I OZ 756/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Kremer po rozpoznaniu w dniu 5 grudnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia B. J. na zarządzenie Zastępcy Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 9 września 2024 r., sygn. akt II SA/Kr 1173/23 o wezwaniu do wykonania prawomocnego zarządzenia z dnia 3 czerwca 2024 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia w sprawie ze skargi B. J. na pismo Starosty Oświęcimskiego z dnia 14 lipca 2023 r. znak: [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną postanawia: odrzucić zażalenie. Zarządzeniem z dnia 3 czerwca 2024 r. sygn. akt II SA/Kr 1173/23 Zastępca Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wezwał skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia na postanowienie z dnia 27 lutego 2027 r. o odrzuceniu zażalenia. Pismem z dnia 21 czerwca 2024 r. skarżąca złożyła zażalenie na powyższe zarządzenie. Następnie postanowieniem z dnia 2 sierpnia 2024 r. sygn. akt I OZ 470/24, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił przedmiotowe zażalenie. Zarządzeniem z dnia 9 września 2024 r. skarżąca została wezwana do wykonania prawomocnego zarządzenia z dnia 3 czerwca 2024 r. poprzez uiszczenie wpisu sądowego od zażalenia na postanowienie z dnia 27 lutego 2024 r. Na powyższe zarządzenie skarżąca wniosła zażalenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 194 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935), dalej powoływanej jako "P.p.s.a.", zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienia, których przedmiotem jest: 1) przekazanie sprawy innemu sądowi administracyjnemu; 1a) odrzucenie skargi w przypadkach, o których mowa w art. 58 § 1 pkt 2-4 oraz art. 220 § 3; 1b) umorzenie postępowania; 2) wstrzymanie lub odmowa wstrzymania wykonania decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności, o których mowa w art. 61; 4) odmowa sporządzenia uzasadnienia wyroku; 5) sprostowanie lub wykładnia orzeczenia albo ich odmowa; 5a) odrzucenie wniosku o uzupełnienie wyroku albo odmowa jego uwzględnienia; 6) oddalenie wniosku o wyłączenie sędziego; 7) odrzucenie skargi kasacyjnej; 8) odrzucenie zażalenia; 9) zwrot kosztów postępowania, jeżeli strona nie wnosi skargi kasacyjnej; 10) ukaranie grzywną. Powołany przepis wprost zatem określa okoliczności, w których dopuszczalne jest wniesienie przez stronę środka zaskarżenia w postaci zażalenia, a dodatkowo z przepisów szczególnych wynika, że zażalenie służy także na niektóre zarządzenia przewodniczącego, tj. na zarządzenie o pozostawieniu bez rozpoznania pisma, którego strona nie uzupełniła lub nie poprawiła w terminie (art. 49 § 2 P.p.s.a.) oraz na zarządzenie w przedmiocie kosztów sądowych (art. 227 § 1 P.p.s.a.), na co wskazuje treść art. 198 P.p.s.a. W orzecznictwie utrwalony jest przy tym pogląd, zgodnie z którym przepis art. 227 § 1 P.p.s.a. odnosi się do zarządzenia w przedmiocie wezwania do uiszczenia wpisu sądowego, nie odnosi się natomiast do kolejnego zarządzenia (pisma), wzywającego do wykonania wcześniejszego prawomocnego zarządzenia w tym przedmiocie. Zażalenie na wezwanie do wykonania prawomocnego zarządzenia w przedmiocie wpisu jest niedopuszczalne (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 stycznia 2011 r. sygn. akt II FZ 714/10, z dnia 15 lutego 2011 r. sygn. akt II FZ 4/11, z dnia 17 października 2012 r. sygn. akt I OZ 785/12, z dnia 29 czerwca 2017 r. sygn. akt II GZ 490/17, z dnia 13 czerwca 2018 r. sygn. akt II OZ 590/18, z dnia 11 stycznia 2022 r. sygn. akt III OZ 1300/21, z dnia 6 lutego 2023 r. sygn. akt III FZ 32/23, z dnia 15 listopada 2023 r. sygn. akt I OZ 516/23 oraz z dnia 7 grudnia 2023 r. sygn. akt I OZ 580/23). Tak więc w obowiązującym stanie prawnym zażalenie na zarządzenie (pismo) wzywające do wykonania prawomocnego zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego nie przysługuje. Wniesienie takiego środka zaskarżenia jest wobec tego niedopuszczalne i skutkuje jego odrzuceniem. W rozpoznawanej sprawie skarżąca objęła zażaleniem zarządzenie Zastępcy Przewodniczącego Wydziału II z dnia 9 września 2024 r. wzywające do wykonania prawomocnego zarządzenia z dnia 3 czerwca 2024 r. o wezwaniu skarżącej do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia, a zatem złożony środek odwoławczy należało odrzucić jako niedopuszczalny. Zażalenie to nie mieści się bowiem w katalogu postanowień, na które art. 194 § 1 P.p.s.a. przewiduje możliwość wniesienia zażalenia. Możliwość zaskarżenia ww. zarządzenia nie wynika także z pozostałych przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w tym art. 227 P.p.s.a. Zarządzenie wzywające do wykonania wcześniejszego zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego ma charakter wyłącznie porządkowy i stanowi jedynie informację o obowiązku uiszczenia wpisu w ustalonej wysokości. Z tych względów, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a. orzekł jak w postanowieniu.