I SAB/Sz 6/21

WyrokWSA w Szczecinie2021-07-15

Skład orzekający: Jolanta Kwiecińska, Alicja Polańska, Ewa Wojtysiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Burmistrz Miasta i Gminy pozostawał w bezczynności w przedmiocie stwierdzenia i zwrotu nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2007-2010?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę na bezczynność organu, uznając, że organ podejmował działania mające na celu rozpoznanie wniosków strony, a zwrot nadpłaty nie był możliwy ze względu na wcześniejsze postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty oraz prawomocne wyroki sądowe dotyczące kwestii nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2007-2010.
Stan faktyczny
Spółka z o.o. wniosła skargę na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy w przedmiocie stwierdzenia i zwrotu nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2007-2010. Skarżąca twierdziła, że organ wielokrotnie i bezskutecznie odmawia stwierdzenia nadpłaty, mimo że uchylone decyzje podatkowe i brak nowych tytułów prawnych do poboru podatku wskazują na istnienie nadpłaty. Organ wniósł o oddalenie skargi, wskazując, że nie figuruje żadna nadpłata na koncie podatkowym i że kwestia ta była już rozpatrywana przez sądy.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. [...] I SAB/Sz 6/21 [pic] WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 lipca 2021 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Alicja Polańska Sędzia WSA Ewa Wojtysiak po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 15 lipca 2021r. sprawy ze skargi "[...] na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2007-2010 oddala skargę. L. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w G. W.. (dalej: "Strona" lub "Skarżąca") wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na bezczynność organu – Burmistrza L. w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2007-2010. Strona podnosi w skardze, że od lat wielokrotnie i bezskutecznie wnosi o stwierdzenie nadpłaty podatku od nieruchomości i o zwrot tejże nadpłaty. Strona wskazała, że wydane przez organ decyzje za 2007, 2008 i 2009 r. zostały uchylone i z tego powodu istnieje obecnie nienależna organowi podatkowemu błędnie wpłacona kwota [...]zł powiększona o należne odsetki. Następnie Strona wskazała, że wg m.in. decyzji [...] z [...] listopada 2016 r. wpłaty dokonywane w 2010 r. dotyczyły zaległości z lat ubiegłych, a nie roku 2010. Zatem zdaniem Strony, kwoty wpłacone w 2010 r. stanowią także nadpłatę w kontekście uchylonych decyzji za 2007, 2008 i 2009 r. Strona wskazała przy tym, że tak decyzja [...] z [...] marca 2017 r., jak i wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z 25 stycznia 2018 r. (sygn. akt I SA/Sz 295/17) podkreślają, ze byt nadpłaty jest niezależny od zobowiązania podatkowego i w zw. z tym do nadpłaty nie ma zastosowania art. 70 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( Dz.U.2020.1325 j.t. ze zm.; dalej: "O.p."), co wobec braku decyzji wskazuje, iż należy stwierdzić istnienie nadpłaty. W ocenie Strony, bezczynność i zaniechanie burmistrza wpłynęły na to, iż nie dokonano tej czynności 2014 r., kiedy to przedawnieniu teoretycznie uległy zobowiązania Strony za ostatni z lat 2007–2009. Skarżąca wskazała przy tym, że w sprawie nie ma mowy o przedawnieniu prawa do zwrotu nadpłaty. W skardze Strona wskazała, że brak dokonania zwrotu nadpłaty przez organ we wskazanym przez ustawę terminie powoduje wygaśnięcie przysługującego podatnikowi uprawnienia do otrzymania nadpłaconego podatku. Rozwiązanie to stosowane jest również w stosunku do zwrotu podatku, co do którego nie znajdują jednak zastosowania przepisy dotyczące wygaśnięcia prawa do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty (art. 79 § 2 O.p.) oraz przepisy regulujące terminy zwrotu nadpłaty (art. 77 § 1 O.p.). Jednocześnie Strona podnosi, że ponagleniem był każdy kolejny wniosek o stwierdzenie nadpłaty, jej zwrot i ewentualne przeksięgowanie nadpłaty na zaległości z 2010 r. Strona wskazała, że obecna skarga do Sądu jest oznaką niemocy wobec uporu organu w twierdzeniu, iż nadpłaty nie ma jeżeli ona jest choćby z uwagi na brak tytułów prawnych (decyzji) do pobrania podatku i przetrzymywania. Pierwotne decyzje na podstawie których podatek wpłacano zostały uchylone a nowe obowiązujące - mogące obowiązywać nie zostały wydane. Nadto Strona wskazała, że również wyroki WSA w Szczecinie sygn. akt I SA/Sz 510/12 i sygn. akt I SA/Sz 1188/14 wskazały potrzebę zastosowania