VIII SA/Wa 830/18
WyrokWSA w Warszawie2019-02-04
Skład orzekający: Leszek Kobylski, Artur Kot, Renata Nawrot
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy ekspertyzy techniczne sporządzone po wydaniu ostatecznej decyzji podatkowej, dotyczące stanu technicznego nieruchomości, mogą stanowić podstawę do wznowienia postępowania podatkowego na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że ekspertyzy techniczne sporządzone po wydaniu ostatecznej decyzji podatkowej nie mogą stanowić podstawy do wznowienia postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, ponieważ nie spełniają wymogu istnienia w dniu wydania decyzji oraz nie są nowymi okolicznościami, skoro stan techniczny nieruchomości był znany stronie i organowi. Ponadto, wskazane okoliczności nie miały charakteru istotnego dla rozstrzygnięcia sprawy w kontekście przepisów o podatku od nieruchomości.Stan faktyczny
Skarżąca Spółka z o.o. wniosła o wznowienie postępowania podatkowego w sprawie określenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2013 rok, powołując się na nowe okoliczności faktyczne dotyczące stanu technicznego budynków i brak decyzji środowiskowej. Organy podatkowe odmówiły uchylenia ostatecznej decyzji wymiarowej, uznając, że przedstawione dowody (ekspertyzy z 2016 r.) nie spełniają przesłanek wznowienia postępowania z art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, ponieważ powstały po wydaniu decyzji i dotyczyły okoliczności znanych stronie i organowi. Spółka wniosła skargę do WSA, która została oddalona.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kobylski, Sędziowie Sędzia WSA Artur Kot (sprawozdawca), Sędzia WSA Renata Nawrot, Protokolant starszy referent Małgorzata Domagalska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 lutego 2019 r. w Radomiu sprawy ze skargi [...] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] września 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości na 2013 rok oddala skargę.
1. Decyzją z [...] września 2018r., po rozpatrzeniu odwołania [...]Sp. z o. o. z siedzibą w [...] (dalej: "Spółka" lub "skarżąca") Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. (dalej: "organ odwoławczy", "SKO" lub "Kolegium") utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy [...] (dalej: "organ I instancji" lub "Burmistrz") z [...] kwietnia 2018 r. Przedmiotem tych decyzji była odmowa uchylenia w całości decyzji ostatecznej Burmistrza z [...] lutego 2014 r. w sprawie podatku
od nieruchomości za 2013 r. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia Kolegium wskazało między innymi art. 240 § 1 pkt 5 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r., poz. 800 ze zm.; dalej: "Op") w związku z art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy z 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 121, poz. 844 ze zm.; dalej: "PodLokU" lub "upol"). W uzasadnieniu decyzji Kolegium powołało się na prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej: "Sąd" lub "WSA") z 5 października 2017 r., sygn. akt VIII SA/Wa 499/17 (wyrok ten, podobnie jak i inne orzeczenia sądów administracyjnych, o których mowa niżej, dostępny jest w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, adres: http://orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej zwana: "CBOSA").
2. Stan faktyczny i przebieg postępowania podatkowego.
2.1. Pismem z 18 października 2016 r. skarżąca wystąpiła do Burmistrza
z wnioskiem o wznowienie postępowań podatkowych zakończonych wydaniem decyzji ostatecznych z [...] lutego 2014 r., mocą których Burmistrz określił skarżącej zobowiązania w podatku od nieruchomości za lata 2010 – 2013. Jako podstawę prawną wniosku skarżąca wskazała art. 240 § 1 pkt 5 Op. W uzasadnieniu wniosku Spółka powołała się na nowe, istotne okoliczności faktyczne, które istniały w dniu wydania ostatecznych decyzji wymiarowych, ale nie były znane Burmistrzowi. Okoliczności te dotyczą stanu technicznego budynków posiadanych przez skarżącą, a także braku decyzji środowiskowej dla nieruchomości, błędnie opodatkowanej przez Burmistrza podatkiem od nieruchomości, m. in. na podstawie art. 1a ust. 1 pkt 3 upol. Skarżąca załączyła do wniosku kopie ekspertyz technicznych sporządzonych w 2016 r. przez biegłego z zakresu budownictwa, dotyczących jej składników majątkowych. Podniosła, że w ostatecznych decyzjach wymiarowych z [...] lutego 2014 r. Burmistrz błędnie zastosował najwyższe stawki podatku od nieruchomości, gdyż biegły w swoich ekspertyzach z 2016 r. podkreślił, że stan techniczny budynków należących do Spółki nie pozwalał na ich wykorzystanie w działalności gospodarczej od dnia nabycia, które to nabycie nastąpiło w postępowaniu upadłościowym.
2.2. Burmistrz, w wyniku ponownie przeprowadzonego postępowania w związku z ww. prawomocnym wyrokiem WSA uchylającym decyzje organów podatkowych obu instancji w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie odkreślenia zobowiązania w podatku od nieruchomości, uwzględnił zalecenia Sądu i wznowił postępowanie podatkowe z ww. wniosku Spółki. Podjął nadto inicjatywę dowodową dotycząca przesłanek z art. 240 § 1 pkt 5 Op, doręczając Spółce stosowne wezwanie.
Decyzją z [...] kwietnia 2018 r. odmówił jednak uchylenia swojej ostatecznej decyzji wymiarowej z [...] lutego 2014 r., gdyż nie dopatrzył się wystąpienia przesłanek przewidzianych w art. 240 § 1 pkt 5 Op. Wyjaśnił, że ekspertyzy techniczne załączone do wniosku powstały po wydaniu decyzji ostatecznej, której uchylenia domaga się skarżąca. Nie mogą korzystać z waloru "nowych okoliczności faktycznych" lub "nowych dowodów". Tym bardziej, że z akt sprawy wynika, iż nieruchomości mogą być wykorzystywane do działalności gospodarczej po usunięciu przez Spółkę konkretnych nieprawidłowości. Odnośnie do drugiej okoliczności wskazanej we wniosku, tj. braku decyzji środowiskowej, Burmistrz zauważył, że pomimo jego stosownej inicjatywy dowodowej Spółka nie przedstawiła żadnych dowodów dotyczących tej okoliczności. Wbrew jej twierdzeniom, Burmistrz wskazał, że z urzędu dysponował i dysponuje pełnym materiałem dowodowym w tym zakresie, włączonym do akt niniejszej sprawy.
Podsumowując Burmistrz stwierdził, że nie uzasadnia wznowienia postępowania ujawnienie się okoliczności i dowodów, które powstały w 2016 r., tj. już po wydaniu ostatecznej decyzji wymiarowej z [...] lutego 2014 r., której uchylenia w trybie nadzwyczajnym domaga się skarżąca. Konieczne bowiem jest, aby przesłanki te istniały co najmniej w chwili wydawania decyzji, bowiem tylko takie, gdyby wówczas były wzięte pod uwagę, mogłyby mieć wpływ na wynik postępowania.
2.3. W odwołaniu Spółka wystąpiła o uchylenie niekorzystnych dla niej decyzji Burmistrza z [...] kwietnia 2018 r. i przekazanie temu organowi sprawy do ponownego rozpatrzenia z uwagi na uchybienia procesowe, tj. naruszenie przepisów art. 120 – 123, art. 187 § 1 i art. 191 w zw. z art. 4 i 5 Op oraz art. 1a ust. 1 pkt 3 upol poprzez pominięcie istotnych elementów stanu faktycznego i wadliwą ocenę zgromadzonego
w sprawie materiału dowodowego, a także poprzez utrzymanie w obrocie prawnym decyzji wymiarowej wydanej z pominięciem ustawowych przesłanek określających zakres przedmiotowy obowiązku podatkowego. W uzasadnieniu odwołania pełnomocnik Spółki powołał się na opinie (ekspertyzy) biegłego sporządzone w 2016 r., dotyczące stanu technicznego budynków wchodzących w skład nieruchomości, o których mowa
w ostatecznych decyzjach wymiarowych, m. in. w latach 2010 – 2013.
Zdaniem skarżącej, wystąpiły wskazane we wniosku przesłanki ustawowe wznowienia, gdyż budynki będące w jej posiadaniu, ze względów technicznych nie były, nie są i nie mogą być wykorzystywane przez Spółkę do prowadzenia działalności gospodarczej. Stan ten istnieje od dnia nabycia przez skarżącą przedmiotowej nieruchomości. Okoliczności te zostały potwierdzone przez biegłego z zakresu budownictwa, którego opinia została przekazana organowi w związku z postępowaniem w sprawie podatku od nieruchomości za 2016 r. Dodatkowym argumentem jest brak decyzji środowiskowej, który uniemożliwia Spółce wykorzystanie nieruchomości
do prowadzenia działalności gospodarczej. Stan ten ma charakter trwały, zatem wpływu na wynik sprawy nie ma upływ czasu. Burmistrz nie ustalił zaś stanu faktycznego uzasadniającego wydanie ostatecznych decyzji wymiarowych, których uchylenia domaga się skarżącą, pomimo nałożonego na niego przez ustawodawcę obowiązku. Pełnomocnik Spółki powołał się także na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 12 grudnia 2017 r., sygn. akt SK 12/15. Zakwestionował nadto możliwość powołania się przez Burmistrza jako organ podatkowy na dane wykorzystywane przez ten organ ale na potrzeby decyzji środowiskowej, a nie podatkowej. Wywiódł, że Burmistrz jako organ podatkowy nie jest pracownikiem Burmistrza jako organu administracji samorządowej.
2.4. Kolegium, utrzymując w mocy decyzję Burmistrza, przedstawiło zasadnicze ustalenia faktyczne dokonane w postępowaniu wymiarowym zakończonym decyzją z [...] lutego 2014 r. Podkreśliło, że Spółka w toku postępowania wymiarowego nie wskazała żadnych okoliczności mających wpływ na zastosowane przez organ I instancji innej stawki podatku od nieruchomości w związku z obowiązującą wówczas treścią art. 1a ust. 1 pkt 3 upol. Decyzja wymiarowa z [...] lutego 2014 r. stała się ostateczną, gdyż skarżąca nie wniosła odwołania.
SKO zgodziło się ze stanowiskiem organu I instancji co do tego, że Spółka nie przedstawiła okoliczności mogących stanowić podstawy do wznowienia postępowania, wymienionych w art. 240 § 1 pkt 5 Op. Wpływu na powyższą ocenę nie mają bowiem załączone do wniosku uzupełniające ekspertyzy techniczne budynków po zakładzie produkcji spożywczej, uwzględnione w decyzji wymiarowej, będące przedmiotem opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Wyjaśniło, iż nie można utożsamiać nowej okoliczności faktycznej z nowym dowodem. Za nową okoliczność faktyczną nie może nadto zostać uznana okoliczność wyprowadzona z odmiennej oceny dowodów znanych organowi administracji publicznej wydającemu pierwotną decyzję. Błędna ocena dowodu posiadanego przez organ lub okoliczności faktycznej znanej organowi, nie jest tym samym, co brak wiedzy o tym dowodzie lub okoliczności.
To zaś oznacza, że ekspertyz sporządzonych w 2016 r., tj. po wydaniu decyzji ostatecznej, której uchylenia w trybie nadzwyczajnym domaga się skarżąca, nie można uznać za nowy dowód lub nową okoliczność faktyczną w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 5 Op. W aktach sprawy znajdują się nadto decyzje w sprawie określenia uwarunkowań środowiskowych (ostatnia z 30 września 2016 r.). Czyli za przesłankę, o której mowa
w art. 240 § 1 pkt 5 Op, nie można uznać wskazywanej przez Spółkę okoliczności, dotyczącej braku decyzji środowiskowej dla nieruchomości będącej w posiadaniu Spółki. Tym samym zarzuty odwołania i związaną z nimi argumentację Kolegium uznało za chybione. Powołało się przy tym na wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego:
z 20 lipca 2006 r., sygn. akt II OSK 1009/05, a także z 17 lutego 2005 r., GSK 1274/04,
w świetle których za zasadne uznać należy stanowisko zajęte przez organy podatkowe orzekające w niniejszej sprawie. Skoro Spółka nie wskazała przesłanek z art. 240 § 1 pkt 5 Op, to należało odmówić, po wznowieniu postępowania podatkowego, wzruszenia ostatecznej decyzji wymiarowej z [...] lutego 2014 r. Końcowo organ odwoławczy stwierdził, że przywołany przez skarżącą wyrok TK z 12 grudnia 2017 r., sygn. akt SK 12/15, nie znajduje zastosowania w niniejszej sprawie.
Zdaniem SKO, w postępowaniu wznowieniowym uprawnione jest powoływanie się jedynie na takie okoliczności faktyczne bądź dowody, co do których istnienia skarżąca nie posiadała wiedzy w trakcie toczącego się postępowania zwykłego i nie mogła żądać ich uwzględnienia w jego toku. Nieprzeprowadzenie określonych dowodów w toku zwykłego postępowania instancyjnego, jeżeli dowody te mogły być powołane przez stronę, nie może bowiem stanowić podstawy wznowienia postępowania w myśl art. 240 § 1 pkt 5 Op, gdyż naruszałoby to zasadę stałości decyzji. W postępowaniu wznowieniowym, strona wskazując na nowy dowód lub nową okoliczność, o których mowa w art. 240 § 1 pkt 5 Op, nie może więc odwoływać się do okoliczności, która zaistniała po wydaniu decyzji, a także o której strona lub organ wiedziały w trakcie postępowania wymiarowego (por. wyroki NSA: z 9 grudnia 2015 r., sygn. akt II FSK 2701/13; z 13 listopada 2013r., II FSK 2675/12; z 14 marca 2017 r., II FSK 3261/16).
3. Postępowanie sądowe.
3.1. Z ostatecznym w administracyjnym toku instancji rozstrzygnięciem organu odwoławczego nie zgodziła się Spółka. Pismem z 22 września 2018 r. wniosła zatem skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej także jako "Sąd" lub "WSA"). Występując o uchylenie decyzji organów podatkowych obu instancji
i zasądzenie na rzecz Spółki zwrotu kosztów postępowania, autor skargi (doradca podatkowy) postawił zarzuty wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem przepisów:
- art. 120, art. 121, art. 122, art. 123, art. 187 § 1 oraz art. 191 Op w stopniu mającym istotny wpływ na wynik postępowania poprzez pominięcie istotnych elementów stanu faktycznego i dokonanie dowolnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego;
- art. 120 Op w zw. z art. 240 § 1 pkt 5 Op w zw. z art. 1a ust. 1 pkt 3 upol poprzez odmowę uchylenia decyzji ostatecznej i pominięcie treści norm podatkowych;
- art. 120 Op w zw. z art. 4 i 5 Op w zw. z art. 1a ust. 1 pkt 3 upol oraz art. 240
§ 1 pkt 5 w zw. z art. 245 § 1 pkt 1 Op poprzez utrzymanie w obrocie prawnym decyzji określającej zobowiązanie podatkowe z pominięciem treści norm określających zakres przedmiotowy zobowiązania podatkowego.
3.2. Odpowiadając na skargę, Kolegium podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko i wystąpiło o jej oddalenie. Zauważyło, że w zasadzie tożsame zarzuty stawiane były w odwołaniu. Zarzuty skargi uznało zatem za chybione.
4. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
4.1. W rozpoznawanej sprawie organy podatkowe obu instancji przyjęły, że nie wystąpiły podstawy do uchylenia, w wyniku wznowionego postępowania podatkowego, ostatecznej decyzji wymiarowej Burmistrza z [...] lutego 2014 r. określającej Spółce
za 2013 r. zobowiązanie z tytułu podatku od nieruchomości, gdyż Spółka nie wykazała, że wystąpiły przesłanki, o których mowa w art. 240 § 1 pkt 5 Op, wskazane w jej wniosku inicjującym postępowanie w niniejszej sprawie. W szczególności nie wykazała, że załączone do wniosku kopie ekspertyz technicznych sporządzonych przez biegłego w 2016 r., dotyczące składników majątku skarżącej (nieruchomości) opodatkowanych ostatecznymi decyzjami Burmistrza z [...] lutego 2014 r., których uchylenia w trybie nadzwyczajnym domaga się Spółka, świadczą o wystąpieniu przesłanek, o których mowa w art. 240 § 1 pkt 5 Op. Skarżąca nie wykazała nadto, pomimo stosownej inicjatywy dowodowej ze strony organu I instancji, że wskazywany we wniosku brak decyzji środowiskowej stanowi nową okoliczność faktyczną przewidzianą w art. 240 § 1 pkt 5 Op. Kolegium powołało się na wydanie przez Burmistrza [...] maja 2017 r. decyzji określającej środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia zamierzonego przez Spółkę polegającego na budowie elektrociepłowni biogazowej
o mocy 2,4 MW (decyzja ta została utrzymana w mocy przez SKO, a WSA oddalił skargę przeciwnika inwestycji wyrokiem z 10 kwietnia 2018 r., VIII SA/Wa 858/15). Spółka w toku postępowania wymiarowego posiadała nadto wiedzę o okolicznościach wskazanych we wniosku o wznowienie postępowania podatkowego.
4.2. Wyjaśnić w tym miejscu należy, że Ordynacja podatkowa w drodze wyjątku od sformułowanej w art. 128 zasady trwałości decyzji administracyjnej, dopuszcza możliwość weryfikowania przez organy podatkowe wydanych przez nie decyzji. Chodzi tutaj o zmianę lub uchylenie decyzji ostatecznej w wyniku wznowienia postępowania (art. 240-246), a także o stwierdzenie nieważności (art. 247-252) wskutek wystąpienia kwalifikowanych wad decyzji ostatecznej. W drodze wyjątku właściwy organ może również orzec o uchyleniu lub zmianie decyzji prawidłowych lub dotkniętych wadami niekwalifikowanymi (art. 253-256).
Instytucja wznowienia postępowania ma na celu stworzenie prawnej możliwości ponownego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego i podjęcia rozstrzygnięcia sprawy zakończonej ostateczną decyzją podatkową, jeżeli postępowanie podatkowe przed organami podatkowymi było dotknięte wadami procesowymi, wyliczonymi wyczerpująco w art. 240 Ordynacji podatkowej. Jak już wyżej wskazano, wznowienie postępowania stanowi jeden z nadzwyczajnych trybów weryfikacji ostatecznej decyzji organu podatkowego kończącej postępowanie. Niedopuszczalne jest wykorzystanie postępowania wznowieniowego do pełnej merytorycznej kontroli decyzji ostatecznej wydanej w postępowaniu zwykłym, gdyż nie jest to kontynuacja postępowania zwykłego, a jedynie nowe, nadzwyczajne postępowanie ograniczone zakresem wyznaczonym przez samą stronę. Postępowanie wznowieniowe nie może być poświęcone powtórnemu merytorycznemu rozstrzygnięciu sprawy, ponieważ temu celowi służy postępowanie zwykłe zarówno instancyjne, jak i odwoławcze (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 30 stycznia 2013r., sygn. akt II FSK 1212/11, CBOSA).
Postępowanie wznowieniowe prowadzi zatem do stwierdzenia, czy przesłanki, które legły u podstaw postanowienia o wznowieniu, rzeczywiście wystąpiły w sprawie,
i jaki mogą mieć wpływ na jej rozstrzygnięcie. W jego efekcie wydawana jest jedna
z decyzji, o której stanowi art. 245 § 1 i § 2 Op. Konieczne jest wobec tego uprzednie rozstrzygnięcie, czy zaoferowany materiał nie tylko w ocenie strony ma charakter nowego dowodu, bądź też nowej okoliczności, ale czy w rzeczywistości nie były już przedmiotem ustaleń w toku zwykłego postępowania rozpoznawczego. To można uczynić wyłącznie w trybie badania wstępnego istnienia w sprawie zakończonej decyzją ostateczną przesłanek wznowienia dokonywanego w trybie art. 243 Op. Jeśli bowiem organ podatkowy dysponował już w sprawie określonym dowodem, bądź na podstawie tych samych dowodów dokonał już oceny wystąpienia określonej okoliczności faktycznej, to nie może ona zostać uznana za taką, która dopiero wyszła na jaw.
Wyrażenie ustawowe "wyjdą na jaw", użyte w art. 240 § 1 pkt 5 Op oznacza,
że istotny jest moment ujawnienia danego dowodu lub okoliczności, czyli udostępnienia ich organowi. Tym samym nowe dowody to takie dowody, które wprawdzie istniały
w dacie orzekania w postępowaniu zwykłym, ale organ orzekający dowodami tymi nie dysponował. Czy zatem są to nowe dowody, bądź okoliczności, czy też były one już przedmiotem oceny w postępowaniu zwykłym, wymaga wstępnego sprawdzenia.
4.3. Przesłanką do wznowienia postępowania podatkowego wskazaną w art. 240 § 1 pkt 5 Op, na którą powołuje się skarżąca, jest wyjście na jaw istotnych okoliczności dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nieznanych organowi, który wydał decyzję. W piśmiennictwie, a także w orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że aby można było mówić
o zaistnieniu przesłanki z art. 240 § 1 pkt 5 Op, muszą łącznie wystąpić następujące okoliczności:
1) muszą wyjść na jaw nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody,
2) musimy mieć do czynienia z nowymi okolicznościami lub nowymi dowodami,
3) nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody powinny istnieć w dniu wydania decyzji,
4) nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nie mogą być znane organowi, który wydał decyzję.
Innymi słowy, przesłanka nowych okoliczności lub dowodów jest spełniona wtedy, gdy okoliczności te lub dowody będą miały charakter nowych w stosunku
do przeprowadzonego dotąd postępowania wymiarowego. Natomiast sformułowanie "wyjdą na jaw", użyte w art. 240 § 1 pkt 5 Op oznacza, że istotny jest moment ujawnienia danego dowodu lub okoliczności, czyli udostępnienia ich organowi, a nie moment faktycznego zapoznania się z nimi przez pracownika organu.
Z kolei za "istotne" dowody lub okoliczności faktyczne przyjmuje się takie dowody i okoliczności faktyczne, których ocena miałaby znaczenie w sprawie i nie tylko prowadziłaby do wznowienia postępowania administracyjnego, ale także mogłaby wpłynąć na zmianę treści ostatecznej decyzji. Zatem istotne dla sprawy będą tylko te dowody lub okoliczności faktyczne, których istnienie lub brak będzie bezpośrednio wpływać na treść orzeczenia. Ocena istotności nowych okoliczności lub dowodów została przez ustawodawcę pozostawiona decyzji organów podatkowych orzekających w danej sprawie (zob. wyrok NSA z 14 września 2017 r., II FSK 2179/15, CBOSA).
W zakresie pojęcia "okoliczności faktycznej" z art. 240 § 1 pkt 5 Op, utrwalił się na gruncie orzecznictwa sądów administracyjnych pogląd, iż jest to zdarzenie niezależne od treści przepisów prawa, a tym bardziej od jego wykładni. Okolicznością faktyczną nie może być sam proces myślowy, wnioskowanie, związek między różnymi okolicznościami faktycznymi, czy też związek z przepisami prawa lub ich wykładnią
(por. między innymi wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 marca 2011 r., sygn. akt I FSK 398/10, a także wyrok NSA z 3 lutego 2017 r., sygn. akt I GSK 1356/16, CBOSA).
Przez nową okoliczność istotną dla sprawy należy rozumieć taką, która mogła mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie sprawy, co oznacza, iż w sprawie zapadłaby decyzja co do swej istoty odmienna od rozstrzygnięcia dotychczasowego. Przez pojęcie okoliczności faktycznych nieznanych organowi, który wydał decyzję należy rozumieć tylko takie okoliczności, które z badanego materiału nie wynikały (por. wyrok NSA z 13 stycznia 2012 r. sygn. akt II FSK 1337/10, CBOSA). Wobec tego, jeżeli dane okoliczności były już organowi znane w toku poprzedniego postępowania, to nie mogą one stanowić podstawy do zmiany decyzji, nie mają one bowiem cech nowości. Podkreślenia przy tym wymaga, że czym innym jest cecha nowości okoliczności,
a czym innym odmienna ocena tej okoliczności. W toku postępowania nadzwyczajnego strona nie może domagać się nowej oceny przez organ znanych mu wcześniej okoliczności. Wynika to z faktu, że strona w toku postępowania zwykłego ma możliwość kwestionowania sposobu, w jaki organ ocenia znane mu okoliczności (zob. wyrok NSA z 25 kwietnia 2017 r., sygn. akt II FSK 369/15, CBOSA).
Nowe okoliczności faktyczne to takie, które zostały nowo odkryte w sprawie i nie były znane organom podatkowym obu instancji oraz stronie, istniały w dniu wydania decyzji oraz są istotne dla sprawy. Brak cechy nowości czy brak istnienia w dniu wydania decyzji objętej postępowaniem o wznowienie, bądź brak istotności dla sprawy powoduje, że taki dowód lub okoliczność nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania określonej w pkt 5 art. 240 § 1 Op. W postępowaniu wznowieniowym, strona wskazując na nowy dowód lub nową okoliczność, o których mowa w art. 240 § 1 pkt 5 Op, nie może odwoływać się do okoliczności która zaistniała po wydaniu decyzji oraz o której strona lub organ wiedział w trakcie postępowania wymiarowego. Tego rodzaju argumentacja nie może stanowić podstawy do wznowienia postępowania
na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 Op (zob. wyrok NSA z 14 marca 2017 r., II FSK 3261/16; CBOSA).
5. Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji, a także postępowania poprzedzającego jej wydanie, działając przy tym z urzędu, na podstawie art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.; dalej: "uppsa"), Sąd nie dopatrzył się naruszenia przez organy podatkowe orzekające w sprawie przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 120, art. 121, art. 122, art. 123, art. 187 § 1 oraz art. 191 w związku z art. 240 § 1 pkt 5 i art. 245 § 1 pkt 2 Op. Organy podatkowe orzekające w niniejszej sprawie prawidłowo przyjęły bowiem, że skarżąca nie wskazała wystąpienia przesłanek wznowienia, na które powołała się w swoim wniosku, a których wystąpienie skutkować winno wzruszeniem ostatecznej decyzji Burmistrza z [...] lutego 2014 r.
5.1. Przedstawione przez Spółkę opinie (ekspertyzy sporządzone przez biegłego
w 2016 r.), nie mogą zostać uznane za nowe dowody, o których mowa w art. 240 § 1 pkt 5 Op, gdyż zostały sporządzone dwa lata po wydaniu ostatecznej decyzji wymiarowej, której wzruszenia żąda Spółka. Opinie te dotyczą nadto okoliczności, które nie mają charakteru nowości, gdyż były znane Spółce, która nie kwestionowała tych okoliczności (stanu nieruchomości) w toku postępowania wymiarowego zakończonego ostateczną decyzją z [...] lutego 2014 r. Burmistrz z urzędu posiadał wiedzę o stanie nieruchomości oraz o braku decyzji środowiskowej, wydając ostateczną decyzję wymiarową, której uchylenia oczekuje skarżąca w trybie nadzwyczajnym. Skarżąca
z niewyjaśnionych przyczyn okoliczności tych nie podnosiła w postępowaniu wymiarowym zakończonym decyzją ostateczną z [...] lutego 2014 r. Mając na uwadze zasadę trwałości decyzji ostatecznej i wyjątkowy charakter art. 240 § 1 pkt 5 Op, brak jest podstaw do wniosku, że stan techniczny nieruchomości (posadowionych na gruncie budynków) jest okolicznością nową oraz istotną dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy.
Ograniczenia dotyczące możliwości zamierzonego przez Spółkę sposobu wykorzystywania nieruchomości do działalności gospodarczej miały charakter czasowy. Bezsporne nadto jest, że Spółka była właścicielem nieruchomości i podejmowała stosowne działania zmierzająca do dostosowania nieruchomości do potrzeb jej działalności gospodarczej, o czym świadczy choćby ubieganie się o wydanie przez Burmistrza decyzji określającej środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia zamierzonego przez Spółkę polegającego na budowie elektrociepłowni biogazowej o mocy 2,4 MW. Czy wykorzystywała nieruchomość do przygotowania jej na potrzeby działalności gospodarczej prowadzonej (zamierzonej) przez Spółkę.
Skarżąca nie wskazała zatem żadnych okoliczności świadczących o tym,
że należąca do niej nieruchomość nie mogła był wykorzystywana, obiektywnie rzecz biorąc, do prowadzenia działalności gospodarczej w jakimkolwiek zakresie. To zaś oznacza, że brak jest podstaw do wniosku, że wskazywane przez Spółkę okoliczności mogły mieć istotny wpływ na zastosowanie art. 1a ust. 1 pkt 3 upol. Brak istotności wskazywanych przez Spółkę okoliczności stanowi kolejną przeszkodę do uchylenia ostatecznej decyzji wymiarowej Burmistrza z [...] lutego 2014 r.
Wpływu na wynik rozpoznawanej sprawy nie wywiera nadto wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 12 grudnia 2017 r., sygn. akt SK 13/15, gdyż argumentacja TK wskazywana przez skarżącą dotyczy przedsiębiorców będących osobami fizycznymi oraz współwłaścicieli (współposiadaczy) nieruchomości.
5.2. Organy podatkowe orzekające z sprawie ustaliły zdaniem Sądu, w wyniku ponownie przeprowadzonego postępowania podatkowego, wszystkie okoliczności niezbędne do rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Uwzględniły wszystkie istotne elementy stanu faktycznego, niezbędne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy. Dokonały oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w sposób swobodny, ale nie dowolny, czyli w granicach zakreślonych w art. 191 Op. Obowiązkiem Burmistrza jako organu monokratycznego jest uwzględnianie w swoich rozstrzygnięciach wszystkich okoliczności znanych Burmistrzowi z urzędu, czy to jako organu podatkowego, czy też jako organu administracji terytorialnej. Tym samych za chybione Sąd uznał zarzuty skargi i związaną z nimi argumentację także w części dotyczącej przepisów art. 4 i art. 5 Op.
5.3. Reasumując, w świetle poglądów prawnych prezentowanych w powołanym wyżej orzecznictwie sądów administracyjnych, okazane opinie rzeczoznawcy (biegłego z zakresu budownictwa) nie stanowią dowodu, o którym mowa w art. 240 § 1 pkt 5 Op, gdyż zostały sporządzone w 2016 r., czyli po wydaniu przedmiotowej decyzji ostatecznej. Okoliczności dotyczące stanu nieruchomości były znane zarówno Spółce, jak i Burmistrzowi, który dysponował materiałem dowodowym związanym z wnioskiem Spółki w sprawie o wydanie decyzji określającej środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia zamierzonego przez Spółkę polegającego na budowie elektrociepłowni biogazowej. Okoliczności wskazywane przez Spółkę jako przesłanki
do uchylenia decyzji ostatecznej na podstawie m. in. art. 240 § 1 pkt 5 Op, nie miały nadto charakteru istotnego w kontekście regulacji przewidzianej w art. 1a ust. 1 pkt 3 upol. Tym samym za chybione uznać należało zarzuty skargi i związaną z nimi argumentację.
6. Mając na względzie powyższe, działając na podstawie art. 151 uppsa, Sąd orzekł, jak w sentencji niniejszego wyroku, czyli oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło