II SAB/Łd 118/18

WyrokWSA w Łodzi2018-10-18

Skład orzekający: Barbara Rymaszewska, Joanna Grzegorczyk-Drozda, Renata Kubot-Szustowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka wykonująca zadania publiczne w zakresie transportu zbiorowego jest zobowiązana do udostępnienia informacji publicznej dotyczącej organizacji kontroli biletów, a jeśli tak, to czy jej zwłoka w udostępnieniu tej informacji stanowi bezczynność z rażącym naruszeniem prawa?
Ratio decidendi
Spółka wykonująca zadania publiczne w zakresie transportu zbiorowego jest zobowiązana do udostępnienia informacji publicznej. Bezczynność organu w tej sprawie nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa, ponieważ organ pozostawał w uzasadnionym przekonaniu o załatwieniu wniosku w ustawowym terminie, a udostępnienie informacji nastąpiło po wniesieniu skargi. W związku z udostępnieniem informacji po wniesieniu skargi, postępowanie w zakresie zobowiązania organu do załatwienia wniosku zostało umorzone, a skarga oddalona w pozostałej części.
Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na bezczynność Przedsiębiorstwa A Sp. z o.o. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej dotyczącej organizacji kontroli biletów w komunikacji autobusowej, o którą wnioskował w 2013 r. Skarżący podniósł, że mimo upływu lat organ nie udostępnił informacji ani nie wydał decyzji. W trakcie postępowania sądowego, spółka udostępniła wnioskowane informacje. Skarżący domagał się stwierdzenia bezczynności, zobowiązania do działania, uznania rażącego naruszenia prawa i przyznania sumy pieniężnej.
Rozstrzygnięcie
1. stwierdza, że bezczynność organu miała miejsce bez rażącego naruszenia prawa; 2. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania organu do załatwienia wniosku o udostępnienie informacji publicznej; 3. oddala skargę w pozostałej części; 4. zasądza od Przedsiębiorstwa A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w R. na rzecz A. K. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 18 października 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Barbara Rymaszewska, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Grzegorczyk-Drozda, Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska (spr.), , Protokolant Referent stażysta Aleksandra Banasiak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 października 2018 roku sprawy ze skargi A. K. na bezczynność Przedsiębiorstwa A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w R. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. stwierdza, że bezczynność organu miała miejsce bez rażącego naruszenia prawa; 2. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania organu do załatwienia wniosku o udostępnienie informacji publicznej; 3. oddala skargę w pozostałej części; 4. zasądza od Przedsiębiorstwa A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w R. na rzecz A. K. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. a.bł. A.K. złożył dnia 25 lipca 2018 r. (data nadania pocztą) do sądu administracyjnego wniosek o rozpoznanie jego skargi na bezczynność Przedsiębiorstwa A R. Sp. z o.o. z siedzibą w R. (zwanej również A R.) w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, na podstawie załączonego odpisu tej skargi. W uzasadnieniu wniosku skarżący wyjaśnił, że pismem z dnia 11 listopada 2017 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi za pośrednictwem organu skargę na bezczynność w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Skarga ta nie została przekazana do rozpatrzenia przez WSA w Łodzi, czym naruszono dyspozycję art. 54 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.) – powoływanej dalej jako: "p.p.s.a.". Dalej skarżący wyjaśnił, że rozpoznawszy wniosek z 22 marca 2018 r. złożony w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a., postanowieniem z 16 maja 2018 r., sygn. akt II SO/Łd 5/18, WSA w Łodzi wymierzył organowi grzywnę w wysokości 200 zł. Jednakże pomimo uprawomocnienia się ww. postanowienia, organ w dalszym ciągu nie przekazał skargi do rozpoznania przez sąd. Tym samym, w ocenie skarżącego, zasadne stało się skorzystanie z trybu przewidzianego w art. 55 § 2 p.p.s.a. Skarżący zaznaczył, że stan faktyczny i prawny niniejszej sprawy nie budzi wątpliwości, co pozwala na rozpoznanie skargi na podstawie jej odpisu. Jednocześnie skarżący wskazał, że po wniesieniu skargi, pismem z 26 kwietnia 2018 r., organ udostępnił wnioskowane informacje publiczne. Uzasadnia to modyfikację wniosków samej skargi, wobec czego na chwilę obecną, w miejsce punktów 1, 2 i 3 skargi na bezczynność organu, skarżący wniósł o umorzenie postępowania ze względu na jego bezprzedmiotowość. Aktualne pozostają natomiast wnioski zawarte w punktach 4, 5, 6 i 7 skargi. Z załączonego do ww. wniosku odpisu skargi wynika, że A. K. zaskarżył bezczynność Przedsiębiorstwa A Sp. z o.o. w R. w przedmiocie informacji publicznej, o udostępnienie której wystąpił z wnioskiem z 8 listopada 2012 r. W uzasadnieniu podniósł, że dnia 8 listopada 2012 r., zwrócił się do A R. o udostępnienie informacji publicznej, dotyczącej organizacji kontroli biletów w komunikacji autobusowej. Wobec braku reakcji na wniosek, ponowiono go 22 września 2013 r., pod rygorem skierowania skargi na bezczynność organu. Pomimo upływu 5 lat od złożenia wniosku i prób polubownego rozstrzygnięcia sporu, do chwili wniesienia niniejszej skargi organ nie udostępnił wnioskowanych informacji publicznych ani nie wydał w tym zakresie decyzji administracyjnej. Powyższe w pełni uzasadnia zarzut bezczynności. Skarżący wyjaśnił również, że A R. jest podmiotem zobowiązanym, w myśl art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie od informacji publicznej (Dz. U. z 2018 r., poz. 1330) – zwanej dalej jako: "u.d.i.p." – do udostępnienia informacji publicznej. Spółka ta bowiem wykonuje zadania publiczne w zakresie publicznego transportu zbiorowego, jak również dysponuje publicznym majątkiem w postaci dopłat z budżetu państwa do biletów ulgowych. Dane o organizacji kontroli biletów, takie jak liczba kontrolerów, wzór identyfikatora upoważniającego do kontroli, dane dotyczące umów z firmami zewnętrznymi w tym zakresie stanowią informację publiczną zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p., co potwierdzają liczne orzeczenia sądów administracyjnych w sprawach o zbliżonej problematyce. W ocenie skarżącego, czasokres bezczynności organu pozwala przyjąć, że ma ona charakter rażący i tym samym przyznać skarżącemu sumę pieniężną z tego tytułu. Skarżący dał spółce aż nadto czasu na załatwienie sprawy, przypominając dodatkowo o ustawowym obowiązku i nie uruchamiając pochopnie postępowania sądowo - administracyjnego (choć można to było uczynić już w grudniu 2012 r.). Jednocześnie ustawodawca nie uzależnia przyznania skarżącemu sumy pieniężnej od wykazania konkretnej szkody w majątku skarżącego wynikłej z bezczynności organu, choć w tym przypadku takowa powstała, chociażby z uwagi na konieczność ponawiania korespondencji. W związku z powyższym skarżący wniósł o: 1. stwierdzenie, że strona przeciwna pozostaje w bezczynności w przedmiocie udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej; 2. zobowiązanie strony przeciwnej do wydania aktu lub dokonania czynności w przedmiocie informacji publicznej, zgodnie z art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a.; 3. zakreślenie organowi 14 dniowego terminu na załatwienie sprawy (art. 286 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 13 ust. 1 u.d.i.p.; 4. uznanie, że bezczynność ma miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.); 5. przyznanie od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej zgodnie z art. 149 § 2 w zw. z art. 164 § 6 p.p.s.a.; 6. rozpoznanie sprawy na podstawie art. 119 pkt 2 i 4 p.p.s.a. w trybie uproszczonym (na posiedzeniu niejawnym); 7. zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania wg norm przepisanych (art. 200 p.p.s.a.). W odpowiedzi na skargę, nadesłanej do sprawy o sygn. akt II SO/Łd 5/18, będącej jednocześnie odpowiedzią na wniosek o wymierzenie grzywny za nieprzekazanie skargi, A R. wyjaśniło, że pismem z [...] r. organ odmówił wnioskodawcy udzielenia informacji publicznej. Wprawdzie pismo to nie posiada wszystkich obligatoryjnych elementów decyzji określonej w art. 107 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r., poz. 1257), powoływanej dalej jako "k.p.a." – ale zawiera merytoryczne rozstrzygnięcie wniosku. Odwołując się do judykatury, A R. podniosło, że aby pismo mogło zostać zakwalifikowane jako decyzja administracyjna, musi ono zawierać minimum elementów decyzji administracyjnej, na które składają się cztery składniki: oznaczenie organu, oznaczenie adresata decyzji czyli strony, rozstrzygnięcie i podpis osoby uprawnionej do jej wydania. Pismo z [...] r. powyższe warunki spełnia, stąd też pismo należy traktować jako decyzję. Tym samym A R. rozpoznało wniosek i odmówiło udostępnienia informacji publicznej. Następnie A R. wyjaśniło, że po otrzymaniu powyższej decyzji wnioskodawca nie złożył odwołania lub wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, tym samym decyzja z [...] r. stała się ostateczna. W konsekwencji tego nie można stwierdzić, iż w niniejszej sprawie mamy do czynienia z bezczynnością organu. A R. zaznaczyło jednak, że niezależnie od powyższego, po ponownym przeanalizowaniu sprawy, z uwagi na upływ czasu i związany z tym stan faktyczny w sprawie (wniosek pochodzi z 2013 r.), pismem z 26 kwietnia 2018 r. udzieliło wnioskodawcy żądanych informacji. Tym samym obecnie skargę należy uznać za bezprzedmiotową. Postanowieniem z 23 sierpnia 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odmówił rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym i skierował sprawę do rozpoznania na rozprawie. Pismem z 21 września 2018 r. skarżący zakwestionował fakt wydania decyzji z [...] r. o odmowie udostępnienia informacji publicznej. Skarżący podniósł, że organ nie przedstawił treści rzekomo wydanej decyzji, jak również nie przedstawił dowodu doręczenia tej decyzji wnioskodawcy. W ocenie skarżącego, nawet jeśli faktycznie taka decyzja była wydana, to nie wywiera ona skutków prawnych, jeżeli nie została doręczona wnioskodawcy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. W pierwszej kolejności wskazać należy, że zgodnie z art. 54 p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (§ 1). Organ, o którym mowa w § 1, przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania (§ 2). W razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym (art. 55 § 1 p.p.s.a.). Jeżeli organ nie przekazał sądowi skargi mimo wymierzenia grzywny, sąd może na żądanie skarżącego rozpoznać sprawę na podstawie nadesłanego odpisu skargi, gdy stan faktyczny i prawny przedstawiony w skardze nie budzi uzasadnionych wątpliwości (art. 55 § 2 p.p.s.a.). Jak wynika z akt sprawy, postanowieniem z 16 maja 2018 r., sygn. akt II SO/Łd 5/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi na wniosek skarżącego, w oparciu o art. 55 § 1 p.p.s.a., wymierzył Przedsiębiorstwu A w R. Sp. z o.o. z siedzibą w R. grzywnę za nieprzekazanie skargi A. K. na bezczynność w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Postanowienie jest prawomocne. Pomimo wymierzenia grzywny, A w R. nadal nie przekazało do sądu ww. skargi na bezczynność, wobec czego sąd był uprawniony do rozpoznania sprawy jedynie w oparciu o nadesłany przez skarżącego odpis skargi, stosownie do powołanego wyżej art. 55 § 2 p.p.s.a. Sąd uznał jednocześnie, że stan faktyczny i prawny przedstawiony w skardze oraz dokumentów, zgormadzonych w sprawie o sygn. akt II SO/Łd 5/18 nie budzi uzasadnionych wątpliwości. Przechodząc zatem do rozpoznania niniejszej sprawy wskazać należy, że stosownie do art. 21 ustawy o dostępie do informacji publicznej, do skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z kolei w myśl art. 3 § 2 pkt 8 tejże ustawy, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1 – 4a. Nie można zatem mieć wątpliwości co do kognicji sądu administracyjnego w niniejszej sprawie. Generalizując należy wskazać, iż z bezczynnością organu administracji publicznej będziemy mieli do czynienia wówczas, gdy organ zwleka z wydaniem decyzji, postanowienia albo aktu lub dokonaniem czynności dotyczących uprawnień lub obowiązków, wynikających z przepisów prawa, a sprawa ma charakter sprawy z zakresu administracji publicznej. W przypadku wniesienia skargi na bezczynność organu przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie ma znaczenia okoliczność, z jakich powodów określony akt nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, a w szczególności, czy bezczynność organu spowodowana została zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu w ich podjęciu lub dokonaniu, czy też wiąże się z przeświadczeniem organu, że występują negatywne przesłanki do załatwienia sprawy poprzez wydanie określonego aktu lub podjęcie czynności. Co do zasady, warunkiem dopuszczalności skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego jest – jak to wynika z przepisu art. 52 § 1 p.p.s.a. – wyczerpanie środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed właściwym organem administracji publicznej, przy czym dotyczy to także skargi na bezczynność organu, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. Jednakże w przypadku skargi na bezczynność organu, której przedmiotem jest dostęp do informacji publicznej należy przyjąć, iż skarga nie musi być poprzedzona żadnym środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej. Brak jest bowiem podstaw do występowania z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa oraz wykazywania, że złożone zostało ponaglenie w trybie, o którym mowa w art. 37 § 1 k.p.a. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 maja 2006r., sygn. akt I OSK 601/05 dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Tym samym zbędnym jest zatem powoływanie się przez pełnomocnika skarżącego na nowelizację k.p.a. i p.p.s.a. w zakresie zniesienia obowiązku wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa, skoro w przypadku spraw dotyczących bezczynności z zakresu dostępu do informacji publicznej takiego obowiązku nigdy nie było. Przyjmuje się, że rolą sądu administracyjnego przy rozpoznawaniu skargi na bezczynność w zakresie udostępnienia informacji publicznej jest udzielenie odpowiedzi na pytanie czy objęta wnioskiem strony skarżącej informacja stanowi informację publiczną, a następnie czy organ rzeczywiście nie podjął działań, nakazanych mu przez prawo. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalił się bowiem pogląd, że skargę na bezczynność organu w postępowaniu o udzielenie informacji publicznej można złożyć nie tylko wobec "milczenia" organu, ale również w sytuacji, w której powstał spór między wnioskodawcą a adresatem wniosku, co do charakteru żądanej informacji oraz obowiązku jej udostępnienia. Tym samym sąd administracyjny, do którego trafiła skarga na bezczynność pełni rolę arbitra, który ma przede wszystkim przesądzić czy wnioskodawca żąda informacji, o której mowa w art. 1 ust. 1 u.d.i.p. i tym samym czy ustawa ta znajduje zastosowanie. Skarga na bezczynność w tego rodzaju sprawach chroni wnioskodawcę przed arbitralną decyzją organu, która uniemożliwia uzyskanie żądanej informacji (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 lipca 2010 r., sygn. akt I OSK 592/10 oraz z dnia 6 października 2011 r., sygn. akt I OSK 1510/11 – orzeczenia dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl.). Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej statuuje w art. 1 ust. 1, że każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną. Tę ogólną definicję doprecyzowuje art. 6 ust. 1 ustawy, który wymienia rodzaje spraw, jakich mogą dotyczyć informacje o charakterze informacji publicznych, czyniąc to w sposób otwarty, czemu służy zwrot "w szczególności". Doktryna oraz orzecznictwo sądowe, w oparciu o ogólną formułę ustawy, a także regulacje art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP, przyjmuje szerokie rozumienie pojęcia "informacja publiczna". Za taką uznaje się wszelkie informacje wytworzone przez władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które wykonują funkcje publiczne lub gospodarują mieniem publicznym (komunalnym bądź Skarbu Państwa), jak również informacje odnoszące się do wspomnianych władz, osób i innych podmiotów, niezależnie od tego, przez kogo zostały wytworzone (por. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 października 2002 r., sygn. akt II SA 181/02; z dnia 20 października 2002 r., sygn. akt II SA 1956/02 oraz z dnia 30 października 2002 r., sygn. akt II SA 2036-2037/02, za: M. Jaśkowska, Dostęp do informacji publicznych w świetle orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, Toruń 2002r., s. 28). Z powyższego wynika, że informacją publiczną będzie każda wiadomość wytworzona lub odnosząca się do władz publicznych, a także odnosząca się do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne lub gospodarujących mieniem publicznym. Przepis art. 4 ust. 1 u.d.i.p. zawiera natomiast katalog podmiotów, zobowiązanych do udostępnienia informacji publicznej, który również jest katalogiem otwartym poprzez użycie zwrotu "w szczególności". Stosownie do art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p., obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są m.in. podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowane jest stanowisko, że spółka wykonująca regularne przewozy związane z transportem publicznym jest podmiotem działającym w sferze publicznej - realizując obowiązek jednostek samorządu terytorialnego świadczy bowiem usługi o charakterze użyteczności publicznej w zakresie transportu zbiorowego. Przewoźnik jest zatem podmiotem obowiązanym do udostępnienia informacji publicznej, będącej w jego posiadaniu stosownie do art. 4 ust. 1 pkt 5 i ust. 3 u.d.i.p. (por. postanowienie: NSA z 17 lipca 2013 r., sygn. akt I OSK 1390/13; wyroki: WSA w Rzeszowie z 13 marca 2018 r., sygn. akt II SAB/Rz 5/18; WSA w Kielcach z 7 września 2017 r., sygn. akt II SAB/Ke 38/17; WSA w Warszawie z 5 maja 2015 r., sygn. akt II SA/Wa 2268/14; WSA w Olsztynie z 18 lutego 2014 r., sygn. akt II SAB/Ol 3/14; WSA we Wrocławiu z 26 marca 2013 r., sygn. akt IV SA/Wr 51/13 – orzeczenia dostępne w internetowej Centralnej Bazie Sądów Administracyjnych, pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W ocenie Sądu, nie budzi również jakichkolwiek wątpliwości, że informacje odnoszące się do organizacji kontroli biletów w komunikacji autobusowej, w świetle art. 1 ust. 1 u.d.i.p. stanowią informację publiczną w rozumieniu ustawy. Są to bowiem informacje dotyczące sposobu organizacji podmiotu wykonującego zadania publiczne i wydatkowania przez ten podmiot majątku publicznego, co potwierdzają ww. orzeczenia sądów administracyjnych. Udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki i nie później niż w terminie 14 dni - art. 13 ust. 1 u.d.i.p. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 2 u.d.i.p.). Z opisanego wyżej uprawnienia organ może skorzystać także wówczas, gdy wniosek o udostępnienie informacji publicznej jest nieprecyzyjny i zachodzi potrzeba wyjaśnienia jego zakresu z wnioskodawcą. Należy jednak pamiętać, że wątpliwości organu, co do zakresu informacji publicznej objętej wnioskiem, muszą być uzasadnione. Niedopuszczalne jest bowiem stosowanie art. 13 ust. 2 u.d.i.p. jedynie w celu "odroczenia" na okres do dwóch miesięcy obowiązku udostępnienia żądanej informacji publicznej. Udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku (art. 14 ust. 1 u.d.i.p.). Ponadto zgodnie z art. 16 ust. 1 u.d.i.p. odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 przez organ władzy publicznej następują w drodze decyzji. Na ograniczenia w zakresie udzielenia informacji publicznej wskazuje art. 5 u.d.i.p. Stosownie do tej regulacji prawnej organ może ograniczyć dostęp do żądanych informacji publicznych, np. ze względu na prywatność osoby fizycznej lub z uwagi na ochronę informacji niejawnych lub innych tajemnic ustawowo chronionych. Nie jest natomiast odmową udzielenia informacji publicznej wskazanie, że się jej nie posiada. Jednakże o tym fakcie organ winien powiadomić wnioskodawcę pisemnie, wskazując – jeśli posiada taką wiedzę, gdzie zainteresowany żądaną informację może uzyskać. Organ nie ma natomiast obowiązku wydawania w takiej sytuacji decyzji administracyjnej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 27 września 2002r., sygn. akt II SAB 289/02 – niepubl.). W sytuacji zaś, gdy wnioskodawca żąda udzielenia informacji, która nie jest informacją publiczną lub stanowi taką informacją publiczną, w stosunku do której tryb dostępu odbywa się na odrębnych zasadach (art. 1 ust. 2 u.d.i.p.), organ nie ma obowiązku wydawania decyzji o odmowie udzielenia informacji, lecz zawiadamia jedynie wnoszącego, że żądane dane nie mieszczą się w pojęciu objętym przedmiotową ustawą (por. wyrok NSA Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie z 20 czerwca 2002 r., II SA/Lu 507/02 – dostępne jw.). Analiza uregulowań ustawy o dostępie do informacji publicznej prowadzi natomiast do konkluzji, iż w razie skierowania wniosku o udostępnienie informacji publicznej, podmiot, do którego wniosek taki został skierowany może zachować się w jeden z poniższych sposobów: 1. udzielić informacji publicznej, gdy jest jej dysponentem oraz nie zachodzą okoliczności wyłączające możliwość jej udzielenia; wówczas winien dokonać tego w formie czynności materialno-technicznej; 2. odmówić udostępnienia informacji (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.) lub umorzyć postępowanie (art. 14 ust. 2 ustawy), czego winien dokonać w formie decyzji administracyjnej; 3. odmówić udostępnienia informacji publicznej przetworzonej w związku z niespełnieniem przez stronę warunku wskazanego w art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. 4. powiadomić pisemnie wnioskodawcę, że nie posiada żądanej informacji publicznej, albo powiadomić, że żądana informacja nie stanowi informacji publicznej, albo że do udostępnienia żądanej informacji publicznej mają zastosowanie przepisy szczególne, określone w innych aktach prawnych. Przenosząc powyższe regulacje na grunt niniejszej sprawy w pierwszej kolejności podkreślić należy, że do dnia wniesienia skargi do sądu, skarżony podmiot był bezczynny w zakresie załatwienia wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej. Przede wszystkim dlatego, że A R. nie wywiązało się z obowiązku, o którym mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., co oznacza, że brak dokumentów, zwianych z doręczeniem skarżącemu pisma z dnia [...] r. obciąża skarżony podmiot. A zatem, jeżeli skarżący twierdzi, że nie otrzymał pisma z [...] r., będącego "odmową udzielenia informacji", to wobec braku dowodu jego doręczenia, nie można uznać (nawet przy hipotetycznym założeniu, że pismo to nosi cechy decyzji administracyjnej), że weszło ono do obrotu prawnego. To zaś oznacza, że pismo to nie wywołało skutku prawnego w postaci załatwienia wniosku A. K. o udostępnienie informacji publicznej. (por. np. wyrok Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 6 marca 2018r., sygn. akt I OSK 2523/17, dostępny jw.) Z tych przyczyn Sąd, na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. uznał, że A R. dopuściło się bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Jednocześnie, wbrew stanowisku wyrażonemu w skardze przyjęto, iż wniosek o udostępnienie informacji złożony został we wrześniu 2013 r., ponieważ jest to okoliczność przyznana przez stronę przeciwną. Skarżący natomiast nie udowodnił wystąpienia z wnioskiem w dniu 8 listopada 2012 r., jak wywodzi w skardze. Jedyną datą pewną skierowania żądania może być zatem dzień 22 września 2013 r. Jednocześnie, po myśli art. 149 § 1a p.p.s.a., Sąd uznał, że bezczynność organu nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa (pkt 1 wyroku). Jakkolwiek bowiem nie zostało wykazane, by pismo z dnia [...] r. skutecznie doręczono skarżącemu, kopia książki nadawczej z dnia 3 października 2013r. potwierdza, iż w tej dacie zostało ono do skarżącego przesłane, tyle, że listem nieewidencjonowanym (tzw. zwykłym, na co wskazuje uiszczona należność za przesyłkę – 1,60,-zł.). Organ pozostawał zatem w uzasadnionym okolicznościami przekonaniu, że wniosek skarżącego o udostępnienie informacji publicznej załatwił w ustawowym terminie (pomijając kwestię poprawności owego "załatwienia"). W przekonaniu tym pozostawał do dnia wniesienia skargi. Jej wniesienie skłoniło natomiast obligowany podmiot do zmiany stanowiska i udostępnienia wnioskowanej informacji (co w świetle pisma skarżącego z dnia 25 lipca 2018 r. nie budzi wątpliwości). Brak jest zatem podstaw do przypisania działaniu A R. Sp. z o.o. cech rażącego naruszenia prawa. Z tej też przyczyny nie znaleziono podstaw do przyznania skarżącemu od A R. sumy pieniężnej w oparciu o przepis art. 149 § 2 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a. (pkt 3 wyroku). Wskazać przy tym należy, iż wskazany środek prawny ma przede wszystkim funkcję indemnizacyjną (odszkodowawczą), a zatem wiąże się z koniecznością wykazania (a przynajmniej uprawdopodobnienia) przez stroną skarżącą faktu poniesienia szkody oraz jej rozmiaru, czego skarżący w niniejszym postępowaniu nie uczynił (por. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 grudnia 2017r., sygn. akt I OSK 1685/17, Wojewódzkich Sądów Administracyjnych w Poznaniu z dnia 28 lutego 2018r., sygn. akt IV SAB/Po 99/17 i we Wrocławiu z dnia 22 lutego 2018r., sygn. akt IV SAB/Wr 367/17 wszystkie dostępne jw.) . Mając zaś na uwadze, że wnioskowana informacja została skarżącemu udostępniona po wniesieniu skargi, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. orzeczono o umorzeniu postępowanie co do zobowiązania organu do załatwienia wniosku. O kosztach postępowania sądowego rozstrzygnięto zaś w pkt 4 wyroku, na podstawie art. 200 p.p.s.a., zasądzając na rzecz skarżącego ich zwrot w kwocie równej uiszczonemu wpisowi sądowemu od skargi (100,-zł). dc

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło