maja 2005 r. w sprawie C-43/04 S., Zb.Orz. s. I-4491, pkt 20)" (pkt 48). Tym samym powołana przez Sąd I instancji argumentacja oparta na treści ww. wyroku TSUE oraz wyroku NSA wydanym w składzie siedmiu sędziów z dnia 29 października 2007 r., sygn. akt I FPS 3/07 nie może być w okolicznościach niniejszej sprawy uznana za trafną. W stanie faktycznym przedstawionym we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej skarżący wskazał, że od 2002 r. prowadzi gospodarstwo rolne obecnie o powierzchni około 63 ha. Niektóre grunty należą do wnioskodawcy, niektóre są wspólne z małżonką, wszystkie nabywane były z czasem dla celów powiększenia przedmiotowego gospodarstwa rolnego. Przedmiotem działalności rolniczej jest produkcja roślinna. Grunty te były wykorzystywane wyłącznie rolniczo w ramach prowadzonej rolniczej działalności gospodarczej. Wnioskodawca od 2015 r. jest zarejestrowanym podatnikiem podatku VAT w związku z prowadzoną działalnością rolniczą. Nie nabywano i nie sprzedawano żadnych nieruchomości w związku z pozarolniczą działalnością gospodarczą. Wnioskodawca i małżonka są zarejestrowani w KRUS od 2002 r. Do momentu przejęcia działek były one wykorzystywane rolniczo jako grunty orne, jednakże w związku z planowanym przejęciem na rzecz Skarbu Państwa pod drogę, nie przygotowywano przejmowanych działek do zasiewu na kolejny rok. Grunty te nie były dzielone na mniejsze działki. Powyższe działki nie były uzbrajane, ani ulepszane w żaden sposób z myślą o odsprzedaży. Nigdy nie były wynajmowane lub wydzierżawiane, ani użyczane osobom trzecim. Nie wnioskowano do gminy o przekształcenie tych działek na cele nierolnicze, w szczególności drogowe w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Wnioskodawca nie występował z małżonką o ustalenie warunków zabudowy dla tych działek. Nie zabiegano o ustalenie przebiegu drogi przez przejęte działki. Ani wnioskodawca, ani małżonka nie zajmowali się nigdy działalnością gospodarczą w zakresie obrotu nieruchomościami. Analiza tak przedstawionego we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej stanu faktycznego prowadzi do wniosku, że bezspornym jest, iż doszło do wywłaszczenia na rzecz Skarbu Państwa działek gruntu wchodzących w skład gospodarstwa rolnego, prowadzonego przez rolnika będącego czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług, opodatkowanego na zasadach ogólnych. Doszło więc do czynności, której przedmiotem była część gospodarstwa rolnego, na której wnioskodawca prowadził działalność gospodarczą opodatkowaną na zasadach ogólnych. Należy podkreślić ścisły związek gruntu z prowadzonym przez skarżącego gospodarstwem rolnym, który prowadzi je jako zarejestrowany czynny podatnik VAT, a zatem grunt ten stanowi składnik majątkowy służący prowadzeniu działalności gospodarczej, którą w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług – jest również działalność rolnicza. Zachodzi więc związek dokonanej transakcji z prowadzoną działalnością gospodarczą. Co więcej, wywłaszczenie nieruchomości wiązało się m.in. z brakiem możliwości rolniczego wykorzystania nieruchomości, za które skarżącemu przysługiwało odszkodowanie. Stąd też nie można zgodzić się z Sądem I instancji, że w zakresie tej czynności skarżący działał w ramach zarządu majątkiem prywatnym, w sytuacji, gdy te składniki majątkowe były przedmiotem prowadzonej na tym gruncie działalności gospodarczej opodatkowanej podatkiem od towarów i usług na zasadach ogólnych. Zgodnie z art. 15 ust. 1 i ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Działalność gospodarcza obejmuje natomiast wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego opisana wyżej dostawa nieruchomości stanowiącej część gospodarstwa rolnego, w okolicznościach wskazanych w opisie sprawy, stanowi dostawę dokonywaną przez podmiot prowadzący działalność gospodarczą w rozumieniu cytowanego wyżej przepisu. Taki sam pogląd na tle identycznych stanów faktycznych i prawnych został sformułowany w szeregu wyroków Naczelnego Sądu Administracyjnego (przykładowo w wyrokach z dnia: 3 marca 2015 r., sygn. akt I FSK 601/14, 15 listopada 2018 r., sygn. akt I FSK 1401/18, 6 grudnia 2018 r., sygn. akt I FSK 2089/16, 19 marca 2019 r., sygn. akt I FSK 347/17, 11 czerwca 2019 r., sygn. akt I FSK 781/17, 30 października 2019 r., sygn. akt I FSK 1394/17, 10 grudnia 2019 r., sygn. akt I FSK 1576/17). Za nieuzasadniony natomiast należy uznać zarzut naruszenia przepisów postępowania w postaci art. 141 § 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wbrew bowiem twierdzeniom organu interpretacyjnego uzasadnienie zaskarżonego wyroku spełnia wymogi ustawowe, wynikające z tego przepisu. Pisemne motywy zawierają zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Sam fakt, że strona skarżąca w odmienny sposób interpretuje sporne przepisy nie oznacza, że uzasadnienie jest wadliwe w aspekcie przewidzianym w art. 141 § 4 cyt. ustawy. Uwzględniając powyższe wywody i uznając, że istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił zaskarżony wyrok w całości i w oparciu o art. 151 tej ustawy skargę oddalił. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono natomiast na podstawie art. 209, art. 203 pkt 2 i art. 205 § 2 w zw. z art. 207 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz § 14 ust. 1 pkt 2 lit. a w zw. z ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2015 r., poz. 1804 z późn. zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło