II SA/Lu 198/17
WyrokWSA w Lublinie2017-10-18
Skład orzekający: Bogusław Wiśniewski, Jacek Czaja, Maria Wieczorek-Zalewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze zasadnie uchyliło decyzję organu pierwszej instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. w sprawie odmowy określenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia?Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze zasadnie uchyliło decyzję organu pierwszej instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania, ponieważ organ pierwszej instancji nie przeprowadził w całości postępowania wyjaśniającego, opierając się na pozaustawowych przesłankach i nie oceniając należycie materiału dowodowego. Sąd administracyjny kontrolujący decyzję kasacyjną nie rozstrzyga sprawy co do istoty, a jedynie bada, czy przyczyny uchylenia decyzji przez organ odwoławczy były uzasadnione.Stan faktyczny
Prezydent Miasta odmówił określenia środowiskowych uwarunkowań dla budowy bloku opalanego biomasą, wskazując na negatywny odbiór społeczny. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło tę decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania, uznając, że organ pierwszej instancji nie zebrał i nie rozważył całości materiału dowodowego, a decyzję oparł na pozaustawowych przesłankach. Skarżąca K. O. wniosła skargę do WSA, zarzucając SKO naruszenie przepisów K.p.a. i ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę K. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski, Sędziowie Sędzia WSA Jacek Czaja, Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska (sprawozdawca), Protokolant Starszy referent Marzena Okoń, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 12 października 2017 r. sprawy ze skargi K. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia oddala skargę.
Prezydent Miasta L. decyzją z dnia [...] października 2016 r., nr [...] odmówił określenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia polegającego na budowie bloku opalanego biomasą w PGE G. i E. K. S.A. Oddział Elektrociepłownia L. W. przy ul. [...] w L.. W uzasadnieniu organ wskazał, iż z uwagi na negatywny odbiór planowanego przedsięwzięcia przez społeczeństwo, liczne sprzeciwy mieszkańców, wskazujące na zagrożenia i uciążliwości wynikające z przewidywanego oddziaływania planowanego przedsięwzięcia, należało wydać decyzję odmowną.
Z powyższą decyzją nie zgodziła się PGE G. i E. K. S.A. wskazując w obszernym odwołaniu na naruszenie przez organ przepisów prawa procesowego i materialnego. Spółka podniosła, iż organ I instancji naruszył art. 80 ust. 1, art. 81 ust. 1-3 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach na środowisko (Dz. U. z 2013 r., poz. 1235 ze zm.) dalej jako "ustawa" poprzez wydanie decyzji o odmowie wydania decyzji w sytuacji gdy obowiązujące przepisy nie przewidują takiego rozstrzygnięcia, oparcie swojego stanowiska na przesłankach, które nie mogą stanowić podstaw wydania decyzji odmownej, brak uzasadnienia nieuwzględnienia stanowisk organów uzgadniających, przyznaniu opinii mieszkańców przyczyny o zasadniczym charakterze przemawiającej za negatywnym rozpatrzeniem wniosku Spółki. Ponadto skarżąca Spółka podniosła, iż organ nie tylko nie rozpatrzył całości materiału dowodowego, ale również nie uzasadnił swojego stanowiska należycie, przez co naruszył przepisy art. 7, art. 77 i 107 k.p.a. oraz art. 85 ustawy.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu powyższego odwołania decyzją z dnia [...] grudnia 2016 r., nr [...] uchyliło zaskarżoną decyzję w całości na podstawie art. 138 § 2 w zw. z art. 7, 11, 77, 80 i 107 K.p.a. i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Planowane przedsięwzięcie zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 4 w zw. z § 3 ust. 2 pkt 1 Rozporządzenia zaliczone zostało do obiektów mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Poza tym przedsięwzięcie to nie jest aktualnie inwestycją, dla której sporządzenie raportu byłoby zawsze obligatoryjne, gdyż nie mamy w niniejszej sprawie do czynienia z przedsięwzięciem wymienionym w § 2 Rozporządzenia. Zgodnie z art. 71 ust. 2 pkt 2 ustawy wskazać należy, iż przedmiotowe przedsięwzięcie wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, co może być poprzedzone dokonaniem oceny jego oddziaływania na środowisko, tj. sporządzenia raportu o oddziaływaniu planowanego przedsięwzięcia na środowisko.
Organ odwoławczy powołując się na stanowiska wyrażone w orzeczeniach sądów administracyjnych podniósł, iż ocena raportu o oddziaływaniu na środowisko niewątpliwie jest ograniczona, ponieważ organ nie posiada specjalistycznej wiedzy, a w konsekwencji nie jest w stanie dokonać merytorycznej oceny raportu, sprawdzając prawidłowość zawartych w nim analiz i tez, nie jest w stanie dokonać sprawdzenia (badania i ustalenia) parametrów przedsięwzięcia i jego oddziaływania. Stąd też, jakiekolwiek zastrzeżenia wobec przedłożonego raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko - tak pochodzące od organu, jak i tym bardziej od stron postępowania, które nie posiadają wiedzy specjalistycznej, aby nie były uznane niezasadnie, powinny być poparte na przykład ekspertyzą, która w sposób odpowiedni wskazuje na wady raportu. Raportowi o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko przysługuje szczególna wartość dowodowa, która wynika z kompleksowego charakteru analizy planowanego do realizacji przedsięwzięcia. Podważenie jego ustaleń mogłoby nastąpić jedynie, co do zasady, poprzez przedstawienie równie kompletnej analizy uwarunkowań przyrodniczych (tzw. kontrraportu), sporządzonej przez specjalistów dysponujący równie fachową wiedzą.
Tymczasem – Kolegium zwróciło uwagę – że organ I instancji prowadząc postępowanie przyznał zasadnicze znaczenie nie argumentacji i ocenie przedsięwzięcia zawartej w raporcie, a stanowisku podmiotów, które nie posiadają odpowiedniej wiedzy, co do oceny tegoż raportu, jak i samego przedsięwzięcia. W tym zakresie organ zaniechał również skorzystania z wiadomości specjalnych. Skoro organ ma trudności z interpretacją raportu, czy innych specjalistycznych dokumentów złożonych w toku postępowania, winien rozważyć przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego, który na użytek toczącego się postępowania dokona obiektywnej oceny zarzutów, odnoszących do raportu. W swoim stanowisku organ posługuje się enigmantycznymi stwierdzeniami o uwagach wnoszonych przez bliżej nieokreślone osoby fizyczne, dotyczących emisji uciążliwych zapachów i zanieczyszczeń, czy też gazów i pyłów, ruchu pojazdów, nie wyjaśniając ich szerzej. Ze stanowiska organu można wnioskować tezę, iż organ kwestionuje przedstawione w raporcie dane, nie dążąc jednak do ich specjalistycznego zweryfikowania i ewentualnego dodatkowego uzupełnienia. Tymczasem skoro w opinii organu I instancji raport zawiera np. niejasności to organ powinien podjąć czynności zmierzające do uzupełnienia raportu, przy jednoczesnym pouczeniu wnioskodawcy, że brak uzupełnienia tego dokumentu będzie skutkował oparciem rozstrzygnięcia na materiale dowodowym w aktualnym stanie lub wniosek w przypadku niekompletności samego wniosku, zostanie pozostawiony bez rozpatrzenia. Tymczasem stanowisko organu oparte jest na zakwestionowanym przez niego samego raporcie, który budzi wątpliwości organu. Stanowisko takie nie zostało uzasadnione, ani poparte stosownym materiałem dowodowym, a w konfrontacji z aktami sprawy uznać należy za przedwczesne.
Organ odwoławczy podkreślił, że oparcie się przez organ na stanowisku mieszkańców, którzy wyrażają swoje obawy, w zakresie dokonanym przez organ jest całkowicie nieprawidłowe. Organ bezkrytycznie bowiem przyznał mu wiarygodność i uznał je za zasadne bez jakiejkolwiek szerszej argumentacji przemawiającej za taką jego oceną, w sytuacji gdy budzi uzasadnione wątpliwości. Jakkolwiek argumenty zgłaszane na etapie udziału społeczeństwa w toczącym się postępowania mogą i powinny być brane pod uwagę, ale rolą organu jest ocena merytoryczna przedsięwzięcia w ich świetle. W związku z tym same argumenty pochodzące od mieszkańców mają znaczenie jedynie pośrednie jako asumpt do dokonania weryfikacji charakteru i zakresu przedsięwzięcia. Z natury bowiem rzeczy mieszkańcy pobliskich terenów będą przeciwni jakimkolwiek inwestycjom, których nie znają, a powoływanie się na precedensowy charakter przedsięwzięcia jest argumentem pozaprawnym. Sprzeciw mieszkańców nie może stanowić podstawy do wydania negatywnej decyzji w sprawie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia.
Poza tym Kolegium zwróciło uwagę, że organ I instancji w odniesieniu do oceny przedłożonego raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko nie jest konsekwentny. Zauważyć należy, iż z jednej strony raport stanowi dla niego podstawę do formułowania stwierdzeń i wydania decyzji odmownej, z drugiej ten sam organ odmawia mu wiarygodności. Pojawia się zatem wątpliwość jak można na podstawie tegoż samego dokumentu dochodzić do przeciwstawnych wniosków. Istniejące w sprawie wątpliwości wymagają więc usunięcia poprzez uzupełnienie materiału dowodowego, czego jednak organ prowadzący postępowanie nie dokonał. Należy więc stwierdzić, iż organ I instancji naruszył przepis art. 77 k.p.a. poprzez zaniechanie zrealizowania obowiązku zebrania i rozważenia całości materiału dowodowego.
W ocenie organu odwoławczego z analizy uzasadnienia decyzji organu I instancji wynika, że organ uznał za zasadne i priorytetowe argumentacje niektórych uczestników postępowania oraz mieszkańców, którym ten status nie przysługuje. Zauważył przy tym, iż argumentacja wnioskodawcy została pominięta. Nie wiadomo niestety z jakiego nastąpiło to powodu oraz jakimi argumentami kierował się organ, stwierdzając, że inwestycja wpłynie negatywnie na środowisko, gdyż uzasadnienie tego stanowiska organu nie zawiera, co stanowiło naruszenie art. 11 i art. 107 § 3 k.p.a. Dodatkowo Kolegium wyjaśniło, że przy wydawaniu decyzji środowiskowych organ I instancji może posłużyć się uznaniem administracyjnym, niemniej jednak nie oznacza to dowolności decydowania przez organ administracji publicznej. Brak prawidłowego uzasadnienia zaskarżonej decyzji wypełnia też przesłanki naruszenia art. 85 ustawy. Wskazane wyżej zarzuty dotyczące wadliwości zaskarżonej decyzji odnoszą się również do potraktowania wydanych w sprawie opinii organów uzgadniających.
Ponadto w ocenie organu odwoławczego budzi uzasadnione wątpliwości stwierdzenie organu I instancji, iż "ze zgromadzonej dokumentacji nie można jednoznacznie wywnioskować, iż planowana inwestycja nie będzie w żaden sposób negatywnie oddziaływać na zdrowie mieszkańców żyjących w bezpośrednim sąsiedztwie i ich warunki bytowe". Tymczasem dysponując specjalistycznym środkiem dowodowym jakim jest raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, dodatkowo zweryfikowanym oraz pozytywnie zaopiniowanym przez fachowe organy uzgadniające w zakresie wymagań sanitarno-higienicznych oraz ochrony środowiska, organ I instancji całkowicie pominął te kwestie w uzasadnieniu.
Wskazał także, iż nie jest zrozumiałe podnoszenie przez organ kwestii wskazanej w art. 80 ust. 2 ustawy. Wobec braku obowiązywania planu na przedmiotowym obszarze, kwestie z tym związane w ogóle nie powinny być analizowane. Podzielił również stanowisko Spółki, iż organ I instancji dokonał błędnej wykładni art. 80 ust. 1 ww. ustawy polegającej na uznaniu, iż w sytuacji, gdy organ nie znajduje podstaw do wydania decyzji środowiskowej może odmówić jej wydania, podczas gdy ustawa w art. 80 ust. 1 określa pozytywne przesłanki wydania decyzji środowiskowej oraz w art. 81 ust. 1-3 enumeratywnie wymienia przesłanki negatywne skutkujące odmową wydania zgody na realizację przedsięwzięcia, żaden natomiast przepis nie przewiduje możliwości załatwienia sprawy administracyjnej przez organ prowadzący postępowanie poprzez wydanie decyzji odmawiającej wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia.
Kolegium zwróciło też uwagę, iż w osnowie decyzji organ I instancji nie wskazał podstawy prawnej wydanej przez siebie decyzji, ograniczając się jedynie do przywołania art. 59 ust. 1 pkt 2 ustawy traktującego o przedsięwzięciach wymagających oceny oddziaływania na środowisko, art. 73 ust. 1 ustawy wskazującego możliwość wszczęcia postępowania w sprawie wydania decyzji środowiskowej zarówno na wniosek, jak i z urzędu oraz art. 75 ust. 1 pkt 4 ustawy, określającego organ właściwy do wydania decyzji. Materialnoprawna podstawa wydania decyzji środowiskowej zawarta jest w art. 80 ust. 1, natomiast przesłanki wydania decyzji odmawiającej zgody na realizację przedsięwzięcia, enumeratywnie określono w art. 81 ust. 1-3. Żaden z przywołanych przepisów nie został wskazany jako podstawa prawna zaskarżonej decyzji, co należy uznać za naruszenie art. 107 § 1 k.p.a.
Po wszczęciu postępowania, zebraniu materiału dowodowego i dokonaniu subsumpcji stanu faktycznego do norm prawnych, organ winien - w ocenie Kolegium - rozstrzygnąć sprawę merytorycznie, a więc określić środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia, bądź odmówić zgody na realizację przedsięwzięcia z przyczyn konkretnie wskazanych i znajdujących oparcie w regulacji prawnej. Tymczasem organ I instancji odmówił wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, wskazując jedynie na sprzeciwy i protesty mieszkańców. Należy zatem uznać, iż wydane rozstrzygnięcie organu narusza art. 71 ust 1 ustawy oraz art. 104 w zw. z art. 6 i art. 8 k.p.a.
Biorąc pod uwagę powyższe organ odwoławczy stwierdził, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa mogącym mieć wpływ na wydane rozstrzygnięcie co do istoty sprawy i jako wadliwa winna być wyeliminowana z obrotu prawnego. Przy ponownym przeprowadzeniu postępowania, Kolegium wskazało, że organ I instancji zastosuje się do ww. uwag m i wyda decyzję, która czyni zadość obowiązującym przepisom.
K. O. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2016r. zarzucając jej rażące, mające istotny wpływ na wynik toczącego się postępowania naruszenie: przepisów postępowania, tj.:
- art. 7 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a. - poprzez zaniechanie rozważenia wszelkich okoliczności i zbadania całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie pod kątem zagrożeń i negatywnych przesłanek realizacji przedmiotowej inwestycji a w konsekwencji uchylenie prawidłowej decyzji Prezydenta Miasta L. z dnia [...] października 2016r.;
- art. 84 § 1 k.p.a. - poprzez bezzasadne przyjęcie, iż ustalenia zawarte w raporcie oddziaływania przedmiotowej Inwestycji na środowisko mogą zostać przez organ administracji publicznej podważone jedynie poprzez przedstawienie innej specjalistycznej oceny uwarunkowań przyrodniczych (tzw. kontrraportu). Tymczasem zakwestionowanie większości ustaleń zawartych w tymże raporcie (dokonanie jego merytorycznej oceny) możliwa jest na bazie wiedzy powszechnej, przeprowadzonych oględzin i innych środków dowodowych przewidzianych w "zwyczajnym" postępowaniu dowodowym;
- art. 8 k.p.a. - poprzez deprecjonowanie roli konsultacji społecznych (i jej efektów) w postępowaniu dowodowym, w sytuacji, gdy zarzuty zgłaszane w ich toku mają szczególne znaczenie dla rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie. Co więcej, można zasadnie twierdzić, że obywatele na co dzień obserwujący i doświadczający skutków (np. stale zwiększającego się ruchu samochodowego), odnośnie części podnoszonych zarzutów posiadają większą wiedzę i rozeznanie niż ewentualnie powołany przez organ administracji publicznej biegły;
- art. 104 k.p.a. w zw. z art. 80 i 81 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach na środowisko - poprzez bezpodstawne przyjęcie, że przepis ustawy co prawda wymienia przesłanki negatywne, skutkujące odmową wydania zgody na realizację przedsięwzięcia ale nie przewiduje możliwości załatwienia sprawy poprzez wydanie "decyzji w przedmiocie odmowy wydania decyzji".
Wobec powyższego wniosła o uchylenie w całości decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...].12.2016r. znak: [...]
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Na rozprawie w dniu 12 października 2017 r. pełnomocnik uczestnika postępowania PGE G. i E. K. S.A. wniósł o oddalenie skargi i oświadczył, że [...] lipca 2017 r. Prezydent Miasta L. decyzją nr [...] określił środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia polegającego na budowie bloku opalanego biomasą PGE G. i E. K. S.A., decyzja ta została zaskarżona przez K. O..
Wojewódzki Sad Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna.
Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm. – dalej "Ppsa") polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Na podstawie art. 134 § 1 Ppsa, w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną.
Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest wydana na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz. U z 2016 r., poz. 23 ze zm. - dalej "k.p.a.") decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego o uchyleniu w całości decyzji Prezydenta Miasta L. i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania.
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji należy mieć na uwadze, iż Sąd dokonując kontroli rozstrzygnięcia wydanego na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. nie jest władny odnosić się do meritum sprawy, gdyż wskutek uchylenia decyzji organu I instancji sprawa wraca do merytorycznego rozpatrzenia przed tym organem. Rola sądu administracyjnego kontrolującego decyzję o charakterze kasacyjnym sprowadza się natomiast do analizy przyczyn, dla których organ odwoławczy uznał za konieczne skorzystanie z możliwości przewidzianej przepisem art. 138 § 2 k.p.a., a w przypadku uznania, iż uchylenie decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy nie wynikało z przyczyn wymienionych w tym przepisie, sąd jest władny uwzględnić skargę (por. wyrok NSA z dnia 4 listopada 2014 r., sygn. akt II OSK 2279/13 - CBOSA).
W ocenie Sądu, Samorządowe Kolegium Odwoławcze zasadnie uchyliło wydaną przez Prezydenta Miasta L. decyzję z dnia [...] października 2017 r. oraz przekazał sprawę z wniosku PGE G. i E. K. S.A. O. E. L. W. do ponownego rozpoznania, jako że taki stan uzasadniał zastosowanie art. 138 § 2 k.p.a. Przesłanki z art. 138 § 2 k.p.a. nawiązują do nieprzeprowadzenia przez organ I instancji postępowania wyjaśniającego w całości lub znacznej części, co uniemożliwia rozstrzygnięcie sprawy przez organ odwoławczy zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Postępowanie odwoławcze jest postępowaniem weryfikującym rozstrzygnięcie organu I instancji, w którym materiał dowodowy zgromadzony przez organ I instancji może być, na podstawie art. 136 k.p.a., uzupełniony jedynie w niezbędnym zakresie. W żadnym natomiast razie organ odwoławczy nie może zastępować organu I instancji w prowadzeniu postępowania zmierzającego do wyjaśnienia kwestii istotnych dla rozstrzygnięcie, ponieważ prowadziłoby to do naruszenia prawa strony do dokonania ich oceny i rozpatrzenia sprawy w jej całokształcie przez organy dwóch instancji. Dlatego też, decyzja kasacyjna nie rozstrzyga sprawy co do istoty, a jedynie wskazuje jakie okoliczności sprawy wynikłe w toku postępowania administracyjnego powinny zostać wyjaśnione, przy uwzględnieniu m.in. zasady prawdy obiektywnej, słusznego interesu obywatela (por. wyrok NSA z dnia 23 stycznia 2013 r., sygn. akt II OSK 2569/12, LEX nr 1358517).
Słusznie zwróciło uwagę Kolegium, że organ I instancji prowadząc postępowanie przyznał zasadnicze znaczenie nie argumentacji i ocenie przedsięwzięcia zawartej w raporcie, a stanowisku podmiotów, które nie posiadają odpowiedniej wiedzy, co do oceny tegoż raportu, jak i samego przedsięwzięcia. W tym zakresie uzasadnienie organu I instancji jest lakoniczne i nie poparte żadnymi dowodami. Nie można zatem ocenić, na czym organ oparł swoje wnioski i jakie okoliczności wziął pod uwagę. Tego rodzaju uzasadnienie nie spełnia wymogów określonych w art. 107 § 3 k.p.a.
Poza tym decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach jest decyzją specyficzną, wydawaną na wstępnym etapie procesu inwestycyjnego w stosunku do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco lub potencjalnie oddziaływać na środowisko. Wydanie tej decyzji i prowadzone w związku z tym postępowanie następuje przed uzyskaniem decyzji wymienionych w art. 72 ust. 1 ustawy, między innymi decyzji o pozwoleniu na budowę oraz o warunkach zabudowy. Przesłanki jakie właściwy organ winien wziąć pod uwagę wydając decyzję środowiskową zostały określone w przepisie art. 80 tej ustawy. Zgodnie z nim - jeżeli była przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, właściwy organ wydaje decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, biorąc pod uwagę:
1) wyniki uzgodnień i opinii, o których mowa w art. 77 ust. 1;
2) ustalenia zawarte w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko;
3) wyniki postępowania z udziałem społeczeństwa;
4) wyniki postępowania w sprawie transgranicznego oddziaływania na środowisko, jeżeli zostało przeprowadzone.
Przesłanki do wydania decyzji odmownej ustawodawca zamieścił w przepisie art. 81 ustawy, są to: brak zgody wnioskodawcy na inny, zaproponowany przez organ wariant przedsięwzięcia (art. 81 ust. 1 ustawy), stwierdzenie przez organ na podstawie postępowania w przedmiocie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, iż przedsięwzięcie może znacząco negatywnie oddziaływać na obszar Natura 2000 (art. 81 ust. 2) oraz stwierdzenie przez organ na podstawie postępowania w przedmiocie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, iż przedsięwzięcie może spowodować nieosiągnięcie celów środowiskowych zawartych w planie gospodarowania wodami na obszarze dorzecza. Analiza powyższych przepisów pozwala zatem stwierdzić, że sprzeciw mieszkańców gminy nie może stanowić podstawy do wydania negatywnej decyzji w sprawie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia. Przepisy ustawy nakazują jedynie zapewnienie udziału społeczeństwa w postępowaniu i umożliwienie zgłoszenia uwag i wniosków, natomiast nie nakładają obowiązku uzyskania społecznej akceptacji dla przedsięwzięcia (por. m.in. wyroki WSA: z 27 czerwca 2012 r., IV SA/Po 240/12; z 13 marca 2014 r., II SA/Sz 1208/13; z 6 maja 2015 r., II SA/Kr 246/15; z 28 maja 2015 r., II SA/Ke 23/15; z 23 czerwca 2015 r., II SA/Ol 421/15 – CBOSA). Organ zobowiązany jest również, w przypadku wpłynięcia uwag i wniosków, ustosunkować się do ich treści w uzasadnieniu decyzji, czego – o czym mowa była wyżej nie uczynił.
Należy za organem odwoławczym zauważyć również, że choć raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko podlega ocenie organu prowadzącego postępowanie w sprawie o środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia, to ocena ta z pewnych koniecznych względów musi być ograniczona, gdyż organ nie dysponuje odpowiednią specjalistyczną wiedzą, aby móc w pełni ocenić wszystkie jego aspekty. W związku z tym w sytuacji, gdy w danej sprawie przedstawiony został raport oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, który w ocenie organu budzi wątpliwości albo nie odpowiada przepisom prawa oraz jest niespójny, nielogiczny i nieprzekonujący, to aby odmówić wydania decyzji środowiskowej, koniecznym jest szczegółowa specjalistyczna ocena wartości dowodowej tego raportu pod względem formalnym, jak i merytorycznym, zwłaszcza przy tak spornej inwestycji. Organ nie jest bowiem zobowiązany do samodzielnego badania i ustalania parametrów w oparciu o wiedzę specjalistyczną. Zatem słusznie organ odwoławczy podniósł, że organ I instancji wydając negatywną decyzję, przy ostatecznym pozytywnym uzgodnieniu przez organy współdziałające realizacji planowanego przedsięwzięcia, nie wykazał jakie braki bądź nieprawidłowości zawierał materiał dowodowy przedstawiony przez inwestora. Podobnie jest z ogólnym stwierdzeniem organu, że "ze zgromadzonej dokumentacji nie można jednoznacznie wywnioskować, iż planowana inwestycja nie będzie w żaden sposób negatywnie oddziaływać na zdrowie mieszkańców żyjących w bezpośrednim sąsiedztwie i ich warunki bytowe". Takie zachowanie organu narusza art. 7, art. 11 i art. 77 k.p.a.
Powyższe jednoznacznie wskazuje, iż organ I instancji powołując się na poza ustawowe przesłanki oraz nie rozpoznając całości materiału dowodowego lub go nie oceniając dopuścił się naruszenia przepisów postępowania tj. art. 6, art. 7, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. Co w ocenie składu orzekającego uzasadniało zastosowanie przez organ odwoławczy art. 138 § 2 k.p.a. Podkreślić należy, że zaskarżona decyzja, wydana w oparciu o ten przepis, nie przesądza o niezgodności z prawem kontrolowanej inwestycji, ani też o konieczności nałożenia na inwestora jakichkolwiek obowiązków, a jedynie słusznie wskazuje na konieczność dodatkowego dokonania w sprawie przekonywujących ustaleń w zakresie podniesionych wątpliwości, przed podjęciem stosownej decyzji. Sąd dostrzega również inne uchybienia organu I instancji słusznie podniesione przez organ odwoławczy, nie maiły jednak one decydującego wpływu na rozstrzygnięcie.
Dodatkowo należy wskazać, że w sprawie została już wydana nowa decyzja Prezydenta Miasta L. z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] określająca środowiskowe uwarunkowania dla niniejszego przedsięwzięcia.
Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił wniesioną w niniejszej sprawie skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło