II OSK 3321/19

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2020-05-26

Skład orzekający: Marzenna Linska-Wawrzon, Teresa Zyglewska, Kazimierz Bandarzewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Prezydent Miasta, jako organ wykonawczy gminy, jest uprawniony do złożenia wniosku o pozwolenie wodnoprawne w imieniu Miasta, a jeśli tak, czy decyzja wydana na rzecz Prezydenta Miasta, ale dotycząca inwestycji realizowanej przez Miasto, jest prawidłowo adresowana?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że Prezydent Miasta, działając jako organ wykonawczy gminy i reprezentując ją na zewnątrz, jest uprawniony do złożenia wniosku o pozwolenie wodnoprawne. Sąd stwierdził, że nawet jeśli decyzja została formalnie wydana na rzecz Prezydenta Miasta, ale dotyczyła inwestycji realizowanej przez Miasto, to adresatem pozwolenia było Miasto, co nie stanowiło rażącego naruszenia prawa. Sąd uznał również, że wyłączenie Prezydenta Miasta od rozpatrzenia sprawy nie pozbawiło go możliwości reprezentowania Miasta w postępowaniu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej M. T. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił jej skargę na decyzję Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie o udzieleniu pozwolenia wodnoprawnego. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym błędne ustalenie adresata decyzji (Prezydent Miasta zamiast Miasta) oraz niewłaściwe przeprowadzenie postępowania dowodowego w zakresie dostępności komunikacyjnej działki. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną, biorąc pod uwagę zarzuty strony, i oddalił ją.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Marzenna Linska-Wawrzon Sędzia NSA Teresa Zyglewska (spr.) Sędzia del. WSA Kazimierz Bandarzewski po rozpoznaniu w dniu 26 maja 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. T. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 stycznia 2019 r. sygn. akt IV SA/Wa 2089/18 w sprawie ze skargi M. T. na decyzję Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] w przedmiocie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego oddala skargę kasacyjną. Wyrokiem z dnia 22 stycznia 2019 r., sygn. akt IV SA/Wa 2089/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę M. T. (skarżąca) na decyzję Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia [...] maja 2018 r. nr 42/2018/KUZ w przedmiocie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego. Z powyższym rozstrzygnięciem nie zgodziła się skarżąca i w skardze kasacyjnej zarzuciła mu: naruszenie przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to: art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 28, 29 k.p.a. i art. 156 § 1 pkt 1, 2 i 4 k.p.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.; art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1, 78 § 1 i 107 § 3 oraz art. 136 k.p.a., wskutek oddalenia skargi i niedostrzeżenia naruszeń przepisów postępowania administracyjnego przez orzekające w sprawie organy obu instancji; art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 89 § 2 k.p.a., wskutek oddalenia skargi i niedostrzeżenia naruszenia ww. przepisu postępowania administracyjnego przez orzekający w sprawie organ I instancji, a także w zw. z art. 64 ust. 2 Konstytucji RP; art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 9 k.p.a. oraz w zw. z art. 131 ust. 2 pkt 1 Prawa wodnego wskutek sporządzenia uzasadnienia zaskarżonego wyroku, który w części nie poddaje się kontroli; naruszenie prawa materialnego: 1) niewłaściwe zastosowanie art. 1 ust. 2, art. 2 ust. 1 pkt 2, art. 122 ust. 4, art. 125 pkt 3, art. 126 pkt 1 ustawy z 18 lipca 2001 r. Prawo wodne w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. W oparciu o przytoczone zarzuty wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia WSA w Warszawie oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Ponadto oświadczyła, że zrzeka się przeprowadzenia rozprawy. W uzasadnieniu podniosła, że decyzję organu I instancji skierowano do podmiotu, który nie mógł być adresatem decyzji administracyjnej, zatem utrzymując w mocy taką decyzję organ II instancji dopuścił się rażącego naruszenia prawa. W jej ocenie wywody Sądu I instancji są poprawne wyłącznie w zakresie, w którym wskazuje on na organy gminy, będącej zarazem tzw. powiatem grodzkim, gdzie prezydent miasta reprezentuje taką gminę na zewnątrz. Jako wadliwe oceniła stanowisko Sądu, że wydanie decyzji w stosunku do Prezydenta Miasta [...] "znajduje umocowanie w przepisach powołanej ustawy o samorządzie gminnym, jako do podmiotu legitymowanego tj. strony postępowania w przedmiotowym postępowaniu". Wskazał, że kwestia reguł wydawania decyzji w postępowaniu administracyjnym, w zakresie posiadania przymiotu strony, jest uregulowana k.p.a., a nie ustawy o samorządzie gminnym. Wskazała, że z szeregu przepisów Prawa wodnego wynika, że w zakresie wydawania pozwoleń wodnoprawnych wyłącza się stosowanie oznaczonych przepisów k.p.a. W jej ocenie, nie ulega wątpliwości, że pozwolenie wodnoprawne jest decyzją administracyjną, zatem zastosowanie musi znaleźć przepis art. 29 k.p.a. Skoro zaś Prezydent Miasta [...]nie posiada osobowości prawnej, nie jest samorządową jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej jest organem osoby prawnej jako jednostki samorządu terytorialnego. Przypomniała, że w skardze zarzucono, że w zaskarżonej decyzji wskazano, że otrzymuje ją "do wiadomości" Gmina Miasto [...], zaś organy nie wyjaśniły charakteru tego podmiotu i dlaczego został on uwzględniony w rozdzielniku do decyzji Starosty. W jej ocenie uzasadnienie wyroku nie rozstrzyga jednoznacznie kwestii czy stroną postępowania było Miasto [...] czy tylko Prezydent Miasta [...]. Następnie skarżąca podniosła, że w postępowaniu administracyjnym nieważnością może być dotknięta decyzja administracyjna, ale nie postępowanie, jak wskazuje Sąd I instancji. Wskazała, że z treści decyzji Starosty [...] wynika, że został on wyznaczony do załatwienia sprawy przez Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] na podstawie art. 127 ust 7b Prawa wodnego wskutek wyłączenia Prezydenta Miasta [...]. Niezrozumiałym jest zatem, w jej ocenie, stanowisko Sądu I instancji, bowiem skoro nie było potrzeby wyłączania Prezydenta Miasta [...], to decyzję wydał organ niewłaściwy miejscowo - Starosta [...]. Tym samym w tych okolicznościach doszłoby do naruszenia przepisów o właściwości, gdyż nieruchomości, których dotyczy pozwolenie wodnoprawne, położone są na terenie Miasta [...]. Zdaniem skarżącej, Sąd dopuścił się również naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a poprzez brak wskazania konkretnie "o jakie to "orzecznictwo i piśmiennictwo" chodzi, pozostawiając skarżącej jedynie domysły" i tym samym pozbawiając skarżącą kasacyjnie możliwości dowiedzenia się na jakich argumentach zaczerpniętych z judykatywy czy nauki prawa Sąd się opierał. Skarżąca podniosła, że Sądowi umknęło ponadto, iż w toku postępowania to na organach spoczywa obowiązek czuwania, aby strony nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, zaś strona skarżąca nie był informowana, że może sporządzić tzw. kontroperat wodnoprawny. Skarżąca kasacyjnie zwróciła również uwagę, że w stanie faktycznym zaskarżonego wyroku wskazano: "Starosta [...] w odpowiedzi skargę podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie", tymczasem stroną przeciwną był Prezes Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie. W konsekwencji, w jej ocenie, z uzasadnienia wyroku nie wynika, jakie było stanowisko w sprawie organu II instancji, który był "pozostałą stroną" w rozumieniu art. 141 § 4 p.p.s.a. Zdaniem skarżącej nieprawidłowe powołanie się przez organ na treść § 9 ust 1 pkt 4 Rozporządzenia Ministra Transportu Gospodarki Morskiej z dnia 30 maja 2000 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogowe obiekty inżynierskie i ich usytuowanie (Dz.U. z 2000 r., nr 63, poz. 735 ze zm.)" (w odniesieniu do jej wniosku o utrzymanie (zaprojektowani) dojazdu do działki 395/1 zasadnym czyniło zarzut naruszenia przepisów art. 8 i 11 k.p.a. w zakresie sposobu prowadzenia postępowania i przekonywania co do zasadności rozstrzygnięcia. Podkreśliła, że organ odwoławczy w ogóle nie odniósł się do części zarzutów odwołania, w tym do sformułowanego w odwołaniu wniosek dowodowy na okoliczność wyjaśnienia "dostępności komunikacyjnej" dla działki nr [...], w aspekcie art. 78 § 1 k.p.a. Jednocześnie wskazała, że nie jest prawdą, że działka nr [...]jest dostępna komunikacyjnie od strony użytku drogowego - działki nr [...], gdyż wzdłuż tej działki zlokalizowany jest rów odwadniający objęty rozstrzygnięciem zawartym w pkt 1.2. decyzji organu I instancji. Tym samym biorąc pod uwagę, że z udzielonego pozwolenia wodnoprawnego wynika, iż działka skarżącej zostanie opasana z dwóch stron rowami odwadniającymi, z trzeciej strony jest graniczy z prywatną działką, zaś z czwartej z wysoką skarpą, co wyklucza możliwość komunikacyjną z drogą publiczną. W ocenie skarżącej zaprojektowany sposób wykonania urządzeń wodnych pozbawia ją istniejącej do tej pory dostępności komunikacyjnej. Skarżąca stanęła na stanowisku, że organ wydał decyzję bez przeprowadzenia dodatkowego postępowania dowodowego, nie przeprowadził rozprawy mimo istnienia przesłanki z art. 89 § 2 k.p.a. (sporne interesy stron). Podniosła także, że niniejsza sprawa nie dotyczy - wbrew stanowisku Prezes PGW Wody Polskie - ani suszy, ani odwodnienia zakładu górniczego, ani środowiska morskiego. Wyjaśniła także, że nietrafne jest również stwierdzenie Sądu I instancji, że jej zamiarem "jest uzyskanie dostępu do jej nieruchomości do drogi publicznej stosownym zjazdem", gdyż jej zamiarem jest zachowanie istniejącego faktycznego dostępu do drogi publicznej, który do tej pory posiadała. Wskazała, że działania Miasta sprzyjają powstaniu odcinka dojazdu do istniejących w okolicy sporów obiektów magazynowych, nie będących własnością Gminy, zaś sprzyjanie rozwoju działalności gospodarczej oznaczonej osoby nie może odbywać się z pokrzywdzeniem słusznych interesów innych stron postępowania. Ponadto w jej ocenie Sąd I instancji w istocie nie rozpoznał zarzutu naruszenia art. 70 ust. 1 Prawa wodnego. Wskazała, że organy zignorowały, że celem melioracji wodnych jest polepszenie zdolności produkcyjnej gleby, ułatwienia jej uprawy oraz ochrona użytków rolnych przed powodziami, nie zaś odprowadzanie wód z drogi publicznej. Zwróciła też uwagę, że do rowu melioracyjnego W-2 doprowadzane będą ścieki z planowanej drogi zawierające m.in. węglowodory ropopochodne, biorąc zaś pod uwagę, że grunt pod rowem melioracyjnym jest gruntem rolnym w rozumieniu ustawy z 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych, to podlegać on będzie ochronie z mocy tej ustawy polegającej m.in. na ograniczeniu przeznaczania go na cele nierolnicze oraz zapobieganiu procesom jego degradacji i dewastacji. Skarżąca kasacyjnie podniosła, że Sąd I instancji nie dostrzegł również naruszenia art. 122 ust. 4 Prawa wodnego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Wobec tego, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodziła żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a., a nadto nie zachodziła również żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny bierze pod rozwagę z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku Sądu I instancji, Naczelny Sąd Administracyjny dokonał takiej kontroli zaskarżonego wyroku jedynie w zakresie wyznaczonym podstawami skargi kasacyjnej. Odnosząc się do zarzutów skargi kasacyjnej stwierdzić należy, że z uwagi na treść art. 183 § 1 p.p.s.a. precyzyjne i jasne sformułowanie podstaw kasacyjnych przez stronę składającą środek odwoławczy jest kwestią niezwykle istotną, przesądzającą o zakresie kontroli instancyjnej, dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Formułując zarzuty skargi kasacyjnej, należy bowiem mieć na uwadze, że jest ona sformalizowanym środkiem zaskarżenia i że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w zakreślonych w niej granicach. Zatem przytoczenie podstaw kasacyjnych powinno być jasne i precyzyjne na tyle, aby umożliwić sądowi drugiej instancji ustalenie granic zaskarżenia. Naczelny Sąd Administracyjny nie może bowiem uzupełniać czy precyzować zarzutów kasacyjnych. Pogląd ten wielokrotnie był wyrażany w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (przykładowo w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 30 marca 2004 r. sygn. akt GSK 10/04, z dnia 27 czerwca 2008 r. sygn. akt II FSK 549/07, z dnia 26 września 2012 r. sygn. akt II GSK 1543/11, z dnia 1 sierpnia 2013 r. sygn. akt II OSK 746/12). Jak przy tym wynika z art. 176 p.p.s.a. skarga kasacyjna powinna zawierać nie tylko przytoczenie podstaw kasacyjnych, ale i ich uzasadnienie. Uzasadnienie stanowi integralną część skargi kasacyjnej i musi się odnosić do wskazanej podstawy zaskarżenia. Powinno odnosić się do okoliczności sprawy, a więc wykazać na czym, w określonych okolicznościach faktycznych, naruszenie danego przepisu postępowania polegało i jaki miało wpływ na wynik sprawy. Rozpoznawana skarga kasacyjna nie spełnia powyższych wymogów. Zarzuty skargi kasacyjnej ograniczają się jedynie do podania podstaw kasacyjnych w postaci wyliczenia ciągu przepisów bez przytoczenia uzasadnienia wskazującego w czym autor skargi kasacyjnej upatruje naruszenie powyższych przepisów. Naczelny Sąd Administracyjny miał jednak na uwadze pogląd wyrażony w uchwale pełnego składu NSA z dnia 26 października 2009 r., I OPS 10/09 sprowadzający się do stanowiska, że zgodnie z zasadą falsa demonstratio non nocet, nie ma przeszkód, dla których Naczelny Sąd Administracyjny nie mógłby samodzielnie zidentyfikować zarzutu naruszenia prawa przez Sąd I instancji w sytuacji, gdy uzasadnienie skargi kasacyjnej zawiera wskazanie sposobu rozumienia zarzutu pozwalające na jego merytoryczne rozpoznanie. W tym też zakresie Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznała skargę kasacyjną. Nie zasługuje na uwzględnienie pierwszy z zarzutów skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 28, 29 i 156 § 1 pkt 1, 2 i 4 k.p.a. Z uzasadnienia skargi kasacyjnej wynika, że naruszenia powyższych przepisów jej autor upatruje w skierowaniu decyzji do podmiotu nie będącego stroną postępowania, to jest do Prezydenta Miasta [...] zamiast do Gminy [...]. Zauważyć należy, że zgodnie z art. 26 ust. 4 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminy w miastach powyższej 100 000 mieszkańców organem wykonawczym jest prezydent miasta. Oznacza to, że zgodnie z art. 31 ustawy o samorządzie gminy prezydent miasta kieruje bieżącymi sprawami gminy i reprezentuje ją na zewnątrz. Oznacza to, że uprawnionym do złożenia wniosku dotyczącego pozwolenia wodnoprawnego był Prezydent Miasta [...]. Rację ma skarżący kasacyjnie, że adresatem powyższej decyzji, wbrew twierdzeniom Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, nie był Prezydent Miasta [...], lecz Miasto [...]. Przy czym należy zwrócić uwagę, że organ I instancji w swej decyzji stwierdził, że pozwolenie wodnoprawne wydawane jest po rozpatrzeniu wniosku Prezydenta Miasta [...], a więc Miasta [...], które reprezentował zgodnie z ustawą o samorządzie gminy prezydent. W punkcie I decyzji stwierdzono, że udziela się pozwolenia wodnoprawnego Prezydentowi Miasta [...]. Jednakże z uzasadnienia tej decyzji wynika, że pozwolenie to dotyczy inwestycji realizowanej przez Miasto [...] i jej adresatem jest Miasto [...]. Treść decyzji organu odwoławczego nie pozostawia żadnych wątpliwości, że adresatem decyzji było Miasto [...] i to temu podmiotowi zostało udzielone pozwolenie wodnoprawne, co wynika wprost z pierwszego zdania uzasadnienia tej decyzji. Zbędne doręczenie do wiadomości Miastu [...] powyższej decyzji nie przesądza o wadliwości jej adresata. W konsekwencji nie doszło do naruszenia art. 28 i 29 k.p.a. oraz art. 156 § 1 pkt 2 i 4 k.p.a. Nie można zgodzić się także w wywodami skargi kasacyjnej dotyczącymi niezapoznania się przez Wojewódzki Sąd Administracyjny z aktami sprawy w części dotyczącej wyłączenia od rozpoznania spawy Prezydenta Miasta [...] w oparciu o art. 127 ust. 7b prawa wodnego. Wbrew stanowisku skarżącej kasacyjnie Sąd I instancji miał na wglądzie fakt, że Prezydent Miasta [...] został wyłączony od rozpoznania sprawy, stąd też organem uprawnionym do jej rozstrzygnięcia stała się Starosta [...]. Sąd I instancji natomiast słusznie zauważył, że wyłączenie organu, w tym wypadku Prezydenta Miasta [...], od rozpoznania sprawy, nie pozbawia Prezydenta Miasta [...] możliwości reprezentowania Miasta [...] w sprawie dotyczącej wydania pozwolenia wodnoprawnego. Postanowienie z dnia [...] czerwca 2017 r. wydane przez Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] uniemożliwiło Prezydentowi [...] działanie jako organowi uprawnionemu do rozpatrzenia wniosku w przedmiocie pozwolenia wodnoprawnego, ale nie pozbawiło go możliwości reprezentowania Miasta [...] w tym postępowaniu, zgodnie z art. 26 ust. 4 i 31 ustawy o samorządzie gminy. W uzasadnieniu Sądu I instancji brak jest stwierdzenia, że Prezydent Miasta [...] nie został wyłączony od rozpoznania sprawy, a co za tym idzie wywody dotyczące naruszenia art. 156 § 1 k.p.a. i art. 19, 21 pkt 1 k.p.a. nie są oparte na usprawiedliwionych podstawach. Nie jest zasadny zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1, 78 § 1 i 107 § 3 oraz 136 k.p.a. Z uzasadnienia skargi kasacyjnej wynika, że skarżąca kasacyjnie naruszenia tego przepisu upatruje w nieprzeprowadzeniu postępowania dowodowego w zakresie "dostępności komunikacyjnej" działki nr [...]. Podkreślić jednak należy, że obowiązkiem organów jest gromadzenie nie każdego materiału dowodowego, który w ocenie strony powinien mieć miejsce w sprawie, ale materiału dowodowego mającego znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. W oparciu o art. 7 i 78 § 1 i 2 k.p.a. należy przyjąć, że przedmiotem dowodu są fakty mające znaczenie dla sprawy, a zatem dotyczące danej sprawy administracyjnej oraz mające znaczenie dla sprawy (por. A. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz., wydanie 9, s. 411). Zasadnie więc Wojewódzki Sąd Administracyjny zwrócił uwagę, że kwestia dostępności do drogi publicznej była przedmiotem postępowania w sprawie o wydanie decyzji o realizację inwestycji drogowej. To z tej decyzji wynika w jaki sposób określona została dostępność tej nieruchomości do drogi publicznej, a okoliczności te powinny być podnoszone w postępowaniu o wydaniu zezwolenia na realizację inwestycji drogowej (art. 11f ust. 1 pkt 8 lit. h ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach i przygotowaniu realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, Dz.U. z 2018 r., poz. 1474). Pozwolenie wodnoprawne jest natomiast jednym z elementów realizacji tej decyzji, ale nie zawiera elementów decyzji o realizacji inwestycji drogowej. Na marginesie dodać należy, że z informacji zawartych w aktach sprawy wynika, że nieruchomość ta ma zapewniony dostęp do drogi publicznej. Z powyższych względów nie można było uznać za usprawiedliwione zarzutów skargi kasacyjnej dotyczących naruszenia art. 7, 77 § 1, 78 § 1 i 107 § 3 k.p.a. Nie zasługuje na uwzględnienie także zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 89 § 2 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem rozprawę organ powinien przeprowadzić, gdy zachodzi potrzebna uzgodnienia interesów stron oraz gdy jest to potrzebne do wyjaśnienia sprawy przy udziale świadków lub biegłych albo w drodze oględzin. Skarżącym zdaje się chodzi o pierwszą sytuację, ujętą tym przepisem, tj. uzgodnienie interesów stron. Jednak art. 89 § 2 k.p.a. nie nakłada bezwzględnego obowiązku przeprowadzenia rozprawy w sytuacji spornych interesów stron, a tylko daje możliwość organom jej zarządzenia, gdy zajdzie taka potrzeba. W niniejszej sprawie strony przedstawiły stanowiska, były one organowi znane. Podkreślić należy, że zarzut naruszenia tego przepisu, jako przepisu postępowania, powinien zawierać wskazanie jakie naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Powyższych informacji zarzut ten nie zawiera, co przesądza o bezskuteczności tego zarzutu. Nie jest zasadny zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 64 ust. 2 Konstytucji. W ocenie skarżącej kasacyjnie brak zapewnienia zachowania dotychczasowego zjazdu (zapewnienia dostępu do drogi publicznej innym zjazdem) stanowi naruszenia powyższego przepisu Konstytucji. Z powyższym stanowiskiem nie można się zgodzić. Nie można odczytywać zasady równej ochrony prawa własności poprzez bezwzględne uwzględnianie żądań jej właściciela. Podkreślić należy, że zasada równości wyrażona w tym przepisie dotyczy równej ochrony prawa własności, innych praw majątkowych i prawa dziedziczenia, a więc dotyczy objęcia równą ochroną wszystkich kategorii praw w nim wymienionych. Nie jest oparty na usprawiedliwionych podstawach także zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 9 k.p.a. i w zw. z art. 131 ust. 2 prawa wodnego. Wadliwości uzasadnienia wyroku skarżąca kasacyjnie dopatruje się w braku przytoczenia orzecznictwa i piśmiennictwa odnośnie do kwestii jaki charakter posiada operat wodnoprawny oraz że organ nie ma obowiązku powoływania biegłych celem weryfikacji treści operatu złożonego przez stronę. Ponadto za zasadnością tego zarzutu ma przemawiać fakt, że Sąd I instancji nie uwzględnił, iż na organie ciąży obowiązek wynikający z art. 9 k.p.a. dotyczący czuwania, aby strony nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, w tym wypadku wynikającego z barku wiedzy o możliwości złożenia kontroperatu wodnego. Przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. wymaga, aby uzasadnienie wyroku zawierało zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. Stanowiąc integralną część rozstrzygnięcia sądowego, uzasadnienie realizuje istotne, przypisane mu funkcje, zwłaszcza funkcję perswazyjną oraz funkcję kontroli trafności wydanego rozstrzygnięcia. Wadliwość uzasadnienia wyroku może stanowić przedmiot skutecznego zarzutu kasacyjnego z art. 141 § 4 p.p.s.a.a. zasadniczo w sytuacji, gdy uzasadnienie nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego jako podstawa zaskarżonego rozstrzygnięcia, jak również, gdy sporządzone jest w sposób uniemożliwiający instancyjną kontrolę zaskarżonego wyroku (por. uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sadu Administracyjnego z 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09). Funkcja uzasadnienia wyroku wyraża się bowiem i w tym, że jego adresatem, oprócz stron, jest także Naczelny Sąd Administracyjny. Tworzy to po stronie wojewódzkiego sądu administracyjnego obowiązek wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia w taki sposób, który umożliwi przeprowadzenie kontroli instancyjnej zaskarżonego orzeczenia w sytuacji, gdy strona postępowania zażąda jego kontroli poprzez wniesienie skargi kasacyjnej (por. wyroki NSA z: 13 marca 2014 r. sygn. akt II GSK 30/13; 12 października 2010 r. sygn. akt II OSK 1620/10; 30 maja 2012 r., sygn. akt II GSK 620/11). Tymczasem zarzut dotyczący naruszenia powyższego przepisu nie odnosi się do kwestionowania kompletności uzasadnienia zaskarżonego wyroku, ale kwestionuje jego prawidłowość merytoryczną. Na podstawie art. 141 § 4 p.p.s.a. można kwestionować kompletność elementów uzasadnienia, a nie jego prawidłowość merytoryczną. Ewentualna wadliwość argumentacji bądź prezentowanie przez stronę innego poglądu niż wskazany w uzasadnieniu nie stanowi o naruszeniu przez sąd art. 141 § 4 p.p.s.a. (wyroki NSA: z dnia 6 marca 2013 r., II GSK 2243/11, z dnia 20 marca 2013 r., II FSK 2230/13, z dnia 17 kwietnia 2013 r., I GSK 95/12). Nie stanowi o naruszeniu art. 141 § 4 p.p.s.a. także okoliczność, że Sąd I instancji stwierdził, że odpowiedź na skargę została złożona przez Starostę [...]. Faktycznie odpowiedź na skargę została złożona przez Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie. Podkreślenia wymaga, że powyższa omyłka pisarska została sprostowana postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 17 września 2019 r. Nie zasługuje na uwzględnienie także zarzut dotyczący naruszenia art. 1 ust. 2, art. 2 ust. 1 pkt 2, art. 122 ust. 4, art. 125 pkt 3, art. 126 pkt 1 prawa wodnego w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. Naruszenia powyższych przepisów skarżąca kasacyjnie upatruje w tym, ochronie gruntów rolnych, czemu przeczy skierowanie do rowu wód z powierzchni drogowej, a z pozwolenia wodnoprawnego nie wynika nakaz wykonania osadników podczyszczających ścieki z drogi publicznej. W takiej sytuacji zdaniem skarżącej kasacyjnie całkowicie niewykonalnym jest postanowienie 2.3 decyzji Starosty [...], że odprowadzane ścieki nie mogą powodować w odbiorniku zmiany w naturalnej charakterystycznej dla nich biocenozie oraz zmiany jego naturalnej mętności, barwy i zapachu. W powyższą argumentacją nie sposób się zgodzić. Jedynym obowiązkiem wymaganym przepisami prawa wodnego jest aby odprowadzane wody charakteryzowały się określoną w decyzji jakością, co też organ administracji uczynił. Organ nie określa w pozwoleniu wodnoprawnym sposobu ich oczyszczania. Podkreślić jednak należy, że taki sposób został określony w operacie wodnoprawnym i zgodnie z nim wody z terenu drogi będą odprowadzane do środowiska za pośrednictwem wpustów wyposażonych w osadniki, aby umożliwić ich oczyszczanie do stanu zgodnego z prawem. Odnosząc się zaś do zarzutu skargi kasacyjnej dotyczącego naruszenia art. 122 ust. 4 prawa wodnego stwierdzić należy, że nie jest on oparty na usprawiedliwionych podstawach. W ocenie skarżącej kasacyjnie brak wyliczenia powyższego przepisu w osnowie decyzji oznacza, że nie został on przez organ zastosowany w rozpoznawanej sprawie. Zgodnie z art. 122 ust. 4 prawa wodnego "Pozwolenia wodnoprawne na wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi albo do urządzeń kanalizacyjnych są wydawane z uwzględnieniem postanowień rozdziałów 1-4 w dziale IV tytułu III ustawy - Prawo ochrony środowiska". Regulacje powyższe zostały przez organ uwzględnione, pomimo nie wymienienie powyższego przepisu w osnowie decyzji, wynika to nie tylko z uzasadnienia decyzji, ale także podania jako podstawy rozstrzygnięcia rozporządzenia Ministra Środowiska z 18 listopada 2014 r. w sprawie warunków jakie należy spełniać przy wprowadzaniu ścieków do wód i do ziemi, oraz w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego (Dz.U. z 2014 r., poz. 1800). Mając na względzie powyższe skarga kasacyjna została oddalona w oparciu o art. 184 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło