VI SA/Wa 1506/20

WyrokWSA w Warszawie2020-11-19

Skład orzekający: Dorota Pawłowska, Magdalena Maliszewska, Tomasz Sałek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organizacja społeczna może zostać dopuszczona do udziału w postępowaniu administracyjnym dotyczącym unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy, jeśli jej wniosek opiera się na ogólnikowych stwierdzeniach o interesie społecznym, a nie na konkretnych okolicznościach faktycznych i prawnych?
Ratio decidendi
Organizacja społeczna może zostać dopuszczona do udziału w postępowaniu administracyjnym na prawach strony, jeśli wykaże, że jej udział jest uzasadniony celami statutowymi ORAZ przemawia za nim interes społeczny. Samo powoływanie się na ogólne wartości, takie jak ochrona konsumentów czy uczciwa konkurencja, bez wskazania konkretnych okoliczności faktycznych i prawnych odnoszących się do przedmiotu postępowania, nie jest wystarczające do wykazania interesu społecznego. Wniosek organizacji społecznej musi być skonkretyzowany i odnosić się do istoty toczącego się postępowania.
Stan faktyczny
Stowarzyszenie zwróciło się o dopuszczenie do udziału w postępowaniu Urzędu Patentowego dotyczącym unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy, powołując się na swoje cele statutowe związane z ochroną konsumentów i uczciwej konkurencji na rynku. Urząd Patentowy odmówił dopuszczenia, uznając, że Stowarzyszenie nie wykazało istnienia interesu społecznego. WSA w Warszawie oddalił skargę, a NSA uchylił wyrok WSA z powodu pozbawienia możności obrony praw uczestnika postępowania (wnioskodawcy o unieważnienie znaku). Po ponownym rozpoznaniu sprawy, WSA w Warszawie oddalił skargę, uznając, że Stowarzyszenie nie wykazało konkretnego interesu społecznego uzasadniającego jego udział w postępowaniu.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 19 listopada 2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Pawłowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Sędzia WSA Tomasz Sałek po rozpoznaniu w dniu 19 listopada 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi S. z siedzibą w K. na postanowienie Urzędu Patentowego RP z dnia [...] października 2016 r. nr [...] w przedmiocie dopuszczenia do udziału w postępowaniu o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy oddala skargę Postanowieniem z [...] października 2016 r. znak [...] (dalej ,,zaskarżone postanowienie") Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (dalej ,,Organ", ,,Urząd Patentowy"), na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r. poz. 23 ze zm., dalej ,,Kpa") w związku z art 256 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (Dz.U. z 2013 r., poz. 1410 ze zm., dalej ,,Pwp"), utrzymał w mocy postanowienie z [...] stycznia 2016 r., którym odmówił dopuszczenia [...] z siedzibą w [...] (dalej także ,,Strona", ,,Skarżący", ,,Stowarzyszenie") do udziału w postępowaniu w sprawie z wniosku [...] z siedzibą w [...] (dalej ,,Uczestnik") o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy graficzny o nr [...]na rzecz [...]sp. z o.o. z siedzibą w [...] (dalej ,,Uprawniony"). Zaskarżone postanowienie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym. Decyzją z [...] kwietnia 2004 r. Urząd Patentowy udzielił Uprawnionemu prawa ochronnego na graficzny znak towarowy o nr [...]. W dniu 6 lutego 2015 r. do Organu wpłynął wniosek Uczestnika o unieważnienie prawa ochronnego na ww. znak, wskazujący jako podstawę prawną żądania art 129 ust 1 Pwp w związku z art. 164 Pwp. Pismem z 29 października 2015 r. Strona zwróciła się o dopuszczenie do udziału w postępowaniu z ww. wniosku Uczestnika. Skarżąca podniosła, że zgodnie ze swoim Statutem działalność prowadzi na rzecz ochrony, a także poprawy jakości polistyrenu do spieniania i styropianu oraz na rzecz ochrony konsumentów i konkurencji na rynku polistyrenu do spieniania i styropianu, w tym zapewnienia rzetelnych oznaczeń wyrobów i informacji o ich parametrach jakościowych, a także ochrony praw własności przemysłowej przysługujących producentom polistyrenu do spieniania i styropianu. Skarżąca powołała się także na to, że statutowo powołana jest do reprezentowania interesów producentów polistyrenu do spieniania i styropianu wobec organów administracji publicznej i sądów. Statut zaś Stowarzyszenia przewiduje wprost udział w postępowaniach administracyjnych do kategorii których niewątpliwie należy postepowanie toczące się przez Organem. Stowarzyszenie podkreśliło, że za jego udziałem w przedmiotowym postępowaniu przemawia szeroko rozumiany interes społeczny, gdyż jego działanie sprzyja ochronie wartości wspólnych wszystkim uczestnikom obrotu, zarówno producentom, jak i konsumentom. Ponadto Strona podniosła, że jej działanie w postępowaniu sprzyjać będzie ochronie wartości wspólnych większej liczby podmiotów, jakimi niewątpliwe są uczciwa konkurencja między producentami polistyrenu do spieniania i styropianu, ochrona praw konsumenta na rynku materiałów budowlanych i zapewnienie wysokiej jakości produktów. Stowarzyszenie wskazało także, że jego udział przyczyni się aktywnie do lepszego wypełnienia przez postępowanie administracyjne jego celów, bowiem działając na prawach strony będzie mogło należycie bronić interesu społecznego zagrożonego przez sam przedmiot postępowania. Strona nadto wyjaśniła, że intencją wstąpienia do tego postępowania jest przeciwstawienie się działaniom zmierzającym do dezorientacji na tym rynku i zatarcia różnic pomiędzy produktami o różnej jakości. Urząd Patentowy odmawiając dopuszczenia Strony do udziału w postępowaniu stwierdził w uzasadnieniu postanowienia z [...] stycznia 2016 r., że nie została spełniona jedna z przesłanek dopuszczenia Stowarzyszenia do udziału w postępowaniu, określona w art. 31 § 1 Kpa. Nie ziściła się bowiem przesłanka istnienia interesu społecznego. W ocenie Organu stwierdzenie, że wniosek o unieważnienie spornego prawa ma zmierzać do umożliwienia wszystkim producentom korzystania z przedmiotu prawa ochronnego i niesie ze sobą ryzyko doprowadzenia do dezorientacji konsumenta na rynku styropianu poprzez utrudnienie konsumentowi dokonania wyboru towaru o odpowiedniej jakości, nie uzasadnia udziału Stowarzyszenia w tym postępowaniu na prawach strony. Urząd Patentowy podkreślił, że postępowanie o unieważnienie prawa ochronnego na znak, jest postępowaniem mającym na celu zbadanie ustawowych warunków wymaganych do uzyskania ochrony na ów znak. W związku z tym wskazanie, że intencją Strony do wstąpienia do tego postępowania jest przeciwstawienie się działaniom zmierzającym do dezorientacji na tym rynku i zatarcia różnic pomiędzy produktami o różnej jakości, budzi wątpliwości, gdyż z treści wniosku Stowarzyszenia wynika, że jest ono zainteresowane raczej konkretnym wynikiem tego postępowania. Poza tym Organ stwierdził, że dopuszczenie Strony do toczącego się postępowania musi uzasadniać ochrona obiektywnie istniejącego interesu społecznego. Dopuszczenie zaś do udziału w postępowania podmiotu, który sympatyzuje z jedną ze stron zaprzecza racji bytu takiego podmiotu w postępowaniu. Stowarzyszenie, które jest zainteresowane konkretnym wynikiem sprawy nie chroni interesu społecznego, a tym samym okoliczność ta wyłącza możliwość dopuszczenia ww. podmiotu do udziału w postępowaniu. Stowarzyszenie złożyło wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy od ww. postanowienia. W jego ocenie sama okoliczność, że jako organizacja społeczna prezentuje stanowisko zbliżone do stanowiska jednej ze stron postępowania jest w jego odczuciu irrelewantna dla oceny spełnienia przesłanki interesu społecznego. Takie rozumienie "interesu społecznego" jakie przedstawia Organ oznaczałoby, że żadna organizacja społeczna nie mogłaby nigdy zostać dopuszczona do udziału w postępowaniu administracyjnym, gdyż organizacjom społecznym zawsze można czynić zarzut, że wyrażają one stanowisko zbliżone do któregoś z uczestników postępowania. Wnioskodawca wniósł o oddalenie wniosku Stowarzyszenia o dopuszczenie go do udziału w postępowaniu na prawach strony. Uprawniony pozostawił wniosek do uznania Urzędu Patentowego. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Organ, powołując treść art. 31 § 1 pkt 2 Kpa, po analizie wniosku Strony o dopuszczenie do postępowania, uznał, że Stowarzyszenie nie wykazało, że jego udział w postępowaniu leży w interesie społecznym. W konsekwencji nie została spełniona jedna z przesłanek dopuszczenia go do udziału w tym postępowaniu określona w art. 31 Kpa. W ocenie Urzędu Patentowego stwierdzenie, że wniosek o unieważnienie spornego prawa ochronnego ma zmierzać do umożliwienia wszystkim producentom korzystania z przedmiotu prawa ochronnego i niesie ze sobą ryzyko doprowadzenia do dezorientacji konsumenta na rynku styropianu poprzez utrudnienie konsumentowi dokonania wyboru towaru w odpowiedniej jakości nie uzasadnia udziału Stowarzyszenia w postępowaniu na prawach strony. Przedmiotowe postępowanie o unieważnienie spornego prawa, ma bowiem na celu zbadanie ustawowych warunków wymaganych do uzyskania ochrony na ten znak. Zatem wskazanie, że intencją Strony do przystąpienia do tego postępowania jest przeciwstawienie się działaniom zmierzającym do dezorientacji na rynku i zatarcia różnic pomiędzy produktami o różnej jakości, budzi wątpliwości, gdyż z treści wniosku wynika, że Strona jest w istocie zainteresowana konkretnym wynikiem sprawy. Powołanie się więc przez Stowarzyszenie na ochronę ogółu konsumentów, jako wykazanie spełnienia przesłanki interesu społecznego w sytuacji, gdy tak naprawdę podziela ono stanowisko wyłącznie jednej ze stron postępowania powoduje, że nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż nie uzasadnia interesu społecznego, lecz wskazuje na poparcie indywidualnego interesu jednej ze stron. Reasumując, Organ stwierdził, że w toku postępowania Skarżący nie wykazał, że jego udział w postępowaniu o unieważnienie spornego prawa służyłby zapewnieniu kontroli społecznej nad tym postępowaniem. W ocenie Urzędu Patentowego dopuszczenie stowarzyszenia do udziału w postępowaniu na prawach strony musi uzasadniać ochrona obiektywnie istniejącego interesu społecznego. Dopuszczenie do udziału w postępowaniu na prawach strony podmiotu, który sympatyzuje z jedną ze stron tego postępowania, może pozostawać w sprzeczności z interesem innych stron tego postępowania i zaprzeczać racjom bytu takiego podmiotu w postępowaniu. Organ raz jeszcze podkreślił, że Stowarzyszenie jest zainteresowane konkretnym wynikiem sprawy, co nie ma związku z ochroną interesu społecznego. Wobec powyższego należało uznać, zdaniem Organu, że Skarżący nie wykazał, że zostały spełnione przesłanki zawarte w art. 31 § 1 pkt 2 Kpa, których spełnienie było niezbędne do włączenia go do udziału w niniejszym postępowaniu. Dodatkowo Organ stwierdził, że nie było podstaw do skierowania rozpatrzenia przedmiotowego wniosku na rozprawę, gdyż wszystkie strony postępowania przedstawiły swoje stanowiska. Stowarzyszenie Producentów [...] z siedzibą w [...] nie zgadzając się z rozstrzygnięciem Urzędu Patentowego zaskarżyło je do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zaskarżonemu postanowieniu Strona zarzuciła naruszenie następujących przepisów postępowania administracyjnego: 1. art. 31 § 1 pkt 2 Kpa poprzez odmowę dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu z powołaniem się na brak spełnienia przesłanki interesu społecznego, o której mowa w przywołanym przepisie, podczas gdy działania zmierzające do ochrony praw konsumenta na rynku materiałów budowlanych oraz zapewnienia wysokiej jakości produktów i uczciwej konkurencji stanowią ważny interes społeczny, który uzasadnia dopuszczenie jej do udziału w przedmiotowym postępowaniu; 2. art. 7, art. 77 § 1 i art. 50 § 1 Kpa oraz art. 244 ust. 13 Pwp poprzez zaniechanie całościowego i dogłębnego zbadania stanu faktycznego sprawy, a w szczególności - w przypadku powzięcia przez Urząd Patentowy wątpliwości co do realizacji przez nią interesu społecznego - brak wezwania jej do udzielenia wyjaśnień w tym zakresie, pomimo gotowości do przedstawienia pisemnego stanowiska w tym przedmiocie, jak również brak przeprowadzenia rozprawy w celu szczegółowego wskazania okoliczności przemawiających za dopuszczeniem Stowarzyszenia do udziału w postępowaniu i wyjaśnienia ewentualnych wątpliwości Organu w tym zakresie; 3. art. 8 i art. 11 Kpa poprzez ograniczenie się w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia do ogólnikowego stwierdzenia, że sympatyzuje z jedną ze stron postępowania, przy jednoczesnym braku ustosunkowania się do jej twierdzeń wskazujących na istnienie interesu społecznego w dopuszczeniu do udziału w postępowaniu. Mając na uwadze powyższe zarzuty Skarżący wniósł o uchylenie obu wydanych w sprawie postanowień oraz o zasądzenie na jego rzecz kosztów postepowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi Skarżący podniósł, że sama okoliczność, że organizacja społeczna prezentuje stanowisko zbliżone do stanowiska jednej ze stron postępowania jest irrelewantna dla oceny spełnienia przesłanki interesu społecznego. Ponadto, zdaniem Strony taka interpretacja interesu prawnego jaką przyjął Organ powodowałaby, że żadna organizacja społeczna nie mogłaby zostać dopuszczona do udziału w postępowaniu administracyjnym. W odpowiedzi na skargę Urząd Patentowy wnosząc o oddalenie skargi jako niezasadnej, podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wyrokiem z 12 grudnia 2017r. (sygn. akt VI SA/Wa 584/17) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia Sąd stwierdził, mając na uwadze postanowienie art. 31 § 1 Kpa, że organizacji społecznej w postępowaniu administracyjnym przysługują dwa uprawnienia, tj. prawo żądania wszczęcia postępowania w sprawie dotyczącej innej osoby oraz prawo żądania dopuszczenia tej organizacji do udziału w postępowaniu dotyczącej innej osoby, jeżeli jest to uzasadnione jej celami statutowymi i gdy przemawia za tym interes społeczny. W ocenie Sądu z przepisu art. 31 § 1 Kpa wynika, że żądania organizacji społecznej, o których mowa w pkt 1 i 2 tego przepisu prawa muszą być uzasadnione celami statutowymi tej organizacji. Musi zatem istnieć merytoryczne powiązanie przedmiotu postępowania administracyjnego z celami i zakresem działania (przedmiotem działalności) organizacji społecznej. Zdaniem Sądu w rozpatrywanej sprawie Skarżący nie podał żadnych konkretnych okoliczności, mających przemawiać za dopuszczeniem go do udziału na prawach strony w postępowaniu o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy. Sąd uznał ponadto za słuszne stanowisko Organu, iż powoływanie się na zasady ogólne jak "uczciwa konkurencja", "ochrona praw konsumenta" czy też "dezorientacja na rynku" oraz "dbałość o jakość towarów" nie mogą same w sobie - a mianowicie bez indywidualizacji tych okoliczności faktycznych - uzasadniać interesu społecznego. Sąd także zwrócił uwagę, że postępowanie o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy jest postępowaniem szczególnym, w którym Urząd Patentowy nie bada charakteru stosunków gospodarczych istniejących na rynku czy też jakości tych produktów, a jedynie rozstrzyga, czy prawo ochronne na dany znak towarowy zostało udzielone zgodnie z obowiązującymi przepisami. Zdaniem Sądu, skoro wniosek Skarżącego o dopuszczenie do udziału w postępowaniu nie został poparty żadnymi konkretnymi argumentami należało uznać, nie zostały spełnione wymogi wykazania przez organizację społeczną przesłanek z art. 31 § 1 pkt 2 Kpa. Od powyższego wyroku została wywiedziona przez Stronę skarga kasacyjna a Naczelny Sąd Administracyjny (dalej także ,,NSA") wyrokiem z 25 lutego 2020r. (sygn. akt II GSK 968/18) uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. W uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia NSA zauważył, że zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej ,,Ppsa") NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Stosownie zaś do art. 183 § 2 pkt 5 Ppsa nieważność postępowania zachodzi, jeżeli strona została pozbawiona możności obrony swoich praw. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, rozpatrywana skarga kasacyjna podlegała uwzględnieniu właśnie z uwagi na nieważność postępowania, na skutek pozbawienia strony, tj. [...] z siedzibą w [...] możności obrony swoich praw (art. 183 § 2 pkt 5 Ppsa). Wynik postępowania dotyczy interesu prawnego tego podmiotu, mimo, że nie wnosił on skargi do sądu administracyjnego, jednakże brał udział w postępowaniu administracyjnym, gdyż to właśnie ten podmiot zainicjował postępowanie administracyjne przed Urzędem Patentowym składając wniosek o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy i istota sporu w sprawie dotyczy skuteczności tego wniosku. Z akt administracyjnych w sposób oczywisty wynika, że [...] z siedzibą w [...] było stroną postępowania administracyjnego (postępowanie w przedmiocie unieważnienia prawa ochronnego toczyło się z jego wniosku) i pełnomocnikowi tego podmiotu jako wnioskodawcy doręczano wydane w sprawie postanowienia. Tym samym [...] z siedzibą w [...] powinno brać udział w postępowaniu sądowoadministracyjnym w charakterze uczestnika. Stosownie zaś do art. 12 Ppsa ilekroć w niniejszej ustawie (tj. w Ppsa) jest mowa o stronie, rozumie się przez to również uczestnika postępowania. Jak wynika z akt sądowych Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie doręczył [...] z siedzibą w [...] odpisu skargi i odpowiedzi na skargę, nie poinformował tego podmiotu o tym, że sprawa została skierowana do rozpoznania w trybie uproszczonym i ostatecznie nie doręczył mu odpisu wydanego na posiedzeniu niejawnym wyroku. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie pozbawił zatem w ten sposób uczestnika postępowania możności obrony swych praw w postępowaniu sądowym, bowiem strona ta została całkowicie pozbawiona możności przedstawienia swojego stanowiska w sprawie. Z tych względów NSA przyjął, że w rozpoznawanej sprawie występuje okoliczność, o której mowa w art. 183 § 2 pkt 5 Ppsa – biorąc z urzędu pod uwagę nieważność postępowania – rozpoznał sprawę poza granicami wniesionej skargi kasacyjnej i na podstawie art. 185 § 1 Ppsa uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wykonaniu zarządzenia z 22 września 2009r. (sygn. akt. VI SA/WA 1506/20) doręczył pełnomocnikowi [...] z siedzibą w [...] odpis skargi, odpowiedzi na skargę i wyroku zapadłego w dniu 12 grudnia 2017r. w sprawie o sygn. akt VI SA/Wa 584/17. Pełnomocnikowi Uczestnika został także doręczony wyrok z 19 listopada 2020r. zapadły w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2018 roku, poz. 2107), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 Ppsa). Dokonując kontroli działalności administracji publicznej w związku z wniesioną skargą należy uznać, w świetle powołanych wyżej kryteriów, że nie zasługuje ona na uwzględnienie albowiem zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Przedmiotem oceny Sądu jest postanowienie Urzędu Patentowego utrzymujące w mocy postanowienie tego Organu o odmowie dopuszczenia Skarżącego do udziału na prawach strony w postępowaniu administracyjnym w sprawie z wniosku innego podmiotu o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy graficzny. Stosownie do postanowienia art. 31 § 1 Kpa organizacja społeczna może w sprawie dotyczącej innej osoby występować z żądaniem: 1) wszczęcia postępowania, 2) dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu, jeżeli jest to uzasadnione celami statutowymi tej organizacji i gdy przemawia za tym interes społeczny. Organizacji społecznej w postępowaniu administracyjnym przysługują zatem dwa uprawnienia, tj. prawo żądania wszczęcia postępowania w sprawie dotyczącej innej osoby oraz prawo żądania dopuszczenia tej organizacji do udziału w postępowaniu dotyczącej innej osoby, jeżeli jest to uzasadnione jej celami statutowymi i gdy przemawia za tym interes społeczny. Organ administracji publicznej, uznając żądanie organizacji społecznej za uzasadnione, postanawia o wszczęciu postępowania z urzędu lub o dopuszczeniu organizacji do udziału w postępowaniu (art. 31 § 2 Kpa) a organizacja społeczna uczestniczy w postępowaniu na prawach strony (art. 31 § 3 Kpa). Powyższy przepis przewiduje zatem dwie przesłanki od spełnienia których uzależnione zostało uwzględnienie żądania organizacji społecznej dopuszczenia do udziału w postępowaniu: po pierwsze - jest to uzasadnione celami statutowymi tej organizacji i po drugie - przemawia za tym interes społeczny. Nadto przesłanki te muszą być spełnione łącznie. Niespełnienie zatem chociażby jednego z tych warunków powoduje, że organ administracji publicznej powinien odmówić organizacji społecznej dopuszczenia do udziału w toczącym się postępowaniu. Z przepisu art. 31 § 1 Kpa wynika, że żądania organizacji społecznej, o których mowa w pkt 1 i 2 tego przepisu, muszą być uzasadnione celami statutowymi tej organizacji. Musi zatem istnieć merytoryczne powiązanie przedmiotu postępowania administracyjnego z celami i zakresem działania (przedmiotem działalności) organizacji społecznej. Z reguły przedmiot i cel działania organizacji społecznej są określone w jej statucie, chyba że przepisy prawa nie wymagają uchwalenia statutu (por. A. Wróbel (w:) M. Jaśkowska, A.Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Zakamycze, 2000, s.283 i n.). Nawet wtedy jednak, gdy udział organizacji społecznej w postępowaniu jest uzasadniony jej celami statutowymi, organ administracji publicznej może uznać żądanie organizacji społecznej za niezasadne ze względu na interes społeczny (M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks Postępowania Administracyjnego. Komentarz, Kraków 2000, s. 285-286). Obowiązkiem organu administracji publicznej jest wyważenie w konkretnym wypadku wymagań interesu społecznego i wymagań realizacji konkretnych celów statutowych organizacji społecznej. Pojęcie "interesu społecznego" wymaga każdorazowo indywidualnej oceny. W rozpoznawanej sprawie Urząd Patentowy stwierdził, że Stowarzyszenie nie wykazało, że jego udział w postępowaniu leży w interesie społecznym. Zatem jedna z przesłanek dopuszczenia go do udziału w tym postępowaniu, określona w art. 31 Kpa, tj. istnienie interesu społecznego, nie została spełniona. Analizując zasadność stanowiska Organu w powyższym zakresie należy zgodzić się z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, że nie wystarczy ogólnikowe sformułowanie przez organizację społeczną, że działa w interesie społecznym, powoływanie się na ochronę środowiska, ochronę zdrowia czy życia ludzi, bo są to cele wskazane bardzo ogólnie i na tej zasadzie każda organizacja musiałaby być dopuszczona do udziału w każdym postępowaniu. Chodzi o to, aby powołując się na interes społeczny, który jest interesem ogólnym, organizacja nie używała ogólnikowych stwierdzeń, lecz wskazywała konkretne okoliczności faktyczne, prawne, które mogą świadczyć o tym, że powinna w tym postępowaniu uczestniczyć. Nie muszą to być takie okoliczności, które już rzeczywiście wystąpiły, ale okoliczności, które mogą zaistnieć. Aby organizacja społeczna została dopuszczona do udziału w danym postępowaniu na prawach strony winna podać takie okoliczności, które będą świadczyły o tym, że jej udział w tym postępowaniu jest zasadny, bo zachodzą wątpliwości co do pewnego rodzaju okoliczności i jej udział może dodatkowo zagwarantować, że te okoliczności zostaną prawidłowo wyjaśnione (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 5 listopada 2014 r., sygn. akt II OSK 985/13; z 15 kwietnia 2015 r., sygn. akt II OSK 2194/13). W wyroku zaś Naczelnego Sądu Administracyjnego z 3 września 2015 r. (sygn. akt II GSK 1699/14) wyrażono pogląd, że dopuszczenie organizacji do udziału w postępowaniu nie może być "niejako automatyczne". Interes społeczny, który towarzyszyć musi wnioskowi o dopuszczenie do udziału w postępowaniu dotyczącym innej osoby, należy interpretować każdorazowo na tle określonego stanu prawnego i przepisów mających zastosowanie w tym postępowaniu oraz stanu faktycznego ustalonego w sprawie. W literaturze prawniczej i w orzecznictwie podkreśla się też, że udział organizacji społecznej w postępowaniu administracyjnym na prawach strony nie może służyć partykularnym celom samej organizacji społecznej, lecz musi odpowiadać wymaganiom racjonalnie pojmowanej kontroli społecznej nad postępowaniem administracyjnym w sprawach indywidualnych i działaniem w nim organów administracyjnych (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks Postępowania Administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2005, s. 257; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 lipca 2008 r., sygn. akt II OSK 843/07, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 marca 2017 r. sygn. akt II GSK 1667/15). W ocenie Sądu Organ prawidłowo przyjął, że powoływanie się na zasady ogólne jak ,,ochrona praw konsumenta" czy też możliwa ,,dezorientacja na rynku" oraz ,,dbałość o jakość towarów" nie mogą same w sobie, a mianowicie bez indywidualizacji tych okoliczności faktycznych, uzasadniać interesu społecznego we wstąpieniu Strony do toczącego się postępowania. Stowarzyszenie zaś nie podało żadnych innych konkretnych okoliczności, mających przemawiać za dopuszczeniem go do udziału na prawach strony w postępowaniu o unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy. Trzeba mieć na uwadze, że powołanie się przez Skarżącego na cele statutowe i na takie ogólnikowe wartości jak działania zmierzające do ochrony praw konsumenta na rynku materiałów budowlanych oraz zapewnienia wysokiej jakości produktów i uczciwej konkurencji, jest niewystarczające. Także odwoływanie się do celów statutowych nie może być utożsamiane z interesem społecznym bowiem są to dwie odrębne przesłanki ustawowe, których dopiero łączne spełnienie stanowi podstawę do uwzględnienie wniosku organizacji społecznej. Postępowanie toczące się przez Organem w którym Strona złożyła wniosek o dopuszczenie do udziału na prawach strony jest postępowaniem o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy. Zgodnie zaś z postanowieniem art. 129 ust. 1 Pwp wskazanym jako podstawa prawna żądanego unieważnienia prawa ochronnego nie udziela się praw ochronnych na oznaczenia, które: 1) nie mogą być znakiem towarowym; 2) nie mają dostatecznych znamion odróżniających. W konsekwencji wykazanie interesu społecznego w udziale Strony w toczącym się postępowaniu winno znajdować swoje odniesienie do istoty toczącego się przed Organem postępowania administracyjnego tj. mieć swoje uzasadnienie w świetle wskazanych powyżej przesłanek unieważnienia. Nadto powinno to nastąpić w sposób skonkretyzowany, pozwalający jednoznacznie ustalić jego zaistnienie (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 25 lutego 2020r., sygn. akt II GSK 695/18; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 10 grudnia 2019r., sygn. akt IV SA/Wa 717/19). Tego wymogu wniosek Strony nie spełniał. Strona nie wykazała bowiem jaki interes społeczny przemawia za jej udziałem w sprawie dotyczącej unieważnienia prawa ochronnego z ww. przyczyn. Ponadto, w ocenie Sądu, nie można wymagać od Organu aby na potrzeby pozytywnego rozpatrzenia takiego wniosku Stowarzyszenia przeprowadzał postępowanie wyjaśniające w celu wykazania istnienia takiego interesu społecznego. Strona zaś miała w postępowaniu wywołanym złożonym wnioskiem o dopuszczenie do toczącego się postępowania, pełną możliwość dowodzenia, że taki interes społeczny zaistniał w sprawie administracyjnej poddanej rozstrzygnięciu Urzędu Patentowego. Zarzuty zatem skargi odwołujące się do podjęcia przez Organ niewystarczających działań w celu ustalenia okoliczności faktycznych, które miałyby potwierdzać istnienie takiego interesu nie zasługują na uznanie. Sąd nadto zauważa, że przy ustaleniu spełnienia przesłanek warunkujących dopuszczenie organizacji społecznej do udziału w postępowaniu administracyjnym dotyczącym praw lub obowiązków osób trzecich nie jest dopuszczalna wykładnia rozszerzająca, albowiem dopuszczenie innego podmiotu, który nie broni własnego interesu prawnego zmienia układ praw procesowych strony, przyznając te prawa także innemu podmiotowi (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 2 czerwca 2009 r., sygn. akt II OSK 897/08). Sąd doszedł do przekonania, że argumentacja podana przez Stowarzyszenie jest niewystarczająca do uznania, iż Stowarzyszenie wykazało istnienie przesłanek warunkujących dopuszczenie do udziału w toczącym się postępowaniu administracyjnym. Nie można zaakceptować sytuacji, w której organizacja społeczna za pomocą jedynie ogólnikowych stwierdzeń stara się wykazać potrzebę wzięcia udziału w postępowaniu, przerzucając tym samym na organ administracji ciężar precyzyjnego ustalenia przesłanek zasadności tego żądania (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 czerwca 2015 r., sygn. akt II OSK 2808/13). Samo odwoływanie się do celów statutowych organizacji lub też ich utożsamiane z interesem społecznym nie jest wystarczające do przyjęcia, że interes społeczny w danej sprawie przemawia za dopuszczeniem organizacji do udziału w postępowaniu. Bez skonkretyzowania interesu społecznego i bez odniesienia go do poszczególnej, indywidualnej sprawy, organizacja społeczna nie może skutecznie skorzystać z instytucji przewidzianej w art. 31 § 1 pkt 2 Kpa (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 25 lutego 2020r., sygn. akt II GSK 3718/17, sygn. akt II GSK 3717/17, sygn. akt II GSK 3757/17, sygn. akt II GSK 695/18; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 22 stycznia 2020r., sygn. akt VI SA/Wa 1915/19). W konsekwencji za usprawiedliwione należy uznać stanowisko Urzędu Patentowego, że skoro wniosek Skarżącego o dopuszczenie do udziału w postępowaniu nie został poparty żadnymi konkretnymi argumentami uzasadniającymi interes społeczny to tak ogólnikowo sformułowany wniosek nie może być uznany za spełniający wymogi wykazania przez organizację społeczną przesłanek z art. 31 § 1 pkt 2 Kpa. Brak zaś spełnienia łącznie wszystkich przesłanek określonych tym przepisem prawa warunkuje odmowę dopuszczenia Strony do udziału w toczącym się postępowaniu. Jak już zostało to powyżej wskazane, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, czyniąc zadość wskazówkom Naczelnego Sądu Administracyjnego zawartym w uzasadnieniu wyroku z 25 lutego 2020r. (sygn. akt II GSK 968/18), zapewnił Uczestnikowi możność obrony swych praw w postępowaniu toczącym się przed tutejszym Sądem doręczając mu kopię skargi, odpowiedzi na skargę i wyroku zapadłego w dniu 12 grudnia 2017r. w sprawie o sygn. akt. VI SA/Wa 584/17 oraz wyroku z 19 listopada 2020r. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu i z tych też względów na podstawie art. 151 Ppsa oddalił skargę. Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w składzie trzech sędziów, stosownie do postanowienia art. 119 pkt 3 w związku z art. 120 Ppsa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło