I SA/Po 171/21

WyrokWSA w Poznaniu2021-06-29

Skład orzekający: Katarzyna Wolna - Kubicka, Izabela Kucznerowicz, Katarzyna Nikodem

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wyrok uniewinniający w postępowaniu karnym, dotyczący osób wystawiających faktury VAT, stanowi nową okoliczność faktyczną lub nowy dowód w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji Podatkowej, uzasadniający wznowienie postępowania podatkowego zakończonego ostateczną decyzją, w sytuacji gdy organy podatkowe oceniły te transakcje jako fikcyjne?
Ratio decidendi
Wyrok uniewinniający w postępowaniu karnym, dotyczący osób wystawiających faktury VAT, nie stanowi nowej okoliczności faktycznej ani nowego dowodu w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji Podatkowej, uzasadniającego wznowienie postępowania podatkowego. Odmienna ocena stanu faktycznego dokonana przez sąd karny w stosunku do oceny organów podatkowych nie jest nową okolicznością, a postępowanie karne i podatkowe są odrębne i niezależne.
Stan faktyczny
Spółka A. Spółka Jawna złożyła wniosek o wznowienie postępowania podatkowego zakończonego ostateczną decyzją Dyrektora Izby Skarbowej z 2010 r., odmawiającą uchylenia decyzji określającej zobowiązanie w podatku VAT za lata 2004-2005. Jako podstawę wznowienia spółka wskazała wyroki uniewinniające w postępowaniu karnym osoby wystawiające faktury VAT, twierdząc, że stanowią one nowe okoliczności faktyczne wskazujące na rzeczywistość dostaw towarów. Organy podatkowe odmówiły uchylenia decyzji, uznając, że wyroki uniewinniające nie są nowymi dowodami ani nowymi okolicznościami w rozumieniu Ordynacji Podatkowej, a jedynie odmienną oceną stanu faktycznego.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Wolna - Kubicka Sędziowie WSA Izabela Kucznerowicz WSA Katarzyna Nikodem (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 29 czerwca 2021 r. sprawy ze skargi A. Spółka Jawna na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia, po wznowieniu postępowania, decyzji w sprawie podatku od towarów i usług za miesiące od marca do lipca i grudzień 2004 roku oraz za styczeń , luty i od maja do lipca 2005 roku oddala skargę. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej decyzją z [...] grudnia 2020 r., nr [...], [...], działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja Podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 1325, dalej jako: "O.p."), utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z [...] lipca 2020 r., nr [...], odmawiającą uchylenia decyzji ostatecznej Dyrektora Izby Skarbowej [...] z [...] lutego 2010 r., nr [...], którą utrzymano w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w G. z [...] października 2009 r., nr [...] określającą " A" Sp.j. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiące marzec, kwiecień, od lipca do grudnia 2004 r. oraz styczeń, luty i lipiec 2005 r., a także kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia za miesiące maj i czerwiec 2004 r. oraz maj i czerwiec 2005 r. W motywach rozstrzygnięcia organ podatkowy wskazał, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w G. decyzją z [...] października 2009 r. określił spółce jawnej "A" zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiące marzec, kwiecień, od lipca do grudnia 2004 r. oraz styczeń, luty i lipiec 2005 r., a także kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia za miesiące maj i czerwiec 2004 r. oraz maj i czerwiec 2005 r. W uzasadnieniu powyższej decyzji organ stwierdził, że spółka nie miała prawa odliczyć podatku naliczonego z faktur VAT dokumentujących zakup oleju napędowego wystawionych przez Przedsiębiorstwo Handlowo-Usługowe " B" M. C. oraz " C" Spółka z o.o. W toku postępowania organ ustalił, że właściciel Przedsiębiorstwa " B" i udziałowiec spółki "C." M. C. prowadził fikcyjny obrót paliwami płynnymi, a wystawiane przez niego faktury sprzedaży oleju napędowego nie dokumentowały rzeczywistych zdarzeń gospodarczych. Sprzedaż oleju napędowego polegała na wystawianiu faktur bez wydawania towaru. Firmy M. C. nie posiadały własnej ani dzierżawionej bazy magazynowej na paliwa, nie miały własnych ani też nie dzierżawiły samochodów przystosowanych do przewozu paliw, nie uzyskały też koncesji na obrót paliwami ciekłymi. Naczelnik Urzędu Skarbowego w G. wskazał również, że M. C. został wykreślony z ewidencji podatników z dniem [...] kwietnia 2004 r., natomiast Spółka z o.o. " .C." nie figurowała w ewidencji podatników podatku VAT w latach 2004-2005. Dyrektor Izby Skarbowej [...] decyzją z [...] lutego 2010 r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z [...] lipca 2010 r., sygn. akt I SA/Po [...] oddalił skargę spółki na ww. decyzję, a skarga kasacyjna na powyższy wyrok została oddalona wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z [...] listopada 2011 r., sygn. akt I FSK [...]. Pismem z 7 lutego 2020 r. spółka " A" złożyła wniosek o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Dyrektora Izby Skarbowej [...] z [...] lutego 2010 r., wskazując jako podstawę prawną wznowienia postępowania art. 240 § 1 pkt 5 O.p. W uzasadnieniu wniosku spółka wskazała, że Sąd Rejonowy w S. wyrokiem z [...] lipca 2019 r., o sygn. akt II K [...] oskarżoną D. T. i oskarżonego S. T. uniewinnił od popełnienia zarzucanego im czynu z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. Sąd Okręgowy w K. [...] Wydział Karny wyrokiem z [...] listopada 2019 r., o sygn. akt II Ka [...] po rozpoznaniu sprawy S. T. i D. T. oskarżonych o przestępstwa z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. na skutek apelacji wniesionej przez prokuratora od wyroku Sądu Rejonowego w S. z dnia [...] lipca 2019 r., sygn. akt II K [...] utrzymał w mocy zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego w S.. Spółka podkreśliła, że Sąd Okręgowy w uzasadnieniu swojego wyroku stwierdził, że Sąd Rejonowy prawidłowo ustalił, iż nie można przypisać oskarżonym S. T. i D. T. sprawstwa w zakresie przestępstwa z art. 286 § 1 k.k. Zdaniem spółki wydany w sprawie wyrok uniewinniający nie może być pominięty z punktu widzenia przesłanki wznowienia, organ powinien rozważyć, co konkretnie przesądziło o jego wydaniu i jak to się ma do przesłanki wznowienia postępowania podatkowego przewidzianej w art. 240 § 1 pkt 5 O.p. Spółka przyznała, że sam wyrok nie jest nowym dowodem w sprawie, natomiast wynikają z niego nowe okoliczności, które wprawdzie istniały w dacie orzekania przez organ, ale nie były mu znane, ponieważ nie wynikały ze zgromadzonego przez ten organ materiału dowodowego. Zdaniem spółki nową okolicznością, która może wynikać z wyroków uniewinniających zapadłych w prowadzonej sprawie karnej, będzie zatem ustalenie, że dostawy towarów faktycznie miały miejsce. Tym samym jest to okoliczność, która - gdyby była wcześniej znana - mogłaby mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie sprawy podatkowej. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej postanowieniem z 11 marca 2020 r. wznowił postępowanie podatkowe w sprawie, a następnie decyzją z [...] lipca 2020 r. odmówił uchylenia ostatecznej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej [...] z [...] lutego 2010 r. wobec braku istnienia przesłanek określonych w art. 240 § 1 pkt 5 O.p. W ocenie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej powołane przez stronę we wniosku wyroki Sądu Rejonowego w S. z [...] lipca 2019 r. o sygn. akt II K [...] oraz Sądu Okręgowego w K. z [...] listopada 2019 r. o sygn. akt II Ka [...] nie stanowią nowych dowodów w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 5 O.p. Daty ich wydania wskazują jednoznacznie, że zostały one podjęte po wydaniu ostatecznej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej [...] z [...] lutego 2010 r. Organ nie podzielił twierdzeń spółki, że wynikające z ww. wyroków okoliczności mogły istnieć [...] lutego 2010 r. i mogą uzasadniać wznowienie postępowania. W tym kontekście organ stwierdził, że strona we wniosku wskazała jedynie, że z wyroku uniewinniającego S. T. i D. T. wynika, że transakcje objęte postępowaniem karnym miały miejsce, tj. były rzeczywiste. Organ zauważył jednak, że odmienna ocena dowodu (okoliczności), który istniał i był znany organowi wydającemu decyzję, nie uzasadnia żądania wznowienia postępowania. Odmienna bowiem ocena okoliczności faktycznej nie jest tym samym, co brak wiedzy o tej okoliczności. Są to dwie różne sytuacje i tylko jedna z nich, ta druga, stanowi przesłankę wznowienia postępowania podatkowego, zgodnie z art. 240 § 1 pkt 5 O.p. Organ podkreślił, że odmienność ocen tego samego stanu faktycznego dokonana przez organ podatkowy lub przez sąd w dwóch toczących się niezależnie od siebie sprawach, nie jest nową okolicznością, a tym samym nowym dowodem uzasadniającym uchylenie wcześniej wydanej decyzji w trybie wznowienia postępowania, tym bardziej, że postępowanie podatkowe i materiał w nim zebrany jest niezależny od prowadzonego postępowania karnego i poczynionych w nim ustaleń. W tym względzie stanowisko strony i jej argumentacja nie zasługują na uwzględnienie, gdyż postępowanie karne zakończone wyrokiem uniewinniającym i postępowanie podatkowe to dwa odrębne, niezależne od siebie postępowania. W odwołaniu spółka powieliła argumentację uprzednio podniesioną we wniosku o wznowienie postępowania. Ponadto wskazała, że przesłuchiwany w toku postępowania podatkowego świadek M. C. zmienił swoje zeznania w postępowaniu karnym. A w oparciu o zeznania M. C. dokonano rozstrzygnięcia dla spółki niekorzystnego, tym samym w ocenie strony nowe zeznanie jest niewątpliwie nową okolicznością nie znaną organowi wydającemu decyzję. Zeznanie to jednoznacznie potwierdza fakt występowania dostawy paliwa. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej decyzją z [...] grudnia 2020 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Rozpoznając wniesione odwołanie wskazał, że spółka nie kwestionuje, że powołane przez nią we wniosku wyroki nie są "nowymi dowodami" w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 5 O.p. Jednocześnie spółka podnosi, że z wyroków tych wynikają nowe okoliczności, które nie były znane organowi podatkowemu, a istniały w dniu wydania decyzji, sprowadzające się do rzeczywistej dostawy towarów wykazanych na spornych fakturach VAT. Nie podzielając tego stanowiska. organ odwoławczy stwierdził, że w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 5 O.p. nowych okoliczności faktycznych nie stanowią twierdzenia osób przybierające formę zeznań składanych w postępowaniu karnym, które według przekonania strony świadczyć mają o błędnie ustalonym w postępowaniu zwykłym stanie faktycznym. Organ podkreślił, że sąd karny na użytek postępowania karnego, z uwzględnieniem reguł dowodowych w nim panujących, wyznaczonych w szczególności przepisami proceduralnego i materialnego prawa karnoskarbowego, dokonał określonych ocen i ustaleń faktycznych. Nie oznacza to jednak, że ocena przyjęta przez organy podatkowe, bazująca na zgromadzonym przez nie materiale dowodowym, została poczyniona w oparciu o nieznane im okoliczności i jest niesłuszna, bądź że powinna mieć wtórny charakter w stosunku do tej wyrażonej przez sąd karny. Ponadto organ II instancji zaznaczył, że wznowienie postępowania nie może być wykorzystywane do ponownej pełnej merytorycznej kontroli decyzji ostatecznej wydanej w postępowaniu zwykłym. Instytucja wznowienia postępowania nie jest środkiem, za pomocą którego można wzruszać każdą wadliwą decyzję ostateczną, abstrahując od stopnia tej wadliwości. Postępowanie wznowieniowe nie stanowi bowiem kontynuacji uprzednio zakończonego decyzją ostateczną postępowania zwykłego, przez co niedopuszczalne jest wykorzystanie tego postępowania do pełnej merytorycznej kontroli decyzji ostatecznej wydanej w postępowaniu zwykłym, a jego wyłącznym celem jest dokonanie oceny, czy zachodzą przesłanki określone we wskazanym wyżej przepisie. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu spółka wniosła o uchylenie powyższej decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej oraz o zasądzenie od organu kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie ar 121, art. 122, art. 187 i art. 240 O.p., a także art. 86 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 106 ze zm. – w skrócie: "u.p.t.u.). W uzasadnieniu skargi spółka podniosła, że postępowanie prokuratorskie wskazało, iż świadkowie występujący w postępowaniu podatkowym nie są wiarygodni, a co za tym idzie, obowiązkiem organów było dokonanie ponownej oceny zebranego materiały dowodowego. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Sprawa została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym, na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 374 ze zm.), zmienionej ustawą z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz. U. z 2020 r., poz. 875). O terminie posiedzenia strony i organ zostały powiadomione. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Kontroli Sądu poddana została decyzja wydana w trybie nadzwyczajnym, jakim jest postępowanie w przedmiocie wznowienia postępowania podatkowego zakończonego ostateczną decyzją organu odwoławczego. Postępowanie to unormowane zostało w Rozdziale 17 Działu IV O.p. Rozpoznając przedmiotową sprawę, należy w pierwszej kolejności podkreślić, że wznowienie postępowania jest szczególnym trybem postępowania, przedmiotem którego nie jest ponowne rozpoznanie sprawy we wszystkich jej aspektach, a jedynie zbadanie, czy zaszły wyjątkowe okoliczności, ściśle wymienione w art. 240 § 1 O.p. W jego ramach organy podatkowe nie dokonują powtórnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego. Nie budzi przy tym wątpliwości, że postępowanie wznowieniowe jako postępowanie nadzwyczajne nie może być wykorzystywane do pełnej merytorycznej kontroli decyzji wydanej w postępowaniu zwykłym, ponieważ nie jest to kontynuacja postępowania zwykłego. Toczy się ono tylko w zakresie oceny, czy zachodzą warunki wskazane w art. 240 § 1 O.p. W rozpatrywanej sprawie wniosek o wznowienie postępowania oparty został na przesłance określonej w przepisie art. 240 § 1 pkt 5 O.p., zgodnie z którym w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję. Sąd wyjaśnia, że o zaistnieniu sytuacji określonej w 240 § 1 pkt 5 O.p. można mówić wówczas, gdy łącznie zostaną spełnione cztery przesłanki: 1) wyszły na jaw nowe okoliczności faktyczne lub dowody; 2) nowe okoliczności faktyczne lub dowody są istotne dla sprawy, tzn. mogą mieć wpływ na jej odmienne rozstrzygnięcie; 3) nowe okoliczności faktyczne lub dowody nie były znane organowi, który wydał decyzję; 4) nowe okoliczności faktyczne lub dowody istniały w dniu wydania decyzji. Brak jakiejkolwiek z ww. cech powoduje, że taki dowód lub okoliczność nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania w trybie art. 240 § 1 pkt 5 O.p. Należy przy tym zaznaczyć, że nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody to okoliczności faktyczne lub dowody nowo odkryte, jak również po raz pierwszy zgłoszone przez stronę. Przy czym wyrażenie to powinno być interpretowane przez pryzmat określenia "wyjdą na jaw", co oznacza że można powoływać się w postępowaniu wznowieniowym tylko na takie okoliczności faktyczne bądź na takie dowody, co do których istnienia strona nie posiadała wiedzy w trakcie toczącego się postępowania podatkowego prowadzonego w trybie zwykłym. Jednocześnie należy zauważyć, że sam fakt nieprzeprowadzenia określonych dowodów w toku postępowania instancyjnego, jeżeli nawet dowody te mogły być powołane przez stronę, nie może być podstawą do wznowienia postępowania. Podkreślenia wymaga, że strona wnosząca o wznowienie postępowania z przyczyn wskazanych w art. 240 § 1 pkt 5 O.p. zobowiązana jest do wskazania, które konkretnie nowe dowody lub okoliczności wyszły na jaw. Jest to o tyle istotne, że tylko w obszarze tak skonkretyzowanych dowodów organ może wszcząć i prowadzić wznowione postępowanie. Zaznaczyć należy, że naruszenie prawa materialnego, a nawet błędna ocena stanu faktycznego pod względem prawnym nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania. Nawet zmiana wykładni przepisów prawa nie stanowi nowej okoliczności, w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 5 O.p. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, wskazać należy, że skarżąca spółka uzasadniając wniosek o wznowienie postępowania wskazała, że zgodnie z art. 240 § 1 pkt 5 O.p. nowymi okolicznościami w sprawie są ustalenia wynikające z wyroku Sądu Rejonowego w S. z [...] lipca 2019 r., o sygn. akt II K [...] i utrzymującego go w mocy wyroku Sądu Okręgowego w K. II Wydział Karny z [...] listopada 2019 r., o sygn. akt II Ka [...], którymi oskarżoną D. T. i oskarżonego S. T. uniewinniono od popełnienia zarzucanego im czynu z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. Ową nową okolicznością według spółki jest ustalenie przez sąd karny, że wykazane na zakwestionowanych przez organy podatkowe fakturach dostawy towarów (paliwa) do spółki faktycznie miały miejsce. Okoliczności te wynikają z zeznań świadków (L. G. i K. W.) i wyjaśnień oskarżonego S. T.. Ponadto spółka zaznaczyła, że M. C. w toku postępowania karnego zeznawał odmiennie niż w trakcie postępowania podatkowego, które zakończyło się wydaniem niekorzystnej dla spółki decyzji. W przekonaniu skarżącej, gdyby organ podatkowy znał wcześniej okoliczności ustalone przez Sąd Rejonowy w S., będące podstawą wyroku uniewinniającego D. T. i L. T., to mógłby wówczas wydać rozstrzygnięcie o innej treści. Zdaniem Sądu argumentacja skarżącej wskazuje, że w ramach postępowania wznowieniowego strona zmierza do zakwestionowania ustaleń faktycznych oraz oceny materiału dowodowego dokonanego w postępowaniu wymiarowym. Odnosząc się do powyższej argumentacji spółki, Sąd zaznacza, że czym innym jest cecha nowości okoliczności, a czym innym odmienna ocena tej okoliczności. W toku postępowania nadzwyczajnego strona nie może domagać się nowej oceny przez organ znanych mu wcześniej okoliczności, a wynika to z faktu, że strona w toku postępowania zwykłego ma możliwość kwestionowania sposobu, w jaki organ ocenia znane mu okoliczności. W ocenie Sądu wadliwe jest twierdzenie skarżącej o wyjściu na jaw nowych okoliczności poprzez sam fakt istnienia zeznań (i wyjaśnień) o określonej treści. Nowe okoliczności w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 5 O.p. nie mogą być równoważne znaczeniowo temu, co tkwi w złożonych zeznaniach (i wyjaśnieniach) określonych osób. Spisane zeznania świadków przesłuchiwanych w toku postępowania karnego, czy karnego skarbowego są materiałem dowodowym pozyskanym z osobowych źródeł dowodowych, zaś na ich tle okolicznością jest tylko fakt złożenia zeznań przez te osoby o określonej treści w danym miejscu i czasie. Natomiast okolicznością nie jest bezpośrednio to, o czym osoby przesłuchiwane zeznają, czyli twierdzenia (treści) zawarte w owych zeznaniach. Dopiero bowiem na podstawie procesu oceny wiarygodności złożonych zeznań można poczynić ustalenia o wystąpieniu lub braku określonych zdarzeń, sytuacji, stanów, co do których wypowiadają się świadkowie (por. wyrok NSA z 22 marca 2019 r., sygn. akt I FSK 1007/16). Ponadto należy wskazać na autonomię procesową dwóch różnych postępowań, które mają do spełnienia dwa różne cele. W istocie postępowanie karne i postępowanie podatkowe to dwa odrębne, niezależne od siebie postępowania. Oba mają autonomiczny charakter. W obu przyjmowane są odrębne kryteria orzekania. Toczą się niezależnie od siebie i różnią się przede wszystkim celem, jakiemu służą. Celem postępowania karnego jest bowiem ustalenie sprawstwa, winy i ewentualna odpowiedzialność karna lub stwierdzenie jej braku, a nie wymiar należności podatkowych, co należy do kompetencji organów podatkowych. W orzecznictwie podnosi się, że w postępowaniu podatkowym organy podatkowe ustalają stan faktyczny, po czym dokonują jego klasyfikacji na gruncie materialnego prawa podatkowego. Wyroki zapadłe w sprawach karnych odzwierciedlają natomiast wynik przeprowadzonego postępowania karnego, w którym ocena poczynionych ustaleń faktycznych dokonywana jest pod kątem zarzutów postawionych oskarżonemu w tym postępowaniu. Sąd karny dokonuje określonej oceny na potrzeby swojego postępowania, uwzględniając obowiązujące w tym postępowaniu reguły, wynikające z przepisów prawa karnego o charakterze proceduralnym oraz materialnym. Dlatego też nawet tożsamy materiał dowodowy nie musi prowadzić do takiej samej oceny na gruncie prawa karnego (gdzie istotne znaczenie ma wina sprawcy) oraz na gruncie prawa podatkowego, gdzie działania lub zaniechania z reguły wywołują określone skutki niezależnie od nastawienia i woli podmiotu, który działania te podjął lub ich zaniechał. Podkreślenia więc wymaga to, że wyrok karny, który został wydany w sprawie D. T. i S. T. nie rozstrzygał jakiejkolwiek sprawy podatkowej, a sąd powszechny orzekł jedynie o zwolnieniu tych osób z odpowiedzialności karnej. Powyższe nie jest jednak nową okolicznością faktyczną lub nowym dowodem w administracyjnej sprawie podatkowej, o których mowa w art. 240 § 1 pkt 5 O.p., a tylko określoną oceną stanu faktycznego, który uprzednio stanowił już przedmiot oceny organów podatkowych (por. wyrok NSA z 26 lutego 2019 r., sygn. akt II FSK 3436/18, wyrok NSA z 14 lutego 2018 r., sygn. akt II FSK 135/16). W niniejszej sprawie decyzja, której wzruszenia domaga się skarżąca, była poddana sądowej ocenie zgodności z prawem, zarówno co do zgodności z prawem materialnym jak i proceduralnym, zatem ocenione zostało postępowanie dowodowe i ocena dowodów przeprowadzona przez organy. WSA wyrokiem z [...] lipca 2010 r., sygn. akt I SA/Po [...] skargę strony oddalił. Z kolei, wniesiona przez skarżącą na to orzeczenie skarga kasacyjna również nie przyniosła oczekiwanych przez nią skutków – została bowiem wyrokiem z [...] listopada 2011 r., sygn. akt I FSK [...] oddalana. Należy także wskazać, że odrębność postępowań karnych i podatkowych ma swoje odzwierciedlenie w treści art. 11 P.p.s.a., zgodnie, z którym to przepisem ustalenia wydanego w postępowaniu karnym prawomocnego wyroku skazującego, co do popełnienia przestępstwa wiążą sąd administracyjny. Ustawodawca nie przewidział, zatem możliwości automatycznego związania sądu administracyjnego każdym wyrokiem wydanym w postępowaniu karnym, a tylko wyrokiem skazującym. Tym samym, skoro przywołane przez skarżącą we wniosku wyroki nie były wyrokami skazującymi, nie można skutecznie domagać się, by dokumenty te wywarły bezpośredni wpływ na wynik sprawy podatkowej. Podsumowując poczynione powyżej rozważania, Sąd stwierdza, że argumenty skarżącej w kwestii akcentowania istnienia nowych istotnych okoliczności, jak słusznie oceniły organy, zmierzały w istocie do podważenia określonej oceny dowodów dotyczących stanu faktycznego, który uprzednio stanowił już w tym zakresie przedmiot wypowiedzi organu podatkowego (jak i sądów administracyjnych) i tym samym nie mogą stanowić podstawy wznowienia postępowania, o której mowa w art. 240 § 1 pkt 5 O.p. Rację mają też organy podatkowe, że wyrok Sądu Rejonowego w S. z [...] lipca 2019 r. i utrzymujący go w mocy wyrok Sądu Okręgowego w K. z [...] listopada 2019 r. zapadły na skutek odmiennej od tej poczynionej w toku postępowania podatkowego zwykłego oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego. Odmienność ocen tego samego stanu faktycznego, dokonana przez organ lub przez sąd w dwóch toczących się niezależnie od siebie sprawach, nie jest nową okolicznością, ani nowym dowodem uzasadniającym uchylenie wcześniej wydanej decyzji w trybie wznowienia postępowania, tym bardziej, że postępowanie podatkowe i materiał w nim zebrany jest niezależny od prowadzonego postępowania karnego i poczynionych w nim ustaleń. Sąd za bezzasadne uznał także podniesione w skardze zarzuty naruszenie przepisów procedury podatkowej. Organy działały na podstawie przepisów prawa. Dokonały prawidłowej analizy dowodów przedłożonych przez stronę, które oceniono pod kątem istnienia przesłanek, wynikających z art. 240 § 1 pkt 5 O.p. Na uwzględnienie nie zasługiwał także zarzut naruszenia 86 ust. 1 i 2 u.p.t.u., albowiem przepis ten nie stanowił podstawy prawnej zaskarżonej decyzji, lecz decyzji wymiarowej wydanej w postępowaniu zwykłym. Reasumując, Sąd stwierdza, że organy obu instancji, działając w trybie nadzwyczajnym, bez naruszenia reguł postępowania podatkowego, prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy i dokonały prawidłowej wykładni przepisów prawa. Z uwagi na powyższe Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło