IV SO/Po 17/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Asesor sądowy WSA Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu w dniu 23 marca 2021r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku R. S. przeciwko Burmistrzowi Miasta w przedmiocie wymierzenia organowi grzywny za nieprzekazanie skargi postanawia odrzucić wniosek. 1. Pismem z dnia [...] października 2020r. (za pośrednictwem platformy ePUAP) R. S. złożył wniosek w trybie art. 55 § 2 p.p.s.a. o wymierzenie grzywny w związku z nieprzekazaniem skargi na przewlekłość postępowania przez Burmistrza Miasta do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału WSA w Poznaniu z 27 listopada 2020r. R. S. został wezwany stosownie do § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądem administracyjnym (DZ.U. Nr 221, poz. 2193) do uiszczenie wpisu sądowego od wniosku w kwocie [...]zł w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia wniosku. W odpowiedzi z [...] listopada 2020 r. złożonym drogą elektroniczną (za pośrednictwem platformy ePUAP) R. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy. Starszy referendarz sądowy WSA w Poznaniu zarządzeniem z 12 stycznia 2021r. pozostawił wniosek o prawo pomocy bez rozpoznania. Na skutek złożonego sprzeciwu zaskarżone zarządzenie zostało utrzymane w mocy postanowieniem WSA w Poznaniu z 02 lutego 2021r., które jest ostateczne. W związku z uprawomocnieniem się powyższego postanowienia starszego referendarza sądowego, w wykonaniu zarządzenia Sądu wnioskodawca został wezwany [...] lutego 2021r. do wykonania prawomocnego zarządzenia z 27 listopada 2020r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego w kwicie [...] zł w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia wniosku. Wezwanie powyższe zostało doręczone skarżącemu za pośrednictwem ePUAP w dniu [...] lutego 2021r. Wnioskodawca w dniu [...] lutego 2021r. wniósł do Sądu kolejny wniosek o zwolnienie z opłaty sądowej. W zakreślonym terminie wpis od wniosku o0 wymierzenie grzywny nie został uiszczony. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Zgodnie z art. 214 § 1 i art. 219 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., zwaną dalej "P.p.s.a.") strona wnosząca skargę i wniosek inicjujący postępowanie (art. 63 P.p.s.a.) jest zobowiązana uiścić należny wpis sądowy (art. 63 § 3 P.p.s.a.). Od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji, a takim pismem jest wniosek o wymierzenie grzywny za nieprzekazanie skargi do sądu, pobiera się wpis stosunkowy lub stały (art. 230 §1 i §2 P.p.s.a.). Natomiast na mocy art. 220 § 1 P.p.s.a. Sąd nie może podjąć żadnej czynności na skutek pisma (w tym wniosku), od którego nie została uiszczona należna opłata sądowa (w tym wpis sądowy), chyba że stronie przysługuje ustawowe zwolnienie od kosztów sądowych określone w art. 239 §1 pkt 1 P.p.s.a. lub zostanie przyznane na jej wniosek stosowne prawo pomocy obejmujące zwolnienie od tych kosztów (art. 239 §1 pkt 4 P.p.s.a.). W rozpoznawanej sprawie wnioskodawca został prawidłowo wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od wniosku o wymierzenie grzywny w kwocie [...]zł, a zakreślony przez Sąd termin do uiszczenia wpisu od skargi upłynął z dniem [...] grudnia 2020r. (piątek), przy czym wymagana kwota nie została uiszczona. Natomiast, wnioskodawcy nie przysługuje ustawowe zwolnienie od kosztów sądowych na podstawie art. 239 § 1 pkt 1 P.p.s.a. w niniejszej sprawie, bowiem jego wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie został uwzględniony. Należało zatem ponownie wezwać wnioskodawcę do wykonania prawomocnego zarządzenia o zobowiązaniu do uiszczenia wpisu od wniosku, co zostało dokonane [...] lutego 2021r. (k. 26 akt sąd.). Pomimo prawidłowo i skutecznie dokonanego wezwania należny wpis nie został uiszczony, co potwierdziła informacja z Kasy Sądu (k. 40 akt sąd.). Wnioskodawca tymczasem złożył ponowny wniosek o zwolnienie od tej opłaty. Wskazać należy, że w powyższych okolicznościach sprawy bez znaczenia dla oceny skutków niezapłacenia przez wnioskodawcę wpisu sądowego w zakreślonym terminie jest ponowne złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy (wniosek taki wnioskodawca złożył [...] lutego 2021r.). W orzecznictwie sądowym utrwalone jest bowiem stanowisko, że z przymiotu prawomocności postanowienia odmawiającego zwolnienia od kosztów sądowych (także zarządzenia o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania) wypływa obowiązek strony do uiszczenia wymaganego wpisu w zakreślonym terminie. Ponowne złożenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, nawet dokonane w terminie określonym w ponownym wezwaniu do uiszczenia wpisu, nie może uchylić skutków prawomocności wydanego wcześniej rozstrzygnięcia w ramach prawa pomocy i tym samym nie ma wpływu na bieg terminu określonego w wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 września 2005 r. sygn. akt II FZ 608/05; dostępne www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Jakkolwiek z uwagi na możliwość wniesienia wniosku o prawo pomocy w toku postępowania sądowego w każdym czasie wniosek ten zostanie rozpoznany, jednak będzie on wywierał skutki tylko na przyszłość. Należy wyjaśnić, że zarządzenie doręczone dnia [...] lutego 2021 r. do wykonania wezwania z [...] listopada 2020r. do uiszczenia wpisu sądowego od wniosku o wymierzenie grzywny jest niezaskarżalne. Tego rodzaju zarządzenie ponownie wzywające do uiszczenia wpisu nie jest zarządzeniem w przedmiocie kosztów sądowych, w rozumieniu art. 227 § 1 P.p.s.a., lecz w istocie zarządzeniem wzywającym do wykonania prawomocnego zarządzenia (tak NSA w postanowieniu z dnia 29 września 2009 r. sygn. akt II OZ 783/09; por. także postanowienia NSA z dnia: 8 maja 2007 r. sygn. akt II OZ 375/07; 18 sierpnia 2009 r. sygn. akt II OZ 675/09; 29 września 2009 r. sygn. akt II OZ 797/09; 1 kwietnia 2010 r. sygn. akt I OZ 210/10; dostępne w www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Zarządzenie z dnia [...] lutego 2021 r. miało zatem charakter techniczny, wzywający do wykonania zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 27 listopada 2020r. w przedmiocie wezwania do uiszczenia wpisu od wniosku w terminie 7 dni do dnia doręczania wezwania, które to zarządzenie w przedmiocie wpisu sądowego w pełni korzysta z przymiotu wykonalności. W tych warunkach złożenie w terminie do uiszczenia wpisu kolejnego wniosku o przyznanie prawa pomocy nie mogło być uznane za przerywające bieg terminu do uiszczenia wpisu od wniosku o wymierzenie grzywny. Wniosek ten zostanie odrębnie rozpoznany pod kątem przyznania prawa pomocy, jednak nie mógł on skutecznie objąć swoim zakresem wpisu od wniosku o wymierzenie grzywny. Złożony przez skarżącego w dniu [...] lutego 2021r. kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy nie mógł zniweczyć konsekwencji prawnych płynących z faktu nieuiszczenia wpisu w terminie, który upłynął w dniu [...] lutego 2021r. (środa). Podkreślenia wymaga, że złożenie w takich warunkach kolejnego wniosku o przyznanie prawa pomocy jest w kwestii opłacenia wniosku o wymierzenie grzywny bezskuteczne i nie może sanować braku wykonania zarządzenia w przedmiocie wpisu. Wniosek o przyznanie prawa pomocy wprawdzie może być złożony w zasadzie w każdym czasie – jeszcze przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania (art. 243 § 1 P.p.s.a.), ale nie może przerwać biegu terminu, który już upłynął (por. postanowienie NSA w z dnia 28 maja 2010 r. sygn. akt II FSK 1003/10, LEX nr 663243; dostępne www.orzeczenia.nsa.gov.pl), ani nawet przy jego "terminowym" złożeniu zastąpić obowiązku uiszczenia wpisu po prawomocnym zakończeniu wcześniejszego postępowania w przedmiocie prawa pomocy. Ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy zostanie rozpoznany w sprawie IV SPP/Po 24/21. Mając na uwadze przedstawione okoliczności w związku z faktem, iż wnioskodawca nie uiścił wpisu od wniosku o wymierzenie grzywny za nieprzekazanie skargi do Sądu, na podstawie z art. 220 § 1 i § 3 P.p.s.a. oraz art. 58 § 3 P.p.s.a. w związku z art. 64 § 3 P.p.s.a. Sąd postanowił odrzucić przedmiotowy wniosek na posiedzeniu niejawnym, jak orzekł w postanowieniu.