III OZ 630/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Tamara Dziełakowska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 11 stycznia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia E. M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 11 lipca 2023 r. sygn. akt II SAB/Kr 108/22 o odrzuceniu zażalenia E. M. na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego w sprawie ze skargi E. M. na bezczynność Prokuratora Okręgowego w Krakowie w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z 11 lipca 2023 r., wydanym w sprawie o sygn. akt II SAB/Kr 108/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, działając w oparciu o art. 197 § 2 w zw. z art. 178 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 – zwanej dalej p.p.s.a.), postanowił odrzucić zażalenie E. M. na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego. Powyższe postanowienie wydane zostało w następujących okolicznościach sprawy. Skarżąca pismem z 6 czerwca 2023 r. została wezwana w wykonaniu zarządzenia Zastępcy Przewodniczącego Wydziału z 2 czerwca 2023 r. do wykonania prawomocnego zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z 31 października 2022 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na bezczynność Prokuratora Okręgowego w Krakowie w zakresie udostępnienia informacji publicznej w kwocie 100 zł. W odpowiedzi na to wezwanie skarżąca złożyła do WSA zażalenie z 28 czerwca 2023 r. Sąd postanowieniem z 11 lipca 2023 r. odrzucił przedmiotowe zażalenie uznając je za niedopuszczalne. Odwołując się do dyspozycji art. 194 p.p.s.a. stwierdził, że wywiedzione przez skarżącą zażalenie nie mieści się w katalogu określonym tym przepisem. Zdaniem Sądu pierwszej instancji, w roztrząsanym przypadku nie budzi wątpliwości, że na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego z 6 czerwca 2023 r. w związku z prawomocnością zarządzenia z 31 października 2022 r. zażalenie nie przysługuje, co w konsekwencji doprowadziło do odrzucenia zażalenia. Powyższe postanowienie stało się przedmiotem zażalenia wywiedzionego przez skarżącą do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w którym wyraziła swoje niezadowolenie ze stanowiska zajętego przez WSA. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Podzielając argumentację wyrażoną przez Sąd pierwszej instancji należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 194 § 1 p.p.s.a., zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienia, których przedmiotem jest: 1) przekazanie sprawy innemu sądowi administracyjnemu; 1a) odrzucenie skargi w przypadkach, o których mowa w art. 58 § 1 pkt 2-4 oraz art. 220 § 3; 1b) umorzenie postępowania; 2) wstrzymanie lub odmowa wstrzymania wykonania decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności, o których mowa w art. 61; 4) odmowa sporządzenia uzasadnienia wyroku; 5) sprostowanie lub wykładnia orzeczenia albo ich odmowa; 5a) odrzucenie wniosku o uzupełnienie wyroku albo odmowa jego uwzględnienia; 6) oddalenie wniosku o wyłączenie sędziego; 7) odrzucenie skargi kasacyjnej; 8) odrzucenie zażalenia; 9) zwrot kosztów postępowania, jeżeli strona nie wnosi skargi kasacyjnej; 10) ukaranie grzywną. Nadmieniony przepis wprost zatem określa okoliczności, w których dopuszczalne jest wniesienie przez stronę środka zaskarżenia w postaci zażalenia, a dodatkowo z przepisów szczególnych wynika, że zażalenie służy także na niektóre zarządzenia przewodniczącego, tj. na zarządzenie o pozostawieniu bez rozpoznania pisma, którego strona nie uzupełniła lub nie poprawiła w terminie (art. 49 § 2 p.p.s.a.) oraz na zarządzenie w przedmiocie kosztów sądowych (art. 227 § 1 p.p.s.a.), co potwierdza treść art. 198 p.p.s.a. W orzecznictwie utrwalony jest przy tym pogląd, zgodnie z którym przepis art. 227 § 1 p.p.s.a. odnosi się do zarządzenia w przedmiocie wezwania do uiszczenia wpisu sądowego, nie odnosi się natomiast do kolejnego zarządzenia (pisma), wzywającego do wykonania wcześniejszego prawomocnego zarządzenia w tym przedmiocie. Zażalenie na wezwanie do wykonania prawomocnego zarządzenia w przedmiocie wpisu jest niedopuszczalne (por. m.in. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 stycznia 2011 r. sygn. akt II FZ 714/10, z 15 lutego 2011 r. sygn. akt II FZ 4/11, z 17 października 2012 r. sygn. akt I OZ 785/12, z 29 czerwca 2017 r. sygn. akt II GZ 490/17, z 13 czerwca 2018 r. sygn. akt II OZ 590/18, z 11 stycznia 2022 r. sygn. akt III OZ 1300/21, z 6 lutego 2023 r. sygn. akt III FZ 32/23 oraz z 15 listopada 2023 r. sygn. akt I OZ 516/23). Tak więc w obowiązującym stanie prawnym zażalenie na zarządzenie (pismo) wzywające do wykonania prawomocnego zarządzenia Przewodniczącego Wydziału o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego nie przysługuje. Wniesienie takiego środka zaskarżenia jest wobec tego niedopuszczalne i skutkuje jego odrzuceniem. W rozpoznawanej sprawie skarżąca wniosła zażalenie na zarządzenie Zastępcy Przewodniczącego Wydziału z 2 czerwca 2023 r. wzywające do wykonania prawomocnego zarządzenia z 31 października 2022 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego, a zatem odrzucenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie ww. zażalenia należy uznać za prawidłowe. Postanowienie to nie mieści się bowiem w katalogu postanowień, na które art. 194 § 1 p.p.s.a. przewiduje możliwość wniesienia zażalenia. Możliwość zaskarżenia ww. zarządzenia nie wynika także z pozostałych przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w tym art. 227 p.p.s.a. Zarządzenie wzywające do wykonania wcześniejszego zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego ma charakter wyłącznie porządkowy i stanowi jedynie informację o obowiązku uiszczenia wpisu w ustalonej wysokości. Z uwagi więc na charakter zaskarżonego rozstrzygnięcia i powołane wyżej przepisy dotyczące dopuszczalności zażalenia na zarządzenia wzywające do uiszczenia wpisu od wywiedzionej skargi, podniesione w zażaleniu zarzuty niezwiązane z ww. kwestią nie zasługiwały na uwzględnienie. W tym stanie sprawy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.