stawek niższych jak zadecydował burmistrz. Mimo tego – jak podnosi Strona - burmistrz nie zwrócił nadpłaconego podatku wymierzonego jego decyzją stosującą stawki wyższe. Z racji, iż ww. wyroki WSA dotyczyły tego samego podmiotu i przedmiotu (brak zmian w innych latach), winny być one stosowane zdaniem Strony odpowiednio do lat 2007, 2008 i 2010. Tak się nie stało a uchylone decyzje nie doczekały się kolejnych jakichkolwiek decyzji, także zgodnych z ww. wyrokami. Tym samym Strona wskazała, że brak decyzji i zapłacenie podatku oznacza nadpłatę. Wydanie decyzji do kolejnych lat stosując stawki wskazane w ww. wyrokach WSA oznaczają także nadpłatę, choć niższą jak w przypadku obecnym braku wydania decyzji. Zdaniem Strony, uporczywe bezpodstawne odmawianie w tym wypadku stwierdzenia nadpłaty i wznowienia postępowania dowodzą bezczynności zaniechania i niedopełnienia obowiązków. Strona wskazała, że nie skarży się nie na bezczynność w sensie braku jakiegokolwiek pisma, czy podobnej czynności ze strony burmistrza ale na nieprzestrzeganie prawa poprzez przetrzymywanie nadpłaty podatku, niewłaściwe reagowanie organu, brak właściwej reakcji w tej sprawie, uporczywe twierdzenie w opozycji do wymienionych w skardze aktów WSA i Samorządowego Kolegium Odwoławczego, że byt nadpłaty zależy od przedawnienia zobowiązania podatkowego. Strona podkreśliła, że skargę na bezczynność można wnieść, gdy organ gminy nie wykonuje czynności nakazanych przez prawo. W niniejszej sprawie, jak wskazała Strona, prawo nakazuje zwrócić nienależny podatek, przetrzymywany bez właściwych tytułów prawnych. Wnoszący skargę musi wykazać związek przyczynowy między tą bezczynnością a naruszeniem jego interesu prawnego lub uprawnienia. W odniesieniu do powyższego twierdzenia Strona wskazała, że jej interesem w niniejszej sprawie jest odzyskanie nadpłaconego podatku, którego wymierzenie, dochodzenie i pobieranie doprowadziło normalnie funkcjonującą Spółkę do paraliżu i niemożności działania. Zwrot podatku pomoże zapewne w przywróceniu Strony do wznowienia działalności. Choć Strona – jak wskazano w skardze - stoi na stanowisku, że wznowienie postępowania dotyczy także nadpłaty podatku za 2010 r. z racji na wady postępowania i kończącej je decyzji z [...] lipca 2016 r., jak i postępowanie o stwierdzenie nadpłaty winny być wszczęte i prowadzone z urzędu to mimo tego ponownie wnosi o stwierdzenie nadpłaty podatku za lata 2007-2010 i wznowienie postępowania dot. określenia zobowiązania podatkowego za 2010 r. poprzez wydanie prawidłowej w zakresie stawek, powierzchni i wymogów stawianych dokumentom takim jak decyzja. Nadto podkreślono w skardze, że czyniąc zadość ewentualnemu wezwaniu Sądu Strona doprecyzowuje, iż organ podatkowy - Burmistrz L., uchyla się od konstruktywnego stanowiska, nie odpowiada na pisma lub uchyla się od zwrotu istniejącej nadpłaty, powołując się na przedawnienie i inne bezpodstawne powody. Zdaniem Strony, zaniechanie i bezczynność w tym zakresie mimo braku pisemnego (jakiegokolwiek) stanowiska organu zostało przyjęte przez Stronę jako odmowa załatwienia sprawy, odmowa zwrotu nadpłaty i stąd wniosek Strony z 26 października 2020 r. Strona wskazała, że wniosek ten co do zasady jest skargą bezradnej wobec ignorującego jej wnioski i przepisy organu. Organ kreatywnie robi wszystko, aby nie zwrócić nadpłaconego podatku, powołując się m.in. na to, że nadpłata nie może być zwrócona ponieważ zobowiązanie podatkowe się przedawniło, mimo że posiada wiedzę także z tej sprawy, że byt nadpłaty i zobowiązania podatkowego nie są tożsame. Wie także, że nie ma podstaw do odmowy zwrotu nadpłaty jeżeli nie ma ku temu tytułu prawnego a takim jest decyzja. Decyzje burmistrza zostały uchylone, a ten nie wydał kolejnych, co doprowadziło do braku podstaw przetrzymywania wpłaconych kwot. Według Strony powyższe jest naruszeniem prawa i interesu prawnego i z tego powodu Strona wniosła o: 1) orzeczenie zwrotu błędnie wpłaconych kwot a zaliczonych na poczet podatku od nieruchomości za lata 2007, 2008, 2009 i 2010 r. w sumie [...] zł; ewentualnie: 2) orzeczenie (postanowienie) o przeksięgowaniu wpłaconych środków w wysokości [...] zł na istniejące i nie przedawnione wg burmistrza zobowiązanie za 2010 r.; 3) wskazanie osób winnych zaniechań, bezczynności w sprawie zwrotu nienależnych burmistrzowi kwot m.in. naruszenia art. 77 O.p. Nadto Strona wniosła w celu przyspieszenia postępowania o przeprowadzenie dowodu z akt sprawy I SAB/Sz 1/21 (nieopłaconej w terminie) i z zawartych w niej dokumentów (pełnomocnictwa, wezwania-ponaglenia burmistrza, stanowiska burmistrza itd.), w której to wykonaniu wezwania Sądu z 12 stycznia 2021 r., doręczonego 18 stycznia 2021. w sprawie I SAB/Sz 1/21 w sprawie uchylania się Burmistrza L. od zwrotu nadpłaconej części podatku od nieruchomości w latach 2007, 2008, 2009 i 2010 r. w załączeniu złożono: - pełnomocnictwo uprawniające J. S. do reprezentowania L. Sp. z o.o. w ww. sprawie. Spółka wskazuje, iż wniosek inicjujący sprawą został podpisany przez pełnomocnika i prezesa zatem zbędny jest zał. do ww. sprawy z ostrożności pełnomocnictwo, o którego zwrot po wykorzystaniu wniosła i nadal wnosi; - aktualny odpis KRS; - NIP i Regon zawarty w zał. aktualnym odpisie KRS zgodnie z art. 46 § 2 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2019.2325 j.t. ze zm.; dalej: "P.p.s.a.") - REGON: 080154471, NIP: 5992996659; - ponaglenie na niezałatwienie sprawy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Ustosunkowując się do podniesionych przez Skarżącą zarzutów, w opinii organu podatkowego nie można zgodzić się z żadną z podniesionych tez. Organ podatkowy wskazał, że rozpatrywał kierowane do niego pisma w sprawie stwierdzenia nadpłaty i wydawał w tym zakresie stosowne decyzje czy postanowienia. Organ podkreślił również, iż zagadnienie wskazane we wniosku było już rozpatrywane także przez WSA. Dokonana analiza konta podatkowego L. Spółki z o.o. wykazała, iż na koncie podatkowym prowadzonym w celu ewidencjonowania wpłat z tytułu podatku od nieruchomości nie figuruje żadna nadpłata w podatku. W ocenie organu podatkowego, porównując kwotę podatku wynikającego z decyzji z dnia [...] lipca 2016 r. z kwotą wpłaconą na poczet 2010 r. (czyli "[...] zł"), okoliczności nadpłaty podatku od nieruchomości nie zaistniały. Pismem procesowym z 2 kwietnia 2021 r. Strona ustosunkowała się do odpowiedzi na skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje: Kognicję sądu administracyjnego wyznaczają przepisy art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.2021.137 j.t.) stanowiąc, że sądy te sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Z kolei zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd na wstępie wskazuje ponadto, że zarządzeniem z 21 kwietni 2021 r. akta administracyjne sprawy I SAB/Sz 1/21 załączono do akt sprawy, uwzględniając w tym zakresie wniosek Skarżącej zawarty w skardze. Rozstrzygając w granicach rozpatrywanej sprawy i nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną należało przyjąć, że sprawa sądowoadministracyjna wszczęta skargą dotyczy bezczynności Burmistrza L. w przedmiocie stwierdzenia i zwrotu nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2007-2010. Jak bowiem wskazała Skarżąca w treści skargi: "czyniąc zadość ewentualnemu wezwaniu Sądu Strona doprecyzowuje, iż organ podatkowy - Burmistrz L., uchyla się od konstruktywnego stanowiska, nie odpowiada na pisma lub uchyla się od zwrotu istniejącej nadpłaty, powołując się na przedawnienie i inne bezpodstawne powody. Zdaniem Strony, zaniechanie i bezczynność w tym zakresie mimo braku pisemnego (jakiegokolwiek) stanowiska organu zostało przyjęte przez Stronę jako odmowa załatwienia sprawy, odmowa zwrotu nadpłaty... Organ kreatywnie robi wszystko, aby nie zwrócić nadpłaconego podatku, powołując się m.in. na to, że nadpłata nie może być zwrócona ponieważ zobowiązanie podatkowe się przedawniło, mimo że posiada wiedzę także z tej sprawy, że byt nadpłaty i zobowiązania podatkowego nie są tożsame. Wie także, że nie ma podstaw do odmowy zwrotu nadpłaty jeżeli nie ma ku temu tytułu prawnego a takim jest decyzja". W skardze złożonej w rozpoznawanej sprawie Skarżąca nie wskazała innych wniosków, odnoszących się do działań organu przyjmujących formę decyzji administracyjnej, postanowienia, bądź innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków Skarżącej wynikających z przepisów prawa. Na wagę jednoznacznego określenia przedmiotu skargi na bezczynność organu wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 20 grudnia 2017 r. w sprawie II GSK 3377/17, gdzie wskazano, że w sprawach ze skarg na bezczynność organu administracji publicznej, w celu ustalenia istnienia/nieistnienia stanu bezczynności organu istotne znaczenie ma zidentyfikowanie przedmiotu żądania zawartego w skardze na bezczynność i skonfrontowanie tego żądania oraz jego zasadności z istnieniem po stronie organu administracji prawnego obowiązku działania polegającego na załatwieniu (rozstrzygnięciu)m konkretnej sprawy administracyjnej. Sąd wskazuje jednakże, że Skarżąca wniosła o orzeczenie zwrotu błędnie wpłaconych kwot a zaliczonych na poczet podatku od nieruchomości za lata 2007, 2008, 2009 i 2010 r. w sumie [...] zł ewentualnie orzeczenie (postanowienie) o przeksięgowaniu wpłaconych środków w wysokości [...] zł na istniejące i nie przedawnione wg burmistrza zobowiązanie za 2010 r. oraz o wskazanie osób winnych zaniechań, bezczynności w sprawie zwrotu nienależnych burmistrzowi kwot m.in. naruszenia art. 77 O.p. W powyższy zakresie sąd wskazuje, że nie mógł uwzględnić ww. wniosków Skarżącej jako, że orzeczenie w tym zakresie wykraczałoby poza granice uprawnień sądu administracyjnego, który jak już powyżej wskazano zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, w tym też zakresie Sąd bada czy w sprawie zaistniała bezczynność Burmistrza L. w stwierdzeniu oraz zwrocie na rzecz Skarżącej nadpłaty w podatku od nieruchomości za ww. okres. Należy również wskazać, że złożona w niniejszej sprawie skarga została przez Sąd rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym. Zgodnie z art. 119 pkt 4 P.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym, na podstawie tego przepisu, jest przy tym niezależne od woli stron (por. wyrok NSA z 11 czerwca 2019 r., II OSK 1867/17). Stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach ze skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 – 4 (decyzje, postanowienia, inne akty lub czynności) lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Zaskarżalna zatem do sądu opieszałość organu administracji w procedowaniu może przybrać dwie postaci bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Skarżąca w rozpoznawanej skardze zarzuciła organowi bezczynność polegającą na "zaniechaniu i bezczynności" w zakresie odmowy zwrotu nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2007-2010. W istocie zatem zdaniem Skarżącej przedmiotem bezczynności jest brak wszczęcia postępowania nadpłatowego za lata 2007-2010 i w efekcie zwrot nadpłaty w ww. podatku na rzecz Skarżącej. Dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie mają znaczenia powody, dla jakich akt nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, jak również to, czy bezczynność organu spowodowana została zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu. Stosownie jednak do treści art. 53 § 2b P.p.s.a. skargę na bezczynność można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Skarżąca wniosła pismem z dnia 15 lutego 2021 r. skargę do tutejszego Sądu w ww. zakresie. Z kolei pismem z dnia 19 stycznia 2021 r. Skarżąca, w ocenie Sądu, wniosła do organu ponaglenie w przedmiocie zwrotu nadpłaconego podatku wykazując jednocześnie, że błędne jest nieuwzględnianie wniosków Skarżącej, które organ uzasadnia upływem terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego. Tym samym uznać należało, że skarga jest dopuszczalna. Zaznaczyć należy, że w przypadku skargi na bezczynność organu przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Pojęcie bezczynności jest rozumiane zarówno w doktrynie, jak i orzecznictwie jako stan, który zachodzi wówczas, gdy w prawnie określonym terminie wymieniony organ nie podejmie żadnych czynności w sprawie lub gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem stosownego aktu lub nie podjął czynności (tak T. Woś (w:) T. Woś (red.), H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Postępowanie sądowoadministracyjne, Warszawa 2010, s. 70). Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 20 lipca 1999 r., I SAB 60/99, OSP 2000 z. 6., poz. 87 uznał, że organ administracji publicznej pozostaje w bezczynności w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 K.p.a., jeżeli nie dopełnił czynności określonych w art. 36 K.p.a. lub nie podjął innych działań wynikających z przepisów procesowych mających na celu usunięcie przeszkody w wydaniu decyzji. Takie rozumienie bezczynności jest przyjęte w orzecznictwie również na gruncie art. 139 Ordynacji podatkowej (tak: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego, z dnia 1 października 2013 r. II FSK 1370/13, LEX nr 1377329). Tak więc dla stwierdzenia przez sąd administracyjny bezczynności organu administracji konieczne jest łączne spełnienie następujących przesłanek: istnienia ustawowego obowiązku podjęcia określonego działania oraz braku jego podjęcia w terminach określonych przepisami prawa oraz ewentualnie stwierdzenia, czy zaistniały jakieś okoliczności, które wyłączałyby stan bezczynności. Wniesienie skargi na "bezczynność władzy" jest przy tym uzasadnione nie tylko w przypadku niedotrzymania terminu załatwienia sprawy, ale także w przypadku odmowy wydania aktu, mimo istnienia w tym względzie ustawowego obowiązku, choćby organ mylnie sądził, że załatwienie sprawy nie wymaga wydania danego aktu (por. wyrok NSA z dnia 14 czerwca 1983 r., SA/Wr 6/83, GP 1983, nr 24; wyrok NSA z dnia 20 lipca 1999 r., I SAB 60/99, OSP 2000, nr 6, poz. 87). Prowadzi to do wniosku, że z bezczynnością organu mamy do czynienia nie tylko w przypadku, gdy mimo upływu terminu sprawa nie jest załatwiona, ale również w przypadkach, gdy organ odmawia jej rozpoznania lub załatwienia, bo mylnie sądzi, że zachodzą okoliczności, które uwalniają go od obowiązku prowadzenia postępowania w konkretnej sprawie i zakończenia go wydaniem decyzji administracyjnej, innego aktu lub podjęcia określonej prawem czynności. W konsekwencji zakres sądowej kontroli skargi na bezczynność sprowadza się do ustalenia, czy organ był zobowiązany do wydania aktu lub podjęcia czynności oraz czy w zakreślonym przepisami terminie dokonał powyższych działań. W postępowaniu zainicjowanym skargą na bezczynność nie jest możliwe badanie innych kwestii, aniżeli obiektywny fakt pozostawania organu podatkowego w zwłoce. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy po pierwsze Sąd zauważa, że prawomocnym wyrokiem WSA w Szczecinie z 12 kwietnia 2018 r., I SAB/Sz 16/17 tutejszy Sąd oddalił skargę na bezczynność Burmistrza L. w przedmiocie rozpatrzenia wniosków Skarżącej o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2007,2008 i 2009 oraz o rozstrzygnięcie sprawy korekty deklaracji na podatek od nieruchomości na 2010 r. W uzasadnieniu ww. wyroku Sąd wskazał, że organ nie pozostawał w bezczynności skoro dopiero z treści pisma Skarżącej spółki z dnia 17 marca 2017 r. wynikało, że wnioski zawarte we wcześniej wnoszonych pismach dotyczyły stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2007-2009. Wnioski te zostały załatwione w dniu [...] kwietnia 2017 r. postanowieniami o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty za poszczególne lata. Zatem zostały załatwione niezwłocznie po wyjaśnieniu czego w istocie dotyczą. Tym samym nie można twierdzić, że mamy do czynienia z bezczynnością organu w tej kwestii. Natomiast odnosząc się do kwestii korekty deklaracji za 2010 r. złożonej w miejsce poprzedniej korekty Sąd wskazał, że również i w tym zakresie nie sposób jest uznać, że organ pozostawał w bezczynności. Bowiem od momentu złożenia kolejnej korekty deklaracji, czyli od 22 listopada 2016 r. organ podejmował czynności mające na celu ustalenie czy została ona złożona przez osobę to tego właściwie umocowaną, a po bezskutecznych ustaleniach w tym przedmiocie postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2017 r. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie korekty w podatku od nieruchomości za 2010 r. Z kolei Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie prawomocnym wyrokiem z 25 stycznia 2018 r., I SA/Sz 295/17 oddalił skargę Skarżącej w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2010 r. Ponadto prawomocnym wyrokiem z 2 września 2020 r., I SA/SZ 232/20 uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] stycznia 2020 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji ostatecznej w sprawie podatku od nieruchomości za 2010 r., po wznowieniu postępowania oraz decyzję ją poprzedzającą, tj. utrzymującą decyzję Burmistrza L. z dnia [...] października 2019 r. znak [...] W uzasadnieniu powołał się wyłącznie na uchybienia formalne. Sąd wskazał, że organ winien rozważyć czy A. D.-T. podlegała wyłączeniu w postępowaniu wznowionym. Aby to uczynić zgromadzi materiał dowodowy pozwalający ustalić jakie dokładnie czynności wykonywała w postepowaniu zakończonym decyzją ostateczną z dnia [...] lipca 2016 r., jakie czynności wykonywała w postępowaniu wznowionym zakończonym w I instancji decyzją Burmistrza L. z dnia [...] października 2019 roku, jakie relacje łączą ją z udziałowcem Spółki – A. J. D., tj. czy jest to stopień pokrewieństwa bądź powinowactwa o którym mowa w art. 130 § 1 pkt 3 O.p. oraz jakie były przyczyny wyłączenia A. D.-T. w postępowaniu dotyczącym wymiaru podatku za rok 2008, w tym uzyska postanowienie o jej wyłączeniu. Po dokonaniu powyższego organ oceni czy postępowanie wznowione może się toczyć z udziałem A. D.-T. czy też podlega ona wyłączeniu ze sprawy wznowionej. W przypadku uznania, że A. D. – T. może brać udział w postępowaniu wznowionym wszystkie powyższe dowody winny znaleźć się w aktach sprawy, a stanowisko organu w tym względzie winno być wszechstronnie uzasadnione. W przeciwnym razie organ I instancji rozpozna sprawę bez udziału A. D.-T.. Jak dalej wskazał Sąd dopiero wyjaśnienie powyższej kwestii formalnej pozwoli organowi na merytoryczne rozpoznanie wniosku o wznowienie postępowania i wydanie decyzji. Sąd wskazuje, że zgodnie z art. 153 P.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sady, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Wskazać jednocześnie należy, że zagadnieniem odrębnym jest to, czy strona się z takimi rozstrzygnięciami zgadza, czy też nie. W razie bowiem braku akceptacji rozstrzygnięć organu stronie przysługiwało prawo zaskarżenie ww. wyroków skargą kasacyjną, z którego to uprawnienia Skarżąca jednak nie skorzystała. Powyższe wyroki są zatem prawomocne i wiążą organ jak i tutejszy sąd. Odnosząc się do powyższego wskazać należy, że obecnie Sąd jest uprawniony do badania bezczynności organów w zakresie stwierdzenia i zwrotu nadpłaty na rzecz Skarżącej podatku od nieruchomości za ww. lata jedynie zakresie nieobjętym ww. prawomocnymi wyrokami. Zważywszy, że przedmiotem rozpoznawanej sprawy jest bezczynności w zakresie stwierdzenia i zwrotu nadpłaty w ww. zakresie Sąd wskazuje, że zasadne jest odwołanie do przepisów prawa regulujących kwestię nadpłaty na gruncie prawa podatkowego (Rozdział 9. Nadpłata art. 72 i nast. O.p.). Stosownie do art. 72 § 1 pkt 1) O.p. za nadpłatę uważa się kwotę nadpłaconego lub nienależnie zapłaconego podatku. Ordynacja podatkowa nie formułuje w tym zakresie żadnych dodatkowych warunków. Istota nadpłaty sprowadza się do tego, że podatnik płaci wówczas, gdy nie musi tego robić (nie istnieje obowiązek podatkowy), albo płaci za dużo (kwota podatku zapłaconego przewyższa kwotę należną). W obu przypadkach świadczenie podatnika dokonane na rzecz wierzyciela podatkowego przewyższa to, czego wymaga od niego przepis prawa. Ta nadwyżka świadczenia ponad obowiązkowe jest nadpłatą. Nie jest to na pewno "podatek" w rozumieniu art. 6 O.p. Kwota ta nie ma bowiem podstawy prawnej, nie wynika z zawartego w ustawie obowiązku świadczenia, co jest charakterystyczne dla podatku. Podatnik płaci więcej niż powinien nie dlatego, że jest taki obowiązek ustawowy, ale z innych przyczyn. Przyczyną powstania nadpłaty musi być zawsze przekonanie podatnika, że to, co płaci, jest realizacją ciążącego na nim obowiązku podatkowego. Jest to jedna z cech charakterystycznych nadpłaty. Kwota uiszczona nienależnie lub wyższa od należnej może być traktowana jako nadpłata podatkowa jedynie wówczas, gdy powodem jej zapłacenia było przekonanie podatnika, że wpłacając ją, realizuje ciążące na nim zobowiązanie do zapłacenia podatku (por. wyrok NSA z dnia 9 maja 2019 r., I GSK 36/17). Zgodnie z art. 75 § 1 O.p. jeżeli podatnik kwestionuje zasadność pobrania przez płatnika podatku albo wysokość pobranego podatku, może złożyć wniosek o stwierdzenie nadpłaty podatku. Przy czym, w myśl art. 75 § 3 O.p., jeżeli z przepisów prawa podatkowego wynika obowiązek złożenia zeznania (deklaracji), to podatnik, płatnik lub inkasent równocześnie z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty jest obowiązany złożyć skorygowane zeznanie (deklarację). Jak wskazuje się w orzecznictwie (por. uchwały NSA z 27 stycznia 2014 r., II FPS 5/13 oraz z 29 września 2014 r., II FPS 4/13), wniosek o stwierdzenie nadpłaty podatku, o którym mowa w art. 75 § 1 O.p., wszczyna postępowanie w przedmiocie jej stwierdzenia, zgodnie z art. 165 § 1 i 3 O.p. Zakwestionowanie skorygowanego zeznania (deklaracji) sprowadza się do oceny, że budzi ono uzasadnione wątpliwości, które polegać mogą na nieprawidłowościach formalnych sporządzenia dokumentu, czy też błędach w przedstawionych w nim obliczeniach, a także na niepotwierdzeniu się określonych jednostkowych zdarzeń i subsumcji prawnych, na których wnioskujący o stwierdzenie nadpłaty opiera swoje żądanie. Stosownie zaś do art. 75 § 4 O.p., jeżeli prawidłowość skorygowanego zeznania (deklaracji) nie budzi wątpliwości, organ podatkowy zwraca nadpłatę bez wydawania decyzji stwierdzającej nadpłatę. W takim przypadku korekta wywołuje skutki prawne. Na podstawie art. 75 § 4a O.p., w decyzji stwierdzającej nadpłatę organ podatkowy określa wysokość zobowiązania podatkowego w prawidłowej wysokości w takim zakresie, w jakim powstanie nadpłaty jest związane ze zmianą wysokości zobowiązania podatkowego. W zakresie, w jakim wniosek jest niezasadny, organ odmawia stwierdzenia nadpłaty. Ponadto Sąd wskazuje, że zgodnie z art. 79 § 2 O.p. prawo do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty wygasa po upływie terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego. Jak z kolei stanowi art. 70 § 1 O.p., co do zasady, zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu, m.in. z dniem wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję dotyczącą tego zobowiązania ( § 6). Bieg terminu przedawnienia rozpoczyna się, a po zawieszeniu biegnie dalej, m.in. od dnia następującego po dniu doręczenia organowi podatkowemu odpisu orzeczenia sądu administracyjnego, ze stwierdzeniem jego prawomocności. Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy Sąd wskazuje, że Skarżąca złożyła wniosek z 2 marca 2018 r. uzupełniony pismem z 13 marca 2018 r., o stwierdzenie i zwrot nadpłaty za lata 2007-2009 i wydania rozstrzygnięcia o przeksięgowaniu wpłaconych środków na istniejące i nie przedawnione wg Burmistrza zobowiązanie za 2010 r., uzupełniony pismem z 13 marca 2018 r., który to wniosek nie był objęty ww. wyrokiem WSA w Szczecinie z 12 kwietnia 2018 r., I SAB/Sz 16/17 (oddalającym skargę na bezczynność Burmistrza L. w przedmiocie rozpatrzenia wniosków Skarżącej o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2007,2008,2009 oraz o rozstrzygnięcie sprawy korekty deklaracji na podatek od nieruchomości na 2010 r.). W odpowiedzi na ww. wniosek organ wezwaniami z dnia 15 marca 2018 r. zobowiązał Skarżącą do uzupełnienia braków formalnych pełnomocnictwa złożonego wraz z wnioskiem. Pismem z dnia 20 marca 2018 r. Skarżąca złożyła wyjaśnienia. Następnie postanowieniem z [...] marca 2018 r. Burmistrz L. postanowił pozostawić ww. wniosek Skarżącej bez rozpoznania. Skarżąca wniosła na ww. postanowienie zażalenie z dnia 29 marca 2018 r., które zostało przekazane przez Burmistrza organowi odwoławczemu wraz z aktami i stanowiskiem Burmistrza zawartym w piśmie z 11 kwietnia 2018 r. zaś Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. postanowieniem z [...] maja 2018 r. [...] stwierdziło nieporuszalność ww. zażalenia. Skarżąca zaskarżyła postanowienie organu odwoławczego skargą wniesioną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, który to Sąd wyrokiem z 18 października 2018 r., I SA/Sz 549/18 uchylił ww. postanowienie organu odwoławczego z [...] maja 2018 r. Organ odwoławczy zaskarżył ww. wyrok skargą kasacyjną zaś Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 7 maja 2019 r., II FSK 8/19 oddalił skargę kasacyjną Kolegium. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., rozpoznając sprawę ponownie, postanowieniem z [...] sierpnia 2019 r., [...] r., wykonując wskazania Sądu zawarte w ww. wyrokach, uchyliło powyższe postanowienie Burmistrza L. z [...] marca 2018 r. i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. Rozpoznając sprawę ponownie Burmistrz L. ostatecznymi postanowieniami z [...] września 2019 r., wydanymi po przekazaniu akt sprawy przez SKO w S. i stosując się do wskazań zawartych w ww. wyrokach sądowych, orzekł o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości. Burmistrz wskazał, że nie jest możliwe merytoryczne rozpatrzenie wniosku Skarżącej, gdyż zgodnie z art. 79 § 2 O.p. prawo do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty wygasa po upływie terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, który to termin wynika z art. 70 O.p. i upłynął w rozpoznawanej sprawie. Burmistrz wskazał również na zawieszenie biegu terminu przedawnienia, które uwzględnił wydając ww. orzeczenia. Tym samym Sąd uznał, że organ nie dopuścił się zarzucanej mu bezczynności, skoro podejmował niezwłocznie działania mające na celu rozpoznanie wniosku Skarżącej spółki z 12 marca 2018 r. Sąd podkreśla również, że zwrot nadpłaty wskazywanej przez Skarżącą nie był możliwy skoro organ ostatecznymi postanowieniami orzekł o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości i nie uznawał twierdzeń Skarżącej w tym zakresie. Sąd wskazuje dodatkowo, odnosząc się do roku 2010, że po pierwsze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie prawomocnym wyrokiem z 25 stycznia 2018 r., I SA/Sz 295/17 – którym to wyrokiem i zawartymi w nim ocenami związany jest organ jak i tutejszy Sąd - oddalił skargę Skarżącej w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2010 r. W wyroku tym Sąd wskazał, że nie budzi wątpliwości Sądu, iż w ustalonych okolicznościach faktycznych i prawnych decyzja dotycząca odmowy stwierdzenia nadpłaty stanowiła wyłącznie konsekwencję decyzji wymiarowej. Ustawodawca w przepisie art. 72 § 1 pkt 1 O.p., który był materialnoprawną podstawą zaskarżonej decyzji, zapisał, iż za nadpłatę uważa się kwotę nadpłaconego lub nienależnie zapłaconego podatku. Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonego wyroku, a co znajduje potwierdzenie w aktach administracyjnych, skoro organ I instancji decyzją z dnia [...] lipca 2016 r. znak: [...] w przedmiocie określenia spółce wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2010 r. w kwocie [...]zł a postanowieniem z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania od tej decyzji w wyniku powyższego wymieniona decyzja stała się ostateczna. W sytuacji ostatecznego rozstrzygnięcia kwestii określenia spółce wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości bezprzedmiotowe są zarzuty dotyczące kwestii merytorycznych związanych z obowiązkiem podatkowym spółki w podatku od nieruchomości za 2010 r., jak również zarzuty dotyczące innych lat podatkowych, bowiem niniejsza sprawa dotyczy nadpłaty w podatku za 2010 r. Co prawda wskazać należy, że w przedmiocie uchylenia decyzji ostatecznej w sprawie podatku od nieruchomości za 2010 r. toczy się postępowanie wznowieniowe, lecz okoliczność ta nie ma wpływu na wynik rozpoznawanej sprawy, albowiem nadal w obrocie prawnym pozostaje ostateczna i prawomocna decyzja organu z dnia [...] lipca 2016 r. znak: [...] w przedmiocie określenia Skarżącej wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2010 r. jak i ww. prawomocny wyrok WSA w Szczecinie z 25 stycznia 2018 r., I SA/Sz 295/17. Sąd wskazuje również, że Skarżąca również pismem z 18 lipca 2018 r. ponownie wniosła o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2007-2010 i wznowienie postępowania podatkowego za 2010 r. Burmistrz pismem z 1 sierpnia 2018 r. wezwał Skarżącą do uzupełnia ww. wniosku poprzez złożenie prawidłowego pełnomocnictwa terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia. Wobec braku wykonania ww. zobowiązania przez Skarżącą organ postanowieniem z [...] sierpnia 2018 r. znak: [...] pozostawił ww. wniosek Skarżącej z 18 lipca 2018 r. bez rozpatrzenia. Skarżąca, pismem z 3 września 2018 r. zaskarżyła ww. postanowienie zażaleniem zaś Burmistrz przekazał je wraz z pismem z 17 września 2018 r. organowi odwoławczemu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. ostatecznym postanowieniem z [...] grudnia 2018 r. uchyliło postanowienie organu I instancji i umorzyło postepowanie w sprawie. Dodatkowo Sąd wskazuje, że pismem z 19 stycznia 2021 r. Skarżąca po raz kolejny wezwała ww. Burmistrza do zwrotu nadpłaconego podatku zaś w tym zakresie Burmistrz L. dnia [...] marca 2021 r. wydał decyzję znak [...] o odmowie stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2010 r. Tym samym, w ocenie Sądu, mając na uwadze powyżej wskazane okoliczności, nie można twierdzić, że mamy do czynienia z bezczynnością organu w spornym zakresie. Sąd wskazuje jednocześnie, odnosząc się do twierdzeń zawartych w skardze, że bez wpływu na rozpoznawaną sprawę pozostają wnioski i twierdzenia Skarżącego w zakresie prawidłowości stawek podatku od nieruchomości skoro niniejsza sprawa dotyczyła bezczynności organu nie zaś kontroli merytorycznych rozstrzygnięć w tym zakresie. W tej sytuacji, wobec tego, że sąd nie stwierdził bezczynności organu w sprawie, a kontrola sądowa nie ograniczyła się tylko do ustalenia, czy do czasu wniesienia skargi stan bezczynności w sprawie ustał (co uzasadniałoby odrzucenie skargi w związku z uchwałą NSA z 22 czerwca 2020 r., II OPS 5/19, w której wyrażono tezę, iż: "Wniesienie skargi na bezczynność po zakończeniu przez organ administracji publicznej prowadzonego postępowania poprzez wydanie decyzji ostatecznej stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu takiej skargi przez sąd administracyjny w zakresie rozstrzygnięcia podjętego na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), bowiem konieczne w sprawie było przeprowadzenie analizy chronologii czynności organu i innych organów a także analiza wyroków sądowych i orzeczeń organu odwoławczego w zakresie mogącym pokrywać się z niniejszą sprawą, to podstawę orzeczenia w sprawie stanowił przepis art. 151 P.p.s.a., zgodnie z którym w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części, sąd oddala skargę, odpowiednio: w całości albo w części. Wszystkie ww. orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w internetowej bazie orzeczeń NSA - http://orzeczenia.nsa.gov.pl.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło