II SA/Łd 336/18

WyrokWSA w Łodzi2018-09-04

Skład orzekający: Sławomir Wojciechowski, Bożena Kasprzak, Jolanta Rosińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy rada gminy, określając w uchwale wymagania dla przedsiębiorców ubiegających się o zezwolenie na opróżnianie zbiorników bezodpływowych i transport nieczystości ciekłych, może nakładać obowiązki dotyczące już prowadzonej działalności, a nie tylko etapu ubiegania się o zezwolenie?
Ratio decidendi
Rada gminy, na podstawie art. 7 ust. 3a ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, jest upoważniona do określenia jedynie wymagań stawianych przedsiębiorcom ubiegającym się o zezwolenie na prowadzenie określonej działalności. Nie może natomiast w uchwale tej treści nakładać obowiązków dotyczących już wykonywanej działalności, po uzyskaniu zezwolenia, gdyż wykracza to poza zakres delegacji ustawowej. W związku z tym, przepisy uchwały nakładające takie obowiązki (w tym wymóg wystawiania pokwitowań, prowadzenia ewidencji umów i udostępniania jej pracownikom urzędu) zostały uznane za nieważne.
Stan faktyczny
Spółka A z o.o. wniosła skargę na uchwałę Rady Gminy Brzeziny dotyczącą wymagań dla przedsiębiorców ubiegających się o zezwolenie na opróżnianie zbiorników bezodpływowych i transport nieczystości ciekłych. Spółka kwestionowała § 2 ust. 3 pkt 1-3 uchwały, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz rozporządzenia Ministra Środowiska, a także zasad techniki prawodawczej. Skarżąca wskazała, że uchwała narusza jej interes prawny, ponieważ nałożone wymogi dotyczą już prowadzonej działalności, a nie etapu ubiegania się o zezwolenie. Rada Gminy wniosła o oddalenie skargi, argumentując, że uchwała jest obligatoryjna i mieści się w zakresie kompetencji ustawowych.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w części obejmującej § 2 ust. 3 pkt 1-3 oraz zasądził od Rady Gminy Brzeziny na rzecz Spółki A z o.o. zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 4 września 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Bożena Kasprzak, Sędzia WSA Jolanta Rosińska, , Protokolant Starszy sekretarz sądowy Aneta Panek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 września 2018 roku sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. na uchwałę Rady Gminy Brzeziny z dnia 31 grudnia 2012 r. nr XXIV/176/2012 w sprawie wymagań, jakie powinien spełniać przedsiębiorca ubiegający się o uzyskanie na prowadzenie działalności w zakresie opróżnienia zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych na terenie Gminy Brzeziny 1. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w części obejmującej § 2 ust. 3 pkt 1-3; 2. zasądza od Rady Gminy Brzeziny na rzecz A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. kwotę 797 (siedemset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. A. P. "A" Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. (dalej jako: "Spółka") wniosła skargę na uchwałę nr XXIV/76/2012 Rady Gminy Brzeziny z dnia 31 grudnia 2012 roku w sprawie wymagań, jakie powinien spełniać przedsiębiorca ubiegający się o uzyskanie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciepłych na terenie Gminy Brzeziny. W treści skargi jej autor wskazał, iż kwestionuje § 2 ust. 3 pkt 1 – 3 ww. uchwały i wskazał na naruszenie: 1) art. 7 ust. 3a ustawy z dnia 13 września 1996 roku o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (dalej jako: "ustawa"), polegające na wydaniu uchwały w kontestowanym zakresie z wykroczeniem poza upoważnienie ustawowe udzielone radom gmin, poprzez określenie wymagań prowadzenia działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych, podczas gdy powołany przepis upoważnia powołane organy samorządu gminnego jedynie do określenia wymagań dla przedsiębiorców ubiegających się o uzyskanie zezwolenia na prowadzenie powołanej działalności; 2) § 1 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14 marca 2012 roku w sprawie szczegółowego sposobu określania wymagań, jakie powinien spełniać przedsiębiorca ubiegający się o uzyskanie zezwolenia w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych (dalej jako: "rozporządzenie") w zw. z art. 7 ust. 3a oraz art. 7 ust. 7 ustawy, polegające na wydaniu uchwały w kontestowanym zakresie z wykroczeniem poza zakres umocowania wynikający z powołanego rozporządzenia i powołanej ustawy odnośnie do określenia w uchwale wymagań niedotyczących pojazdów asenizacyjnych i bazy transportowej, zabiegów sanitarnych ani porządkowych związanych ze świadczonymi usługami, jak też miejsc przekazywania nieczystości ciekłych; 3) § 115 i § 135 w zw. z § 143 Załącznika do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 roku w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" (dalej jako: "Z.t.p.") w zw. z art. 7 Konstytucji poprzez odstąpienie od reguł techniki prawodawczej i zamieszczenie w uchwale przepisu regulującego sprawy nieprzekazane do unormowania w przepisie upoważniającym, co godzi w zasadę legalizmu wyrażoną w art. 7 Konstytucji. Opierając się na wskazanych zarzutach autor skargi wniósł o dopuszczenie dowodów z dokumentów załączonych do skargi na okoliczności odpowiednio wskazane w treści jego uzasadnienia, o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w kontestowanej części oraz o zasądzenie na rzecz skarżącego od organu zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, wedle norm przepisanych. W motywach skargi jej autor wskazał, iż w dniu 19 grudnia 2017 roku Spółka skierowała, na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz. U. z 2017 roku, poz. 1875, dalej jako: "u.s.g.") w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 maja 2017 roku, wezwanie do usunięcia naruszenia interesu prawnego poprzez uchylenie przepisów uchwały, których dotyczy skarga. Do dnia wniesienia skargi, czyli do dnia 22 lutego 2018 roku, Spółka nie otrzymała odpowiedzi na wezwanie. Uzasadniając zarzuty skargi jej autor podkreślił, iż organ, na podstawie art. 7 ust. 3a ustawy, upoważniony został do określenia w uchwale jedynie wymogów, jakie spełniać musi przedsiębiorca ubiegający się o udzielenie zezwolenia. Przepis art. 7 ust. 3a ustawy, nie upoważnia rad gminy do określenia wymagań, jakie powinien spełniać przedsiębiorca prowadzący już działalność objętą zezwoleniem, zatem organ nie był uprawniony do stanowienia warunków, jakim podlegać ma już samo wykonywanie działalności objętej zezwoleniem. Tymczasem już z istoty obowiązków i uprawnień przewidzianych w § 2 ust. 3 pkt 1-3 uchwały wynika, że te obowiązki i uprawnienia mają mieć charakter powtarzający się i mają być wykonywane w trakcie prowadzenia na terenie gminy działalności objętej zezwoleniem. Wymóg odbierania nieczystości ciekłych od właścicieli nieruchomości za pokwitowaniem (§ 2 ust. 3 pkt 1 uchwały), prowadzenia ewidencji umów zawartych z właścicielami nieruchomości i dowodów świadczenia usług, przy czym ewidencja umów powinna zawierać następujące informacje: imię i nazwisko lub nazwę właściciela nieruchomości, adres nieruchomości oraz ilość odebranych nieczystości ciekłych (§ 2 ust. 3 pkt 2 uchwały), jak też udostępnienia ewidencji umów i dowodów świadczenia usług pracownikom Urzędu Gminy Brzeziny (§ 2 ust. 3 pkt 3 uchwały), może dotyczyć przedsiębiorcy tylko w trakcie prowadzenia przez niego działalności objętej zezwoleniem. Przed udzieleniem zezwolenia przedsiębiorca nie świadczy na rzecz właścicieli nieruchomości położonych na terenie gminy, w której ubiega się o udzielenie zezwolenia, usług w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych, a zatem nie może wystawiać dowodów wykonania usługi, nie wykonuje umów z właścicielami nieruchomości, jak też nie ma możliwości prowadzenia ewidencji umów i dowodów. Reasumując, przepisy § 2 ust. 3 pkt 1-3 uchwały, jako odnoszące się do przedsiębiorców prowadzących działalność objętą zezwoleniem, wydane zostały z przekroczeniem art. 7 ust. 3a ustawy. W ocenie autora skargi, organ wykroczył poza zakres umocowania wynikający z rozporządzenia. Ustawa nie pozostawia radom gmin możliwości swobodnego kształtowania treści wymagań, jakie powinien spełniać przedsiębiorca ubiegający się o uzyskanie zezwolenia. W art. 7 ust. 7 ustawy przewidziano, że szczegółowy sposób określania takich wymagań, kierując się potrzebą zapewnienia maksymalnego bezpieczeństwa dla środowiska i mieszkańców oraz dążąc do ujednolicenia kryteriów wydawania odpowiednich zezwoleń, określić ma w drodze rozporządzenia minister właściwy do spraw środowiska. Sięgając do treści § 1 rozporządzenia, autor skargi napisał, iż uchwała, w kwestiach niedotyczących wyposażenia technicznego (pojazdów asenizacyjnych i bazy transportowej) oraz miejsca przekazywania nieczystości, mogła odnosić się jedynie do zabiegów sanitarnych i porządkowych związanych ze świadczonymi usługami. Nie można uznać, aby obowiązek odbierania nieczystości ciekłych od właścicieli nieruchomości za pokwitowaniem (§ 2 ust. 3 pkt 1 uchwały), prowadzenia ewidencji umów zawartych z właścicielami nieruchomości i dowodów świadczenia usług, przy czym ewidencja umów powinna zawierać następujące informacje: imię i nazwisko lub nazwę właściciela nieruchomości, adres nieruchomości oraz ilość odebranych nieczystości ciekłych (§ 2 ust. 3 pkt 2 uchwały), jak też udostępnienia ewidencji umów i dowodów świadczenia usług pracownikom Urzędu Gminy Brzeziny (§ 2 ust. 3 pkt 3 uchwały), dotyczyć miał zabiegów sanitarnych lub porządkowych związanych ze świadczonymi usługami. Omawiane przepisy zobowiązują bowiem jedynie do zawierania umów z właścicielami nieruchomości oraz potwierdzania wykonania usługi w określony sposób, jak też nakładają wymóg ewidencjonowania umów i dowodów. Tym samym, treść § 2 ust. 3 pkt 1-3 uchwały wykroczyła poza podmiotowy zakres umocowania dla rady gminy, wynikającego z art. 7 ust. 3a i ust. 7 ustawy oraz § 1 rozporządzenia, co uzasadnia wniosek skargi o stwierdzenie nieważności tych przepisów uchwały. W ocenie skarżącego, oceniając uchwałę, należy mieć również na względzie Zasady techniki prawodawczej, a w szczególności § 115 i § 135 w zw. z § 143. Z powołanych przepisów wynika, że w akcie prawa miejscowego zamieszcza się wyłącznie przepisy regulujące sprawy przekazane do unormowania w przepisie upoważniającym (upoważnieniu ustawowym). Naruszenie wymienionych przepisów i odstąpienie od wskazanych reguł techniki prawodawczej stanowi istotne naruszenie prawa, godzące w zasadę legalizmu, wynikającą z art. 7 Konstytucji, i powodujące nieważność § 2 ust. 3 pkt 1 – 3 uchwały. Końcowo uzasadniając naruszenie interesu prawnego Spółki autor skargi wskazał, iż tenże został naruszony poprzez określenie przez Radę Gminy Brzeziny w uchwale wymogów, jakie powinien spełnić przedsiębiorca ubiegający się o uzyskanie zezwolenia, wykraczających poza zakres delegacji ustawowej i rozporządzeniowej. Następnie, przedmiotowe wymogi zostały nałożone na Spółkę w zezwoleniu. Powyższe wymogi odnoszą się do skarżącego w sposób bezpośredni, ponieważ skonkretyzowane zostały wobec skarżącego w zezwoleniu. W konsekwencji Spółka zobowiązana została do przestrzegania wymogów w sposób sprzeczny z przepisami prawa, co godzi w jego interes prawny. Nadto, Spółka zobowiązana jest do przestrzegania wymienionych obowiązków, pod rygorem cofnięcia udzielonego zezwolenia na podstawie art. 9 ust. 2 ustawy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie wyjaśniając, iż przepis § 3 ust. 3 pkt. 1-3 uchwały nie narusza interesu prawnego Spółki w rozumieniu art. 101 ust. 1 u.s.g. Uchwała została podjęta w związku ze zmianą ustawy. Z uwagi na treść art. 7 ust. 3 i 3a ustawy, uchwała ma charakter obligatoryjny. Powołany art. 7 ust. 3a ustawy stanowi podstawę do wydania aktu określającego w sposób władczy szczegółowe kryteria, które muszą spełniać przedsiębiorcy, chcący uzyskać zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych. Wskazane w uchwale zasady mieszczą się w zakresie wskazanego przepisu kompetencyjnego, jednocześnie określając warunki świadczenia usług na odpowiednim poziomie przez ubiegającego się o zezwolenie przedsiębiorcę. Z warunkami świadczenia usług wiąże się również posiadanie konkretnego wyposażenia technicznego oraz odpowiednią organizacja pracy. Przewidziane w art. 2 ust. 3 pkt. 1-3 uchwały wymogi formalno-prawne są niezbędne do przeprowadzenia skutecznej kontroli nad tym co dzieje się z nieczystościami ciekłymi. Wskazane uregulowania mają zapobiegać szkodliwym zjawiskom nielegalnego pozbywania się nieczystości ciekłych. Jak podkreślił organ, wykonanie zadania określonego w art. 3 ustawy nie jest możliwe bez posiadania konkretnych możliwości organizacyjnych i prawnych przez samorząd gminy, w zakresie określenia wymagań, jakie powinien spełniać przedsiębiorca ubiegający się o uzyskanie zezwolenia. Ponadto, uchwała została opublikowana i weszła w życie, a Wojewoda Łódzki w postępowaniu nadzorczym nie podważył jej legalności. Uchwała została delegowana do wszystkich podmiotów ubiegających się o uzyskanie zezwolenia, nie dyskryminując żadnego przedsiębiorcy. Uchwała nie dotyczy wykonywania działalności gospodarczej w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych, a jedynie etapu ubiegania się o wydanie takiego zezwolenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. W przedmiotowej sprawie skarga prawidłowo wniesiona została w trybie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 maja 2017 r. Wskazać przy tym należy, że w dniu 1 czerwca 2017 r. weszła w życie ustawa z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2017 r. poz. 935), która zmieniła min. w art. 2 treść wskazanego wyżej przepisu art. 101 ustawy o samorządzie gminnym oraz w art. 9 treść art. 52 i 53 p.p.s.a. W niniejszej sprawie jednak mają zastosowanie przepisy w brzmieniu sprzed zmiany z 1 czerwca 2017 r., gdyż zgodnie z art. 17 ust. 2 tej ustawy, przepisy art. 52 i art. 53 ustawy zmienianej w art. 9 (p.p.s.a.) w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, oraz przepisy ustaw zmienianych w art. 2 (min. art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym), art. 6, art. 7 i art. 11, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, stosuje się do aktów i czynności organów administracji publicznej dokonanych po dniu wejścia w życie niniejszej ustawy. Przedmiotem skargi jest niewątpliwie akt podjęty przed wejściem w życie ustawy zmieniającej. Zgodnie przepisem 101 ust. 1 w brzmieniu sprzed nowelizacji, każdy czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętym przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Rozpoznając tak wniesioną skargę sąd w pierwszej kolejności bada, czy spełnia ona wymogi formalne do jej wniesienia (wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, termin do wniesienia skargi), a następnie może przejść do oceny tego, czy skarżący ma interes prawny w kwestionowaniu uchwały organu samorządu terytorialnego, i czy ów interes został naruszony. Dopiero bowiem stwierdzenie naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia wnoszącego skargę daje możliwość merytorycznego rozpoznania skargi, a zatem czy naruszenie to nastąpiło w zgodzie z przepisami prawa. Z akt postępowania wynika, że skarżąca Spółka dopełniła wymogu wezwania Rady do usunięcia naruszenia prawa zaskarżoną uchwałą. Wezwanie z dnia19 grudnia 2017 roku, jak wynika z akt sprawy zostało doręczone Radzie w dniu 28 grudnia 2017 roku na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz. U. z 2017 roku, poz. 1875, w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 maja 2017 roku. Do dnia wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, czyli do dnia 22 lutego 2018 roku, Spółka nie otrzymała odpowiedzi na wezwanie od Rady Gminy Brzeziny. Uznać należało więc, iż skarżąca Spółka zachowała przewidziany w art. 53 § 2 p.p.s.a. (w jego dotychczasowym brzmieniu) termin do wniesienia niniejszej skargi. W świetle tegoż przepisu skargę wnosi się w terminie 30 dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie 60 dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa (por. też uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 kwietnia 2007 r., sygn. II OPS 2/07). W następnej kolejności rozstrzygnąć należy kwestię, czy strona skarżąca posiada interes prawny w kwestionowaniu zaskarżonej uchwały. W ocenie sądu, kwestia ta w niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości. Skarżąca Spółka jako podmiot prowadzący działalność gospodarczą w zakresie m.in odprowadzania i oczyszczania ścieków, otrzymała w dniu 24 listopada 2017 r. decyzją Wójta Gminy Brzeziny zezwolenie na prowadzenie działalności polegającej na opróżnianiu zbiorników bezodpływowych i transporcie nieczystości ciekłych na terenie gminy Brzeziny. W zezwoleniu tym zostały określone wymagania, jakie powinna spełniać skarżąca, niektóre z nich są tożsame z wymaganiami wynikającymi z zaskarżonej uchwały. Skoro przepisy zaskarżonej uchwały odnoszą się do skarżącej bezpośrednio, w ocenie sądu skarżąca Spółka wykazała, iż posiada interes prawny w kwestionowaniu tej uchwały. Do ustalenia pozostaje zatem, czy zaskarżona uchwała narusza interes prawny strony skarżącej i czy naruszenie to, jeżeli ma miejsce, jest uprawnione obowiązującymi przepisami prawa. Przedmiotem oceny sądu jest uchwała Nr XXIV / 176 / 2012 Rady Gminy Brzeziny z dnia 31 grudnia 2012 r. w sprawie określenia wymagań, jakie powinien spełniać przedsiębiorca ubiegający się o uzyskanie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych, podjęta na podstawie art. 7 ust. 3a ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Przepis ten przewiduje, że rada gminy określi, w drodze uchwały stanowiącej akt prawa miejscowego wymagania, jakie powinien spełniać przedsiębiorca ubiegający się o uzyskanie zezwolenia, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, uwzględniając opis wyposażenia technicznego niezbędnego do realizacji zadań. Norma kompetencyjna zawarta w przytoczonym przepisie przesądza o charakterze zaskarżonej uchwały, która należy do aktów prawa miejscowego, zaliczanych z mocy art. 87 ust. 2 Konstytucji RP do źródeł prawa powszechnie obowiązującego na obszarze działania organów, które je ustanowiły. Gminie bowiem przysługuje prawo stanowienia aktów prawa miejscowego obowiązującego na obszarze gminy, zgodnie z art. 40 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym. W myśl wskazanego przepisu prawo to nie ma jednak charakteru samoistnego, gdyż gmina może stanowić akty prawa miejscowego jedynie na podstawie i w granicach upoważnień ustawowych. Kompetencji rady gminy do stanowienia prawa miejscowego nigdy nie można domniemywać, a zatem konieczna jest każdorazowo wyraźna podstawa prawna. W świetle powyższego nie ulega wątpliwości, że w hierarchii źródeł prawa akty prawa miejscowego zajmują pozycję zależną, gdyż są uwarunkowane normami zawartymi w aktach prawnych wyższego rzędu. Jednocześnie dostrzec należy, iż omawiany przepis art. 7 ust. 3a ustawy wskazuje również szczegółowe upoważnienie ustawowe, określające materię, jaką pozostawiono uregulowaniu w drodze aktu prawa miejscowego. Zakres tej kompetencji rady gminy sprowadza się do określenia wymagań stawianych przedsiębiorcy ubiegającemu się o uzyskanie zezwolenia na prowadzenie precyzyjnie określonego rodzaju działalności, tj. w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych, uwzględniając opis wyposażenia technicznego niezbędnego do realizacji zadań. Powyższa norma kompetencyjna - upoważnienie nie daje radzie gminy prawa do regulowania w uchwale, będącej aktem prawa miejscowego, zagadnień innych niż wskazane w art. 7 ust. 3a ustawy, w tym również określania takich wymagań, które dotyczą obowiązków przedsiębiorcy w czasie wykonywania działalności, czyli po uzyskaniu zezwolenia, gdyż oznaczałoby to wyjście poza zakres delegacji ustawowej, kwalifikujące się do kategorii istotnych naruszeń prawa i uzasadniające wyeliminowanie uchwały w tej części z porządku prawnego. Zatem, określenie zasad prowadzenia działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych, które dotyczą obowiązków przedsiębiorcy w czasie wykonywania tej działalności po uzyskaniu zezwolenia, wykracza poza delegację ustawową zawartą w tym przepisie (por. wyrok WSA w Łodzi z dnia 19 października 2011, sygn. akt II SA/Łd 819/11, wyrok NSA z dnia 18 kwietnia 2012 r., sygn. akt II OSK 251/12, Lex nr 1219110). W ocenie Sądu, do tego rodzaju naruszenia doszło na skutek zamieszczenia w uchwale zapisów ujętych w § 2 ust. 3 pkt 1-3, określających czynności wykonywane przez przedsiębiorcę ubiegającego się o przedmiotowe zezwolenie, niewątpliwie już po uzyskaniu zezwolenia. Normy zawarte w przywołanych przepisach ocenianej uchwały (wystawianie właścicielom nieruchomości rachunku lub faktury potwierdzającej wykonanie usługi wraz z uwzględnieniem ilości odebranych nieczystości ciekłych, świadczenie usługi odbierania nieczystości ciekłych od właścicieli nieruchomości wyłącznie na podstawie umowy i na warunkach w niej określonych) określają obowiązki, które dotyczą już wykonywanej działalności, czyli odnoszą się do przedsiębiorcy prowadzącego działalność w przedmiotowym zakresie, co jest możliwe dopiero po uzyskaniu zezwolenia. Tymczasem raz jeszcze podkreślić należy, że przepis art. 7 ust. 3a ustawy ogranicza kompetencje stanowiące organu gminy wyłącznie do ustalenia wymagań w stosunku do przedsiębiorców ubiegających się dopiero o uzyskanie zezwolenia na prowadzenie działalności. Tym samym uchwała podjęta w trybie art. 7 ust. 3a ustawy nie może dotyczyć kwestii związanych z obowiązkami tych podmiotów, powstającymi w trakcie realizacji wymienionych zadań (§ 2 ust. 3 pkt 1-3), a już ujętych w kwestionowanej uchwale. Określenie przez radę gminy sposobu wykonywania tychże obowiązków w uchwale, o której mowa w art. 7 ust. 3a ustawy, stanowi zatem przekroczenie jej ustawowych kompetencji, a tym samym czyni kontrolowaną uchwałę w zaskarżonej części sprzeczną z prawem, co uzasadnia uwzględnienie skargi. Zwrócić należy też uwagę, iż wskazówką dla rady gminy w kwestii kompetencji pozostających w jej gestii - na podstawie art. 7 ust. 3a ustawy - może być zakres uregulowania art. 9d ust. 1 ustawy. W przepisie tym ustawodawca określił samodzielnie warunki, jakie powinien spełnić podmiot odbierający odpady komunalne od właścicieli nieruchomości, gdyż jednocześnie w art. 9b ust. 1 ustawy zakwalifikował tego rodzaju działalność do kategorii działalności regulowanej w rozumieniu ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej. W związku z czym, w świetle art. 5 pkt 5 i art. 65 ust. 1 tej ustawy, wykonywanie jej wymaga spełnienia szczególnych warunków, określonych przepisami prawa i podlega wpisowi do rejestru działalności regulowanej po złożeniu oświadczenia o spełnieniu warunków wymaganych do wykonywania tej działalności. Wymagania, jakie zostały określone przez ustawodawcę w art. 9d ust. 1 ustawy, które musi spełniać podmiot ubiegający się o wpisanie do rejestru, dotyczą: posiadania wyposażenia umożliwiającego odbieranie odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości oraz zapewnienia jego odpowiedniego stanu technicznego (pkt 1), utrzymania odpowiedniego stanu sanitarnego pojazdów i urządzeń do odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości (pkt 2), spełnienia wymagań technicznych dotyczących wyposażenia pojazdów do odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości (pkt 3) oraz zapewnienia odpowiedniego usytuowania i wyposażenia bazy magazynowo-transportowej (pkt 4). Wymagania te ograniczają się wyłącznie do kwestii technicznych związanych bezpośrednio z realizacją odbierania odpadów. Natomiast, w odniesieniu do przedsiębiorców ubiegających się o uzyskanie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych, ustawodawca zrezygnował z samodzielnego określenia stawianych im wymagań, pozostawiając te kwestie nadal w kompetencji rady gminy, a nadto w art. 7 ust. 7 ustawy pozostawił delegację ustawową dla ministra właściwego do spraw środowiska do szczegółowego sposobu określania wymagań, o których mowa w ust. 3a. Zakres wymagań określony w akcie wykonawczym, wydanym na podstawie tej delegacji, odpowiada w istocie zakresowi przywołanego art. 9d ust. 1 ustawy. Zgodnie z § 1 przywołanego wcześniej rozporządzenia z dnia 14 marca 2012 r. wymagania, jakie powinien spełniać przedsiębiorca ubiegający się o uzyskanie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transport nieczystości ciekłych dotyczące: opisu wyposażenia technicznego zawierającego wymagania odnośnie do: a) pojazdów asenizacyjnych przeznaczonych do świadczenia usług, b) bazy transportowej (pkt 1), zabiegów sanitarnych i porządkowych związanych ze świadczonymi usługami (pkt 2), miejsc przekazywania nieczystości ciekłych (pkt 3) - określa się w sposób precyzyjny, zrozumiały, niedyskryminujący, nieograniczający konkurencji oraz nieutrudniający dostępu do rynku przedsiębiorców świadczących usługi w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych oraz zapewniający należytą ochronę zdrowia i życia ludzi oraz środowiska. Stąd zakwestionowane w skardze zapisy uchwały nie stanowią warunków dopuszczalności prowadzenia przedmiotowej działalności, do których określania Rada Gminy Brzeziny została upoważniona. Określenie innych wymagań, a w szczególności tych, które dotyczą obowiązków przedsiębiorcy w czasie wykonywania działalności już po uzyskaniu zezwolenia, wykracza poza delegację ustawową, zawartą w art. 7 ust. 3a ustawy i świadczy o wadliwości wydanej uchwały, uzasadniającej wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonych przepisów uchwały, tj. nakładających na przedsiębiorców obowiązki, jakie należy spełnić przy realizacji zadań, wynikających z udzielonego zezwolenia. W orzecznictwie akcentuje się, że na mocy art. 7 ust. 3a ustawy rada gminy posiada ustawowe upoważnienia, ale wyłącznie do ustalenia wymagań w stosunku do przedsiębiorców ubiegających się dopiero o uzyskanie zezwolenia. Tym samym nie obejmuje kwestii związanych z obowiązkami tych podmiotów powstającymi w trakcie realizacji zadań, czyli w wyniku uzyskanego zezwolenia (por. wyrok NSA z dnia 18 kwietnia 2012 r., sygn. akt II OSK 251/12, LEX nr 1219110; wyroki WSA w Opolu z dnia 17 października 2013 r., sygn. akt II SA/Op 298/13 i z dnia 17 sierpnia 2015, sygn. akt II SA/Op 311/15 - dostępne na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Reasumując, w świetle przedstawionych rozważań prawnych, sąd stwierdził, że zakwestionowane w skardze zapisy uchwały nie stanowią warunków dopuszczalności prowadzenia przedmiotowej działalności, do których określenia Rada Gminy Brzeziny została upoważniona, stąd na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. Na zasądzone koszty składał się wpis w wysokości 300 zł., wynagrodzenie profesjonalnego pełnomocnika zgodnie § 14 ust. 1 pkt. 1c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz kwota 17,00 zł. opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. dc

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło