II SA/Op 207/17

WyrokWSA w Opolu2017-08-08

Skład orzekający: Teresa Cisyk, Elżbieta Kmiecik, Daria Sachanbińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zgłoszenie budowy przydomowej biologicznej oczyszczalni ścieków może zostać sprzeciwione przez organ administracji budowlanej, jeśli miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego nakazuje odprowadzanie ścieków siecią kanalizacji sanitarnej, a podłączenie do tej sieci jest technicznie lub ekonomicznie nieuzasadnione?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji dokonały wadliwej wykładni przepisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Sprzeciw wobec zgłoszenia budowy przydomowej oczyszczalni ścieków jest nieuzasadniony, jeśli podłączenie do istniejącej sieci kanalizacyjnej jest technicznie lub ekonomicznie niemożliwe lub wymagałoby znacznych nakładów inwestora na rozbudowę sieci, a gmina nie zapewniła warunków do podłączenia.
Stan faktyczny
Skarżący złożył zgłoszenie budowy przydomowej biologicznej oczyszczalni ścieków. Starosta Opolski wniósł sprzeciw, uznając, że inwestycja narusza miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, który nakazuje odprowadzanie ścieków siecią kanalizacji sanitarnej. Wojewoda Opolski utrzymał w mocy decyzję Starosty. Skarżący zarzucił organom naruszenie przepisów K.p.a. oraz błędną wykładnię miejscowego planu, wskazując na brak możliwości podłączenia do sieci kanalizacyjnej i nieuzasadnione obciążenie go kosztami.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody Opolskiego oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty Opolskiego i zasądził od Wojewody Opolskiego na rzecz M. B. kwotę 500 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Cisyk Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik Sędzia WSA Daria Sachanbińska – spr. Protokolant St. inspektor sądowy Grażyna Jankowska-Stykała po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 sierpnia 2017 r. sprawy ze skargi M. B. na decyzję Wojewody Opolskiego z dnia 24 marca 2017 r., nr [...] w przedmiocie sprzeciwu do zgłoszenia robót budowlanych 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty Opolskiego z dnia 17 stycznia 2017 r., nr [...], 2) zasądza od Wojewody Opolskiego na rzecz M. B. kwotę 500 (pięćset) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia 17 stycznia 2017 r., nr [...], Starosta Opolski zgłosił sprzeciw w sprawie zamiaru wykonywania przez M. B. (dalej zwanego również skarżącym) robót budowlanych, obejmujących budowę przydomowej biologicznej oczyszczalni typu NV-1 w [...], gm. [...], przy ul. [...], na działce nr a. Decyzja wydana została na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2016 r. poz. 290, z późn. zm.) oraz na podstawie art. 104 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23, z późn. zm.), zwanej dalej K.p.a. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że 13 stycznia 2017 r. skarżący złożył zgłoszenie dla ww. inwestycji. Dalej wyjaśnił, że wnioskowana budowa została zlokalizowana na działce objętej miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego Gminy [...] dla miejscowości [...], uchwalonym w dniu 31 stycznia 2014 r. uchwałą Nr [...] Rady Miejskiej w [...]. Organ podał, że w planie miejscowym działka nr a oznaczona została symbolem MN/U i zgodnie z jego § 10 ust 4 pkt 4 na terenie inwestycji zakazuje się odprowadzania ścieków bytowych i gospodarczych bezpośrednio do ziemi i wód powierzchniowych. Organ wskazał też, że na obszarze, na którym ma być zrealizowana przedmiotowa inwestycja zlokalizowane są dwa główne zbiorniki wód podziemnych GZWP 335 "Krapkowice-Strzelce Opolskie" oraz GZWP 334 - "Dolina Kopalna rzeki Mała Panew". Ponadto w § 24 ust. 3 pkt a i e miejscowego planu nałożono obowiązek odprowadzania ścieków siecią kanalizacji sanitarnej oraz zakazano odprowadzania zanieczyszczonych ścieków do ziemi i wód powierzchniowych. Zdaniem organu, zgłoszenie skarżącego narusza ustalenia miejscowego planu, co uzasadniało wniesienie sprzeciwu. W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia w całości oraz o dopuszczenie dowodu z pisma A Sp. z o.o. z dnia 5 kwietnia 2011 r. na okoliczność braku pełnego skanalizowania wsi gminy [...]. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie art. 7, art. 77 oraz art. 107 § 3 K.p.a. w ten sposób, że w uzasadnieniu jest mowa o uchwale Rady Gminy [...], podczas gdy miejscowy plan uchwalony został na mocy uchwały Rady Gminy [...] z dnia 31 stycznia 2014 r., Nr [...] w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi [...]. Już tylko to uchybienie, zdaniem skarżącego, wskazuje, że organ nie wyjaśnił należycie wszystkich okoliczności sprawy. Poza tym Starosta błędnie uznał, iż z powodu występowania zbiorników wód podziemnych miejscowy plan przewiduje obowiązek odprowadzania ścieków do kanalizacji. Ponadto w sprawie brak jest okoliczności czy też dowodów na występowanie związku między planowaną oczyszczalnią a wpływem na zbiorniki wód podziemnych. Również plan nie zakazuje instalowania przydomowych oczyszczalni ścieków. Skarżący zwrócił uwagę, że organ pominął § 29 miejscowego planu, który przewiduje pełne skanalizowanie wsi gminy [...]. Jednak faktycznie te założenia nie są zrealizowane i działka nr b (obecnie a) nie jest skanalizowana, a A Sp. z o.o. nie ma środków na wykonanie tych prac. W tych okolicznościach, zdaniem skarżącego, nie można uznać, że zastosowanie przez inwestora najnowszej dostępnej na rynku technologii oczyszczania ścieków jest niezgodne z postanowieniami miejscowego planu. Poza tym planowane urządzenie odpowiada regułom przepisu art. 143 Prawa ochrony środowiska. Organ naruszył zatem przepis art. 30 ust. 6 pkt 2 Prawa budowlanego, uznając niezgodność planowanej inwestycji z postanowieniami miejscowego planu. Końcowo skarżący powołał wyrok NSA o sygn. akt II OSK 1115/07, w którym wyrażono pogląd, że okoliczność, iż w planie przewidziano budownictwo mieszkaniowe, zaś do czasu docelowego rozwiązania gospodarki ściekowej poprzez budowę kanalizacji ustalono możliwość budowy zbiorników bezodpływowych, bynajmniej nie może przesądzić o tym, że inwestorzy nie mają prawa do budowy technicznie odpowiedniej i w korzystniejszy sposób zapewniającej wymogi ekologii inwestycji polegającej na budowie urządzeń stanowiących przydomowe oczyszczalnie ścieków. W wyniku rozpatrzenia odwołania, Wojewoda Opolski decyzją z dnia 24 marca 2017 r., nr [...], utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu decyzji organ przedstawił przebieg dotychczasowego postępowania w sprawie i wyjaśnił, że przeprowadził uzupełniające postępowanie dowodowe, w ramach którego uzyskał m.in. informację od Spółki A [...], że przedmiotowa kanalizacja sanitarna przebiega w ulicy [...] w miejscowości [...] i został zakończona na wysokości budynku nr [...]. Natomiast na dzień 17 lutego 2017 r. warunki techniczne nie pozwalają na podłączenie się właściciela nieruchomości przy ul. [...] do istniejącej sieci kanalizacji sanitarnej, bez konieczności rozbudowy sieci. Następnie organ wskazał, że stosownie do art. 30 ust. 1 pkt 1 Prawa budowalnego, budowa planowanej oczyszczalni ścieków niewątpliwie wymaga zgłoszenia właściwemu organowi. Z kolei z treści art. 30 ust. 6 pkt 2 Prawa budowlanego wynika, że organ administracji architektoniczno-budowlanej bada dokonane zgłoszenie między innymi pod względem zgodności z ustaleniami obowiązującego na danym terenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Organ podał, że na terenie, na którym została zaplanowana przedmiotowa inwestycja obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego wsi [...], zatwierdzony uchwałą Rady Gminy [...] z dnia 31 stycznia 2014 r., Nr [...] (Dz. Urz. Woj. Opolskiego z 2014 r. poz. [...]), zwany dalej miejscowym planem. Organ stwierdził, że przepisy § 29 ust. 1-4 oraz § 24 pkt 3 lit. a miejscowego planu nakazują odprowadzanie ścieków siecią kanalizacji sanitarnej do oczyszczalni ścieków położonej poza granicami opracowania, co ma służyć ochronie wód podziemnych, w obrębie dwóch istniejących zbiorników wodnych. Dodał też, że z treści § 24 pkt 3 lit. a miejscowego planu oraz załącznika nr 1 do uchwały Nr [...] Rady Gminy [...] z dnia 31 stycznia 2014 r., będącego częścią graficzną miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, wynika, że zbiorniki wód podziemnych GZWP 334 - Dolina Kopalna rzeki Mała Panew i GZWP 335 Krapkowice-Strzelce Opolskie obejmują cały obszar miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi [...]. Analiza tych zapisów planu, zdaniem Wojewody, prowadzi do wniosku, że Gmina zapewni mieszkańcom wsi [...] wybudowanie sieci kanalizacji sanitarnej i kanalizacji deszczowej. Natomiast wykładnia celowościowa omawianych zapisów prowadzi do konkluzji, że intencją autorów miejscowego planu było odbieranie ścieków z terenu objętego przedmiotowym planem za pomocą kanalizacji sanitarnej, która odprowadzałaby ścieki do oczyszczalni ścieków, a nie za pomocą indywidualnych rozwiązań, jakimi są bezodpływowe zbiorniki na nieczystości ciekłe, tzw. szamba, jak i przydomowe oczyszczalnie ścieków. Natomiast z wykładni art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 13 września1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2016 r. poz. 250, z późn. zm.) wynika, że zgoda na wykonanie na działce budowlanej przydomowej oczyszczani ścieków może być udzielona wtedy i tylko wtedy, gdy inwestor wykaże w sposób jednoznaczny, że nie ma żadnej możliwości przyłączenia uzbrojenia działki lub bezpośrednio budynku do m.in. sieci kanalizacyjnej. Organ wskazał również na przepisy ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz. U z 2015 r. poz. 139, z późn. zm.), w tym art. 3 ust. 1, art. 15 oraz art. 31, z których wynika, że osoby, które wybudowały z własnych środków urządzenia wodociągowe i urządzenia kanalizacyjne, mogą je przekazywać odpłatnie gminie lub przedsiębiorstwu wodociągowo-kanalizacyjnemu, na warunkach uzgodnionych w umowie. Organ powołał się też na art. 49 Kodeksu cywilnego. Następnie zwrócił uwagę, że skarżący ma możliwość wpłynięcia na zmianę ustaleń zawartych w obowiązującym miejscowym planie, występując do Wójta Gminy [...] z wnioskiem o zmianę tego planu w zakresie dotyczącym możliwości budowy przydomowej oczyszczalni ścieków w obrębie nieruchomości, co do której posiada prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Nie zgodził się Wojewoda ze stanowiskiem Starosty, że planowana oczyszczalnia nie jest zgodna z § 10 ust. 4 pkt 4 miejscowego planu. Wywiódł, że z dokumentacji załączonej do zgłoszenia wynika, iż w jednej z komór znajdującej się w przydomowej oczyszczalni ścieków będzie zachodził proces oczyszczania ścieków poprzez bakterie tlenowe i mikroorganizmy, przy równoczesnym napowietrzaniu ścieków, a oczyszczone ścieki będą odprowadzane rurami PCV do drenażu rozsączającego. Powyższe wskazuje, że ścieki powstałe w gospodarstwie domowym nie będą bezpośrednio odprowadzane do ziemi czy wód powierzchniowych, lecz odprowadzane do przydomowej oczyszczalni ścieków, gdzie zostaną oczyszczone i dopiero po tym procesie trafią do drenażu rozsączającego, przez który trafią do ziemi. Starosta błędnie też powołał w decyzji § 24 ust. 3 pkt a i e, zamiast § 24 pkt 3 lit. a i e miejscowego planu. Zdaniem organu, wykazane nieprawidłowości decyzji pierwszoinstancyjnej nie mogły mieć jednak wpływu na wynik sprawy, ponieważ planowana inwestycja jest niezgodna z zapisami § 24 pkt 3 lit. a miejscowego planu, pomimo że nie dochodzi do bezpośredniego odprowadzania zanieczyszczonych ścieków powstałych w gospodarstwie domowym. Odnosząc się zaś do zarzutów odwołania Wojewoda stwierdził, że błąd w określeniu Rady Gminy, która podjęła uchwałę w sprawie miejscowego planu, należy zakwalifikować jako oczywistą omyłkę pisarską, podlegającą sprostowaniu w trybie art. 113 § 1 K.p.a. Z tego powodu za nieuzasadnione uznał zarzuty naruszenia art. 7 i art. 77 oraz art. 107 § 3 K.p.a. Organ zgodził się natomiast ze stanowiskiem skarżącego, że miejscowy plan nie zakazuje wprost budowy przydomowych oczyszczalni ścieków, jednak wykładnia celowościowa przepisów planu wskazuje na to, że gospodarka ściekowa ma być rozwiązana za pomocą sieci kanalizacji sanitarnej, a nie w sposób indywidualny. Uznał również, że w okolicznościach niniejszej sprawy nie może mieć zastosowania powołany przez skarżącego wyrok NSA o sygn. akt II OSK 1115/07. W odniesieniu do dowodów przekazanych przez skarżącego wraz z odwołaniem oraz przy piśmie z dnia 14 lutego 2017 r., organ stwierdził, że dokumenty te nie zostały uwierzytelnione w sposób wymagany przepisem art. 76a K.p.a., więc nie mogą korzystać z mocy dowodowej oryginału. Nadto dokumenty te nie przyczyniają się do wyjaśnienia sprawy. W skardze na powyższą decyzję M. B. zarzucił organowi naruszenie art. 7 i art. 77 oraz art. 107 § 3 K.p.a. poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że: a) inwestycja negatywnie oddziałuje na wody, b) eksploatacja inwestycji będzie wprowadzać do środowiska ścieki, c) jest możliwość podłączenia nieruchomości skarżącego do sieci kanalizacyjnej w sytuacji, gdy żaden dowód w sprawie nie potwierdza zagrożenia ze strony inwestycji dla zbiorników wód podziemnych i że eksploatacja oczyszczalni wprowadza do środowiska wodę klasy II oraz w sytuacji, gdy nie istnieje możliwość skanalizowana nieruchomości skarżącego bez wbudowania na jego koszt 1 km sieci kanalizacyjnej. Ponadto skarżący sformułował zarzut naruszenia art. 143 Prawa ochrony środowiska i art. 30 ust. 6 pkt 2 Prawa budowlanego poprzez przyjęcie, że planowana inwestycja jest niezgodna z postanowieniami miejscowego planu, podczas gdy wykładnia tego aktu nie prowadzi do wniosku, aby nie mógł on być podstawą realizacji biologicznej przydomowej oczyszczalni ścieków. Na podstawie powyższych zarzutów skarżący wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania. W motywach skargi M. B. podtrzymał stanowisko oraz argumentację zawarte w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji. Dodatkowo wskazał, że treść dokumentów, które organ uznał za niespełniające wymogu z art. 76 K.p.a., jasno wskazuje, że zaproponowana wykładnia postanowień miejscowego planu bazuje na chybionej argumentacji. Polega to na tym, że plan przewiduje tylko odprowadzenie ścieków do kanalizacji, jednak w ocenie organów pozwalało to na wydanie pozwolenia na budowę zbiornika bezodpływowego tzw. "szamba". Zdaniem skarżącego, trudno więc wytłumaczyć, z jakich przyczyn postanowienia planu miałyby nie dawać podstaw do budowy biologicznej przydomowej oczyszczalni ścieków. W przekonaniu skarżącego, z postanowień miejscowego planu nie można wyinterpretować, po pierwsze, zakazu lokalizowania biologicznej przydomowej oczyszczalni ścieków, a po drugie, że istnieje nakaz odprowadzania ścieków do sieci kanalizacyjnej w sytuacji, gdy sieci tej nie ma na danym obszarze lub gdy mogłaby być, ale pod warunkiem, że powstanie na koszt danego mieszkańca. Z kolei powołany przez organ odwoławczy przepis art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz dotyczące go orzecznictwo sądowoadministracyjne jednoznacznie potwierdzają zasadność skargi. Skarżący podniósł też, że nie ma możliwości podłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej, a stan ten trwa od ponad 10 lat. Pełne skanalizowanie gminy jest fikcją. W tym zakresie podał, że odległość od nr [...] do [...] na ul. [...] w [...] to ok. 1 kilometr. Skarżący nie zgodził się więc z taką wykładnią miejscowego planu, która - zdaniem Wojewody Opolskiego - umożliwia podłączenie mu nieruchomości do kanalizacji, jednak tylko wówczas, gdy na swój koszt skanalizuje gminę na odcinku ok. 1 kilometra. Ponadto za zupełnie chybioną skarżący uznał argumentację Wojewody w zakresie możliwości domagania się zmiany miejscowego planu lub skierowania skargi do sądu administracyjnego, wskazując, że oba te narzędzia prawne nie są skuteczne. Poza tym rolą organu drugiej instancji była merytoryczna ocena niniejszej sprawy, a nie poszukiwanie argumentów odnośnie do innych dróg realizacji przydomowej oczyszczalni ścieków. W odpowiedzi na skargę Wojewoda Opolski wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko i ponownie wskazując na postanowienia § 24 pkt 3 lit. a miejscowego planu, które są jasne i wyraźnie wynika z nich obowiązek odprowadzania ścieków siecią kanalizacji sanitarnej. Z urzędu Sądowi jest również wiadomo, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu wyrokiem z dnia 20 lipca 2017 r., sygn. akt II SA/Op 208/17, oddalił skargę M. B. na postanowienie Wojewody Opolskiego z dnia 4 kwietnia 2017 r., nr [...], którym utrzymano w mocy postanowienie Starosty Opolskiego z dnia 25 stycznia 2017 r. w sprawie sprostowania oczywistej omyłki w decyzji tego organu z dnia 17 stycznia 2017 r., poprzez określenie w sentencji jako organu uchwalającego miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego "Rady Gminy [...]". Na rozprawie pełnomocnik Wojewody Opolskiego podtrzymał stanowisko zaprezentowane w odpowiedzi na skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066, z późn. zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Z tego też powodu, w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej czy celowościowej. Badana jest wyłącznie legalność aktu administracyjnego, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa do zaistniałego stanu faktycznego, trafność wykładni tych przepisów oraz prawidłowość zastosowania przyjętej procedury. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a., uwzględnienie skargi na decyzję następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). Przeprowadzona przez Sąd, w granicach tak określonej kognicji, kontrola legalności zaskarżonej decyzji, a także - z mocy art. 135 P.p.s.a. - decyzji organu pierwszej instancji wykazała, że decyzje te zostały wydane z naruszeniem prawa materialnego w stopniu uzasadniającym ich uchylenie. W ocenie Sądu, stanowisko organów obu instancji, wedle którego treść postanowień miejscowego planu nie pozwala na realizację zgłoszonej przez skarżącego inwestycji, należy uznać za nieprawidłowe. Przedstawienie rozważań, jakie doprowadziły Sąd do takiej oceny, rozpocząć należy od przypomnienia, że materialnoprawną podstawą wydanych decyzji były przepisy cyt. wyżej ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, nadal zwanej Prawem budowlanym. Na gruncie tej ustawy obowiązuje zasada wynikająca z art. 28 ust. 1, że roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Od zasady tej ustawodawca dopuścił jednakże wyjątki, wymieniając enumeratywnie w art. 29 Prawa budowlanego, obiekty budowlane oraz roboty budowlane niewymagające pozwolenia na budowę, wskazując jednocześnie w art. 30 ust. 1 te z nich, które mogą być realizowane po wcześniejszym zgłoszeniu właściwemu organowi. Wśród robót budowlanych, które nie wymagają pozwolenia na budowę, w art. 29 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego wskazana została budowa przydomowych oczyszczalni ścieków o wydajności do 7,50 m³ na dobę. W przepisie art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego określono, że do robót budowlanych wymagających zgłoszenia można przystąpić po upływie 21 dni od dnia doręczenia organowi zgłoszenia, jeżeli w tym terminie organ administracji architektoniczno-budowlanej nie wniesie sprzeciwu, dla którego przewidziana została forma decyzji. Z kolei art. 30 ust. 6 pkt 2 Prawa budowlanego stanowi, że właściwy organ wnosi sprzeciw do zgłoszenia, jeżeli budowa lub wykonywanie robót budowlanych objętych zgłoszeniem narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania, decyzji o warunkach zabudowy, inne akty prawa miejscowego lub inne przepisy. W niniejszej sprawie zaskarżoną decyzją Wojewoda Opolski utrzymał w mocy decyzję Starosty Opolskiego, który wniósł, na zasadzie art. 30 ust. 6 pkt 2 Prawa budowlanego, sprzeciw w sprawie zamiaru wykonywania przez skarżącego robót budowlanych, obejmujących budowę przydomowej biologicznej oczyszczalni typu NV-1 w [...], gm. [...], przy ul. [...], na działce nr a. Podstawą do wniesienia sprzeciwu było przyjęcie, że działka inwestora położona jest na terenie oznaczonym symbolem MN/U, na którym w obowiązującym miejscowym planie wprowadzony został nakaz odprowadzania ścieków siecią kanalizacji sanitarnej. Zdaniem organu odwoławczego, nakaz ten wynika z § 24 pkt 3 lit. a miejscowego planu, który stanowi, że w oparciu o ocenę istniejących uwarunkowań środowiska na całym obszarze objętym planem miejscowym ustala się w zakresie ochrony wód podziemnych, w obrębie zbiorników GZWP 334 - Dolina Kopalna rzeki Mała Panew i GZWP 335 Krapkowice-Strzelce Opolskie, obowiązek odprowadzania ścieków siecią kanalizacji sanitarnej do oczyszczalni ścieków położonej poza granicami opracowania. Organ stwierdził też, że z przytoczonego przepisu oraz załącznika nr 1 do uchwały w sprawie miejscowego planu wynika, że ww. zbiorniki wód podziemnych obejmują cały obszar miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi [...]. W tym miejscu wyjaśnienia wymaga, że przepisy miejscowego planu stanowią jedno ze źródeł systemu obowiązującego prawa i ich interpretacja nie może być dokonywana w oderwaniu od zapisów innych aktów prawa powszechnie obowiązującego, w tym ustaw. Stosowanie prawa zgodnie z wykładnią systemową powinno się odbywać w sposób, który zapewnia spójność i brak sprzeczności systemu prawa oraz komplementarność regulacji prawnych w danym zakresie (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 14 kwietnia 2010 r., sygn. akt II SA/Gd 49/10, wszystkie orzeczenia powołane w uzasadnieniu dostępne są na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W rozpoznawanej sprawie wykładania przytoczonych wyżej postanowień miejscowego planu winna zatem być dokonana z uwzględnieniem przepisu art. 5 ust. 1 pkt 2 cyt. wyżej ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, zgodnie z którym właściciele nieruchomości zapewniają utrzymanie czystości i porządku przez przyłączenie nieruchomości do istniejącej sieci kanalizacyjnej lub, w przypadku gdy budowa sieci kanalizacyjnej jest technicznie lub ekonomicznie nieuzasadniona, wyposażenie nieruchomości w zbiornik bezodpływowy nieczystości ciekłych lub w przydomową oczyszczalnię ścieków bytowych, spełniające wymagania określone w przepisach odrębnych; przyłączenie nieruchomości do sieci kanalizacyjnej nie jest obowiązkowe, jeżeli nieruchomość jest wyposażona w przydomową oczyszczalnię ścieków spełniającą wymagania określone w przepisach odrębnych. Skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela stanowisko orzecznictwa, że przytoczony przepis uzależnia nałożony na jego podstawie na właścicieli nieruchomości obowiązek przyłączenia nieruchomości do sieci kanalizacyjnej od jej istnienia. Przewiduje też wyposażenie nieruchomości w zbiornik bezodpływowy nieczystości ciekłych lub w przydomową oczyszczalnię ścieków bytowych, spełniające wymagania określone w przepisach odrębnych w przypadku, gdy budowa sieci kanalizacyjnej jest technicznie lub ekonomicznie nieuzasadniona. Brzmienie przepisu, a zwłaszcza jego ostatni fragment wskazuje, że przesłanką zobowiązania do podłączenia się do sieci jest fakt jej istnienia oraz realna, technicznie wykonalna możliwość podłączenia. Zatem, prawidłowa wykładnia zacytowanych przepisów nie powinna budzić wątpliwości, że zgoda na wykonanie na działce budowlanej przydomowej oczyszczalni ścieków może być udzielona wtedy i tylko wtedy, gdy inwestor wykaże w sposób jednoznaczny, że nie ma żadnej możliwości przyłączenia uzbrojenia działki lub bezpośrednio budynku do sieci wodociągowej, kanalizacyjnej, elektroenergetycznej czy ciepłowniczej (por. wyroki NSA: z dnia 3 lipca 2014 r., sygn. akt II OSK 238/13; z dnia 9 października 2013 r., sygn. akt II OSK 1072/12; podobnie wyrok WSA w Gliwicach z dnia 7 sierpnia 2014 r., sygn. akt II SA/Gl 352/14). Taka sytuacja, w ocenie Sądu, zaistniała w rozważanym przypadku. W okolicznościach faktycznych sprawy trudno bowiem przyjąć, że działka skarżącego znajduje się na terenie, na którym zrealizowana została przez Gminę sieć kanalizacji sanitarnej i istnieje realna możliwość odprowadzania do niej ścieków. Z załączonej do akt administracyjnych mapy (k. 31 akt administracyjnych organu odwoławczego) przedstawiającej przebieg istniejącej sieci kanalizacji wynika, że sieć ta kończy się na wysokości działki nr [...] (budynek przy ul. [...]), znajdującej się w znacznej odległości od działki skarżącego. Brak jest zatem technicznych warunków do podłączenia do sieci kanalizacji nieruchomości skarżącego. Okoliczność ta znajduje potwierdzenie w informacji zawartej w piśmie z dnia 17 lutego 2017 r. Spółki A [...], a której udzielono w odpowiedzi na wezwanie organu odwoławczego. W piśmie tym wyraźnie stwierdzono, że kanalizacja sanitarna przebiega w ul. [...] i zakończona jest na wysokości budynku nr [...]. Zaznaczono, że warunki techniczne nie pozwalają na podłączenie się właściciela działki nr a do istniejącej sieci kanalizacji sanitarnej, bez konieczności rozbudowy sieci. Podano również, że posesja nr [...] nie graniczy bezpośrednio z siecią kanalizacji sanitarnej. Zdaniem Sądu, w przypadku zatem braku realnej możliwości odprowadzania ścieków siecią kanalizacji sanitarnej, nie można skarżącego obciążać takim obowiązkiem, który nie jest możliwy do wykonania bez rozbudowy sieci. Pamiętać również trzeba, że stosownie do art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2016 r. poz. 446, z późn. zm.), to na gminie ciąży obowiązek zapewnienia warunków do podłączenia danej nieruchomości do sieci kanalizacji. Reasumując należy przyjąć, że w realiach niniejszej sprawy planowana budowa przydomowej oczyszczalni ścieków nie była sprzeczna z postanowieniami miejscowego planu. W konsekwencji powyższego Sąd uznał, że organy dokonały wadliwej wykładni i nieprawidłowo zastosowały postanowienia planu, tj. § 24 pkt 3 lit. a w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, co w rezultacie skutkowało naruszeniem art. 30 ust. 6 pkt 2 Prawa budowalnego, przez jego nieuzasadnione zastosowanie wobec dokonanego przez skarżącego zgłoszenia zamiaru wykonania przydomowej oczyszczalni ścieków. Stwierdzone naruszenie prawa materialnego niewątpliwie miało wpływ na wynik sprawy. W ocenie Sądu, stwierdzone naruszenie przepisów spowodowało konieczność uchylenia - na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz art. 135 P.p.s.a. - wydanych w sprawie decyzji organów obu instancji, o czym orzeczono w punkcie pierwszym wyroku. Rozstrzygnięcie dotyczące kosztów postępowania, zawarte w punkcie 2 wyroku, uzasadnia przepis art. 200 P.p.s.a. Na wysokość tych kosztów składa się uiszczony przez skarżącego wpis od skargi w kwocie 500 zł. Wskazania do dalszego postępowania wynikają wprost z przedstawionych rozważań i sprowadzają się do dokonania przez organy ponownej oceny okoliczności faktycznych z uwzględnieniem takiej wykładni przepisów, jaką przyjął Sąd, a także z uwzględnieniem specyfiki prowadzonego postępowania.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło