II SA/Wa 1308/24
WyrokWSA w Warszawie2025-03-20
Skład orzekający: Joanna Kruszewska-Grońska, Łukasz Krzycki, Arkadiusz Koziarski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarzuty popełnienia przestępstwa przez funkcjonariusza Policji, nawet przed prawomocnym zakończeniem postępowania karnego, mogą stanowić podstawę do zwolnienia go ze służby z uwagi na ważny interes służby?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zarzuty popełnienia przez funkcjonariusza Policji przestępstw umyślnych, ściganych z oskarżenia publicznego, mogą uzasadniać zwolnienie ze służby z uwagi na ważny interes służby, niezależnie od ostatecznego wyniku postępowania karnego. Samo postawienie takich zarzutów, zwłaszcza gdy prawdopodobieństwo popełnienia czynu jest znaczne, narusza przymiot nieposzlakowanej opinii i autorytet funkcjonariusza, co jest sprzeczne z interesem Policji jako instytucji zaufania publicznego. Organ administracji nie wykroczył poza granice uznania administracyjnego, a sąd administracyjny nie jest kompetentny do badania zasadności zarzutów karnych.Stan faktyczny
Funkcjonariusz Policji został zwolniony ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji z powodu przedstawienia mu zarzutów popełnienia przestępstwa przekroczenia uprawnień i spowodowania obrażeń ciała. Wcześniej funkcjonariusz był ukarany dyscyplinarnie, a następnie Prokurator wydał postanowienie o przedstawieniu mu zarzutów. Skarżący kwestionował zasadność zwolnienia, podnosząc m.in. sprzeczne oceny materiału dowodowego przez Prokuraturę oraz brak wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając decyzję o zwolnieniu za zgodną z prawem.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kruszewska-Grońska, Sędzia WSA Łukasz Krzycki (spr.), Asesor WSA Arkadiusz Koziarski, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 20 marca 2025 r. sprawy ze skargi W.S. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] maja 2024 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji oddala skargę
Zaskarżonym aktem - na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), zwanej dalej "K.p.a." – utrzymano w mocy rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z [...] marca 2024 r. o zwolnieniu p. W. S., zwanego dalej "Funkcjonariuszem", ze służby w Policji - z dniem [...] marca 2024 r.
W uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia przywołano następujące okoliczności faktyczne i prawne uwarunkowania sprawy:
- wnioskiem z [...] stycznia 2024 r. Komendant Powiatowy Policji w [...], zwany dalej "Komendantem Powiatowym", wystąpił do organu I. instancji o wdrożenie procedury, zmierzającej do zwolnienia Funkcjonariusza - referenta Zespołu Patrolowo-Interwencyjnego Ogniwa Prewencji Komisariatu Policji w [...] Komendy Powiatowej Policji w [...] - ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz.U. z 2024 r. poz. 145); uzasadniono to przedstawieniem Funkcjonariuszowi – przez Prokuratora Prokuratury Rejonowej w [...], zwanego dalej "Prokuratorem" - zarzutu popełnienia przestępstwa z art. 231 § 1 i art. 157 § 1 w zw. z art. 11 § 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny (Dz.U. z 2024 r., poz. 17 ze zm.), zwanej dalej "K.k."; z wnioskiem przekazano m.in.:
- notatki służbowe:
Zastępcy Komendanta Komisariatu Policji w [...] z [...] stycznia 2024 r.; wynika z niej: w trakcie rozmowy telefonicznej z Prokuratorem ustalono, że Funkcjonariusz nie przyznał się do popełnienia zarzucanego mu czynu i złożył krótkie wyjaśnienia,
Naczelnika Wydziału Wspomagającego Komendy Powiatowej Policji w [...] z [...] stycznia 2024 r.; zgodnie z nią Prokurator wyraził zgodę na włączenie do akt przedmiotowego postępowania postanowienia o przedstawieniu Funkcjonariuszowi zarzutów; odmówił zaś udostępnienia protokołu jego przesłuchania w charakterze podejrzanego;
- pismo Prokuratora z [...] stycznia 2024 r. oraz przesłane za nim postanowienie z [...] listopada 2023 r. o przedstawieniu Funkcjonariuszowi zarzutu, że [...] lutego 2023 r. w [...] - w toku wykonywanych czynności służbowych związanych z zatrzymaniem i doprowadzeniem W. M., zwanego dalej "Zatrzymanym", z miejsca jego zamieszkania do budynku Komisariatu Policji, wobec którego zastosowano już środek przymusu bezpośredniego (w postaci kajdanek założonych na ręce z tyłu) - przekroczył uprawnienia funkcjonariusza Policji - poprzez bezpodstawne - nieproporcjonalne do zaistniałej sytuacji, a przede wszystkim stopnia zagrożenia (z pominięciem zasad niezbędności, celowości, minimalizacji skutków i szczególnej ostrożności) - dwukrotne użycie pałki służbowej typu tonfa - poprzez jej włożenie pomiędzy łańcuch, łączący obręcze kajdanek, i wykonanie ruchu obrotowego, a następnie podniesienie Zatrzymanego z podłoża do góry, a także ciągnięcie go za uszy; w wyniku tego doznał on obrażeń ciała w postaci: złamania wyrostka rylcowatego prawej kości promieniowej, licznych drobnych ran nadgarstka i przedramienia lewego i zapalenia kaletki maziowej lewego wyrostka łokciowego; złamanie wyrostka rylcowatego prawej kości promieniowej oraz zapalenie kaletki maziowej lewego wyrostka łokciowego spowodowały przy tym naruszenie czynności narządu ciała na okres powyżej siedmiu dni - w rozumieniu art. 157 § 1 K.k.; stanowiło to działanie na szkodę zarówno interesu publicznego jak i prywatnego na szkodę Zatrzymanego - przestępstwo z art. 231 § 1 i art. 157 § 1 w zw. z art. 11 § 2 K.k.;
- orzeczenie Komendanta Powiatowego z [...] lipca 2023 r., na mocy którego uznano Funkcjonariusza winnym, że [...] lutego 2023 r. w miejscowości [...] zobowiązany do poszanowania godności ludzkiej oraz przestrzegania ochrony praw człowieka, wyrażającej się w zakazie stosowania nieludzkiego lub poniżającego traktowania, obowiązku tego nie dopełnił - w ten sposób, że - podczas realizowanych czynności służbowych, związanych z zatrzymaniem i doprowadzeniem Zatrzymanego, w stosunku do którego zastosowany był środek przymusu bezpośredniego w postaci kajdanek założonych na ręce trzymane z tyłu - ciągnął go za uszy, a także użył wobec niego pałki służbowej typu tonfa, nieproporcjonalnie do stopnia zagrożenia (poprzez włożenie pałki pomiędzy łańcuch, łączący obręcze kajdanek, i - wykonując ruch obrotowy - podniósł mężczyznę z podłoża do góry); zachowaniem tym nie dbał o społeczny wizerunek Policji - jako formacji, w której służy - i nie podejmował działań, służących budowaniu zaufania do niej - czyn z art. 132 ust. 1 ustawy o Policji; wymierzono mu też karę dyscyplinarną - ostrzeżenia o niepełnej przydatności do służby na zajmowanym stanowisku;
- rozkaz personalny Komendanta Powiatowego z [...] stycznia 2024 r. o zawieszeniu Funkcjonariusza w czynnościach służbowych - od [...] stycznia do [...] kwietnia 2024 r.,
- pismem z [...] stycznia 2024 r. organ I. instancji zawiadomił Funkcjonariusza o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie zwolnienia go ze służby w Policji - na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji; pouczono go o przysługujących uprawnieniach - wynikających z art. 10 K.p.a., w tym o prawie do czynnego udziału w każdym stadium postępowania, a także do wypowiedzenia się, co do zebranych dowodów i materiałów (przed wydaniem decyzji) - w terminie 7 dni od otrzymania pisma; wezwano jednocześnie stronę do wskazania - na podstawie art. 43 ust. 4 ustawy o Policji - zakładowej organizacji związkowej, o której mowa w art. 43 ust. 3 ustawy o Policji - w terminie 3 dni od doręczenia pisma - jak również pouczono o skutkach braku takiego wskazania,
- [...] lutego 2024 r. wpłynęło do organu I. instancji wystąpienie Funkcjonariusza; wskazał, jako reprezentującą go zakładową organizację związkową, Organizację Międzyzakładową NSZZ Solidarność Policji Województwa [...], zwaną dalej "Związkiem",
- pismem z [...] lutego 2024 r. organ I. instancji zwrócił się do Przewodniczącego Komisji Związku o wyrażenie opinii w przedmiocie zwolnienia Funkcjonariusza ze służby w Policji w trybie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji,
- w odpowiedzi Przewodniczący Komisji Związku poinformował - pismem z [...] lutego 2024 r. - że Związek "wydaje opinie negatywną w zakresie prowadzonego postępowania dotyczącego zwolnienia ze służby w Policji",
- pismem z [...] lutego 2024 r. (doręczonym [...] marca 2024 r.) poinformowano Funkcjonariusza o zgromadzeniu materiału dowodowego, umożliwiającego wydanie decyzji w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji,
- rozkazem personalnym z [...] marca 2024 r. zwolniono Funkcjonariusza ze służby w Policji; decyzji tej nadano - zgodnie z art. 108 § 1 K.p.a. - rygor natychmiastowej wykonalności,
- wobec skutecznego wniesienia przez Funkcjonariusza odwołania, sprawę rozpoznawano ponownie w drugiej instancji,
- podstawę materialnoprawną zwolnienia Funkcjonariusza ze służby stanowił art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji; zgodnie z tym przepisem policjanta można zwolnić ze służby, gdy wymaga tego ważny interes służby,
- użycie w przepisie zwrotu "można zwolnić" oznacza, że czynność ta ma charakter fakultatywny – pozostawiono to tzw. uznaniu administracyjnemu; w podejmowanej na podstawie tego przepisu decyzji należy więc uwzględniać zarówno interes społeczny, jak i słuszny strony – tak art. 7 K.p.a.: ma to szczególne znaczenie, gdy ustawodawca używa określeń prawnie niezdefiniowanych (tzw. wyrażeń nieostrych) w postaci "ważnego interesu służby" (tak. wyrok NSA z 27 lutego 2002 r., sygn. akt II SA 2972/02),
- w ustawie nie sprecyzowano, ani też bliżej nie określono pojęcia "ważnego interesu służby"; przy odczytywaniu treści tego terminu należy niewątpliwie przede wszystkim sięgnąć do przepisów, regulujących cele i zadania Policji oraz szczególny status funkcjonariuszy tej formacji; może zatem chodzić o realnie, istniejącą przyczynę albo szereg okoliczności czy zdarzeń - świadczących, że dalsze pozostawanie policjanta w służbie koliduje z interesami Policji (tak wyrok NSA o sygn. akt I OSK 1853/13, dostępny na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl/cbo/query - w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, zwanej dalej "CBOSA"); zarówno w orzecznictwie, jak i w doktrynie, przyjmuje się ponadto, że - na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji - można zwolnić ze służby tych funkcjonariuszy, którzy - w ocenie przełożonych - z przyczyn pozamerytorycznych nie powinni pełnić jej dalej; przesłankę ważnego interesu służby należy przy tym w każdej indywidualnej sprawie skonkretyzować - poprzez wskazanie okoliczności faktycznych, składających się na taką ocenę (tak wyrok NSA z 21 kwietnia 1999 r. o sygn. akt II SA 426/99),
- przyczyny zwolnienia ze służby policjanta - stanowione w art. 41 ust. 2 ustawy o Policji - zawierają tę wspólną cechę, że odwołano się tam do okoliczności lub zdarzeń, związanych z zachowaniem się policjanta w służbie lub w życiu prywatnym, bądź, na powstanie których nie miał on wprawdzie decydującego wpływu, lecz powstanie ich utrudnia mu lub wręcz uniemożliwia pełnienie służby; we wszystkich zatem wypadkach ocena końcowa - poprzedzająca decyzję o zwolnieniu ze służby – winna uwzględniać okoliczności konkretnego, indywidualnego przypadku,
- rolą organu - w sprawie o zwolnienie policjanta ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji - jest wykazanie, że przemawia za tym ważny interes służby; w rozpatrywanej sprawie istota rozstrzygnięcia sprowadza się zatem do wyjaśnienia i oceny, czy - w obecnym stanie faktycznym - pozostawanie Funkcjonariusza w służbie narusza ważny interes służby,
- podkreślono, że policjantów obowiązują szczególnie rygorystyczne wymagania w zakresie przestrzegania prawa i zasad etycznych; zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy o Policji, jest ona umundurowaną i uzbrojoną formacją, służącą społeczeństwu i przeznaczoną do ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz do utrzymywania bezpieczeństwa i porządku publicznego; do podstawowych jej zadań należy, w myśl art. 1 ust. 2 wskazanej ustawy, m.in. ochrona życia i zdrowia ludzi oraz mienia, ochrona bezpieczeństwa i porządku publicznego, a ponadto wykrywanie przestępstw i wykroczeń oraz ściganie ich sprawców; realizacja tak ważnych zadań wymaga, aby funkcjonariuszami Policji były osoby o odpowiednich kwalifikacjach merytorycznych oraz posiadające niezbędną zdolność fizyczną i psychiczną do służby w formacjach mundurowych; służbę w Policji mogą przy tym pełnić wyłącznie obywatele polscy o nieposzlakowanej opinii (tak: art. 25 ust. 1 ustawy o Policji); jakiekolwiek wątpliwości, co do posiadania takiego przymiotu, dyskwalifikują funkcjonariusza, jako osobę zdolną do prawidłowego wykonywania obowiązków służbowych; każdy kto decyduje się na dobrowolne podjęcie służby w Policji musi zdawać sobie z tego sprawę; składa bowiem ślubowanie (o treści wskazanej w art. 27 ust. 1 cytowanej ustawy); zobowiązuje się podczas niego m.in. do godnego zachowania w służbie i poza nią oraz należytej dbałości o dobro formacji, do której przystępuje,
- funkcjonariusz Policji jest zatem zobowiązany dochować wierności deklaracjom, które złożył składając ślubowanie, a także postępować w sposób, który nie budzi wątpliwości, co do jego kwalifikacji etycznych (tak: wyrok NSA o sygn. akt I OSK 1056/11 – dostępny w CBOSA); musi być więc także świadomy, że sprawowanie funkcji publicznej łączy się nie tylko z pewnymi przywilejami, ale i ze zwiększonymi obowiązkami oraz pewnymi ograniczeniami - nieznanymi innym grupom zawodowym; funkcjonariuszom Policji przysługuje zwiększona ochrona trwałości stosunku służbowego; nie ma ona jednakże charakteru bezwzględnego; ustawodawca - w interesie policjantów - reglamentuje dopuszczalne przyczyny zwolnienia ich ze służby; dostrzega jednak również potrzebę prowadzenia racjonalnej polityki kadrowej - w interesie Policji - oraz konieczność wyposażenia organów tej formacji w instrumenty prawne, niezbędne do podejmowania działań, zmierzających do budowania autorytetu Państwa i zaufania obywateli do jego organów (tak wyroki NSA o sygn. akt I OSK 1853/13 oraz 111/15 – dostępne w CBOSA),
- na powyższe kwestie zwracał wielokrotnie uwagę Trybunał Konstytucyjny; wskazywał m.in., że brak wiarygodności realizujących służbę publiczną osób szkodzi zaufaniu publicznemu i podważa autorytet Państwa; istnienie wątpliwości, co do zachowania niezbędnych do sprawowania funkcji publicznych przymiotów, nie może zatem - mimo niezakończonego postępowania karnego - pozbawiać właściwych organów możliwości stosowania wobec funkcjonariuszy publicznych innych, pozakarnych dolegliwości - włącznie z możliwością rozwiązania z nimi stosunku służbowego, zwłaszcza gdy wymaga tego interes służby (tak: wyrok z 19 października 2004 r., sygn. akt K1/04),
- w konsekwencji, już samo podejrzenie funkcjonariusza Policji o zachowanie karalne, zaprzeczające podjętym zobowiązaniom, naraża dobre imię służby, którego utrzymanie składa się na treść "ważnego interesu służby"; policjant, któremu przedstawiono zarzut popełnienia przestępstwa umyślnego, ściganego z oskarżenia publicznego, traci przymiot "nieskazitelności charakteru"; traci on również autorytet oraz wiarygodność w odbiorze społecznym; elementy te są niezbędne do właściwego i skutecznego wykonywania obowiązków, łączących się ze służbą w organach ścigania; pozostawanie w służbie policjanta, który nie legitymuje się wskazanymi przymiotami, narusza więc ważny interes służby; wpływa to bowiem demoralizująco na pozostałych funkcjonariuszy, a także rzutuje na powstanie negatywnego wizerunku Policji w odbiorze społecznym; przekłada się to na utratę zaufania do organów Państwa (tak: wyrok NSA o sygn. akt I OSK 1594/15, a także wyroki WSA o sygn. akt II SA/Wa 314/13 oraz 1031/14 – dostępne w CBOSA),
- w rozpatrywanej sprawie pozostaje bezsporne, że Prokurator - w toku śledztwa o sygn. akt [...] - wydał [...] listopada 2023 r., postanowienie o przedstawieniu Funkcjonariuszowi zarzutu popełnienia przestępstwa stypizowanego w art. 231 § 1 i art. 157 § 1 w zw. z art. 11 § 2 K.k.; ogłoszono je podejrzanemu Funkcjonariuszowi [...] stycznia 2024 r.,
- przestępstwo, polegające na nadużyciu funkcji (art. 231 § 1 K.k.), jest szczególnie piętnowanym w społeczeństwie, gdy dopuszcza się go funkcjonariusz Policji; jeśli dodatkowo - w trakcie przekroczenia uprawnień - funkcjonariusz powoduje u zatrzymanego naruszenie czynności narządu ciała, - szczególnie w sytuacji, gdy podjęte przez Funkcjonariusza działania były bezpodstawne i nieproporcjonalne do stopnia zagrożenia - prowadzi to do osłabienia lub całkowitego zerwania więzi zaufania, jakim społeczeństwo winno darzyć Policję, aby ta mogła skutecznie podejmować działania, w celu poprawy bezpieczeństwa obywateli,
- zachowanie, które prowadzi do przedstawienia zarzutu popełnienia przestępstw z art. 231 § 1 i art. 157 § 1 K.k. nie tylko dyskredytuje Funkcjonariusza, jako osobę o nieposzlakowanej opinii - wymaganej w art. 25 ust. 1 ustawy o Policji - ale naraża też na szwank dobre imię formacji, zobowiązanej do ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego; wymieniony - jako osoba, która w życiu zawodowym permanentnie styka się z objawami naruszeń przepisów prawa - nie tylko powinien mieć świadomość konsekwencji określonego zachowania, ale - przede wszystkim - jakie skutki działanie takie wywołuje w sferze publicznej,
- organ podziela stanowisko judykatury, gdzie wskazuje się: "Samo postawienie policjantowi zarzutu popełnienia przestępstwa umyślnego (...) może nasuwać uzasadnione wątpliwości co do zachowania przymiotu osoby o nieposzlakowanej opinii, a tym samym co do spełnienia jednego z obligatoryjnych warunków, jakimi musi wykazać się każdy policjant zainteresowany dalszym pozostaniem w służbie. Poszlaka w języku polskim oznacza podejrzenie, natomiast nieposzlakowany - to osoba nieskazitelna, której nie można nic zarzucić, przypisać. Utratę przymiotu nieposzlakowanej opinii powoduje nie tylko karalność danej osoby. Taki skutek może również wywoływać znalezienie się określonej osoby w kręgu podejrzeń bądź insynuacji" (tak: wyrok NSA o sygn. akt I OSK 2318/13 oraz analogicznie I OSK 977/16, a także wyrok WSA o sygn. akt II SA/Wa 422/13 – dostępne w CBOSA),
- uwzględniając przedstawione fakty, podejrzenie Funkcjonariusza o popełnienie przestępstwa z art. 231 § 1 i art. 157 § 1 K.k. (umyślnego, ściganego z oskarżenia publicznego) - systematycznie zwalczanego w szeregach formacji i negatywnie odbieranego wśród społeczeństwa - sprawia, że wymieniony niewątpliwie utracił przymioty konieczne do pozostawania w szeregach służącej społeczeństwu formacji; tym samym Funkcjonariusz nie cieszy się już nieposzlakowaną opinią; nie spełnia zatem podstawowego warunku, wskazanego w art. 25 ust. 1 ustawy o Policji - niezbędnego do pełnienia służby w danej formacji; uniemożliwia to natomiast pozostawienie go w służbie; Funkcjonariusz był obowiązany jako policjant zapobiegać, wykrywać i ścigać przestępstwa; sam jest tymczasem podejrzany o popełnienie przestępstw umyślnych - ściganych z oskarżenia publicznego,
- w art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji nie uzależniono możliwości zwolnienia policjanta ze służby od wyniku postępowania karnego; jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny - w wyroku z 31 października 2008 r. (sygn. akt I OSK 1738/07 – dostępny w CBOSA): "zwolnienie policjanta ze służby w oparciu o cytowany przepis pozostaje bez związku z prowadzonym przeciwko funkcjonariuszowi postępowaniem karnym. Oznacza to, że zwolnienie może nastąpić przed zakończeniem postępowania karnego, a rozstrzygnięcie w sprawie karnej pozostaje bez wpływu na decyzję w przedmiocie zwolnienia"; w wyroku z 26 stycznia 2015 r. (sygn. akt I OSK 2318/13 – dostępny w CBOSA), Sąd ten stwierdził ponadto: "zasada domniemania niewinności nie może być rozumiana tak szeroko, by wykluczała wiązanie z samym faktem toczącego się postępowania karnego jakichkolwiek konsekwencji prawnych, które w innych procedurach mogą oddziaływać na sytuację podejrzanego lub oskarżonego. W takich przypadkach, nawet zanim zapadnie prawomocny wyrok w sprawie karnej, możliwe jest ograniczenie dostępu określonych osób do służby publicznej, a także wykluczenie konkretnej osoby z grona funkcjonariuszy publicznych" (tak samo wyrok NSA o sygn. akt I OSK 2318/13 oraz 951/17 – dostępne w CBOSA),
- zarzuty odwołania, dotyczące wydania decyzji w przedmiocie zwolnienia Funkcjonariusza ze służby w Policji przed prawomocnym zakończeniem postępowania karnego, są zatem chybione; zebrany w niniejszym postępowaniu materiał dowodowy wskazuje jednoznacznie, że - pomimo niezakończenia prowadzonego przeciwko stronie postępowania karnego - uzasadnione jest rozwiązanie z nią stosunku służbowego - z uwagi na ważny interes służby; w interesie służby leży bowiem, aby stawiane przed Policją zadania realizowały wyłącznie osoby, pozostające poza jakimikolwiek podejrzeniami o prowadzenie działalności sprzecznej z prawem; postępowanie - prowadzące do przedstawienia przez oskarżyciela publicznego zarzutu popełnienia przestępstwa w związku i w trakcie wykonywania obowiązków służbowych - wskazuje natomiast nie tylko możliwość naruszenia przepisów prawa karnego, ale przede wszystkim stanowi jaskrawy przykład zachowania nielicującego z godnością policjanta; jest tym samym zaprzeczeniem etosu zawodu policjanta, który ma stać na straży bezpieczeństwa i porządku publicznego; stanowi także zaprzeczenie wynikającego z roty złożonego ślubowania zobowiązania; nie do przyjęcia jest stanowisko, gdzie akceptowanoby sytuację, gdy osoba - zatrudniona w formacji, mającej za zadanie wykrywanie przestępstw i ściganie ich sprawców - sama jest podejrzana o popełnienie czynów, których dokonaniu powinna przeciwdziałać,
- zgromadzona w sprawie dokumentacja jest wystarczającym materiałem dla ustalenia okoliczności dlań istotnych; pozwala też na merytoryczne jej zakończenie; określenie bowiem mających znaczenie dla konkretnej sprawy faktów należy oprzeć o przepis prawa materialnego, będący podstawą rozstrzygnięcia - w tym przypadku są nimi art. 41 ust. 2 pkt 5 oraz art. 25 ust. 1 ustawy o Policji,
- celem postępowania wyjaśniającego w tej sprawie nie jest zatem ustalenie wszystkich zaistniałych okoliczności faktycznych, lecz istotnych - z punktu widzenia norm prawa materialnego, odnoszących się do przedmiotu sprawy (tak: wyrok NSA o sygn. akt III OSK 4250/21 – dostępny w CBOSA); okoliczności te zaś w przedmiotowej sprawie ustalono,
- zgromadzone w postępowaniu materiały nie pozostawiają wątpliwości, co do konieczności zwolnienia Funkcjonariusza ze służby - ze względu na ważny jej interes; jego pozostawienie w służbie nie jest możliwe; mogłoby pozbawić bowiem tę formację wiarygodności - w oczach opinii publicznej – oraz wpłynąć co najmniej demotywująco, a nawet demoralizująco, na innych policjantów - od których wymaga się, aby sprostali stawianym im wysokim wymaganiom etyczno-moralnym; nie budzi przy tym wątpliwości, że w zaistniałej sytuacji interes społeczny zdecydowanie przeważa nad interesem strony; w interesie społecznym - tożsamym z interesem służby - pozostaje, aby służbę w Policji pełnili jedynie policjanci, dający rękojmię godnego reprezentowania formacji i w pełni realizujący stawiane przed tą formacją wymagania; kryteriów tych Funkcjonariusz obecnie nie wypełnia,
- nie wymaga badania w niniejszym postępowaniu postawa Funkcjonariusza - jaką przejawiał on w przeszłości w służbie - jej przebieg, jego osiągnięcia zawodowe czy odbiór jego osoby przez przedstawicieli tej formacji lub społeczeństwa; organ nie kwestionuje bowiem, że Funkcjonariusz - pełniąc służbę w Policji - cieszył się nieposzlakowaną opinią; był to warunek sine ąua non, umożliwiający nieprzerwane kontynuowanie stosunku służbowego; weryfikacja tych okoliczności byłaby stąd bezprzedmiotowa dla tego postępowania,
- relewantna - z punktu widzenia decyzji merytorycznej - była wyłącznie zmiana stadium postępowania karnego z in rem w ad personam; w tym przypadku okoliczność ta determinowała przyjęcia, że Funkcjonariusz - na skutek przedstawienia mu zarzutów - utracił przymiot nieposzlakowanej opinii; wszelkie dalsze rozważania na ten temat nie są istotne dla przedmiotowej sprawy,
- brak stosownych działań wobec policjanta - podejrzanego o popełnienie przestępstwa umyślnego, ściganego z oskarżenia publicznego - mógłby mieć w dłuższym okresie niekorzystny wpływ na wizerunek i dobre imię Policji; nie sprzyjałoby to też budowaniu autorytetu omawianej formacji i jej funkcjonariuszy; sprawne działanie formacji opiera się (w szczególności) na zaufaniu społecznym; w odbiorze społecznym Policja musi być postrzegana, jako instytucja zdolna organizacyjnie i osobowo do ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego; społeczeństwo musi mieć uzasadnione podstawy do przekonania, że służbę w Policji pełnią - i pełnić będą - wyłącznie osoby niekarane oraz pozostające poza sferą jakichkolwiek podejrzeń o łamanie prawa; ponadto, że formacja ta jest w stanie zwalczać i zapobiegać wszelkim przejawom patologii społecznej - nawet we własnych szeregach (tak: wyrok WSA o sygn. akt II SA/Wa 810/15 – dostępny w CBOSA),
- zdolność do natychmiastowej reakcji na takie zjawiska jest przy tym niezbędna nie tylko do umacniania autorytetu Policji i Państwa - w imieniu, którego formacja ta realizuje powierzone jej zadania; jest ona niezbędna także do umacniania dyscypliny i zapewnienia odpowiedniego poziomu etycznego wszystkich funkcjonariuszy Policji; muszą mieć oni świadomość, że w omawianej formacji nie można tolerować żadnych zachowań, nielicujących z honorem, godnością i dobrym imieniem służby oraz, że podejrzenia o działania niezgodne z prawem, powinny być przez właściwych przełożonych surowo sankcjonowane (tak: wyrok WSA o sygn. akt II SA/Wa 810/15 – dostępny w CBOSA),
- nałożenie na policjantów szczególnych obowiązków, zadań i kompetencji, związanych z działalnością Policji, wymaga zagwarantowania ich wykonywania przez osoby o nieskazitelnej opinii; nie do pogodzenia z "ważnym interesem służby" jest realizacja zadań służbowych przez policjanta, który utracił przymiot nieposzlakowanej opinii; ważny interes służby należy zatem utożsamiać z koniecznością eliminacji ze środowiska policyjnego osób, niespełniających określonych w art. 25 ust. 1 ustawy o Policji wymogów; wizerunek Policji musi być "kryształowy"; każda na nim skaza narusza fundamenty zaufania do tej służby oraz może spowodować w efekcie stosunek lekceważący do jej powagi i zadań (tak: wyrok NSA o sygn. akt III OSK 585/21 – dostępny w CBOSA),
- odnosząc się do zarzutu odwołania - niewyjaśnienia, czy Funkcjonariusz rzeczywiście dopuścił się przestępstw – wskazano: prowadzący postępowanie administracyjne organ nie badał zasadności zarzutu, zawartego w postanowieniu o przedstawieniu zarzutów; nie oceniał również towarzyszących przedstawieniu zarzutów karnych okoliczności oraz wartości zgromadzonego w postępowaniu przygotowawczym materiału dowodowego - pod kątem odpowiedzialności karnej; nie odnosił się tym bardziej w jakikolwiek sposób do winy, czy niewinności podejrzanego; byłoby to nie tylko niecelowe, ale i bezzasadne,
- prawno-karnej oceny dowodów, stanowiących podstawę do przedstawienia zarzutów, dokonuje posiadający fachową wiedzę w tym zakresie podmiot – prokurator; to on - na danym etapie prowadzonego postępowania karnego - dokonał analizy zgromadzonego materiału i - na tej podstawie - uznał, że okoliczności sprawy, jak również wartość zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, są wystarczające do wydania postanowienia o przedstawieniu konkretnej osobie zarzutów,
- na marginesie dodano, że - na obecnym etapie prowadzonego postępowania karnego – nie ma również podstaw do kwestionowania wysokiego prawdopodobieństwa popełnienia przez Funkcjonariusza zarzuconego mu czynu; zgodnie bowiem z art. 313 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks postępowania karnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 37), zwanego dalej "K.p.k.", jeżeli istniejące w chwili wszczęcia śledztwa lub zebrane w jego toku dane, uzasadniają dostatecznie podejrzenie, że czyn popełniła określona osoba, sporządza się postanowienie o przedstawieniu zarzutów, ogłasza je niezwłocznie podejrzanemu i przesłuchuje się go; nie chodzi zatem o ustalenie, że określona osoba popełniła przestępstwo lecz, że zebrane dowody wskazują na wysokie prawdopodobieństwo zaistnienia tego faktu (tak: wyrok SN z 23 lutego 2006 r, sygn. akt SNO 3/06); podejrzenie, o którym mowa, istnieje wobec tego na całym etapie postępowania prowadzonego in personam – permanentnie - aż do chwili gdy osoba nie zostanie definitywnie oczyszczona z przedstawionych jej zarzutów,
- zaskarżony rozkaz personalny poprzedzono wystąpieniem do Funkcjonariusza o wskazanie zakładowej organizacji związkowej go reprezentującej (zgodnie z art. 43 ust. 3 ustawy o Policji); negatywna opinia nie ma mocy wiążącej dla organu (tak: wyroki NSA o sygn. akt I OSK 3134/12 oraz WSA o sygn. akt II SA/Wa 18/17 – dostępne w CBOSA); w art. 43 ust. 3 ustawy o Policji określono bowiem wymóg zasięgnięcia stosownej opinii - przed wydaniem decyzji w sprawie; nie oznacza to, że - aby zwolnić policjanta ze służby na podstawie powołanych przepisów - musi być ona pozytywna, (tak: wyroki o akt I OSK 2149/13 i 723/14 – dostępne w CBOSA); decyzja merytoryczna – oparta wyłącznie na stanowisku strony związkowej, z pominięciem zebranego w sprawie materiału dowodowego - nie byłaby uznaniową lecz dowolną - naruszającą normę, wynikającą z art. 7 K.p.a.,
- organ I. instancji słusznie nadał swojemu rozstrzygnięciu rygor natychmiastowej wykonalności; jedną z przesłanek uczynienia tego jest "niezbędność" niezwłocznego wprowadzenia rozstrzygnięcia decyzji w życie; może to nastąpić, gdy - w danym czasie i w danej sytuacji - nie można się obejść bez wykonania praw lub obowiązków, o których rozstrzyga się w decyzji - zwłoka w ich wykonaniu zagraża bowiem dobrom chronionym, określonym w art. 108 § 1 K.p.a.; nadając zaskarżonemu rozstrzygnięciu rygor natychmiastowej wykonalności organ miał na uwadze ważny interes społeczny - przejawiający się szczególnym statusem i zadaniami Policji, będącej służącą społeczeństwu formacją - przeznaczoną do ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz utrzymania bezpieczeństwa i porządku publicznego; Policja jest jedną z instytucji o szczególnej roli i zhierarchizowanej strukturze, wymagającą skutecznego i prawidłowego działania; roli swej nie może wypełniać, gdy zasób kadrowy jednostki Policji lub komórki organizacyjnej tej jednostki utrudnia lub uniemożliwia realizację ustawowo nałożonych na Policję zadań; w uzasadnieniu decyzji organu I. instacji przytoczono okoliczności wskazujące, że zachodzą przesłanki uzasadniające przedłożenie interesu społecznego nad indywidualny interes strony; w praktyce orzeczniczej sądów administracyjnych ugruntował się pogląd o dopuszczalności wykonywania bez zbędnej zwłoki decyzji, dotyczących stosunku służbowego policjantów.
W skardze zarzucono wydanie kwestionowanego aktu z naruszeniem:
- art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., poprzez błędne przyjęcie - z przekroczeniem granic uznania administracyjnego - że istnieją przesłanki zwolnienia Funkcjonariusza ze służby w Policji - z uwagi na ważny interes służby; wskutek tego doszło do utrzymania w mocy rozkazu personalnego z [...] marca 2024 r., gdy prawidłowa ocena stanu prawnego i faktycznego prowadzi do wniosku, że przesłanki takie nie wystąpiły,
- art. 7 i 77 § 1 wobec art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., poprzez wydanie rozkazu personalnego o utrzymaniu w mocy wydanego w I. instancji, pomimo:
- niepodjęcia wszelkich, niezbędnych, zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego czynności,
- niezebrania i braku wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego oraz
- rozstrzygnięcia sprawy bez uwzględnienia słusznego interesu strony,
- art. 8 i 80 wobec art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., poprzez wydanie rozkazu personalnego o utrzymaniu w mocy wydanego w I. instancji, pomimo prowadzenia postępowania z pominięciem zasad proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania oraz dokonania dowolnej a nie swobodnej oceny dowodów w sprawie.
W uzasadnieniu skargi podniesiono m.in.:
- organy obu instancji ignorują całkowicie dowody, znajdujące się w aktach sprawy administracyjnej; dotyczą one skrajnie odmiennej oceny stanu faktycznego zdarzenia z [...] lutego 2023 r. - dokonanej przez Prokuraturę Rejonową w [...]; [...] czerwca 2023 r. Prokurator wydał w tej sprawie postanowienie o umorzeniu śledztwa - wobec stwierdzenia braku znamion czynu zabronionego (na zasadzie art. 17 § 1 pkt 2 K.p.k.); w uzasadnieniu tego postanowienia zawarto stwierdzenia oceniające zachowanie m.in. Funkcjonariusza; według Prokuratora: "Oceniając zachowanie funkcjonariuszy Policji [Funkcjonariusz], który realizował czynności zlecone przez dyżurnego KP [...]wspólnie z [...] stwierdzić należy, że ich postępowanie można ocenić za stosowne, a ocena zachowania [Funkcjonariusza] uzasadniona okolicznościami sprawy co zresztą wynika z dołączonych materiałów oraz zeznań wszystkich świadków. W sprawie brak jest podstaw do przyjęcia, że [Funkcjonariusz] oraz [...] poprzez niewłaściwe działanie umyślnie godzili w interes publiczny oraz prywatny [Zatrzymanego]. ",
- [...] sierpnia 2023 r. inny prokurator Prokuratury Rejonowej w [...] uznał konieczność uzupełnienia materiału dowodowego i wydał postanowienie o podjęciu na nowo postępowania w sprawie; konsekwencją tego była odmienna ocena materiału dowodowego - przedstawienie Funkcjonariuszowi zarzutu popełnienia przestępstwa z art. 231 § 1 i art. 157 § 1 w zw. z art. 11 § 2 K.k. - a następnie skierowanie do Sądu Rejonowego w [...] aktu oskarżenia,
- przy ocenie materiału dowodowego organy obu instancji nie zauważają, że niezależny organ - jakim jest Prokuratura - tak skrajnie odmiennie ocenił zebrany w postępowaniu karnym materiał dowodowy - pierwotnie umarzając postępowanie następnie zaś kierując do sądu akt oskarżenia; próżno szukać odniesienia do tych faktów w uzasadnieniach rozkazów personalnych,
- organ odwoławczy - kontrolując instancyjnie orzeczenie wydane w I. instancji - nie wspomina o okolicznościach interwencji, podejmowanej przez Funkcjonariusza; podjął on decyzję o zastosowaniu wobec Zatrzymanego kajdanek i chwytów transportowych, kiedy jego agresja słowna przekształciła się w fizyczną - skierowaną zarówno przeciwko zgłaszającej incydent, jak i drugiemu policjantowi,
- organ odwoławczy nie ustosunkował się do podnoszonych w odwołaniu faktów - dotyczących przedstawienia Zatrzymanemu - po przeprowadzonej [...] lutego 2023 r. interwencji - zarzutów popełnienia przestępstwa psychicznego i fizycznego znęcania się nad konkubiną (przestępstwo z art. 207 § 1 K.k.) oraz kierowania w stosunku do interweniujących policjantów gróźb bezprawnych oraz stosowania przemocy - w celu zmuszenia ich do odstąpienia od prawnej czynności służbowej (przestępstwo z art. 224 § 2 K.k.),
- kontrola sądowo-administracyjna aktu o charakterze uznaniowym, jakim jest niewątpliwie rozkaz personalny o zwolnieniu ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, jest ograniczona; Sąd bada bowiem wyłącznie zgodność z prawem podjętego rozstrzygnięcia - nie wnikając w jego celowość; nie mniej w niniejszej sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania, a organy Policji nie wykazały dostatecznie, że skorzystanie z możliwości zwolnienia ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 i ustawy o Policji było niezbędne - z uwagi na ważny interes służby,
- zwolnienie Funkcjonariusza ze służby w Policji - gdy podejmował interwencję wobec sprawcy przemocy domowej, agresywnego w stosunku do pokrzywdzonej oraz interweniujących policjantów - pomówionego następnie o przekroczenie uprawnień - bez możliwości wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy - jest sprzeczne z ważnym interesem służby; niesie bowiem przekaz do innych policjantów: nie podejmuj interwencji, nie działaj, nie chroń bitej kobiety; jeżeli bowiem sprawca przemocy domowej cię pomówi - przełożeni zwolnią cię ze służby,
- nie zachowano też zasady proporcjonalności; sięganie po tak drastyczny środek oddziaływania przełożonego, jakim jest zwolnienie ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, nie było adekwatne lecz nieuzasadnione; Komendant Powiatowy bowiem - w momencie przedstawienia Funkcjonariuszowi zarzutu popełnienia przestępstwa - wykonał obowiązek wynikający z art. 39 ust. 1 ustawy o Policji; w okolicznościach niniejszej sprawy w pełni zasadne i proporcjonalne byłoby skorzystanie z uprawnień, wynikających z art. 39 ust. 3 ustawy o Policji,.
- dla oceny prawidłowości zaskarżonego rozkazu personalnego nie jest bez znaczenia chaos decyzyjny organów Policji; z jednej strony Komendant Powiatowy - wydając postanowienie o ukaraniu Funkcjonariusza dyscyplinarną ostrzeżenia o niepełnej przydatności do służby na zajmowanym stanowisku - wytyka ukaranemu niewłaściwe postępowanie i uprzedza go, że – jeżeli ponownie popełni przewinienie dyscyplinarne - zostanie wyznaczony na niższe stanowisko służbowe lub ukarany surowszą karą dyscyplinarną; następnie występuje zaś do organu I. instancji z wnioskiem o wszczęcie procedury zwolnienia ze służby - na zasadzie art. 41 ust 2 pkt 5 ustawy o Policji,
- organ odwoławczy w żaden sposób nie odniósł się do wskazywanych zarzutów odwołania, jak i przedstawionych argumentów; w uzasadnieniu nieco automatycznie powtarzano niekwestionowane przez odwołującą się stronę argumenty, dotyczące interpretacji określenia ważny interes służby; co do zasady strona skarżąca w pełni akceptuje te rozważania; niemniej – w realiach niniejszej sprawy - utrzymanie w mocy zaskarżonego rozkazu wydanego w I. instancji było całkowicie bezzasadne.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację.
Skargę rozpoznano w trybie uproszczonym, wobec treści art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.).
Sąd zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż wydając zaskarżoną decyzję prawa nie naruszono.
Trafna jest argumentacja organu administracji. Z uwagi na uprzednie szerokie przytoczenie, ponowne jej powtarzanie byłoby bezzasadne. Sąd przyjmuje ją
za własną. Organ odwoławczy właściwie – nie wykraczając poza granice uznania administracyjnego - skonstatował wystąpienie w sprawie przesłanek dla zwolnienia Funkcjonariusza ze służby - wobec jej ważnego interesu, w myśl art. 41 § 2 pkt 5 ustawy o Policji. W uzasadnieniu skarżonego aktu opisano wszystkie istotne uwarunkowania formalne (w tym powołano poglądy judykatury) i okoliczności faktyczne sprawy oraz odniesiono się wyczerpująco do istotnych zarzutów odwołania.
Wobec zarzutów skargi dodać należy jedynie, co następuje.
W sprawie nie budzą wątpliwości jej kluczowe – wymieniane przez organ - istotne okoliczności faktyczne. Na dzień orzekania w sprawie w II. instancji, postawiono Funkcjonariuszowi zarzuty dopuszczenia się czynów, stanowiących konkretne ścigane z urzędu przestępstwa umyślne, które – wedle zrekonstruowania hipotetycznego przebiegu wydarzeń - pozostawać mogły w związku z wykonywaniem czynności w czasie służby w konkretnej formacji. Zarzucono mu nadużycie uprawnień (niezasadne użycie środków przymusu bezpośredniego),czego skutkiem była naruszenie czynności narządu ciała na okres powyżej siedmiu dni - zarzuty popełnienia przestępstwa z art. 231 § 1 i art. 157 § 1 w zw. z art. 11 § 2 K.k. W takich okolicznościach była uprawniona - nie wykracza poza granice uznaniowości – sformułowana przez organ ocena o wystąpieniu przesłanek szybkiego usunięcia Funkcjonariusza z szeregów Policji - niezależnie od ostatecznego wyniku sprawy - a więc, że pozostaje to w interesie służby. W odbiorze społecznym nie powinny bowiem pełnić służby w Policji osoby, którym postawiono tego rodzaju poważne zarzuty – gdy prawdopodobieństwo popełnienia przestępstwa jest na tyle znaczne, że Prokurator postanowił przedstawić Funkcjonariuszowi zarzuty.
Dane okoliczności nie przesądzają oczywiście, czy Funkcjonariusz jest w istocie winny zarzucanych mu czynów - tak argumentacja skarżącego. Co trafnie jednak zauważa organ - wedle ugruntowanych poglądów judykatury, które podziela tutejszy Sąd - zwolnienie ze służby przez wgląd na jej ważny interes, wobec postawienia określonych zarzutów, nie narusza zasady domniemanie niewinności. Samo zwolnienie pozostaje bowiem w związku z sytuacją, w jakiej znalazł się określony funkcjonariusz, wobec postawienia mu konkretnych zarzutów nie zaś z ustaleniem popełnienia konkretnych czynów karalnych.
Co oczywiste, samo postawienie policjantowi pewnych zarzutów nie może stanowić niejako automatycznie przesłanki jego zwolnienia ze służby. Takie wyłożenie zakresu przesłanki, ustanowionej w art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, nie byłoby uprawnione, gdy prawodawca wprost - w pkt 2 danej jednostki redakcyjnej, a także w ust. 1 pkt 4 i 4a - wskazał inne, konkretne podstawy zwolnienie ze służby, związane z popełnieniem przestępstw. W rozpatrywanej sprawie organ nie poprzestał jednak na przywołaniu faktu postawienia Funkcjonariuszowi zarzutów lecz - jak wskazywał - ich rodzaj oraz domniemane okoliczności popełnienia czynu przemawiają za uznaniem, że dalsze pozostawanie danej osoby w służbie nie byłoby zgodne z jej interesem – Policji, jako instytucji zaufania publicznego.
Zarzuty skargi oparto w istocie na próbie wykazania, że organ - podejmując decyzję o zwolnieniu danego Funkcjonariusza - wykroczył poza granice uznania administracyjnego, w następstwie nie wzięcia pod uwagę pewnych szczególnych acz istotnych okoliczności sprawy. Przemawiały one zdaniem Funkcjonariusza za pozostawieniem go w służbie - do czasu zakończenia postępowania karnego - przyjmując, że wystarczającym środkiem byłoby jego zawieszenie w pełnieniu czynności służbowych - w myśl art. 39 ust. 3 ustawy o Policji.
Argumentacja ta nie jest jednak trafna. Podnoszone okoliczności faktyczne dotyczą kwestii, pozostających w związku z prawdopodobieństwem popełnienia zarzucanych Funkcjonariuszowi przez Prokuratora czynów. To w szczególności problematyka późniejszej zmiany stanowiska organów Prokuratury (uprzednio umorzono śledztwo), oraz przywoływanych okoliczności interwencji, w ramach której doszło do zdarzeń, kwalifikowanych w akcie oskarżenia jako przestępstwo. Wbrew wywodom skargi, okoliczności te nie mogą być oceniane przez organ, właściwy do wydania decyzji o zwolnieniu. Pozostaje to bowiem w kompetencjach sądu powszechnego - uprawnionego wyłącznie do orzekania w przedmiocie uznania Funkcjonariusza winnym popełnienia zarzuconych mu czynów.
Chybiona jest też argumentacja, jakoby pominięto szczególną sytuację Funkcjonariusza, gdzie postawiono mu zarzuty wobec - wedle Funkcjonariusza - "pomówień", kierowanych ze strony osoby, co do której podejmowano interwencję (Zatrzymany), oskarżonej zresztą samej o popełnienie czynów karalnych. Przesłanką wydania decyzji o zwolnieniu nie było bowiem samo kierowanie wobec Funkcjonariusza określonych zarzutów przez Zatrzymanego, lecz okoliczność sformułowania - w tego następstwie - aktu oskarżenia - uznania mianowicie przez Prokuratora, że istniejące w chwili wszczęcia śledztwa lub zebrane w jego toku dane uzasadniają dostatecznie podejrzenie, że czyn popełniła określona osoba - w myśl art. 313 § 1 K.p.k.
Organ administracji – wydając decyzje o zwolnieniu funkcjonariusza ze służby - nie wykroczył w takim przypadku poza granice uznania administracyjnego, wyznaczonego potrzebą ważenia słusznego interesu strony oraz publicznego (tak art. 7 K.p.a.). W granicach swoich kompetencji nie był zobligowany do wyjaśniania (analizowania), podnoszonych w skardze kwestii faktycznych (np. okoliczności interwencji) - w kontekście oceny, czy postawione przez Prokuratora Funkcjonariuszowi zarzuty są zasadne. Wykracza to poza granice zadań organów Policji (obu instancji) - właściwych do orzekania w przedmiocie zwolnienia ze służby.
Nie naruszono więc przepisów postępowania - w kontekście powinności właściwego wyjaśnienia sprawy, czy uzasadnienia stanowiska - ani też przepisu prawa materialnego, zakreślającego uprawnienia organu właściwego do wydania decyzji o zwolnieniu ze służby wobec jej szczególnego interesu - w myśl art. 41 § 2 pkt 5 ustawy o Policji. Organ odwoławczy zasadnie więc utrzymał w mocy orzeczenie wydane w I. instancji – nie uchybiono tym art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. Wyczerpująco odniesiono się do zarzutów odwołania. Wskazano mianowicie, że kwestia zasadności postawionych Funkcjonariuszowi zarzutów nie może być przedmiotem rozważań w tej sprawie.
Bez znaczenia dla wyników sprawy musiała być także podnoszona okoliczność uprzedniego ukarania Funkcjonariusze określoną karą dyscyplinarną – przez Komendanta Powiatowego – wobec tej samej interwencji, gdzie nie uznano za zasadne wydalenia go służby. Zmiana oceny okoliczności sprawy nastąpiła bowiem wobec postawienia Funkcjonariuszowi zarzutów przez Prokuratora. Dopiero to, późniejsze zdarzenie była przesłanką procedowania w sprawie zwolnienia - wobec stosownego wystąpienia Komendanta Powiatowego.
Reasumując, ustalony bezspornie przypadek mógł stanowić przesłankę zwolnienie ze służby - wobec treści art. 42 ust. 1 pkt 5 ustawy o Policji. Formując taką ocenę organy Policji nie naruszyły granic uznania administracyjnego (orzeczenie uznaniowe), w kontekście kryteriów ogólnych, wyznaczonych art. 7 in fine K.p.a. - ważenia interesu publicznego oraz słusznego interesu strony. Z kolei kontrola realizacji konkretnych reguł polityki kadrowej w Policji - gdy nie prowadzi to do oczywistego, nieproporcjonalnego naruszenia ochrony stosowanych wartości i nie ma charakteru dowolnego - nie leży w kompetencjach sądów administracyjnych. To prerogatywa władzy wykonawczej.
Sąd nie spostrzegł więc - z urzędu lub wobec argumentacji skargi - wad
w zaskarżonym akcie, które przemawiałyby za jego wyeliminowaniem z obrotu prawnego.
Z przytoczonych wyżej przyczyn, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło