IV SA/Po 289/19
WyrokWSA w Poznaniu2019-08-07
Skład orzekający: Józef Maleszewski, Maciej Busz, Katarzyna Witkowicz-Grochowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka handlowa, będąca gminną jednostką organizacyjną realizującą zadania własne gminy w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wodę i odprowadzania ścieków, jest uprawniona do nieodpłatnego dostępu do danych zgromadzonych w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym na podstawie art. 15 ust. 1 ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne?Ratio decidendi
Sąd uznał, że spółka handlowa, która jest gminną jednostką organizacyjną wykonującą zadania publiczne w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wodę i odprowadzania ścieków, jest podmiotem uprawnionym do nieodpłatnego dostępu do danych zgromadzonych w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym. Organy administracji błędnie odmówiły dostępu, opierając się na art. 2 ust. 3 ustawy o informatyzacji, który wyłącza stosowanie przepisów tej ustawy do spółek handlowych, nie uwzględniając przy tym, że spółka ta realizuje zadania publiczne na podstawie odrębnych przepisów i statutu, co kwalifikuje ją do kategorii podmiotów, o których mowa w art. 15 ust. 1 tej ustawy. Ponadto, organy nie dokonały prawidłowej oceny niezbędności żądanych danych dla realizacji tych zadań.Stan faktyczny
Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji Sp. z o.o. wniosło o nieodpłatne udostępnienie danych z rejestrów geodezyjnych i kartograficznych, powołując się na realizację zadań publicznych. Prezydent Miasta odmówił, uznając, że spółka jako spółka handlowa nie jest uprawniona do takiego dostępu i że udostępnione już dane są wystarczające. Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał decyzję w mocy. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta. Zasądził od Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego na rzecz skarżącej kwotę tytułem kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Józef Maleszewski Sędzia WSA Maciej Busz (spr.) Asesor sądowy WSA Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 07 sierpnia 2019 r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa Wodociągów i Kanalizacji Sp. z o.o. w [...] na decyzję [...] Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] lutego 2019 r nr [...] w przedmiocie odmowy nieodpłatnego udostępniania danych zgromadzonych w rejestrach publicznych. 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] listopada 2018 r nr [...]; 2. zasądza od Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego na rzecz Przedsiębiorstwa Wodociągów i Kanalizacji Sp. z o.o. w [...] kwotę [...]([...] złotych) zł tytułem kosztów postępowania
IV SA/Po 289/19
Uzasadnienie
Prezydent Miasta [...] decyzją z [...].11.2018r. nr [...] wydaną na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096, dalej k.p.a.), art. 40a ust. 2 pkt 4 lit. b) ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2017 r. poz. 2101 ze zm., dalej u.p.g.i.k.), w związku z art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz. U. z 2017 r. poz. 570 ze zm., dalej u.i.d.p.r.z.p.) oraz rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 27 września 2005 r. w sprawie sposobu, zakresu i trybu udostępniania danych zgromadzonych w rejestrze publicznym (Dz. U. z 2005 r. Nr 205, poz. 1692 ze zm., dalej rozporządzenie),po rozpatrzeniu wniosku Przedsiębiorstwa Wodociągów i Kanalizacji Sp. z o.o. w [...] (dalej skarżąca) z [...] września 2018 r. o udostępnienie danych zgromadzonych w rejestrze publicznym, uzupełnionego wnioskiem z [...] października 2018 r. odmówił nieodpłatnego udostępnienia danych zgromadzonych w rejestrach publicznych, w zakresie zbiorów danych baz danych:
1. bazy danych obiektów topograficznych o szczegółowości zapewniającej tworzenie standardowych opracowań kartograficznych w skalach 1:500- 1:5000(6001500),
2. bazy danych geodezyjnej ewidencji sieci uzbrojenia terenu (GESUT),
3. bazy danych ewidencji gruntów i budynków (EGiB) z wyłączeniem danych osobowych osób fizycznych, dla obszaru: "Gminy [...] - miasto na prawach powiatu, jednostka ewidencyjna [...]".
W uzasadnieniu wyjaśniono, że w dniu [...] września 2018 r. wpłynął wniosek skarżącej z [...] września 2018 r. o nieodpłatne udostępnienie wyżej opisanych danych zgromadzonych w rejestrach publicznych.
Prezydent Miasta [...] zważył, iż zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2018 r. poz. 994, dalej u.s.g.), zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych gminy; w szczególności zadania własne obejmują sprawy wodociągów i zaopatrzenia w wodę, kanalizacji, usuwania i oczyszczania ścieków komunalnych, (...) oraz urządzeń sanitarnych (...).
Zgodnie zaś z art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz. U. z 2015 r. poz. 139 ze zm., dalej u.z.z.w.i.z.o.ś.) na prowadzenie zbiorowego zaopatrzenia w wodę lub zbiorowego odprowadzania ścieków jest wymagane uzyskanie zezwolenia wydawanego przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta) w drodze decyzji. Natomiast w myśl art. 3 tejże ustawy nie mają obowiązku uzyskania zezwolenia gminne jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, prowadzące na obszarze własnej gminy działalność na zasadach określonych w ustawie. Zezwolenie takie w formie decyzji skarżąca posiada.
Prezydent wskazał, że zgodnie z art. 4 ust. 1a pkt 2 i pkt 3 u.p.g.i.k., dla obszaru całego kraju zakłada się i prowadzi w systemie teleinformatycznym bazy danych, obejmujące zbiory danych przestrzennych infrastruktury informacji przestrzennej, dotyczące: ewidencji gruntów i budynków (katastru nieruchomości) oraz geodezyjnej ewidencji sieci uzbrojenia terenu. Zgodnie z art. 4 ust. 1b u.p.g.i.k., dla terenów miast oraz zwartych zabudowanych i przeznaczonych pod zabudowę obszarów wiejskich zakłada się i prowadzi w systemie teleinformatycznym bazy danych obiektów topograficznych o szczegółowości zapewniającej tworzenie standardowych opracowań kartograficznych w skalach 1:500-1:5000, (...).
Ponadto, zgodnie z art. 20 ust. 1, i odpowiednio art. 27 ust. 1 u.p.g.i.k. ewidencja gruntów i budynków zawiera informacje dotyczące: gruntów (...), budynków (...), lokali (...), a geodezyjna ewidencja sieci uzbrojenia terenu obejmuje informacje o projektowanych, znajdujących się w trakcie budowy oraz istniejących sieciach uzbrojenia terenu (...).
W niniejszej sprawie chodzi o nieodpłatne przekazanie ww. baz danych prowadzonych przez Prezydenta Miasta [...] dokładnie w całym 100 % zakresie (1:1), za wyjątkiem danych osobowych osób fizycznych. Zgodnie z ogólną regułą ustanowioną w art. 40a ust. 1 u.p.g.i.k. organy prowadzące państwowy zasób geodezyjny i kartograficzny udostępniają materiały zasobu odpłatnie. Wyjątki od tej reguły zawiera art. 40a ust. 2 u.p.g.i.k., który określa że nie pobiera się opłaty za m.in. udostępnianie danych na podstawie art. 15 u.i.d.p.r.z.p.
W myśl art. 15 ust. 1 u.i.d.p.r.z.p. podmiot prowadzący rejestr publiczny zapewnia podmiotowi publicznemu albo podmiotowi niebędącemu podmiotem publicznym, realizującym zadania publiczne na podstawie odrębnych przepisów albo na skutek powierzenia lub zlecenia przez podmiot publiczny ich realizacji, nieodpłatny dostęp do danych zgromadzonych wprowadzonym rejestrze, w zakresie niezbędnym do realizacji tych zadań. Przy czym dane te powinny być udostępnione za pomocą środków komunikacji elektronicznej i mogą być wykorzystane wyłącznie do realizacji zadań publicznych.
Zgodnie z art. 9 ustawy z dnia 4 marca 2010 r. o infrastrukturze informacji przestrzennej (Dz. U. z 2018 r. poz. 1472, dalej u.i.i.p.) organy administracji prowadzące rejestry publiczne, które zawierają zbiory związane z wymienionymi w załączniku do ustawy tematami danych przestrzennych, tworzą i obsługują, w zakresie swojej właściwości, sieć usług dotyczących zbiorów i usług danych przestrzennych, do których zalicza się usługi wyszukiwania, przeglądania, pobierania, przekształcania i umożliwiające uruchamianie usług danych przestrzennych. Usługi te są powszechnie dostępne za pomocą środków komunikacji elektronicznej. Według art. 12 ust. 1 u.i.i.p., powszechny i nieodpłatny jest jedynie dostęp do usług wyszukiwania i przeglądania.
Prezydent realizując zadania wynikające z art. 9 ust. 1.w związku z art. 12 ust. 2 u.i.i.p. oraz art. 15 u.i.d.p.r.z.p. udostępnił usługi danych przestrzennych poprzez Miejski System Informacji Przestrzennej miasta [...], który m.in. zapewnia dostęp do wnioskowanych zbiorów danych. Dla utworzonych zbiorów danych przestrzennych zapewnione są dwie usługi: wyszukiwanie oraz przeglądanie - spośród usług wymienionych w art. 9.1 u.i.i.p. Usługi te realizowane są w pełni poprzez portal internetowy [...] - Miejski System Informacji Przestrzennej miasta [...]. Bazy danych zawierają więcej informacji niż usługi danych przestrzennych.
Biorąc pod uwagę kryterium niezbędności żądanych danych dla celów wskazanych we wniosku zadań publicznych, Prezydent uznał, że dane udostępnione w usługach sieciowych oraz w serwisie internetowym w pełni wyczerpują kryterium niezbędności dla wskazanego we wniosku zadania publicznego.
Zdaniem organu dla realizacji zadania publicznego polegającego na zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzeniu ścieków nie są niezbędne np.:
1. dane dotyczące Nr Księgi Wieczystej zawierającej informacje o charakterze podmiotowo - przedmiotowym - zawarte w bazie EGiB,
2. informacje w zakresie danych ewidencyjnych dotyczących działki ewidencyjnej takie jak np.: pola powierzchni konturów użytków gruntowych i klas bonitacyjnych granicach działki, wartość gruntu, jeżeli została ustalona oraz data ustalenia tej wartości; Identyfikator rejonu statystycznego, do którego należy działka ewidencyjna (§ 60 ust. 1 odpowiednio pkt 4, pkt 5, pkt 10 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2016 r. poz. 1034 ze zm., dalej e.g.i.b.),
3. informacje w zakresie danych ewidencyjnych dotyczących budynku, takie jak np stopień pewności ustalenia daty zakończenia budowy, czy zakres przebudowy (§ 63 ust. 1 odpowiednio pkt 9, pkt 10, pkt 11 e.g.i.b.),
W ocenie Prezydenta dane zawarte w bazie danych BDOT500 oraz w bazie EGiB - dotyczące wszystkich podmiotów z wyłączeniem osób fizycznych nie spełniają kryterium niezbędności dla realizacji wskazanego zadania publicznego, tj. zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzenia ścieków.
Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku sygn. akt OSK 2207/1 z dnia 1 lutego 2017 r. stwierdził, że skoro przepis art. 15 ust. 1 u.i.d.p.r.z.p. pozwala udostępnić nieodpłatnie rejestr publiczny podmiotowi, który nie będąc podmiotem publicznym realizuje zadania publiczne na podstawie odrębnych przepisów albo na skutek powierzenia lub zlecenia, tylko w zakresie niezbędnym do realizacji tych zadań, to obowiązkiem takiego podmiotu jest wskazanie konkretnych zadań, dla realizacji których niezbędny jest dostęp do prowadzonego rejestru publicznego (...).
Ponadto, jak wyjaśnił NSA w wyroku sygn. akt II GSK 1528/12 z 8 stycznia 2014 r.: w rozumieniu art. 15 u.i.d.p.r.z.p. chodzi o zlecanie zadań z zakresu administracji na gruncie prawa administracyjnego. Realizacja zadania publicznego może nastąpić wyłącznie na podstawie porozumienia lub umowy administracyjnej. Powierzenie zadania publicznego musi być wyraźne, nie może być domniemane. Natomiast wykonywanie na podstawie umowy cywilnoprawnej czynności nie przenosi samo przez się tego zadania i nie czyni podmiotu wykonującego takie czynności podmiotem realizującym zadania publiczne.
Organ nie stwierdził takiego zlecenia/powierzenia zadań publicznych o jakim mowa w powyżej.
Istotne jest rozróżnienie zadania publicznego, zdefiniowanego w ustawie o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne od celu publicznego, wskazanego w art. 6 pkt 2 u.g.n. Nie są to pojęcie tożsame, a ich znaczenie należy odczytywać w kontekście ustaw, w których zostały zawarte.
Prezydent Miasta [...] wcześniej w analogicznej sprawie uzyskał stanowisko Głównego Geodety Kraju, który w piśmie znak: [...] z [...] stycznia 2016 r. stwierdził, że Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji Sp. z o.o. w [...] nie spełnia kryteriów umożliwiających zakwalifikowanie go do kategorii organu administracji. Nie można także przyjąć, iż przedsiębiorstwo to jest powołane z mocy prawa do wykonywania zadań publicznych (bowiem z mocy prawa do realizacji tych zadań została powołana gmina) ani upoważnione na podstawie porozumień (brak porozumienia administracyjnego, a o takie w przepisie chodzi). Ustawodawca w przepisach ogólnych ustawy określił jej zakres podmiotowy, z którego wynika wprost, iż: "przepisów ustawy nie stosuje się do przedsiębiorstw państwowych, spółek handlowych, (...), gdy w związku z realizacją zadań przez te podmioty istnieje obowiązek przekazywania informacji do i od podmiotów niebędących organami administracji rządowej oraz z wyjątkiem art. 13a, art. 19c i art.19d" (art. 2 ust. 3 u.i.d.p.r.z.p.). Wykładnia gramatyczna wskazuje, iż przepisy przedmiotowej ustawy nie mają zastosowania do spółek handlowych, jaką jest niewątpliwie skarżąca, a tym samym nie jest ona uprawniona do nieodpłatnego dostępu do rejestrów publicznych prowadzonych przez organy służby geodezyjnej i kartograficznej.
Odwołanie od powyższej decyzji w ustawowym terminie wniosło Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji sp. z o.o. w [...] wnosząc o jej uchylenie w całości i wydanie orzeczenia co do istoty sprawy, tj. orzeczenia o nieodpłatnym udostępnieniu skarżącej żądanych danych zgromadzonych w rejestrach publicznych; ewentualnie o uchylenie decyzji organu pierwszej instancji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji.
Zaskarżonej decyzji zarzucono :
1.naruszenie prawa materialnego tj. art. 15 ust. 1 w zw. z art. 2 ust. 3 oraz art. 2 ust. 1 pkt 7 u.i.d.p.r.z.p. poprzez ich błędną wykładnię, wyrażającą się w przyjęciu, że:
- organ nie ma obowiązku zapewnienia nieodpłatnego dostępu do danych zgromadzonych w prowadzonych rejestrach spółkom handlowym, bez względu na to jaki jest zakres ich działalności, czy są to spółki publiczne oraz czy wykonują zadania publiczne, podczas gdy prawidłowa analiza tych przepisów prowadzi do wniosku, że organ ma taki obowiązek także względem gminnych spółek handlowych utworzonych w celu wykonywania działalności publicznej, takich jak skarżąca;
- podmiot, któremu można udzielić nieodpłatnie informacji publicznej musi wykonywać zadania publiczne na podstawie umowy administracyjnej lub porozumienia, podczas gdy prawidłowa analiza tego przepisu pozwala przyjąć, że zakresem tego przepisu objęte są również podmioty wprost powołane do życia w celu wykonywania tych działań, tak jak skarżąca;
2. naruszenie prawa materialnego, tj. art. 24 ust. 5 u.p.g.i.k., poprzez jego błędną wykładnię, wyrażającą się w przyjęciu, że podmioty wymienione w art. 24 ust. 5 pkt 1 -2a muszą wykazać interes prawny w zakresie żądania udostępnienia informacji, podczas gdy analiza tego przepisu pozwala na przyjęcie, że jedynie podmioty wymienione w art. 24 ust. 5 pkt 3 muszą wykazywać interes prawny, natomiast co do pozostałych podmiotów wymienionych w tym przepisie, istnienie interesu prawnego należy domniemywać;
3. naruszenie art. 7, art. 9 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez zaniechanie podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, w szczególności poprzez zaniechanie ustalenia do wykonywania jakich zadań publicznych skarżąca zamierza wykorzystywać dane zgromadzone w rejestrach, do których żąda dostępu, co miało wpływ na treść rozstrzygnięcia, z uwagi na fakt, że organ uznał, że skarżąca nie wykazała tej okoliczności i nie spełniła przesłanek do udostępnienia jej tych danych;
4. błąd w ustaleniach faktycznych, mający wpływ na treść orzeczenia, wyrażający się w:
- przyjęciu, że skarżąca nie realizuje zadań publicznych, podczas gdy na gruncie art. 7 ust. 1 pkt 3 u.s.g. zadania z zakresu wodociągów, zaopatrzenia w wodę, kanalizacji oraz usuwania i oczyszczania ścieków komunalnych służą zaspokajaniu zbiorowych potrzeb wspólnoty i jako takie są zadaniem własnym gminy, a tym samym, w myśl art. 2 ust. 1 u.s.g., stanowią zadania publiczne;
- przyjęciu, że do wykonywania przez skarżącą zadań z zakresu dostarczania wody i odprowadzania ścieków wystarczający jest dostęp do obecnie udostępnionych publicznie rejestrów poprzez Miejski System Informacji Przestrzennej miasta [...] w zakresie usług wyszukiwania i przeglądania, podczas gdy ze względu na specyfikę wykonywanej przez skarżącą działalności, niewystarczające są jej rejestry zawierające informacje o przestrzeni w formie wektorowej, lecz konieczny jest dostęp także do rejestrów zawierających dane edytowalne; powyższa konstatacja organu doprowadziła do odmowy udzielenia dostępu do rejestrów;
- przyjęciu, że dane udostępnione w usługach sieciowych oraz w serwisie internetowym w pełni wyczerpują kryterium niezbędności dla wskazanego we wniosku zadania publicznego, podczas gdy w istocie dane te nie są niezbędne do wykonywania tego zadania.
Organ I instancji w wydanej decyzji wskazał, że skarżąca nie jest podmiotem uprawnionym do żądania nieodpłatnego uzyskania danych zgromadzonych w prowadzonych przez organ rejestrach albowiem jest spółką handlową, nie powierzono jej wykonywania zadań publicznych w formie umowy administracyjnej lub porozumienia, a ponadto prowadzi działalność komercyjną.
Tymczasem fakt, iż skarżąca jest spółką handlową, nie dyskwalifikuje jej z grona podmiotów wskazanych w art. 15 ust. 1 u.i.d.p.r.z.p. W istocie, zgodnie z art. 2 ust. 3 ustawy, jej przepisów nie stosuje się do spółek handlowych, w zakresie ściśle opisanym w tym przepisie. Jednakże przepis ten jest legis specialis do art. 2 ust. 1 pkt 7 tejże ustawy, który stanowi, że przepisy ustawy stosuje się do realizujących zadania publiczne państwowych lub samorządowych osób prawnych utworzonych na podstawie odrębnych ustaw w celu realizacji zadań publicznych. Takim podmiotem właśnie jest skarżąca, gdyż jest ona gminną osobą prawną - spółką z ograniczoną odpowiedzialnością, powstałą na gruncie art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej, której wyłącznym udziałowcem jest miasto [...], a która na mocy § 7 statutu została powołana do zapewnienia ciągłości powszechnej dostępności dostaw wody i odbioru ścieków na terenie miasta [...].
Nie ma wątpliwości co do tego, że skarżąca wykonuje zadania publiczne, gdyż zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 3 u.s.g. zadania z zakresu wodociągów, zaopatrzenia w wodę, kanalizacji oraz usuwania i oczyszczania ścieków komunalnych służą zaspokajaniu zbiorowych potrzeb wspólnoty i jako takie są zadaniem własnym gminy, a więc w myśl art. 2 ust. 1 u.s.g., stanowią zadania publiczne. Wskazano, że orzeczenia powoływane przez organ na potwierdzenie jego tez dotyczą podmiotów, które uznane zostały za wykonujące cele publiczne, a nie zadania publiczne.
Podsumowując, skarżąca jako samorządowa osoba prawna, realizująca zadania publiczne wprost wpisuje się w zakres podmiotowy zakreślony w art. 15 ust. 1 u.i.d.p.r.z.p., a co za tym idzie, organ błędnie uznał ją za podmiot nieuprawniony.
Organ naruszył art. 24 ust. 5 u.p.g.i.k., wadliwie uznając, że podmioty wymienione w ust. 5 pkt 2 również zobowiązane są wykazać interes prawny w udostępnieniu informacji. Interes prawny wykazać muszą jedynie inne podmioty, o których mowa w pkt 4, natomiast interes prawny pozostałych podmiotów wymienionych w tym przepisie należy domniemywać.
Skarżąca wykonuje liczne zadania publiczne, do których prawidłowej realizacji skarżącej niezbędny jest dostęp do przedmiotowych rejestrów. m.in. opiniuje studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gmin oraz miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego w zakresie zapewnienia odpowiedniej ilości i jakości wody, do celów zaopatrzenia ludności, dokonuje zbiorowego zaopatrzenia w wodę oraz zbiorowego odprowadzania ścieków oraz analizy odprowadzania wód oraz ścieków opadowych i roztopowych do kanalizacji, a także zapewnia budowę urządzeń wodociągowych i kanalizacyjnych, ustalonych przez gminę w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego, realizuje zadania z zakresu porządku publicznego i bezpieczeństwa obywateli oraz ochrony przeciwpożarowej i przeciwpowodziowej. Aby realizować w/w zadania należy prowadzić poprawną eksploatację sieci wodociągowej jak i kanalizacyjnej, która polega na ciągłym odtwarzaniu i rozbudowie istniejącej już infrastruktury, zgodnie z potrzebami mieszkańców gminy i miasta. Potrzeby te muszą być określane w wieloletnim planie rozwoju i modernizacji urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych, który ostatecznie zatwierdzany jest do realizacji przez radę gminy. Reasumując skarżąca ma konkretne potrzeby, do realizacji których konieczne są dane zgromadzone w Gminnym Ośrodku Geodezji i Kartografii w bazie danych obiektów topograficznych i bazie danych ewidencji sieci uzbrojenia terenu. Niezbędne są one m.in. do usuwania awarii na istniejącej sieci wodociągowej i kanalizacyjnej, do ciągłego badania prawidłowej pracy tych sieci, utrzymywania w dobrej kondycji (niezbędne remonty i wymiany), planowania rozbudowy i przebudowy zgodnie z zatwierdzonymi wieloletnimi planami, a także do współpracy z innymi właścicielami infrastruktury liniowej. Konieczne również jest dochodzenie i prostowanie zastanych nieprawidłowości właścicielskich na istniejącej infrastrukturze - dane z ewidencji gruntów i budynków. Przy ciągłym procesie zmian właścicielskich na terenie gminy i miasta, dane łączone z tych trzech baz danych (BDOT500, GESUT, EGiB) są niezbędne do prowadzenia podstawowej działalności firmy w zakresie zbiorowego odprowadzania ścieków i zbiorowego zaopatrzenia w wodę.
Rozpoznając niniejszą sprawę organ błędnie uznał, że skarżąca nie jest podmiotem, który realizuje zadania publiczne. Wadliwie też przyjął, że do wykonywania przez skarżącą zadań z zakresu dostarczania wody i odprowadzania ścieków wystarczający jest dostęp do obecnie udostępnionych publicznie rejestrów poprzez Miejski System Informacji Przestrzennej miasta [...] w zakresie usług wyszukiwania i przeglądania. Ze względu na specyfikę działalności skarżącej, niewystarczające są dla niej rejestry zawierające informacje o przestrzeni w formie udostępnionej w MSIP, lecz konieczny jest dostęp także do rejestrów zawierających dane edytowalne.
Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego (dalej WINGiK) decyzją z [...].02.2018r. nr [...] utrzymał zaskarżoną decyzje w mocy.
W jej uzasadnieniu opisał dotychczasowy przebieg postępowania i przywołał przepisy prawa, a także zasadniczo podzielił argumentację organu I instancji. Wskazał, że w myśl art. 40a ust.1 u.p.g.i.k. zasadą ogólną jest, że organy prowadzące państwowy zasób geodezyjny i kartograficzny udostępniają materiały zasobu odpłatnie. Jednym z wyjątków, określonym w art. 40a ust. 2 pkt 4 u.p.g.i.k. jest, że nie pobiera się opłat za udostępnianie danych na podstawie:
a) art. 12 ust. 1 i 2, art. 14 ust. 1, art. 15 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 4 marca 2010 r. o infrastrukturze informacji przestrzennej (Dz. U. z 2017 r., poz. 1382),
b) art. 15 ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz. U. z 2017 r., poz. 570, z późn. zm).
Przy czym, aby dane mogły być udostępnione nieodpłatnie muszą zostać spełnione warunki określone w powyższych przepisach.
W świetle art. 14 u.i.i.p. nieodpłatne udostępnianie może odbywać się pod warunkiem, że będą udostępniane wyłącznie na rzecz innych organów administracji publicznej oraz wyłącznie w zakresie niezbędnym do realizacji przez nie zadań publicznych. W myśl art. 3 pkt 6 u.i.i.p., pod pojęciem organu administracji rozumie się: ,, a) organ administracji rządowej lub organ jednostki samorządu terytorialnego, b) inny podmiot, gdy jest powołany z mocy prawa lub upoważniony na podstawie porozumień do wykonywania zadań publicznych dotyczących środowiska ".
Zadania publiczne muszą być powierzone wymienionym podmiotom w określony sposób, a mianowicie na podstawie odrębnych przepisów albo na skutek powierzenia lub zlecenia przez podmiot publiczny ich realizacji. Powyższy przepis wskazuje, że skarżąca nie spełnia kryteriów umożliwiających zaliczenie jej do kategorii organu administracji. Nie można przyjąć, że Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji Sp. z o.o. zostało powołane z mocy prawa do wykonywania zadań publicznych, ani upoważnione na podstawie porozumień do wykonywania zadań publicznych. Z mocy prawa do realizacji zadań publicznych została powołana gmina. Nie zostało również zawarte porozumienie administracyjne upoważniające do wykonywania zadań publicznych.
Z treści art. 15 ust. 1 u.i.d.p.r.z.p. wynika, że nieodpłatny dostęp do danych zgromadzonych w rejestrze, przysługuje tym wszystkim podmiotom, zarówno publicznym, jak i niepublicznym, które realizują zadania publiczne i w zakresie niezbędnym do realizacji tych zadań. Warunek nieodpłatnego dostępu do danych rejestrowych stanowi zatem realizacja zadań publicznych, niezależnie od publicznego czy niepublicznego charakteru podmiotu realizującego takie zadanie. Zadania publiczne muszą być przy tym powierzone wymienionym podmiotom w określony sposób, a mianowicie na podstawie odrębnych przepisów albo na skutek powierzenia lub zlecenia przez podmiot publiczny ich realizacji.
W ocenie Kolegium w niniejszej sprawie nie zachodzi przypadek wykonywania zadania publicznego na podstawie bezpośredniego upoważnienia ustawowego, jak również powierzenia lub zlecenia zadania publicznego przez podmiot publiczny.
Według art. 2 ust. 3 u.i.d.p.r.z.p. przepisów ustawy nie stosuje się m.in. do spółek handlowych z wyjątkiem art. 13 ust. 2 pkt 1, gdy w związku z realizacją zadań przez te podmioty istnieje obowiązek przekazywania informacji do i od podmiotów niebędących organami administracji rządowej, oraz z wyjątkiem art. 13a, art. 19c i art. 19d.
Odwołująca jest spółką handlową w rozumieniu ustawy - Kodeks spółek handlowych (wg art. 1 § 2 k.s.h. spółkami handlowymi są m.in. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością). Zatem zgodnie z art. 2 ust. 3 u.i.d.p.r.z.p. przepisy ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne nie znajdują wobec niej zastosowania i bez znaczenia jest sposób w jaki ona powstała oraz w oparciu o jakie decyzje i zezwolenia prowadzi działalność. W ocenie organu odwoławczego, odwołująca jako spółka handlowa, nie jest uprawniona do nieodpłatnego dostępu do danych zgromadzonych w rejestrach, w zakresie zbiorów danych z baz danych żądanych w złożonym wniosku.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wniosło w ustawowym terminie Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji Sp. z o.o. w [...] wnosząc o uchylenie w całości decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] lutego 2019 r. oraz decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] listopada 2018 r. i na podstawie art. 145a § 1 p.p.s.a., zobowiązanie Prezydenta Miasta [...] do wydania w terminie 7 dni decyzji o nieodpłatnym udostępnieniu skarżącej żądanych danych zgromadzonych w rejestrach publicznych, a także o zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Zaskarżonej decyzji zarzucono :
1. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a to art. 14 ust. 1 w zw. z art. 3 pkt 6 lit. b) u.i.i.p. poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że skarżąca jako spółka z o.o. nie jest organem administracji publicznej w rozumieniu ustawy, podczas gdy prawidłowa wykładnia przywołanych przepisów prowadzi do wniosku, że skarżąca jako podmiot utworzony przez Miasto [...] w celu wykonywania zadań własnych gminy w postaci zadań z zakresu wodociągów, zaopatrzenia w wodę, kanalizacji oraz usuwania i oczyszczania ścieków komunalnych jest podmiotem upoważnionym na podstawie porozumień do wykonywania zadań publicznych dotyczących środowiska;
2. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a to art. 15 ust. 1 w zw. z art. 2 ust. 3 oraz art. 2 ust. 1 pkt 7 u.i.d.p.r.z.p. poprzez jego błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że organ nie ma obowiązku zapewnienia nieodpłatnego dostępu do danych zgromadzonych w prowadzonych rejestrach spółkom handlowym, bez względu na to jaki jest zakres ich działalności, czy są to spółki publiczne oraz czy wykonują zadania publiczne, podczas gdy prawidłowa wykładnia tych przepisów prowadzi do wniosku, że organ ma taki obowiązek także względem gminnych spółek handlowych utworzonych w celu wykonywania działalności publicznej, takich jak skarżąca;
3. powyższe naruszenia (pkt 1-2) miały wpływ na wynik sprawy, gdyż wskutek błędnej wykładni przywołanych przepisów, organy obu instancji odmówiły skarżącej nieodpłatnego udostępnienia danych zgromadzonych w rejestrach publicznych;
4. naruszenie przepisu postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a.) poprzez utrzymanie w mocy odmownej decyzji Prezydenta Miasta [...], gdy z odwołania wniesionego przez stronę wynikało, że decyzja organu I instancji została wydana z naruszeniem przepisów prawa.
W uzasadnieniu skargi zasadniczo powtórzono argumentację zawartą w odwołaniu. Stwierdzono też, że skarżąca jest organem administracji w rozumieniu art. 14 ust. 1 w zw. z art. 3 pkt 6 lit. b) u.i.i.p. Decyzją Zarządu Miasta [...] nr [...] z dnia [...] sierpnia 2002 r. powierzono jej prowadzenie zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków na terenie miasta [...], co odpowiada § 7 statutu spółki. Powierzono jej więc wykonywanie zadań publicznych, które w świetle ustawy o samorządzie gminnym stanowią zadania własne gminy. Porozumienie, o którym mowa w art. 3 pkt 6 u.i.i.p., nie zostało w tym akcie prawnym zdefiniowane. W doktrynie i orzecznictwie nie budzi wątpliwości, że porozumienie administracyjne stanowi niewładczą formę działania administracji. Brak jest jakichkolwiek podstaw jurydycznych do ograniczania pojęcia porozumienia, o którym mowa w art. 3 pkt 6 u.i.i.p. jedynie do porozumień pomiędzy organami administracji publicznej lub jednostkami samorządu terytorialnego. W przywołanym art. 3 pkt 6 lit. b) organ administracji traktuje się szeroko, a podstawą wokół której zbudowano definicję jest wykonywanie zadań publicznych.
W myśl art. 9 ust. 1 u.s.g. w celu wykonywania zadań gmina może tworzyć jednostki organizacyjne, a także zawierać umowy z innymi podmiotami, w tym z organizacjami pozarządowymi. Skoro zatem gmina w ramach zaspokajania zbiorowych potrzeb wspólnoty zobligowana jest do wykonywania zadań z zakresu wodociągów i zaopatrzenia w wodę, kanalizacji, usuwania i oczyszczania ścieków komunalnych, a zadania te może wykonywać za pośrednictwem tworzonych przez siebie jednostek organizacyjnych, to brak jest podstaw do przyjęcia, że zlecenie tych zadań skarżącej poprzez ustanowienie jej statutu i udzielenie odpowiedniego zezwolenia nie wchodzi w zakres porozumienia, o którym mowa w art. 3 pkt 6 u.i.i.p. Powierzenie tych zadań spółce komunalnej znajduje podstawę w przepisach ustawy o samorządzie gminnym, a powierzenie to jest wyraźne, a nie dorozumiane. Skarżąca spełnia więc wszystkie przesłanki wskazane przez organ II instancji pozwalające na przyjęcie, że wykonuje ona zadania publiczne. Skarżąca na podstawie art. 14 ust. 1 w zw. z art. 3 pkt 6 lit. b) u.i.i.p. jest uprawniona do żądania nieodpłatnego udostępnienia informacji objętych wnioskiem.
Organ odwoławczy dokonał nieprawidłowej wykładni art. 15 w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 7 i art. 2 ust. 3 u.i.d.p.r.z.p. W sposób lakoniczny stwierdził, że z uwagi na wyłączenie zawarte w art. 2 ust. 3 dotyczące spółek handlowych, skarżąca jako spółka z o.o. nie jest uprawniona do nieodpłatnego dostępu do danych zgromadzonych w rejestrach. Organ II instancji nie wyjaśnił jednak relacji pomiędzy art. 2 ust. 1 pkt 7 a ust. 3 tegoż artykułu.
Skarżąca jest podmiotem realizującym zadania publiczne powierzone i zlecone przez Miasto [...]. Gdyby Miasto [...] nie wykonywało zadań z zakresu wodociągów za pośrednictwem skarżącej, lecz samodzielnie (poprzez odpowiedni wydział w Urzędzie Miasta), to nie budziłoby wątpliwości, że w tym zakresie wykonuje ono zadania publiczne. Skoro krąg uprawnionych w art. 15 u.i.d.p.r.z.p. wyznacza pojęcie zadań publicznych, to również skarżąca jako spółka z o.o. wykonująca zadania publiczne powinna uzyskać pozytywne rozstrzygnięcie o dostępie do rejestrów.
W odwołaniu podniesiono szereg zarzutów, w tym zarzuty naruszenia przepisów postępowania, błędnego ustalenia stanu faktycznego, jak i prawa materialnego. Skarżąca wykazała, że udostępniane zbiory danych, do których dostęp jest powszechny, są niewystarczające dla realizacji zadań publicznych, do czego organ II instancji nie odniósł się w sposób prawidłowy. Ponadto skoro organy obu instancji przyjęły, że powszechnie udostępniane dane są wystarczające dla potrzeb skarżącej, a spółka w tym zakresie przyjęła inne stanowisko, które chciała udowodnić za pomocą zgłoszonych środków dowodowych, to niezbędne stało się przeprowadzenie tych dowodów. Zaniechanie ich przeprowadzenia stanowi naruszenie art. 7 i 77 k.p.a.
Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługiwała na uwzględnienie.
Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz. U. z 2016 r. poz. 1066), i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm. - dalej p.p.s.a.) polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Sąd administracyjny jest sądem kasacyjnym. W razie stwierdzenia istotnych uchybień sąd administracyjny nie ma więc kompetencji do merytorycznego rozstrzygnięcia danego postępowania, lecz jest upoważniony jedynie do uchylenia bądź stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji lub aktu. Na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a., w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z nią sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną.
Przedmiotem kontroli w tym postępowaniu jest decyzja Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z [...].02.2018r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z [...].11.2018r. nr [...] odmawiającą Przedsiębiorstwu Wodociągów i Kanalizacji Sp. z o.o. w [...] nieodpłatnego udostępnienia danych zgromadzonych w rejestrze publicznym.
Zasady udostępniania danych z państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego reguluje ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne. W świetle art. 40a ust.1 u.p.g.i.k. zasadą jest odpłatność za udostępnianie danych i informacji z zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Jednakże zdaniem skarżącej w niniejszej sprawie, zastosowanie znajduje wyjątek od zasady odpłatności, przewidziany w art. 40a ust. 2 pkt 4 lit. b) u.p.g.i.k. Przepis ten stanowi, że nie pobiera się opłaty za udostępnienie danych na podstawie art. 15 u.i.d.p.r.z.p. Organ wskazał jednak, że skoro skarżąca jest spółką prawa handlowego, to zgodnie z art. 2 ust. 3 u.i.d.p.r.z.p. przepisów tej ustawy nie stosuje się wobec takiej spółki. Tym samym nie ma zastosowania art. 15 u.i.d.p.r.z.p. dotyczący warunków nieodpłatnego dostępu do danych zgromadzonych w prowadzonym rejestrze.
Zgodnie z treścią art. 2 ust. 3 u.i.d.p.r.z.p. przepisów ustawy nie stosuje się m.in. do spółek handlowych z wyjątkiem art. 13 ust. 2 pkt 1, gdy w związku z realizacją zadań przez te podmioty istnieje obowiązek przekazywania informacji do i od podmiotów niebędących organami administracji rządowej, oraz z wyjątkiem art. 13a, art. 19c i art. 19d.
Poza sporem w niniejszej sprawie jest fakt, że skarżąca jest spółką handlową w rozumieniu ustawy Kodeks spółek handlowych. Jednakże sam fakt, iż skarżąca jest spółką handlową nie oznacza jeszcze, że nie może być uznana za podmiot wykonujący zadania publiczne, któremu przysługuje nieodpłatny dostęp do danych zgromadzonych w rejestrze publicznym, jak by to wynikało wprost z przepisu art. 2 ust. 3 u.i.d.p.r.z.p. Jak przekonująco wyjaśnił w wyroku o sygn. III SA/Gd 1033/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku nie można odmówić bezpłatnego dostępu do danych zwartych w rejestrze publicznym spółce, która wykaże, że faktycznie wykonuje zadania publiczne. Podobne stanowisko zajął WSA w Bydgoszczy w wyroku wydanym w sprawie o sygn. II SA/Bd 1463/15 (publ. CBOSA).
W niniejszej sprawie odmowę bezpłatnego udostępnienia danych państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego uzasadniono niespełnieniem warunku wykazania przez skarżącą, że wykonuje ona zadania publiczne. W istocie spór w tej sprawie dotyczy kwestii, czy skarżąca wykonuje zadania publiczne, czy też nie. Zasadnicze znaczenie ma więc wykładnia art.15 ust.1 u.i.d.p.r.z.p., który stanowi, że podmiot prowadzący rejestr publiczny zapewnia podmiotowi publicznemu albo podmiotowi niebędącemu podmiotem publicznym, realizującym zadania publiczne na podstawie odrębnych przepisów albo na skutek powierzenia lub zlecenia przez podmiot publiczny ich realizacji, nieodpłatny dostęp do danych zgromadzonych w prowadzonym rejestrze, w zakresie niezbędnym do realizacji tych zadań (ust. 1); dane, o których mowa w ust. 1, powinny być udostępniane za pomocą środków komunikacji elektronicznej i mogą być wykorzystane wyłącznie do realizacji zadań publicznych (ust. 2); Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, sposób, zakres i tryb udostępniania danych, o których mowa w ust. 1, mając na uwadze potrzebę usprawnienia realizacji zadań publicznych, zapewnienia szybkiego i bezpiecznego dostępu do danych oraz zabezpieczenia wykorzystania danych do celów realizacji zadań publicznych (ust. 3).
Z przytoczonej treści art. 15 ust. 1 u.i.d.p.r.z.p. wynika, że nieodpłatny dostęp do danych zgromadzonych w rejestrze, przysługuje tym wszystkim podmiotom, zarówno publicznym, jak i niepublicznym, które realizują zadania publiczne i w zakresie niezbędnym do realizacji tych zadań. Warunek nieodpłatnego dostępu do danych rejestrowych stanowi więc realizacja zadań publicznych, niezależnie od publicznego, czy niepublicznego charakteru podmiotu realizującego takie zadanie. Zadania publiczne muszą być przy tym powierzone wymienionym podmiotom w określony sposób, a mianowicie na podstawie odrębnych przepisów albo na skutek powierzenia lub zlecenia przez podmiot publiczny ich realizacji.
Artykuł 15 ust.1 u.i.d.p.r.z.p. stanowi, że podmiot niebędący podmiotem publicznym realizując zadania publiczne na podstawie odrębnych przepisów jest uprawniony do nieodpłatnego dostępu do danych zgromadzonych w prowadzonym rejestrze w zakresie niezbędnym do realizacji tych zadań. Przepis art.15 ust.1 u.i.d.p.r.z.p. odsyłając do przepisów odrębnych w żaden sposób ich nie konkretyzuje, nie wskazuje i nie określa. Dlatego też w ocenie Sądu orzekającego należy przyjąć, że przepisami odrębnymi w rozumieniu art.15 ust.1 u.i.d.p.r.z.p. są wszystkie (jakiekolwiek) przepisy nakładające na skarżącą obowiązek realizacji zadań publicznych.
Jak trafnie wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 04.08.2015 r. o sygn. I OSK 1638/14, (publ. CBOSA) zadaniom publicznym niepodobna odmówić tego przymiotu jeżeli mają one na celu zaspokojenie powszechnych potrzeb obywateli i są istotne z punktu widzenia celów i funkcji państwa (wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 25 lipca 2006 r., sygn. akt P 24/05, i wyrok NSA z dnia 18 sierpnia 2010 r., sygn. akt I OSK 851/10, którego treść sentencji uchylającej zaskarżony wyrok i oddalającej skargę na bezczynność należy odczytać w kontekście stanu faktycznego, w jakim zapadł, a dotyczył żądania udostępnienia pisma – "dokumentu wewnętrznego" niemieszczącego się w katalogu spraw publicznych, lecz z którego uzasadnienia wynika obowiązek operatora systemu dystrybucyjnego energii wykonującego zadania publiczne udostępniania danych stanowiących informację publiczną z uwagi na przynależność ich do sfery "wykonywania zadań publicznych").
Sądowi orzekającemu w niniejszym składzie znany jest wyrok WSA w Lublinie z 03.07.2018r. o sygn. III SA/Lu 249/18 (publ. CBOSA) wydany na kanwie analogicznego stanu faktycznego, jak w niniejszej sprawie. Sąd nie podziela jednak w pełni wyrażonych tam poglądów, a w szczególności przedstawionej tam konkluzji.
Sąd orzekający podziela zawarty tam pogląd, że nie ma tu miejsca sytuacja powierzenia lub zlecenia zadania publicznego przez podmiot publiczny. W aktach sprawy brak jest bowiem dokumentu powierzenia lub zlecenia. Ponadto chodzi w tym przypadku o porozumienie lub umowę administracyjną, a zatem umowę o charakterze publicznoprawnym, zawarte w tej sprawie z właściwym organem na podstawie umocowania przewidzianego w ustawie (Czesław Martysz, G. S., K. W. "Ustawa o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne. Komentarz", Wydawnictwo ABC 2007). Porozumienie administracyjne jest prawną formą, za pomocą której podmioty administracji publicznej (organy i instytucje administracyjne) podejmują współdziałanie przy realizowaniu zadań administracji publicznej, wspólnie realizując część lub całość swoich kompetencji. Niewątpliwie w okolicznościach sprawy taka sytuacja nie występuje, gdyż skarżąca nie jest podmiotem administracji publicznej, ale spółką prawa handlowego. Nie zachodzą także podstawy do przyjęcia umownego powierzenia realizacji zadania publicznego skarżącej spółce. Powierzenie zadania publicznego musi być wyraźne, nie może być domniemane i musi dotyczyć zadania, które organ może przenieść, mając w tym zakresie kompetencję przewidzianą w przepisach ustawowych. Natomiast wykonywanie na podstawie umowy cywilnoprawnej czynności, które nawet wiążą się z zadaniem publicznym, nie przenosi samo przez się tego zadania i nie czyni podmiotu wykonującego takie czynności podmiotem realizującym zadanie publiczne.
Istotne jest rozróżnienie zadania publicznego, zdefiniowanego w art.15 ust.1 u.i.d.p.r.z.p., od celu publicznego, wskazanego w art. 6 pkt 2 u.g.n. Nie są to pojęcie tożsame, a ich znaczenie należy odczytywać w kontekście ustaw, w których zostały zawarte.
W komentarzu do art. 2 u.i.d.p.r.z.p. (Czesław Martysz, G. S., K. W. "Ustawa o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne. Komentarz", Wydawnictwo Lex 2015) wskazano, że zadania publiczne to normatywnie postulowane dla dobra wspólnego zachowania, za które odpowiedzialność ponoszą organy administracji rządowej i samorządu terytorialnego oraz inne organy państwowe. Zadania publiczne to pojęcie prawne użyte w Konstytucji RP - w art. 15, 16, 163 i 164 - w kontekście udziału samorządu w sprawowaniu władzy publicznej, o której mowa w art. 7 i 10.
Oceniając powyższą kwestię na gruncie niniejszej sprawy Sąd orzekający doszedł do przekonania, że przesłanka odpowiedzialności samorządu terytorialnego za zadania realizowane przez skarżącą spółkę jest spełniona. Niespornym jest bowiem, że decyzją Zarządu Miasta [...] nr [...] z dnia [...] sierpnia 2002 r. spółce powierzono prowadzenie zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków na terenie miasta [...], co odpowiada § 7 statutu spółki.
W świetle Konstytucji RP zadania publiczne są wykonywane na podstawie i w granicach prawa przez podmioty sprawujące władzę publiczną, w tym w istotnej części przez samorząd terytorialny wykonujący te zadania w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność, za pośrednictwem organów stanowiących i wykonawczych. Wśród zadań publicznych Konstytucja RP wyróżnia zadania służące "zaspokajaniu potrzeb wspólnoty samorządowej" oraz zadania zastrzeżone przez Konstytucję RP lub ustawy dla organów innych władz publicznych, a wśród nich takie, które ustawa może zlecić organom samorządu, jeżeli wynika to "z uzasadnionych potrzeb państwa". Zdolność wykonywania zadań publicznych przez jednostki terytorialne ma być jednym z kryteriów w ustawowym kształtowaniu zasadniczego podziału terytorialnego państwa.
W świetle doktryny zadania publiczne mogą być wykonywane przez podmioty publiczne niemające kompetencji władczych albo wręcz przez podmioty niepubliczne. Głównym kryterium uznania danych zadań za publiczne jest okoliczność, że państwo lub samorząd terytorialny ponoszą w świetle prawa odpowiedzialność za ich realizację. Nie traktuje się jako kryterium kwalifikacji do kategorii zadań publicznych samego wykonywania zadań w ramach struktur organizacyjnych państwa lub samorządu.
Natomiast w art. 6 u.g.n. wskazano cele publiczne. W literaturze podejmowano wielokrotne próby zdefiniowania, a przynajmniej scharakteryzowania celu publicznego. Wskazuje się, że celem publicznym jest to wszystko, do osiągnięcia czego służą cele wskazane w art. 6, przy czym kluczowe dla określenia celu publicznego są ustawowe kryteria (tak M. Wolanin, Ustawa ..., s. 49, 59; Z. Marmaj, w: Ustawa o gospodarce nieruchomościami. Komentarz, red. G. Bieniek, W. 2011, s. 45; E. Bończak-Kucharczyk, Ustawa o gospodarce nieruchomościami, W. 2011, s. 60, która nawiązuje także do pojęcia przestrzeni publicznej w art. 2 pkt 6 u.p.z.p.). W innym ujęciu podkreśla się, że cele publiczne obejmują cztery kategorie aktywności: 1) działania o charakterze inwestycyjnym, 2) działania mające na celu utrzymanie zrealizowanych inwestycji, 3) działania o charakterze ochronnym i konserwatorskim, natomiast osobną grupę tworzy 4) poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin.
Sąd orzekający w niniejszym składzie nie podziela stanowiska WSA w Lublinie wyrażonego w w/w wyroku, że nieodpłatność za materiały znajdujące się w zasobie geodezyjnym i kartograficznym ustawodawca odniósł jedynie do ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne, która jednocześnie określiła wyjątki od jej stosowania w art. 1 ust. 3 dotyczące spółek handlowych.
Jak już wspomniano w ocenie Sądu orzekającego przepisami odrębnymi w rozumieniu art.15 ust.1 u.i.d.p.r.z.p. są wszystkie (jakiekolwiek) przepisy nakładające na skarżącą obowiązek realizacji zadań publicznych. Tak więc to, czy skarżąca realizuje zadania publiczne należy rozpatrywać systemowo, także w rozumieniu ustawy z dnia 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej. (Dz.U. z 2014 r., poz. 782, dalej u.d.i.p). Zdaniem Sądu niespójnym systemowo i dyskryminującym dany podmiot byłoby przyjęcie, że na gruncie ustawy nakładającej na niego obowiązki (udzielenia informacji publicznej w przypadku u.d.i.p.) jest on podmiotem wykonującym zadania publiczne, a na gruncie ustawy przyznającej mu pewne przywileje takim podmiotem nie jest.
Jak słusznie wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 25 września 2018 r. o sygn. I OSK 902/18, publ. CBOSA) zadaniami publicznymi w rozumieniu u.d.i.p. są zadania mające na celu zaspokojenie powszechnych potrzeb obywateli oraz istotne z punktu widzenia potrzeb państwa (patrz także wyroki NSA z dnia 13 grudnia 2013 r., sygn. I OSK 1858/13, z dnia 13 kwietnia 2014 r., sygn. I OSK 2994/13 i z dnia 01 października 2014 r., sygn. I OSK 403/14, z dnia 05 kwietnia 2016 r., sygn. I OSK 3103/14, publ. CBOSA). Naczelny Sąd Administracyjny trafnie wyjaśnił, m.in. w wyroku z 19 grudnia 2017 r. o sygn. I OSK 656/17 (publ. CBOSA), a także w licznych innych orzeczeniach, że termin "zadania publiczne" w rozumieniu art. 4 ust. 1 u.d.i.p. jest pojęciem szerszym od terminu "zadania władzy publicznej" (art. 61 Konstytucji RP). Pojęcia te różnią się przede wszystkim zakresem podmiotowym, bowiem zadania publiczne mogą być realizowane przez organy tej władzy lub podmioty, którym zadania te zostały powierzone w oparciu o konkretne i wyraźne unormowania ustawowe. Pojęcie "zadanie publiczne" użyte w art. 4 ust. 1 u.d.i.p. zamiast pojęcia "zadanie władzy publicznej" użytego w art. 61 Konstytucji RP ignoruje element podmiotowy i oznacza, że zadania publiczne mogą być wykonywane przez różne podmioty, niebędące organami władzy i bez konieczności przekazywania tych zadań. Tak rozumiane "zadanie publiczne" cechuje powszechność i użyteczność dla ogółu a także sprzyjanie osiąganiu celów określonych w Konstytucji lub ustawie. Wykonywanie zadań publicznych zawsze wiąże się z realizacją podstawowych publicznych praw podmiotowych obywateli. Działalność przedsiębiorstwa wodno - kanalizacyjnego dotyczy spraw publicznych w rozumieniu art. 4 ust. 1 u.d.i.p. W określonych przypadkach jest ono zobligowane do udzielenia informacji publicznej. O obowiązku udostępniania przez przedsiębiorstwa wodno - kanalizacyjne żądanej informacji decyduje to, czy dotyczy ona "sprawy publicznej" w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p.
Przyjmuje się, że spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, w której jedynym wspólnikiem jest gmina (jak w rozpatrywanym przypadku), jest podmiotem wymienionym w art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. (tak WSA w Gorzowie Wlkp. w wyroku z 22.12.2016r., sygn. II SAB/Go 162/16, publ. CBOSA)
Skoro w art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. mowa jest ogólnie o podmiotach wykonujących zadania publiczne, to podmiotów zobowiązanych do udzielenia informacji publicznej nie można utożsamiać wyłącznie z jednostkami organizacyjnymi, o jakich mowa w przepisach k.p.a. czy p.p.s.a. Jeżeli zatem zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. zobowiązanym do udzielenia informacji publicznych może być każdy podmiot wykonujący wskazane funkcje, to w konsekwencji każdy podmiot, który wykonuje zadania publiczne, może być stroną postępowania sądowoadministracyjnego. Pozwala to z kolei na wyprowadzenie zdolności sądowej podmiotu, nawet gdy stanowi on na przykład część spółki powołanej przez taką spółkę w celu świadczenia na danym terenie usług, które z mocy prawa objęte są obowiązkiem udzielenia informacji publicznej (tak w wyrokach NSA z 18.02.2014r., sygn. I OSK 2093/13 oraz z 26.02.2014r. o sygn. I OSK 2136/16 i I OSK 2353/13, publ. CBOSA)
Należy wskazać, że skarżąca w decyzji z [...].08.2002 r. zezwalającej na prowadzenie zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków na terenie [...] zobowiązana została do działania na podstawie i zgodnie z zasadami określonymi w ustawie o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę [...] i zgodnie z przepisami wykonawczymi do tej ustawy. Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 3 u.s.g. zadaniem własnym gminy są sprawy wodociągów i zaopatrzenia w wodę, kanalizacji, usuwania i oczyszczania ścieków komunalnych, utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych, wysypisk i unieszkodliwiania odpadów komunalnych, zaopatrzenia w energię elektryczną i cieplną oraz gaz.
W ocenie Sądu realizowane przez skarżącą zadania w postaci prowadzenia zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków na terenie [...] są zadaniami mającymi na celu zaspokojenie powszechnych potrzeb obywateli oraz istotnymi z punktu widzenia potrzeb państwa. Dlatego mają one przymiot zadań publicznych.
W art. 15 ust 1 u.i.d.r.z.p. wprowadzono obowiązek nieodpłatnego udostępniania danych z rejestrów publicznych w zakresie niezbędnym do realizacji zadań publicznych. W uzasadnieniu projektu tej ustawy za ważny aspekt informatyzacji państwa uznano poszerzanie kręgu podmiotów korzystających z danych gromadzonych w rejestrach publicznych, ponieważ mimo faktu, że tworzenie i utrzymywanie tych rejestrów jest kosztowne, to dane znajdujące się w nich z wielu przyczyn (prawnych, technicznych, organizacyjnych) bywały wykorzystywane jedynie do realizacji zadań przypisanych danemu organowi rejestrowemu. W pracach nad ustawą podnoszono, że dotychczas organ przedkładający projekt rządowy obejmujący nowe zadanie publiczne, za którego realizację miał być odpowiedzialny, proponował utworzenie i prowadzenie dla własnych potrzeb raczej nowego i samodzielnego rejestru wyspecjalizowanego, zamiast korzystać z rejestrów już istniejących. Postępowanie takie prowadziło do jednoczesnego funkcjonowania wielu rejestrów częściowo się dublujących. Zakładano, że remedium na tę praktykę ustrojową stanowić będzie nałożenie na każdy podmiot, który już prowadzi jakiś rejestr publiczny, obowiązku zapewnienia wszystkim innym podmiotom, które realizują zadania publiczne z mocy prawa lub na podstawie umowy, nieodpłatnego dostępu do danych zgromadzonych w prowadzonym rejestrze. W ten sposób zamierzano upowszechnić znane już z kilku podstawowych rejestrów centralnych (np. PESEL) rozwiązanie polegające na terytorialnym rozproszeniu miejsc pozyskiwania i udostępniania danych, przy jednoczesnym funkcjonowaniu rejestru centralnego. Wskazując, że takie rozwiązanie było dotąd każdorazowo regulowane w ustawie, przyjęto, iż ten sposób zorganizowania rejestrów będzie możliwy na podstawie późniejszej normy ogólnej - obowiązującej w odniesieniu do wszystkich rejestrów publicznych. Miało to pozwolić na uporządkowanie systemów informacyjnych, ograniczyć liczbę błędów i niespójności danych oraz zwiększyć ich wiarygodność (dane źródłowe) (por. Sejm RP IV kadencji, druk nr 1934; protokoły z posiedzeń Komisji NIF; http://www.sejm.gov.pl).
Odnosząc się do tej koncepcji, eksperci podkreślali, z jednej strony, że art. 15 jest ważnym przejawem uwzględniania aspektu informacyjnego funkcjonowania państwa, który powinien być poszerzony i dotyczyć nie tylko rejestrów publicznych, lecz także wszelkich innych systemów informacyjnych sektora publicznego. Postulat wprowadzenia obowiązku korzystania z danych zawartych w innych systemach tam, gdzie jest to możliwe, i zakazu zbierania danych samodzielnie, jeżeli zbiera je inny system szybciej, taniej lub lepiej, wiązano z rozszerzeniem na wszelkie działania w sferze wewnętrznej administracji normy art. 220 k.p.a. (...) Tam, gdzie w ustalaniu zakresu przedmiotowego nieodpłatnego przekazu przywoływano art. 15, istotne były kontrowersje wokół pojęć "rejestr publiczny" oraz "zadanie publiczne" (por. komentarz do art. 3 oraz P.Daniel, Bezpłatne udostępnianie danych..., s. 154-162).
Rozpatrując art. 15 ust. 1, przyjmuje się, że podmiot prowadzący rejestr publiczny w rozumieniu art. 3 jest obowiązany nieodpłatnie udostępniać dane rejestrowe w celu realizacji zadania publicznego i w zakresie niezbędnym do jego realizacji, jeżeli przepis szczególny tej samej lub wyższej rangi w hierarchii źródeł prawa nie stanowi inaczej. Skoro w świetle powyższego celem i intencją ustawodawcy było doprowadzenie do ułatwienia korzystania z rejestrów przez podmioty publiczne i realizujące zadania publiczne (takim ułatwieniem jest także nieodpłatność korzystania z tych rejestrów), to w ocenie Sądu orzekającego wszelkie wyjątki ograniczające owe ułatwienia należy wykładać ścieśniająco.
Zgodnie z art. 15 ust. 1 u.i.d.p.r.z.p. podmiot prowadzący rejestr publiczny w rozumieniu art. 3 jest obowiązany nieodpłatnie udostępniać dane rejestrowe w celu realizacji zadania publicznego i w zakresie niezbędnym do jego realizacji, jeżeli przepis szczególny tej samej lub wyższej rangi w hierarchii źródeł prawa nie stanowi inaczej.
Przepis art. 15 ust. 1 u.i.d.p.r.z.p. dopuszcza – jako wyjątek od zasady określonej w art. 40a ust. 1 u.p.g.i.k. – nieodpłatny dostęp do danych w zgromadzonym rejestrze publicznym podmiotowi publicznemu albo podmiotowi niebędącemu podmiotem publicznym, realizującym zadania publiczne na podstawie odrębnych przepisów albo na skutek powierzenia lub zlecenia przez podmiot publiczny ich realizacji, ale tylko w zakresie niezbędnym do realizacji tych zadań. Owo pojęcie "niezbędności do realizacji zadań publicznych" jakim ustawodawca posłużył się w powołanym przepisie stało się już w orzecznictwie sądowoadministracyjnym przedmiotem wykładni. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w wyroku o sygn. II SA/Po 655/18 podzielił stanowisko wyrażone w prawomocnym wyroku z 17 stycznia 2018 r. sygn. akt II SA/Po 692/17, w którym stwierdzono, że dokonując wykładni tego pojęcia nie można abstrahować od uzasadnienia omawianego już wcześnie projektu ustawy o informatyzacji, gdzie za ważny aspekt informatyzacji państwa uznano poszerzanie kręgu podmiotów korzystających z danych gromadzonych w rejestrach publicznych, ponieważ mimo faktu, że tworzenie i utrzymywanie tych rejestrów jest kosztowne, to dane znajdujące się w nich z wielu przyczyn (prawnych, technicznych, organizacyjnych) bywały wykorzystywane jedynie do realizacji zadań przypisanych danemu organowi rejestrowemu. Sąd w przywołanym wyroku trafnie zauważył, że w kontekście tak określonych celów ustawy określenie "niezbędne" użyte w art. 15 ust. 1 u.i.d.p.r.z.p. wykładać należy nie jako koniecznie potrzebne, względnie nieodzowne dla realizacji danego celu publicznego, lecz jako potrzebne, względnie przydatne dla prawidłowej realizacji celów publicznych. Inaczej rzecz ujmując pojęcie "niezbędność" w rozumieniu art. 15 ust. 1 u.i.d.p.r.z.p. winna być wykładana jako antonim "zbędności", co oznacza, że organ prowadzący rejestr publiczny mógłby odmówić nieodpłatnego udostępnienia dostępu do żądanych danych zgromadzonych w tym rejestrze tylko w sytuacji, gdyby uzyskanie tegoż dostępu było zbędne dla realizacji określonych zadań publicznych wskazywanych we wniosku. Nie stanowi zaś podstawy dla odmowy nieodpłatnego udostępnienia posiadanych danych stwierdzenie, że wnioskujący podmiot publiczny, względnie realizujący zadania publiczne, może uzyskać przedmiotowe dane w inny sposób i we własnym zakresie. Prowadziłoby to bowiem do sytuacji nieakceptowalnej zarówno z punktu widzenia zasady racjonalności prawodawcy, jak i celów jakich osiągnięciu służyć miała ustawa o informatyzacji, gdy organ władzy publicznej ponosiłby zbędny wysiłek ekonomiczny i organizacyjny dla uzyskania przetworzonych danych zgromadzonych już i zewidencjonowanych w rejestrze publicznym prowadzonym przez inny organ.
Z treści art. 15 ust. 1 u.i.d. w zw. z § 2 ust. 2 pkt 4, 5 i 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 września 2005 r. w sprawie sposobu, zakresu i trybu udostępniania danych zgromadzonych w rejestrze publicznym (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 29 ze zm.) wynika, że dany podmiot występując z wnioskiem o nieodpłatne udostępnienie danych w postaci elektronicznej zbiorów danych państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego powinien we wniosku wskazać konkretne zadanie publiczne, dla realizacji którego owe udostępnienie zbioru danych jest mu niezbędne, oznaczyć zakres żądanych danych i sposób ich udostępnienia, a także wskazać okres udostępnienia. Oznacza to, że każdorazowo występując z wnioskiem dany podmiot winien sprecyzować, dla realizacji jakiego zadania publicznego wnioskowane dane są mu niezbędne w określonym czasie. Jak słusznie wskazano w wyroku WSA w Poznaniu z dnia 17.01.2018 r. o sygn. II SA/Po 692/17 za przyjęciem powyższej wykładni art. 15 ust. 1 u.i.d.p.r.z.p. przemawia nadto pośrednio § 2 ust. 2 w/w rozporządzenia, gdzie wśród szeregu wymogów jakie spełnić winna zawartość wniosku o udostępnienie danych zgromadzonych w rejestrze publicznym nie umieszczono obowiązku wykazania, że udostępnienie jest niezbędne dla realizacji celów publicznych.
Powyższe w wskazuje, że intencją prawodawcy było ograniczenie przesłanek odmowy nieodpłatnego udostępniania danych zgromadzonych w rejestrach publicznych jedynie do sytuacji, gdy udostępnienie takowe jest zbędne dla realizacji zadania publicznego, co wynika z porównania wskazanego zadania i jego podstawy prawnej oraz zakresu żądanych danych (§ 2 ust. 2 pkt 4 i 5 rozporządzenia). Sprawa nieodpłatnego udostępnienia danych na podstawie art. 40a ust. 2 pkt 4 lit. b) u.p.g.i.k. w zw. z art. 15 ust. 1 u.i.d.p.r.z.p. ma charakter indywidualny i konkretny. Jej istotą jest udostępnienie indywidualnie określonemu podmiotowi publicznemu lub podmiotowi niebędącemu podmiotem publicznym, realizującym zadania publiczne na podstawie odrębnych przepisów albo na skutek powierzenia lub zlecenia przez podmiot publiczny ich realizacji, nieodpłatnego dostępu do konkretnie określonych danych zgromadzonych w prowadzonym rejestrze, w zakresie niezbędnym do realizacji konkretnych zadań. Dlatego we wniosku o nieodpłatne udostępnienie zbioru danych indywidualnie wnioskodawca winien tak określić zadanie publiczne i niezbędne do jego realizacji zbiory danych, by dać możliwość organowi administracji geodezyjno-kartograficznej konkretyzacji norm prawnym generalnych i abstrakcyjnych zawartych w ww. przepisach.
W niniejszej sprawie jedynie organ I instancji częściowo odniósł się do kwestii niezbędności uzyskania przez skarżącą danych takich jak dotyczące nr księgi wieczystej, informacji w zakresie danych ewidencyjnych działki oraz danych ewid. budynku, informacji o klasie obiektów. Odniesienie to ograniczyło się do wymienienia danych i wskazania, że nie spełniają kryterium niezbędności, jednak bez jakiegokolwiek uzasadnienia takiej oceny. Natomiast organ odwoławczy nie odniósł się do kwestii niezbędności w żaden sposób. Tym samym organy obu instancji nie dokonały pełnej i prawidłowej oceny niezbędności danych określonych przez skarżącą w jej wniosku, których domaga się z rejestru w celu realizacji przez skarżącą zadań publicznych. W świetle przedstawionej wyżej wykładni zadania publicznego kwestia ta ma istotne znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, gdyż jeżeli te dane są niezbędne dla realizacji zadania publicznego, to powinny być nieodpłatnie udzielone skarżącej.
Powyższe uchybienia uzasadniały uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji jako wydanych z naruszeniem prawa materialnego w postaci art. 15 ust. 1 u.i.d.p.r.z.p. Wskutek wadliwej wykładni pojęcia zadania publicznego określonego w art.15 ust.1 u.i.d.p.r.z.p. organy administracji w ogóle nie oceniły, czy przedstawione przez skarżącą spółkę żądanie udostępnienia danych jest niezbędne dla realizacji tych zadań. W ocenie Sądu w okolicznościach rozpoznawanej sprawy zachodzi bowiem przypadek wykonywania zadania publicznego na podstawie bezpośredniego upoważnienia ustawowego. Skarżąca wykonując zadania dotyczące dostarczania wody i odbioru ścieków realizuje zadania publiczne, jak tego wymaga art. 15 u.i.d.p.r.z.p. w związku z art. 40a ust. 2 lit. b) u.p.g.ik. Dlatego zachodziły podstawy do zastosowania w stosunku do skarżącej spółki wymienionych przepisów, przewidujących wyjątek od zasady odpłatności za udostępnienie danych i informacji z prowadzonego przez starostę powiatowego zasobu geodezyjnego. Uzasadniony więc jest zarzut naruszenia zaskarżoną decyzją art. 15 ust.1 u.i.d.p.r.z.p., gdyż skarżąca była uprawniona do nieodpłatnego uzyskania danych zgromadzonych we wskazanym rejestrze publicznym.
Oceniając wspomnianą "niezbędność" w świetle art.7, 77 § 1 i art.80 k.p.a., organ I instancji winien był wezwać skarżącą spółkę do wykazania zasadności sformułowanego przez nią wniosku i wykazania niezbędności uzyskania przez nią danych wskazanych we wniosku, a następnie dokonać właściwej oceny jej twierdzeń.
W kontrolowanej sprawie doszło więc do naruszenia przez organy norm procesowych zawartych w przepisach art. 7 i art. 77 k.p.a., gdyż wskutek omówionej wyżej wadliwej wykładni art.15 ust.1 u.i.d.p.r.z.p, wbrew obowiązkowi należytego wyjaśnienia sprawy, nie ustaliły one faktów i zdarzeń (przede wszystkim w zakresie omówionej wyżej niezbędności), czyli mają znaczenie dla zastosowania określonej normy prawa materialnego - przyznającej stronie konkretne uprawnienie lub przewidującej jej obowiązek publicznoprawny (por. wyrok z dnia 6 marca 2018 r., sygn. akt II OSK 1174/16).
Reasumując, w ocenie Sądu, organy administracji dokonały wadliwej wykładni prawa materialnego i nienależycie wyjaśniły zaistniałe w sprawie fakty mające znaczenie dla załatwienia sprawy i zastosowania odpowiednich norm prawa materialnego. Dlatego, na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a., zostały uchylone decyzje organów obu instancji.
O kosztach postępowania (pkt II wyroku) orzeczono na mocy art. 200 w związku z art. 205 p.p.s.a.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy winny rozpoznać wniosek skarżącej z uwzględnieniem przedstawionej wyżej wykładni art. 15 ust. 1 u.i.d.p.r.z.p., a następnie dokonać ustalenia faktów istotnych dla oceny niezbędności uzyskania przez skarżącą żądanych danych. Po ustaleniu w/w faktów powinny dokonać oceny kwestii niezbędności uzyskania przez skarżącą z rejestru danych określonych przez nią w jej wniosku z dnia [...].09.2018 r.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło