II SA/Po 640/18

WyrokWSA w Poznaniu2018-11-28

Skład orzekający: Wiesława Batorowicz, Danuta Rzyminiak-Owczarczak, Jan Szuma

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego prawidłowo umorzył postępowanie w sprawie legalności wiaty, która posiada dwie ściany osłonowe, czy też obiekt ten powinien być traktowany jako budynek i podlegać przepisom Prawa budowlanego wymagającym pozwolenia na budowę lub zgłoszenia?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organy nadzoru budowlanego naruszyły przepisy postępowania administracyjnego, w szczególności art. 7 i 77 § 1 K.p.a. Chociaż sąd podzielił stanowisko organów, że przedmiotowy obiekt należy zakwalifikować jako wiatę, to organy zaniechały oceny, czy wiata ta jest zgodna z przepisami techniczno-budowlanymi, w tym czy pełni funkcje użytkowe budynków, co mogłoby skutkować zastosowaniem przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych. Ponadto, organy nie zbadały wystarczająco kwestii zgodności lokalizacji wiaty z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Stan faktyczny
Skarżący J. H. zakwestionował decyzję Inspektor Nadzoru Budowlanego o umorzeniu postępowania w sprawie legalności wiaty o wymiarach ok. 6,45 m2, która posiadała dwie ściany osłonowe. Skarżący twierdził, że obiekt ten ma cechy budynku i wymagał pozwolenia na budowę. Organy nadzoru budowlanego uznały obiekt za wiatę, której budowa nie wymaga pozwolenia ani zgłoszenia, co skutkowało umorzeniem postępowania jako bezprzedmiotowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję, wskazując na naruszenie przepisów postępowania przez organy.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędziowie Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak (spr.) Asesor WSA Jan Szuma Protokolant st.sekr.sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 listopada 2018 r. sprawy ze skargi J. H. na decyzję Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia[...] 2018 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego; I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Inspektor Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego kwotę 980,- (dziewięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta P. (dalej w skrócie: PINB) decyzją nr [...] ([...]) z dnia [...] 2018 r. umorzył w całości postępowanie administracyjne w sprawie legalności wiaty zlokalizowanej na terenie nieruchomości przy ul. [...] w P. (nr działki [...], nr [...], nr [...]). W uzasadnieniu organ wyjaśnił, iż w związku z pismem J. H. pracownicy PINB przeprowadzili w dniu 12 lutego 2018 r. czynności kontrolne na terenie nieruchomości przy ulicy [...] w P.. W trakcie czynności kontrolnych ustalono, że na terenie ww. nieruchomości, w części ogrodowej, znajduje się drewniana wiata o wymiarach: szerokość 2,54m x długość 2,54m x wysokość 2,50 m. Wiata posiada 4 drewniane słupy, 2 ściany pełne, dach wykonany z płyt OSB pokryty papą. Według oświadczenia obecnego w toku kontroli M. T. (współwłaściciela nieruchomości przy ulicy [...] w P.) przedmiotowa wiata powstała w 2012r. M. T. oświadczył również, że 2 ściany (deski boazeryjne, płyta OSB) zostały wykonane w 2017r Mając powyższe na uwadze, PINB dla Miasta P. wszczął postępowanie administracyjne w sprawie legalności wiaty zlokalizowanej na terenie nieruchomości przy ulicy [...] w P.. Dalej organ zauważył, iż zgodnie z art. 29 ust 1 pkt 2c ustawy Prawo budowlane pozwolenia na budowę nie wymaga budowa: "wiat o powierzchni zabudowy do 50 m2, sytuowanych na działce, na której znajduje się budynek mieszkalny lub przeznaczonej pod budownictwo mieszkaniowe, przy czym łączna liczba tych wiat na działce nie może przekraczać dwóch na każde 1000 m2 powierzchni działki". Stosownie do art. 30 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, budowa taka nie wymaga również zgłoszenia właściwemu organowi co oznacza, że może ona zostać zrealizowana bez jakiejkolwiek akceptacji organu architektoniczno- budowlanego. Wskazano, że powierzchnia zabudowy przedmiotowej wiaty wynosi ok. 6,45 m i jest ona usytuowana na działce, na której znajduje się jeden budynek mieszkalny. W toku kontroli nie stwierdzono istnienia innej wiaty. PINB wskazał, że w Prawie budowlanym brak jest definicji legalnej wiaty. Zatem rozstrzygając sprawę uwzględniono, poza znaczeniem tego słowa przyjętym w języku potocznym, również poglądy orzecznictwa. Organ przytoczył definicje wiaty zwarte w "Encyklopedii dla Wszystkich - Architektura i Budownictwo" (Wydawnictwo Naukowi- techniczne Warszawa 1982) oraz w Leksykonie Urbanistyki i Planowania Przestrzennego autorstwa Piotra Saternusa, a także dwóch orzeczeń sadów administracyjnych na potwierdzenie swojego stanowiska, iż przedmiotowy obiekt stanowi wiatę. Odnosząc się do uwag J. H., współwłaściciela nieruchomości przy ulicy [...] w P., dotyczących braku prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz zacieniania przez wiatę jego części ogrodu PINB wskazał, że wszelkie wymagania uwzględnione w prawie budowlanym w sytuacji pozyskiwania pozwolenia bądź zgłoszenia, nie dotyczą opisanej wyżej inwestycji, gdyż ustawodawca tego nie przewidział. Ponadto, do przedmiotowej wiaty nie mają zastosowania przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, co rozwiązuje kwestię zacienienia ogrodu. W ocenie organu w tych okolicznościach postępowanie stało się bezprzedmiotowe, a tym samym wyczerpana została przesłanka z art. 105 § 1 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego. W odwołaniu od powyższej decyzji J. H. zakwestionował zakwalifikowanie przedmiotowego obiektu jako wiaty. Powołując się na orzeczenia sądów administracyjnych wskazał, że kwalifikacja obiektu jako "wiaty" opiera się nie na sposobie jego wykorzystywania, lecz na jego konstrukcji, która nie jest wydzielona z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych (ścian). Taka sytuacja nie zachodzi w niniejszej sprawie. Wybudowana wiata ma ściany osłonowe i dlatego nie spełnia podstawowego cechu obiektu. Zdaniem skarżącego przedmiotowa wiata posiada cechy, które charakteryzują budynek. Dlatego roboty budowlane powinny być wykonywane na podstawie art. 28 prawa budowlanego. Do budowy wymagane jest zgłoszenie i pozwolenie na budowę. Budowa taka wymaga akceptacji organu architektoniczno-budowlanego i prawo inwestora do zabudowy nieruchomości gruntowej. Dalej wskazano, że przedmiotowy obiekt posiada cechy, które charakteryzują budynek. Dlatego roboty budowlane powinny być wykonywane na podstawie art. 28 prawa budowlanego. Do budowy wymagane jest zgłoszenie i pozwolenie na budowę. Budowa taka wymaga akceptacji organu architektoniczno-budowlanego i prawo inwestora do zabudowy nieruchomości gruntowej. Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej w skrócie: WWINB) decyzją z [...] 2018 r., nr [...], utrzymał zaskarżoną decyzję organu I instancji w mocy. Organ odwoławczy wskazał, że ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane nie zawiera definicji legalnej wiaty. W związku z powyższym należy odwołać się do potocznego rozumienia tego terminu oraz sposobu, w jaki obiekt jest definiowany w orzecznictwie sądów administracyjnych. Odwołując się do orzeczeń sądowych oraz definicja wiaty zawartej w załączniku nr 1 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1999 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (PKOB) (t.j. Dz. U. z 1999 r., Nr 112, poz. 1316) stwierdził, iż zasadniczym kryterium zakwalifikowania danego obiektu jako wiaty jest stwierdzenie, że obiekt nie jest zamknięty, a więc nie jest obudowany ze wszystkich stron. Dalej WWINB zauważył, iż zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 2c Prawa budowlanego oraz w świetle tego, że powierzchnia przedmiotowej wiaty nie przekracza 50 m2 i jest to jedyna wiata na działce [...], na której znajduje się budynek mieszkalny, inwestor nie miał zatem obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę ani skutecznego zgłoszenia zamiaru budowy tejże wiaty. Organ ten zaznaczył, że zgodnie z uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 03 października 2016 r. sygn. akt: II OPS 1/16 : "Do robót budowlanych i obiektów budowlanych, które nie wymagają uzyskania pozwolenia na budowę i nie są objęte obowiązkiem zgłoszenia, mogą być stosowane przepisy art. 50 ust. 1 pkt 2 lub pkt 4 in fine ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2016 r. poz. 290 ze zm.), a także art. 51 ust. 7 tej ustawy, jeżeli roboty budowlane zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1 pkt 2 lub pkt 4 in fine". Niemniej wobec faktu, iż dla terenu obejmującego działkę [...] obecnie nie obowiązuje żaden miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, wiata zlokalizowana na przedmiotowej nieruchomości nie narusza obowiązujących przepisów prawa. Na zakończenie WWINB stwierdził, że skoro budowa wiaty nie wymaga ani pozwolenia na budowę ani zgłoszenia, to zasadne jest umorzenie postępowania. Natomiast kwestie związane z zacienianiem działki oraz sposobem korzystania z części wspólnej jako zagadnienia cywilne, pozostają poza właściwością organów nadzoru budowlanego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu J. H. podniósł, iż inwestor – M. T. nie występował o zgodę współwłaściciela na zmiany w zakresie zabudowy nieruchomości. Nie ma tytułu prawnego do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Dalej skarżący podtrzymał swoje stanowisko, iż kwalifikacja obiektu jako "wiaty" opiera się nie na sposobie jego wykorzystywania, lecz na jej konstrukcji, która nie jest wydzielona z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych (ścian). Taka sytuacja nie zachodzi w niniejszej sprawie. Wybudowany obiekt ma ściany osłonowe oraz drzwi prowadzące do wnętrza, dlatego nie spełnia podstawowej cechy wiaty. Zgodnie z treścią art. 3 pkt 2 Prawa Budowlanego budynkiem jest obiekt budowlany, który łącznie spełnia następujące warunki: jest trwale związany z gruntem; jest wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych (ścian); posiada fundamenty i dach. Zatem przedmiotowa obiekt posiada cechy, które charakteryzują budynek (ściany osłonowe wraz z drzwiami). Tym samym roboty budowlane powinny być wykonywane na podstawie art. 28 prawa budowlanego. Do terenu obejmującego działkę [...] obecnie nie obowiązuje żaden miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, zatem do budowy budynku wymagane jest uzyskanie decyzji o warunkach zabudowy i pozwolenie na budowę. Budowa taka wymaga akceptacji organu architektoniczno-budowlanego i prawo inwestora do zabudowy nieruchomości gruntowej. Stwierdzono też, że budowla posadowiona jest przy granicy "z sąsiednim ogrodem i powoduje jego zacienienie". Postawiona wiata nie może "zabierać" słońca sąsiadowi. Do usytuowania tej budowli mają zastosowanie przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Reasumując skarżący stwierdził, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 6, art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. Odpowiadając na skargę WWINB wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Na rozprawie sądowoadministracyjnej przeprowadzonej w dniu 28 listopada 2018 r. skarżący i jego pełnomocnik podtrzymali skargę i jej zarzuty. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Skarga zasługiwała na uwzględnienie, lecz z innych przyczyn, niż w niej podniesiono. Na wstępie dalszych rozważań zauważyć należy, iż uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 §1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 2188) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 - w skrócie "P.p.s.a."), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie, zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Przedmiotem kontroli sądu administracyjnego w rozpoznawanej sprawie jest decyzja W. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru z [...] 2018 r. o nr [...] utrzymująca w mocy opisaną wyżej decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta P. z dnia [...] 2018 r., którą umorzono postępowanie w sprawie legalności wiaty zlokalizowanej na terenie nieruchomości przy ul. [...] w P. (nr działki [...], nr [...], nr [...]). W ocenie organów obiekt będący przedmiotem kontroli stanowi wiatę, której realizacja nie wymaga pozwolenia na budowę lub zgłoszenia i z tych też przyczyn brak było możliwości rozstrzygnięcia sprawy co do istoty. Sąd, po przeprowadzeniu kontroli przeprowadzonego przez organy nadzoru postępowania, kierując się zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowy, podzielił stanowisko organów, iż przedmiotowy obiekt należy zakwalifikować jako wiata. Jak trafnie podniosły obie strony, przepisy ustawy z 14 lipca 1994r Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 1202 ze zm.), nie zawierają definicji pojęcia wiaty chociaż się nim posługują (patrz, art. 29 i 55). Na gruncie orzecznictwa sądów administracyjnych przyjęty został pogląd, że pod pojęciem wiaty rozumie się lekką, otwartą konstrukcję, wspartą na słupach, nieposiadającą ścian zewnętrznych lub dysponującą ścianami maksymalnie z trzech stron. Sama zaś wiata może być zadaszona lub nie. Wiata stanowi budowlę nie zamkniętą przegrodami ze wszystkich stron (por. wyrok NSA z 8 marca 2017 r. sygn. akt II OSK 1707/15; wyrok NSA z 21 września 2010 r. sygn. akt II OSK 1393/09; wyrok NSA z 31 stycznia 2006 r. sygn. akt I OSK 978/05; wyrok WSA w Opolu z 16 października 2014 r. sygn. akt II SA/Op 456/14). Za podstawowe cechy wiaty należy uznać wsparcie danej budowli na słupach, stanowiących podstawowy element konstrukcyjny, wiążący budowlę trwale z gruntem (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 26 sierpnia 2008 r., sygn. akt II SA/Wa 800/08, , wyrok WSA w Krakowie z dnia 8 listopada 2010 r., sygn. akt II SA/Kr 973/10, wyrok WSA w Poznaniu z dnia 5 listopada 2014 r. sygn. akt IV SA/Po 628/14, wyrok WSA w Warszawie z dnia 26 sierpnia 2008 r., sygn. akt II SA/Wa 800/08 http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Część orzecznictwa pomocniczo odwołuje się także do definicji wiaty zamieszczonej w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1999 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (PKOB) (Dz. U. Nr 112, poz. 1316 z późn. zm.), zgodnie z którą za szczególny rodzaj budynku uważa się wiatę, która stanowi pomieszczenie naziemne, nie obudowane ścianami ze wszystkich stron lub nawet w ogóle ścian pozbawione (por. wyrok NSA II OSK 23/13 z 5 czerwca 2014 r. – dostępne na: http://orzeczenia.nsa.gov.pl ). Należy jednak zaznaczyć, iż rozporządzenie to zostało wydane na podstawie delegacji ustawowej zawarte w art. 40 ust. 2 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej (Dz. U. z 1995 r. Nr 88, poz. 439 z późn. zm.). Zatem zawarte w nim definicje nie mogą być wprost stosowne w sprawach podlegających regulacji Prawa budowlanego. Wiaty nie można bowiem uznać za budynek, jak wskazuje na to powołana definicja z rozporządzenia dotyczącego PKOB, zgodnie bowiem z art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego budynku to taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Skoro cechą charakterystyczną budynku jest jego wydzielenie z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych - czyli obudowanie ścianami ze wszystkich stron - to wiata jako niespełniająca tej cechy nie jest - na gruncie Prawa budowlanego – budynkiem (por. wyrok NSA z 13 września 2017 r. o sygn. akt II OSK 71/16 – dostępne na: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Mając powyższe na względzie Sąd podzielił stanowisko organów, iż przedmiotowy obiekt, zlokalizowany na terenie nieruchomości przy ul. [...] w P. (nr działki [...], nr [...], nr [...]), należy zakwalifikować jako wiatę. Z akt spraw, a w szczególności z protokołu kontroli z dnia 12 lutego 2018 r. (k. 7-11 akt adm. organu I instancji) i z załączonych do niego fotografii wynika, iż przedmiotowy obiekt posiada dwie ściany pełne wykonane z płyt OSB pokrytych papą, natomiast dwie pozostałe strony są otwarte. Brak przegród zewnętrznych z dwóch stron oraz wsparcie całej konstrukcji na czterech słupach charakteryzuje ten obiekt jako wiatę. Jak trafne zauważyły organy nadzoru budowlanego, zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 2c Prawa budowlanego pozwolenia na budowę nie wymaga budowa wiat o powierzchni zabudowy do 50 m2, sytuowanych na działce, na której znajduje się budynek mieszkalny lub przeznaczonej pod budownictwo mieszkaniowe, przy czym łączna liczba tych wiat na działce nie może przekraczać dwóch na każde 1000 m2 powierzchni działki. Z treści art. 30 Prawa budowlanego nie wynika też, aby realizacja obiektów o których mowa w art. 29 ust. 1 pkt 2c Prawa budowlanego wymagała dokonania zgłoszenia organowi administracji architektoniczno-budowlanej. Ponieważ z ustaleń organu wynika, iż przedmiotowa wiata ma powierzchnię zabudowy mniejszą niż 50 m2, a nadto znajduje się na działce, na której zlokalizowany jest budynek mieszkalny i brak jest na tej działce innych podobnych obiektów, zatem jej realizacja, zgodnie z obowiązującymi przepisami, nie wymaga pozwolenia na budowę lub zgłoszenia. Zauważyć należy, że z akt sprawy wynika, iż wiata powstała w 2012 r. , tymczasem do dnia 28 czerwca 2015 r. wybudowanie wiaty wymagało zgłoszenia odpowiedniemu organowi nadzoru budowlanego zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego. Przepis art. 29 ust. 1 pkt 2c Prawa budowlanego został dodany ustawą z dnia 20 lutego 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2015 r. poz. 443 )i wszedł w życie z dniem 28 czerwca 2015r. Zgodnie art. 6 ust. 1 ustaw zmieniającej do spraw wszczętych i niezakończonych do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy decyzją ostateczną stosuje się przepisy dotychczasowe. W rozpoznawanej sprawie postępowanie w sprawie legalności przedmiotowej wiaty PINB wszczął w dniu 14 lutego 2018r., zatem organy słusznie zastosowały przepisy aktualnie obowiązujące. Niemniej Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania tj. art. 7 , art. 77 § 1 K.p.a., poprzez niewyjaśnianie wszystkich okoliczności istotnych dla sprawy, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. WWINB trafnie zauważył, iż zgodnie z uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego z 03 października 2016 r. o sygn. akt II OPS 1/16 (dostępna na: http://orzeczenia.nsa.gov.pl) do robót budowlanych i obiektów budowlanych, które nie wymagają uzyskania pozwolenia na budowę i nie są objęte obowiązkiem zgłoszenia mogą być stosowane przepisy art. 50 ust. 1 pkt 2 lub pkt 4 in fine ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo, a także art. 51 ust. 7 tej ustawy, jeżeli roboty budowlane zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1 pkt 2 lub pkt 4 in fine. W uchwale tej Naczelny Sąd Administracyjny zauważył, iż zgodnie z art. 5 ust. 1 Prawa budowlanego każdy obiekt budowlany jako całość oraz jego poszczególne części, wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając spełnienie podstawowych wymagań dotyczących obiektów budowlanych określonych w załączniku I do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 305/2011 z dnia 9 marca 2011 r. ustanawiającego zharmonizowane warunki wprowadzania do obrotu wyrobów budowlanych i uchylającego dyrektywę Rady 89/106/EWG (Dz. Urz. UE L 88 z 04.04.2011, str. 5, ze zm.). Jak wynika natomiast z załącznika I do powyższej dyrektywy, obiekty budowlane jako całość oraz ich poszczególne części muszą nadawać się do użycia zgodnie z ich zamierzonym zastosowaniem, przy czym należy w szczególności wziąć pod uwagę zdrowie i bezpieczeństwo osób mających z nimi kontakt przez cały cykl życia tych obiektów. Aby zapewnić spełnienie podstawowych wymagań przy realizacji obiektów budowlanych w art. 81 ust. 1 pkt 1 lit. a i e Prawa budowlanego nałożono na organy administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego obowiązek m.in. nadzoru i kontroli nad przestrzeganiem przepisów prawa budowlanego, a w szczególności: a) zgodności zagospodarowania terenu z miejscowymi planami zagospodarowania przestrzennego oraz wymaganiami ochrony środowiska, b) warunków bezpieczeństwa ludzi i mienia w rozwiązaniach przyjętych w projektach budowlanych, przy wykonywaniu robót budowlanych oraz utrzymywaniu obiektów budowlanych, c) zgodności rozwiązań architektoniczno-budowlanych z przepisami techniczno-budowlanymi oraz zasadami wiedzy technicznej, d) właściwego wykonywania samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie, e) stosowania przy wykonywaniu robót budowlanych wyrobów zgodnie z art. 10. Szczegółowe zadania i kompetencje powiatowego organu nadzoru budowlanego wskazuje przepis art. 83 ust. 1 Prawa budowlanego. Wynika z niego, że do właściwości tego organu należą, między innymi, zadania wynikające z przepisów art. 48-51 ustawy. Ustawodawca w art. 50 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego wprowadził podstawę do wstrzymania robót budowlanych prowadzonych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę, projekcie budowlanym lub w przepisach. Określając zatem przedmiotowy zakres zastosowania powyższego przepisu nie ograniczono się jedynie do robót budowlanych prowadzonych w sposób niezgodny z wydanym pozwoleniem na budowę albo zgłoszeniem, ale do robót budowlanych prowadzonych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w przepisach. Będą to przede wszystkim przepisy techniczno-budowlane oraz przepisy miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego. W rozpoznawanej sprawie WWINB, nawiązując do powyższej uchwały, stwierdził, iż wobec faktu, że dla terenu obejmującego działkę [...] obecnie nie obowiązuje żaden miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, wiata zlokalizowana na przedmiotowej nieruchomości nie narusza obowiązujących przepisów prawa. Niewątpliwe zgodnie z art. 59 ust. 1 w zw. z art. 50 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym budowa przedmiotowej wiaty nie wymagała też uzyskania decyzji o warunkach zabudowy. Niemniej WWINB w swojej decyzji z 18 maja 2018 r., wbrew obowiązkowi wynikającemu z art. 81 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, zaniechał dokonania jakiejkolwiek oceny, czy lokalizacja przedmiotowej wiaty jest dopuszczalna z punktu widzenia przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W aktach sprawy brak jest przy tym czytelnych map terenu, które pozwoliłyby poczynić przez Sąd istotne ustalenia w tym zakresie, choć pamiętać należy, że w myśl art. 133 § 1 p.p.s.a. Sąd orzeka na podstawie akt sprawy. WWINB w zaskarżonej decyzji zaniechał także dokonania jakiejkolwiek oceny, czy sporna wiata jest zgodna z przepisami techniczno-budowlanymi. Zgodnie z art. 7 ust. 1 do przepisów techniczno-budowlanych zalicza się warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane i ich usytuowanie, uwzględniające wymagania, o których mowa w art. 5 ust. 1-2b Prawa budowlanego oraz warunki techniczne użytkowania obiektów budowlanych. Zgodnie z art. 7 ust. 2 i 3 warunki te określane są w drodze rozporządzenia. Zauważyć w tym miejscu należy, iż organ I instancji ogólnikowo stwierdził, że do przedmiotowej wiaty nie znajdują zastosowania przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, natomiast organ odwoławczy zaniechał jakichkolwiek rozważań w tej kwestii. W tym miejscu trzeba wyjaśnić, iż jakkolwiek co do zasady obiekt budowlany klasyfikowany jako wiata nie jest budynkiem w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego (art. 3 pkt 2), niemniej w pewnych sytuacjach tego rodzaju budowli mogą znaleźć zastosowanie przepisy określone w rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j. Dz.U. z 2015 r. poz. 1422 ze zm.). Zgodnie z § 2 ust. 1 przepisy tego rozporządzenia stosuje się przy projektowaniu, budowie i przebudowie oraz przy zmianie sposobu użytkowania budynków oraz budowli nadziemnych i podziemnych spełniających funkcje użytkowe budynków, a także do związanych z nimi urządzeń budowlanych, z zastrzeżeniem § 207 ust. 2. Zatem rozporządzenie to znajduje zastosowanie nie tylko do budynków, ale też do budowli nadziemnych spełniających funkcje użytkowe budynków. Przykładowo w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 września 2016 r. o sygn. II OSK 3129/14 (dostępnym na: http://orzeczenia.nsa.gov.pl) stwierdzono, iż wiata służącą do przechowywania materiałów gospodarczych, sprzętu ogrodniczego pełni funkcje użytkowe budynku gospodarczego (zdefiniowanego w § 3 pkt 8 ww. rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych), a zatem objęta jest wymogami tego rozporządzenia. W rozpoznawanej sprawie organ odwoławczy nie rozważył, czy przedmiotowa wiata, stanowiąca budowlę w rozumieniu art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, spełnia w jakikolwiek sposób funkcje użytkowe budynków i czy znajdą wobec niej zastosowanie przepisy ww. rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Powyższe zaniechanie, które może mieć wpływ na końcowy sposób załatwienia niniejszej sprawy, stanowi naruszenie ww. przepisów postępowania administracyjnego (art. 7 i 77 § 1 K.p.a.), które nakazują organom podejmować wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. W tych okolicznościach Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1pkt 1lit. c P.p.s.a. Ponownie rozpoznając sprawę rolą organu odwoławczego będzie zbadanie, czy przedmiotowa wiata zrealizowana została zgodnie z przepisami techniczno-budowlanymi, co wymaga m.in. ustalenia, czy pełni ona funkcje użytkowe budynków. Organ uzupełni również akta sprawy o czytelne wydruki z Geoportalu dla obszaru, na którym sporna wiata jest zlokalizowana i na tej podstawie ustali, czy dopuszczalna jest jej lokalizacja. Sąd orzekł także w przedmiocie zwrotu kosztów postępowania, zasądzając od organu na rzecz strony skarżącej, na podstawie art. 200, art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r. poz. 1800), kwotę 980 zł na którą składa się uiszczony wpis od skargi w wysokości 500,- zł oraz wynagrodzenie pełnomocnika strony skarżącej.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło