III SA/Kr 1865/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Zawadzka Sędziowie Sędzia WSA Renata Czeluśniak Asesor WSA Marta Kisielowska (spr.) Protokolant Specjalista Agata Zaręba-Piotrowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 kwietnia 2024 r. sprawy ze skargi A. M. na zarządzenie Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 24 października 2023 r. nr 3086/2023 w przedmiocie odwołania ze stanowiska Dyrektora Szkoły Podstawowej nr [...] w K. I. stwierdza nieważność zaskarżonego zarządzenia Prezydenta Miasta Krakowa, II. orzeka, że zaskarżone zarządzenie Prezydenta Miasta Krakowa wywołuje skutki prawne do chwili prawomocnego zakończenia postępowania sądowoadministracyjnego, III. zasądza od Prezydenta Miasta Krakowa na rzecz A. M. kwotę 797 (siedemset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Zarządzeniem z dnia 24 października 2023 r. Prezydent Miasta Krakowa odwołał z dniem 31 października 2023 r. A. M. (dalej: "skarżąca") ze stanowiska Dyrektora Szkoły Podstawowej nr [...] w K. bez wypowiedzenia (§ 1). Zgodnie z § 2 uzasadnienie stanowi załącznik do zarządzenia. W uzasadnieniu zarządzenia wskazano, że do Urzędu Miasta Krakowa w okresie od sierpnia 2023 r. do dnia wydania zarządzenia, wpłynęły 33 skargi rodziców uczniów na Dyrektora Szkoły Podstawowej nr [...] w K., a także pisma Małopolskiej Kurator Oświaty informujące o nieprawidłowościach w zakresie zarządzania szkołą, interwencje radnych Rady Miasta Krakowa oraz posłów na Sejm. W Szkole Podstawowej nr [...] w K. (dalej też: "SP [...]") od wielu lat funkcjonują oddziały sportowe z zajęciami gimnastyki sportowej. Zgodnie z Wieloletnim Planem Szkolenia Sportowego opracowanym przez Polski Związek Gimnastyczny, uczniowie klas sportowych szkół podstawowych powinni odbywać w tygodniu 5-6 bloków treningowych, liczących średnio po trzy godziny. Tymczasem, uczniowie SP [...], w wyniku działań skarżącej, każdy trening mają podzielony po 1,5 godziny, z których jeden odbywa się na terenie szkoły, a drugi na terenie KS K. Jest to niezgodne z Wieloletnim Planem Szkolenia Sportowego, a także powoduje brak wykorzystania szkolnej hali sportowej w pełnym zakresie. Zgodnie z porozumieniem zawartym z KS K. w dniu 25 października 2019 r. zajęcia z gimnastyki sportowej były prowadzone przez trenerów klubu na terenie KS K. Mimo wybudowania i otwarcia hali sportowej przy SP [...] - w wyniku zaniechań skarżącej - nie zapewniono uczniom możliwości realizacji tych treningów w infrastrukturze szkoły. Wskazane porozumienie nie zostało aneksowane przez skarżącą. Skarżąca wypowiedziała umowę z dnia 26 kwietnia 2019 r., zawartą z KS K., dotyczącą zasad przyszłego użytkowania nowobudowanej sali gimnastycznej dla celów treningowych uczniów SP [...] (zakładającą partycypację w kosztach eksploatacyjnych przez Klub), bez zachowania obowiązku wynikającego z art. 43 ust. 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. ustawy o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2023 r., poz. 344 ze zm., dalej: "u.g.n."). Z inicjatywy skarżącej na terenie szkoły rozpoczął działalność Uczniowski Klub Sportowy [...] (dalej też: "UKS [...]"), którego prezesem jest skarżąca. Skarżąca nie dopełniła obowiązku wynikającego z art. 86 ust. 2 ustawy Prawo oświatowe, nie uzgodniła warunków jego działalności w szkole oraz nie uzyskała w tym zakresie pozytywnej opinii Rady Rodziców. Wymogu tego nie spełnia przekazany przez skarżącą dokument z 13 września 2017 r. O fakcie współpracy z UKS [...] nie zostali poinformowani rodzice, nie zamieszczono o nim informacji w ofercie rekrutacyjnej szkoły. UKS [...] prowadzi zajęcia sportowe na terenie szkolnej hali sportowej w dogodnych dla członków klubu godzinach, przez pięć dni w tygodniu bezpośrednio przed i po zajęciach szkolnych, z naruszeniem u.g.n., obowiązującej procedury GS-54, wyłącznie na podstawie porozumienia z dnia 14 czerwca 2023 r. zawartego pomiędzy skarżącą jako dyrektorem szkoły a skarżącą jako prezesem klubu. Klub ten pobiera opłaty członkowskie, czerpie dotacje ze środków miasta na podstawie umowy o wsparcie realizacji projektu w ramach zadania własnego Gminy Miejskiej Kraków w zakresie sprzyjania rozwojowi sportu w 2023 r., a jednocześnie w sposób uprzywilejowany korzysta bezpłatnie z infrastruktury sportowej szkoły. Tymczasem, znacznie gorsze warunki zaproponowano Klubowi Sportowemu K., który prowadziłby zajęcia dla uczniów szkoły z niewątpliwą korzyścią dla nich. W dalszej części uzasadnienia wskazano, że Wydział Edukacji UMK wezwał skarżącą do: ustalenia zasad współpracy z KS K. i przekazania ich do wiadomości rodzicom uczniów; przeprowadzenia konsultacji oraz wypracowania stanowiska w sprawie wynajmu hali sportowej we współpracy ze wszystkim zainteresowanymi, tj. rodzicami oraz KS K.; ustalenia stawki wynajmu dla KS K. z uwzględnieniem faktu, że wynajem na rzecz Klubu nie ma charakteru komercyjnego, gdyż w jego ramach prowadzone byłyby zajęcia szkolenia sportowego dla uczniów; złożenia wyjaśnień dotyczących braku dopełnienia obowiązku wynikającego z art. 86 ust. 2 Prawa oświatowego; przedstawienia porozumienia między szkołą a UKS [...]. Podniesiono, że przekazane przez skarżącą informacje dają podstawę do stwierdzenia, że działania skarżącej noszą znamiona zmierzających do ograniczenia współpracy z KS K., a faworyzowania UKS [...]. W rezultacie, preferencyjnie traktowani są uczniowie będący członkami UKS [...], gorzej uczniowie będący członkami KS K. Skarżąca zweryfikowała stawki najmu dla KS K., ale nie wykazała się otwartością co do zmiany terminów i godzin wynajmu sali, co w konsekwencji nie miało realnego przełożenia na możliwość zawarcia umowy najmu i prowadzenia szkolenia dla uczniów w hali szkoły w pełnym wymiarze. W toku postępowania stwierdzono również nieprawidłowości w zakresie wynajmu pomieszczeń szkolnych oraz hali sportowej. Nieruchomość stanowiąca własność Gminy Kraków pozostaje w trwałym zarządzie Szkoły Podstawowej nr [...]. W ocenie organu doszło do naruszenia art. 43 ust. 2 pkt 3 u.g.n. w zakresie wynajmu hali na rzecz podmiotów G. sp. z o.o. oraz UKS [...]. Skarżąca zawiadomiła Wydział Skarbu Miasta UMK o umowie zawartej z G. sp. z o.o. 5 października 2023 r., podczas gdy umowa obowiązuje od 5 września 2023 r., a UKS [...] użytkuje nieodpłatnie infrastrukturę sportową szkoły na podstawie porozumienia z dnia 14 czerwca 2023 r. Układając harmonogram zajęć dydaktycznych, skarżąca wybrała preferencyjnie założony przez siebie UKS [...] oraz G. sp. z o.o. Nie poinformowała o zawarciu umowy z G. K. na okres od 1 października 2022 r. do 23 czerwca 2023 r. W ocenie organu działania skarżącej godzą w interes szkoły i powodują destabilizację w jej funkcjonowaniu. W uzasadnieniu Prezydent Miasta Krakowa wskazał ponadto, że Małopolska Kurator Oświaty w piśmie z dnia 9 października 2023 r. wyraziła pozytywną opinię w sprawie odwołania skarżącej ze stanowiska w trybie art. 66 ust. 1 pkt 2 Prawa oświatowego. Zaskarżone zarządzenie zostało wydane w następującym stanie faktycznym. Pismem z dnia 28 lipca 2023 r. Klub Sportowy K. zwrócił się do skarżącej z propozycją ułożenia harmonogramu zajęć dla dzieci. Wskazano, że zaproponowana przez szkołę stawka czynszu jest zbyt wysoka, aby klub mógł ją ponosić. Z pisma z dnia 31 sierpnia 2023 r. SP [...] kierowanego do Wydziału Edukacji UMK wynika, że w związku z uzyskaniem przez szkołę własnej hali sportowej bezprzedmiotowe stało się korzystanie z sal gimnastycznych KS K. Zajęcia w oddziałach sportowych prowadzi dotychczasowa kadra nauczycielska. Pismem z dnia 2 października 2023 r. Dyrektor Wydziału Edukacji UMK zwrócił się do SP [...] o przesłanie dokumentów zawierających wszystkie umowy najmu/użyczenia pomieszczeń szkolnych zawarte od września 2023 r., a także skanu umowy z 2022 r. zawartej z Klubem Sportowym G. W odpowiedzi na wezwanie przekazano skan umowy z dnia 1 października 2022 r. z Stowarzyszeniem G. K., wykaz umów zawartych w roku szkolnym 2023/2024 z: D. J. (prowadzenie sklepiku szkolnego) oraz G. sp. z o.o. zajęcia z gimnastyki sportowej (na czas określony od 5.09.2023 do 31.08.2026 r.); UKS [...] zajęcia sportowe - porozumienie, czas określony od 14.06.2023 do 31.08.2026 r.; H. P. Firma Handlowo-Usługowa "H." (pomieszczenia kuchenne) od 1.09.2022 r. do 31.08.2025 r., G.1 (hol, miejsce pod automat sprzedający napoje) od 1.01.2023 do 31.12.2023; B. sp. z o.o. od 16.02.2022 r. do 31.12.2024 r. (duża sala gimnastyczna); NZOZ K. sp. z o.o. (gabinet pomocy przedlekarskiej/pomieszczenie) od 1.09.2021 do 31.08.2024 r. (użyczenie). Przedłożono również porozumienie o współpracy pomiędzy szkołą a UKS [...]. Z uchwały Rady Rodziców z dnia 13 września 2017 r. wynika, że pozytywnie zaopiniowano działanie Uczniowskiego Klubu Sportowego przy SP nr [...] w K. Na uchwale znajduje się pieczęć Rady Rodziców (bez podpisów). Pismem z dnia 5 października 2023 r. poinformowano skarżącą, że podmiot G. sp. z o.o. rozprzestrzenia nieprawdziwe informacje na temat wybudowanej przy Szkole Podstawowej nr [...] hali sportowej. Wezwano skarżącą do zwrócenia się do podmiotu o natychmiastowe usunięcie nieprawdziwych informacji oraz umieszczenie odpowiedniego sprostowania. Pismem z dnia 6 października 2023 r. SP [...] wezwała G. sp. z o.o. o usunięcie informacji, z których wynika, że hala sportowa szkoły jest halą firmy oraz umieszczenie na stronie internetowej stosownego sprostowania. Pismem dotyczącym harmonogramu wykorzystania hali sportowej przez Klub Sportowy K. skarżąca wskazała, że udostepnienie obiektu podmiotom zewnętrznym nie może w żaden sposób utrudniać lub ograniczać korzystania z hali przez uczniów szkoły. Zaproponowano udostępnienie hali sportowej w godzinach od 15 do 16.30 w dni powszednie. W aktach sprawy znajdują się skargi rodziców dotyczące działania skarżącej związanego z organizacją zajęć w klasach sportowych oraz niewłaściwego zarządzania halą sportową szkoły. Rodzicie skarżyli również na nierówne traktowanie dzieci w kontekście dostępu do sal gimnastycznych. Pismem z dnia 25 września 2023 r. Małopolski Kurator Oświaty przedstawił Prezydentowi Miasta informacje na temat nadzoru pedagogicznego w latach 2020-2023 oraz wnioski wynikające z sześciu kontroli. Kurator zwrócił się do Prezydenta Miasta Krakowa o rozważenie działań zmierzających do odwołania skarżącej w trybie art. 66 ust. 1 pkt 2 Prawa oświatowego. Kurator podniosła, że w przypadku braku uporządkowania opisanych w piśmie spraw, rozważy wszczęcie postępowania z art. 56 ust. 1 Prawa oświatowego. Pismem z dnia 28 września 2023 r. A. M. zwrócił się do Prezydenta Miasta Krakowa o udostepnienie informacji w trybie kontroli poselskiej na podstawie art. 19 ust. 1 ustawy o wykonywaniu mandatu posła i senatora w przedmiocie: czy skarżąca uzyskała wymaganą prawem zgodę na wynajem hali sportowej, czy wpłynęły na skarżącą jakiekolwiek skargi, w jakiej ilości, czego dotyczyły, czy organ planuje podjęcie kroków związanych z nieprawidłowościami związanymi z zarządzeniem obiektem sportowym przez skarżącą, czy skarżąca przedstawiła organowi wyjaśnienia dotyczące działań związanych z halą sportową. W piśmie z dnia 6 października 2023 r. skierowanym do Małopolskiej Kurator Oświaty, Prezydent Miasta Krakowa zwrócił się o wystąpienie z wnioskiem o odwołanie skarżącej w trybie art. 56 ust. 3 ustawy Prawo oświatowe. W uzasadnieniu podniósł, że z uwagi na ustalenia dotyczące nieprawidłowości działań skarżącej, a także zgłaszane przez Małopolskiego Kuratora Oświaty nieprawidłowości, w tym w szczególności stwierdzone uchybienia dotyczące braku podjęcia działań, zmierzających do skutecznego rozpoznania przyczyn zachowania uczennicy, które wzbudzało zaniepokojenie nauczycieli, naruszenie dobra jej rodziny, formułowanie wniosków narażających uczennicę i jej rodzinę na bezpodstawne ingerencje instytucji zewnętrznych oraz wydanych zaleceń, a także deklaracji złożonych w czasie spotkania z Prezydentem Miasta Krakowa, oczekuje na sformułowanie przez Kuratora takiego wniosku. Z pisma z dnia 9 października 2023 r. Małopolskiego Kuratora Oświaty wynika, że traktuje pismo Prezydenta Miasta Krakowa jako wniosek o opinię w trybie art. 66 ust. 1 pkt 2 Prawa oświatowego i wydaje pozytywną opinię w sprawie odwołania skarżącej ze stanowiska Dyrektora SP [...] w czasie roku szkolnego bez wypowiedzenia. W ocenie Małopolskiego Kuratora Oświaty przedstawione okoliczności świadczą o zaistnieniu przypadku szczególnie uzasadnionego, o którym mowa w art. 66 ust. 1 pkt 2 Prawa oświatowego. Pismem z dnia 19 października 2023 r. zastępca Prezydenta Miasta Krakowa zwrócił się do Prezydenta Miasta Krakowa z wnioskiem o odwołanie skarżącej ze stanowiska dyrektora Szkoły Podstawowej nr [...] w K. W uzasadnieniu wskazał, że do UMK od sierpnia 2023 r. wpłynęły 33 skargi rodziców dotyczące niewłaściwej organizacji zajęć sportowych, nieprawidłowości w zakresie zarządzania halą sportową, dyskryminacji uczniów oraz przeprowadzonej wśród uczniów ankiety mającej uzasadnić działania skarżącej. Wskazano, że w wyniku zaniedbań skarżącej nie zawarto umowy z KS K.1, nie udostępniono klubowi hali sportowej, nie zostało aneksowane porozumienia z dnia 25 października 2019 r., mimo że uczniowie klas sportowych szkoły są nadal zawodnikami KS K.1, a znacznej poprawie uległy warunki infrastruktury sportowej. Wypowiedziano bez zachowania obowiązku wynikającego z art. 43 ust. 4 u.g.n. umowę dotyczącą zasad przyszłego użytkowania sali gimnastycznej. Uchwałami z dnia 25 października 2023 r. (podjętymi po wydaniu zaskarżonego zarządzenia) Rada Miasta Krakowa uznała zasadność 21 skarg złożonych na działanie skarżącej jako Dyrektora Szkoły Podstawowej nr [...]. Skargi dotyczyły: organizacji otwarcia nowej hali w dniu 5 września 2023 r. i braku możliwości wystąpienia podczas tej uroczystości przez dzieci klas sportowych, które wcześniej przygotowały pokaz na tę uroczystość, rozdzielenia treningów w klasach sportowych na dwie sesje w ciągu dnia, propozycji zmiany przynależności klubowej, propozycji pokrycia kosztów z tym związanych, braku możliwości uczestnictwa w zawodach sportowych, braku woli współpracy z rodzicami dzieci uczących się w szkole, rozporządzenia halą jak swoja własnością, wypowiedzenia współpracy KS K., działania na szkodę dzieci poprzez zmianę ilości treningów, co uniemożliwia utrzymanie statusu zawodnika wyczynowego, zmuszania dzieci do zmiany trenerów i klubów, utworzenia UKS [...] bez zgody rady rodziców, pogorszenia warunków rozwoju dzieci, mimo wybudowania nowego obiektu sportowego, złej organizacji szkoły, braku dbania o dobro dzieci, nieodpowiedniej organizacji planu zajęć, wykorzystywania hali sportowej do celów prywatnych, braku współpracy z lokalnymi władzami, braku poszanowania praw rodziców, dyskryminacji dzieci nienależących do UKS [...], ankiety stanowiącej kryptoreklamę UKS [...], braku komunikacji z rodzicami. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżąca podniosła zarzut naruszenia art. 66 ust. 1 pkt 2 Prawa oświatowego poprzez odwołanie skarżącej ze stanowiska Dyrektora Szkoły Podstawowej nr [...] w K. w czasie roku szkolnego bez wypowiedzenia, pomimo niespełnienia przesłanki materialnoprawnej określonej w art. 66 ust. 1 pkt 2 Prawa oświatowego wymaganej do odwołania nauczyciela ze stanowiska kierowniczego w szkole bez wypowiedzenia, tj. niezaistnienia "przypadku szczególnie uzasadnionego". W uzasadnieniu skargi wskazała, że w sprawie niewątpliwie nie zaistniała sytuacja szczególnie uzasadniona, a ponadto zarzuty sformułowane przez Prezydenta Miasta Krakowa nie są zasadne, ponieważ nie uwzględniają treści Wieloletniego Planu Szkolenia Sportowego opracowanego przez Polski Związek Gimnastyczny, celu działania Szkolnego Klubu Uczniowskiego [...], który miał zapewnić wszystkim uczniom szkoły (nie tylko uczniom klas oddziałów sportowych) możliwość korzystania z zajęć sportowych w szkole. Zdaniem skarżącej zarzuty Prezydenta Miasta Krakowa dotyczące braku współpracy z Klubem Sportowym K. po pierwsze nie dostrzegają różnicy pomiędzy Klubem Sportowym K. (obecnie w upadłości) oraz Klubem Sportowym K.1, a nadto stanowią zbyt daleko idącą ingerencję w sposób funkcjonowania szkoły. Do skargi skarżąca dołączyła dokumenty: protokół kontroli doraźnej przeprowadzonej przez Kuratorium Oświaty w Krakowie, wykaz umów najmu, dzierżawy, użyczenia na dzień 31 marca 2023 r., wniosek o wyrażenie zgody na zawarcie umów najmu i użyczenia w okresie od 1 września 2023 r. do 31 sierpnia 2024 r., Wieloletni Program Szkolenia Sportowego w gimnastyce sportowej kobiet, Wieloletni Program Szkolenia Sportowego w gimnastyce sportowej mężczyzn, arkusz organizacyjny na rok szkolny 2020/2021 wraz z pozytywną opinią ZNP, arkusz organizacyjny na rok szkolny 2022/2023 z pozytywną opinią ZNP, arkusz organizacyjny na rok szkolny 2023/2024 wraz z pozytywną opinią ZNP, porozumienie z dnia 19 października 2019 r. pomiędzy Szkołą Podstawową nr [...] a Klubem Sportowym K., wydruk KRS dla Klubu Sportowego K. w upadłości, wydruk KRS dla Klubu Sportowego K.1, pismo z dnia 13 czerwca 2023 r. Zarządu Infrastruktury Sportowej w Krakowie, umowę użyczenia sali gimnastycznej przez Szkołę Podstawową nr [...], korespondencję mailową dotyczącą wypowiedzenia umowy z KS K., wypowiedzenie umowy, uchwałę Rady Rodziców SP nr [...] na temat działalności nowych organizacji na terenie szkoły z dnia 13 września 2017 r., pismo z dnia 26 września 2019 r. Skarżąca wniosła o przeprowadzenie dowodu z dołączonych do skargi dokumentów. W oparciu o podniesione zarzuty skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonego zarządzenia w całości, zasądzenie od organu administracji publicznej na rzecz strony skarżącej zwrotu kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw, w tym kosztów obejmujących wynagrodzenie ustanowionego w sprawie adwokata, według norm prawem przepisanych. W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta Krakowa podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego zarządzenia, wniósł o oddalenie skargi oraz zasądzenie na rzecz organu zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. W dniu 16 kwietnia 2024 r. pełnomocnik skarżącej złożył załącznik do protokołu rozprawy, w którym podtrzymał dotychczasowe twierdzenia, wnioski i oświadczenia oraz podniósł naruszenie formalnych przesłanek odwołania nauczyciela ze stanowiska kierowniczego na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 2 Prawa oświatowego. W ocenie skarżącej pismo Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 6 października 2023 r. nie stanowi zasięgnięcia opinii Małopolskiego Kuratora Oświaty, lecz oczekiwanie, aby Małopolska Kurator Oświaty wystąpiła z wnioskiem w trybie art. 56 ust. 3 Prawa oświatowego. W rezultacie, w ocenie skarżącej nie doszło do spełnienia wymogu formalnego, o którym mowa w art. 66 ust. 1 pkt 2 Prawa oświatowego, a nadto nie zaistniały przesłanki materialnoprawne do zastosowania powołanego przepisu. Skarżąca zarzuciła ponadto zaskarżonemu zarządzeniu naruszenie art. 2 Konstytucji RP oraz art. 16 Kodeksu Dobrej Praktyki Administracyjnej. Skarżąca podniosła, że Prezydent Miasta Krakowa nie umożliwił zapoznania się z zarzutami niezadowolonych rodziców, skarżąca nie miała także wiedzy o zgromadzonych w aktach dokumentach. Do załącznika do protokołu rozprawy dołączyła dokumenty wnosząc o przeprowadzenie dowodu z ich treści. Sąd postanowił dopuścić dowód z dokumentów dołączonych do skargi, oddalić wniosek o przeprowadzenie dowodów dołączonych do załącznika protokołu rozprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje: Skarga zasługiwała na uwzględnienie. Materialnoprawną podstawę zaskarżonego zarządzenia stanowił art. 66 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (tj. Dz. U. z 2023 r., poz. 900, dalej: "Prawo oświatowe"), zgodnie z którym: organ, który powierzył nauczycielowi stanowisko kierownicze w szkole lub placówce w przypadkach szczególnie uzasadnionych, po zasięgnięciu opinii kuratora oświaty, a w przypadku szkoły i placówki artystycznej oraz placówki, o której mowa w art. 2 pkt 8, dla uczniów szkół artystycznych prowadzonej przez jednostkę samorządu terytorialnego - ministra właściwego do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego, może odwołać nauczyciela ze stanowiska kierowniczego w czasie roku szkolnego bez wypowiedzenia. Zgodnie z art. 66 ust. 2 Prawo oświatowe opinię, o której mowa w ust. 1 pkt 2, wydaje się w terminie 21 dni od dnia otrzymania wystąpienia organu, o którym mowa w ust. 1. Zgodnie z powołanym w zaskarżonym zarządzeniu art. 86 ust. 2 Prawa oświatowego podjęcie działalności w szkole lub placówce przez stowarzyszenie lub inną organizację, o których mowa w ust. 1, wymaga uzyskania zgody dyrektora szkoły lub placówki, wyrażonej po uprzednim uzgodnieniu warunków tej działalności oraz po uzyskaniu pozytywnej opinii rady szkoły lub placówki i rady rodziców. Jak stanowi art. 43 ust. 2 pkt 3 u.g.n. jednostka organizacyjna ma prawo, z zastrzeżeniem ust. 6, korzystania z nieruchomości oddanej w trwały zarząd, a w szczególności do: oddania nieruchomości lub jej części w najem, dzierżawę albo użyczenie na czas nie dłuższy niż czas, na który został ustanowiony trwały zarząd, z równoczesnym zawiadomieniem właściwego organu i organu nadzorującego, jeżeli umowa jest zawierana na czas oznaczony do 3 lat, albo za zgodą tych organów, jeżeli umowa jest zawierana na czas oznaczony dłuższy niż 3 lata lub czas nieoznaczony, jednak na okres nie dłuższy niż czas, na który został ustanowiony trwały zarząd; zgoda jest wymagana również w przypadku, gdy po umowie zawartej na czas oznaczony strony zawierają kolejne umowy, których przedmiotem jest ta sama nieruchomość. Zgodnie natomiast z art. 43 ust. 4 u.g.n. jednostka organizacyjna ma prawo wypowiedzenia, za zgodą organu nadzorującego, każdej umowy najmu, dzierżawy i użyczenia nieruchomości lub jej części, obciążających nieruchomość objętą trwałym zarządem, z zachowaniem trzymiesięcznego terminu wypowiedzenia. W niniejszej sprawie niesporne były następujące okoliczności faktyczne: 33 rodziców dzieci uczęszczających do Szkoły Podstawowej nr [...] złożyło do Rady Miasta Krakowa skargi na działanie skarżącej jako Dyrektora placówki. Bezsporną okolicznością jest również, że z inicjatywy skarżącej na terenie szkoły działa Uczniowski Klub Sportowy [...], który na podstawie zawartego ze szkołą porozumienia prowadzi zajęcia sportowe w hali sportowej szkoły przez pięć dni w tygodniu, bezpośrednio przed rozpoczęciem lekcji oraz po ich zakończeniu. Z akt sprawy wynika, że klub nie ponosi odpłatności za korzystanie ze szkolnej hali sportowej. Niesporne jest również, że skarżąca nie zawiadomiła Prezydenta Miasta Krakowa o zawarciu pierwszej umowy z podmiotem G. sp. z o.o. oraz pierwszego porozumienia z Uczniowskim Klubem Sportowym [...] zgodnie art. 43 ust. 2 pkt 3 u.g.n. Co więcej, z opóźnieniem wystąpiła o wyrażenie zgody na wynajem korytarza szkolnego z A. H. G. Niesporne jest również, że uchwały Rady Miasta Krakowa uwzględniające skargi rodziców zostały podjęte po wydaniu zaskarżonego zarządzenia, a zatem nie mogły stanowić podstawy odwołania skarżącej ze stanowiska. W niniejszej sprawie okolicznością sporną była ocena działań skarżącej jako Dyrektora Szkoły Podstawowej nr [...], a w konsekwencji ocena zaistnienia przesłanek do odwołania skarżącej ze stanowiska w trybie art. 66 ust. 1 pkt 2 Prawa oświatowego. Sporna była ocena w szczególności zasad udostępniania hali sportowej UKS [...] oraz innym podmiotom powiązanym ze skarżącą (G. K.), a także ocena współpracy skarżącej z Klubem Sportowym K. Okolicznością sporną było także prawidłowe zastosowanie przez Prezydenta Miasta Krakowa procedury odwołania dyrektora szkoły w trybie art. 66 ust. 1 pkt 2 Prawa oświatowego, w postaci poprzedzenia odwołania skarżącej z funkcji Dyrektora Szkoły Podstawowej nr [...] wystąpieniem do Małopolskiego Kuratora Oświaty o opinię. Niesporną okolicznością jest bowiem, że w piśmie z dnia 6 października 2023 r. skierowanym do Małopolskiego Kuratora Oświaty, Prezydent Miasta Krakowa wskazał, że oczekuje wystąpienia przez Kuratora Oświaty z wnioskiem o odwołanie skarżącej w trybie art. 56 ust. 3 Prawa oświatowego. W uzasadnieniu wniosku przytoczono okoliczności, które następnie zostały powołane w uzasadnieniu zaskarżonego zarządzenia. Niesporne jest również, że w piśmie z dnia 9 października 2023 r. Małopolska Kurator Oświaty poinformowała Prezydenta Miasta Krakowa, że kwalifikuje pismo jako wystąpienie o wydanie opinii, o której mowa w art. 66 ust. 1 pkt 2 Prawa oświatowego i w tym zakresie wydaje pozytywną opinię w sprawie odwołania skarżącej ze stanowiska Dyrektora Szkoły Podstawowej nr [...] w czasie trwania roku szkolnego ze skutkiem natychmiastowym. W ocenie Kurator Oświaty wskazane w piśmie okoliczności świadczą o zaistnieniu przypadku szczególnie uzasadnionego, o którym mowa w przepisie. Należy zatem w pierwszej kolejności odnieść się do zarzutów naruszenia przepisów postępowania. Z treści art. 66 ust. 1 pkt 2 Prawa oświatowego wynika, że opinia kuratora oświaty nie ma charakteru wiążącego. W doktrynie wskazuje się, że zwracając się o opinię do kuratora oświaty w trybie art. 66 ust. 1 pkt 2 Prawa oświatowego, organ powinien przedłożyć kuratorowi treść zarządzenia oraz jego uzasadnienie (por. M. Pilich, Prawo oświatowe. Komentarz, wydanie III, WKP 2022, LEX). W niniejszej sprawie Prezydent Miasta Krakowa wskazał, że oczekuje wystąpienia przez Małopolską Kurator Oświaty z wnioskiem o odwołanie skarżącej w trybie art. 56 ust. 3 Prawa oświatowego, który stanowi, że jeżeli dyrektor szkoły lub placówki nie usunie w wyznaczonym terminie uchybień, o których mowa w ust. 1, nie opracuje lub nie wdroży w określonych w harmonogramie terminach programu poprawy efektywności kształcenia lub wychowania albo nie uwzględni w tym programie zgłoszonych uwag i wniosków, organ sprawujący nadzór pedagogiczny występuje do organu prowadzącego szkołę lub placówkę z wnioskiem o odwołanie dyrektora szkoły lub placówki z końcem albo w czasie roku szkolnego bez wypowiedzenia. Wniosek złożony w tej sprawie przez organ sprawujący nadzór pedagogiczny jest wiążący dla organu prowadzącego szkołę lub placówkę. W rezultacie, należy stwierdzić, że z treści pisma Prezydenta Miasta Krakowa wynika, że zmierzał do odwołania skarżącej w czasie trwania roku szkolnego, jednakże w oparciu o inną podstawę prawną, przewidującą inne przesłanki odwołania dyrektora szkoły, niż te określone w art. 66 ust. 1 pkt 2 Prawa oświatowego. W rezultacie, mimo zawarcia przez Prezydenta Miasta Krakowa w piśmie z dnia 6 października 2023 r. uzasadnienia, które następnie znalazło się w uzasadnieniu zaskarżonego zarządzenia, należy stwierdzić, że wydanie zarządzenia nie zostało poprzedzone zwróceniem się o wydanie przez kuratora oświaty opinii w trybie stanowiącego podstawę działania Prezydenta Miasta Krakowa art. 66 ust. 1 pkt 2 Prawa oświatowego. W rezultacie, brak było podstaw do wydania zarządzenia w przedmiocie odwołania skarżącej z funkcji dyrektora na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 2 Prawa oświatowego z uwagi na brak spełnienia warunków formalnych wskazanych w przepisie. W orzecznictwie (wydanym w oparciu o poprzednio obowiązujące przepisy Prawa oświatowego) wskazuje się, że wystąpienie organu prowadzącego szkołę do kuratora oświaty powinno być szczegółowo uzasadnione i wyjaśnione (por. wyrok NSA z dnia 8 lutego 2011 r., I OSK 1928/10). W rezultacie, w ocenie Sądu w przedmiotowym wystąpieniu powinna znaleźć się zarówno podstawa prawna odwołania dyrektora placówki, jak i uzasadnienie, że w sprawie zaistniał przypadek "szczególnie uzasadniony". Dopiero bowiem w sytuacji spełnienia tych wymogów formalnych, byłoby możliwe rzeczywiste wydanie opinii przez kuratora (po zapoznaniu się z okolicznościami uzasadniającymi odwołanie dyrektora w trybie natychmiastowym), a nie opinii o charakterze blankietowym (bez poznania motywów zastosowania wskazanego trybu). W niniejszej sprawie Małopolskiemu Kuratorowi Oświaty zostało przedstawione uzasadnienie wniosku, jednakże z treści pisma kierowanego do Kuratora nie wynika, aby Prezydent Miasta Krakowa zmierzał do odwołania skarżącej w trybie art. 66 ust. 1 pkt 2 Prawa oświatowego. Podnieść należy, że w doktrynie wskazuje się, że naruszenie przepisów proceduralnych powinno skutkować stwierdzeniem nieważności zarządzenia (por. M. Pilich, Prawo oświatowe. Komentarz, wydanie III, WKP 2022, LEX). Wskazać także należy, że uzasadnienie zaskarżonego zarządzenia nie zostało podpisane przez Prezydenta Miasta Krakowa, co również powoduje jego wadliwość. Odnosząc się do podniesionych w czasie rozprawy zarzutów naruszenia art. 2 Konstytucji oraz art. 16 Kodeksu Dobrej Praktyki Administracyjnej, wskazać należy, że w orzecznictwie sądów administracyjnych zasadnie wskazuje się, że brak zastosowania przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (por. wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 24 stycznia 2023 r., II SA/Rz 1025/22) nie oznacza, że organ może w postępowaniu poprzedzającym zarządzenie o odwołaniu nauczyciela ze stanowiska dyrektora działać dowolnie, bez jakichkolwiek reguł. Zgodnie bowiem z art. 2 Konstytucji RP Rzeczpospolita Polska jest demokratycznym państwem prawnym, urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej. Stosownie natomiast do art. 7 Konstytucji RP, organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa. Podnieść należy, że powołany przez skarżącą art. 16 Kodeksu Dobrej Praktyki Administracyjnej nie ma charakteru wiążącego, a zatem nie mógł zostać naruszony przez organ przy wydaniu zaskarżonego zarządzenia, ani być podstawą zapewnienia skarżącej czynnego udziału w postępowaniu. Należy również wskazać, że art. 41 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej (Dz.U.UE. C. z 2007 r. Nr 303, str. 1 z późn. zm.), który gwarantuje jednostce prawo do bycia wysłuchanym przed organem administracji publicznej również nie może mieć zastosowania w sprawie. Zgodnie bowiem z art. 51 ust. 1 Karty znajduje ona zastosowanie do państw członkowskich wyłącznie w zakresie, w jakim stosują one prawo Unii. Tymczasem, będące podstawą prawną zaskarżonego zarządzenia przepisy Prawa oświatowego nie są objęte zakresem regulacji ze strony prawa unijnego, a zatem brak było podstaw do zastosowania przedmiotowej regulacji przez Prezydenta Miasta Krakowa. Podkreślić jednak należy, że w postępowaniu o odwołanie z funkcji dyrektora szkoły w trybie natychmiastowym powinny być skarżącej zapewnione podstawowe gwarancje w postaci prawa do bycia wysłuchaną oraz prawa do odniesienia się do stawianych skarżącej zarzutów. Zdaniem Sądu tkwią one immanentnie w zasadzie demokratycznego państwa prawnego i nawet bez istnienia szczegółowej regulacji w tym zakresie powinny zostać zastosowane przez organ. Sąd podziela prezentowany w doktrynie pogląd, w świetle którego zasady prawdy obiektywnej, interesu społecznego, słusznego interesu obywateli, a także zasada wysłuchania wyrażają wartości ogólne dla całego systemu prawa, a zatem wartości, na których opiera się cały porządek prawny (por. M. Zdyb, J. Stelmasiak, Zasady ogólne kodeksu postępowania administracyjnego. Orzecznictwo Sądu Administracyjnego z komentarzem, Lublin 1992, s. 5-6), a w rezultacie powinny być realizowane we wszystkich postępowaniach prowadzonych przez organy administracji publicznej z udziałem podmiotów zewnętrznych. W rezultacie, za zasadne Sąd uznał zarzuty pozbawienia skarżącej prawa do bycia wysłuchaną. Zaznaczyć jednak należy, że postępowanie określone w art. 66 ust. 1 pkt 2 Prawa oświatowego z istoty rzeczy ma przebiegać szybko, tak aby możliwa była reakcja na sytuację zagrażającą funkcjonowaniu szkoły, dająca podstawę do odwołania dyrektora placówki w czasie trwania roku szkolnego ze skutkiem natychmiastowym. Zdaniem Sądu w niniejszej sprawie nie zostały również spełnione materialnoprawne przesłanki zastosowania art. 66 ust. 1 pkt 2 Prawa oświatowego, ponieważ z uzasadnienia zaskarżonego zarządzenia, ani z akt sprawy nie wynika, aby zaistniał "szczególnie uzasadniony przypadek" dający możliwość odwołania skarżącej z funkcji Dyrektora SP [...] ze skutkiem natychmiastowym w czasie trwania roku szkolnego. Nie budzi wątpliwości Sądu, że w sprawie doszło do naruszenia przepisów u.g.n. (brak zawiadomienia organu o zawarciu umów najmu w terminie, brak zgody na wypowiedzenie umowy) oraz Prawa oświatowego (w zakresie braku wyraźnej zgody Rady Rodziców na powołanie UKS [...]), nie budzi również wątpliwości Sądu istnienie rozbieżności pomiędzy częścią rodziców a skarżącą w zakresie zapatrywań na zarządzanie szkołą, w tym w szczególności organizowanie szkolenia sportowego w gimnastyce sportowej, współpracy z Klubem Sportowym K. oraz K.1, a także udostępnianiem hali sportowej szkoły bez wynagrodzenia Uczniowskiemu Klubowi Sportowemu [...], którego skarżąca jest prezesem, w dogodnych dla klubu godzinach z pominięciem innych podmiotów. Naruszenie przepisów u.g.n., czy też Prawa oświatowego, ani istnienie rozbieżności zapatrywań na zarządzanie szkołą pomiędzy rodzicami a skarżącą, nie dawały jednakże podstawy do zastosowania art. 66 ust. 1 pkt 2 Prawa oświatowego, ponieważ Prezydent Miasta Krakowa nie wykazał (a taka okoliczność nie wynika również ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego), aby w sprawie zaistniała konieczność odwołania skarżącej ze stanowiska "tu i teraz", czyli nie wykazał zaistnienia okoliczności nagłych, uzasadniających odwołanie dyrektora ze stanowiska w czasie trwania roku szkolnego ze skutkiem natychmiastowym (por. wyrok NSA z dnia 15 grudnia 2022 r., III OSK 7194/21). Należy wskazać, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego pojęcie "szczególnie uzasadnionych przypadków" winno być rozumiane wąsko i oznaczać takie sytuacje, w których nie jest możliwe spełnianie przez nauczyciela funkcji kierowniczej, a konieczność natychmiastowego przerwania jego czynności zachodzi ze względu na zagrożenie interesu publicznego, ponieważ naruszenie prawa przez dyrektora jest na tyle istotne, że nie pozwala na dalsze wykonywanie obowiązków przez daną osobę, a stwierdzone w jej pracy uchybienia mogą prowadzić do destabilizacji funkcjonowania szkoły, a przy tym nie ulega wątpliwości, że dyrektor utracił zdolność wykonywania powierzonej mu funkcji z przyczyn etycznych lub rażącej niekompetencji w realizacji spoczywających na nim obowiązków (por. wyrok NSA z dnia 17 listopada 2023 r., III OSK 2803/21). Jak słusznie wskazał Naczelny Sąd Administracyjny (por. wyrok z dnia 18 kwietnia 2023 r., III OSK 7392/21): "szczególnie uzasadniony przypadek" może dotyczyć tylko sytuacji zupełnie wyjątkowych, nadzwyczajnych i nagłych, kiedy organ uprawniony do wydania zarządzenia w sprawie odwołania ma prawo ocenić czy dalsze pełnienie funkcji kierowniczej w szkole lub placówce oświatowej stanowi istotne zagrożenie dla funkcjonowania tych jednostek lub z jakichkolwiek innych, obiektywnie ważnych przyczyn jest nie do przyjęcia. W orzecznictwie wskazuje się następujące przykłady "szczególnie uzasadnionego przypadku" dającego podstawę do odwołania dyrektora placówki w trybie art. 66 ust. 1 pkt 2 Prawa oświatowego ze skutkiem natychmiastowym, w czasie trwania roku szkolnego: kradzież (np. alkoholu) przez dyrektora (wicedyrektora) w sklepie; błędy organizacyjne, które postawiły placówkę w stan zagrożenia likwidacją; poniżanie, upokarzanie i ignorowanie pracownika oraz wykorzystanie pracowników do przeprowadzenia remontu w mieszkaniu dyrektora; zaniedbania w nadzorze nad pracownikami skutkujące molestowaniem seksualnym podopiecznych; notoryczne nieregulowanie zobowiązań finansowych szkoły; długotrwała choroba uniemożliwiająca wykonywanie funkcji kierowniczej, która negatywnie wpływa na szkołę, powodując jej dezorganizację (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 28 maja 2019 r. sygn. akt I OSK 1884/17; z 14 listopada 2018 r. sygn. akt I OSK 22/17; z 29 czerwca 2017 r. sygn. akt I OSK 109/17), stosowanie mobbingu przez dyrektora, konflikt z większością grona pedagogicznego (por. wyrok NSA z dnia 1 grudnia 2022 r., III OSK 1641/21). Nie budzi wątpliwości Sądu, że żaden z zarzutów stawianych skarżącej nie dawał podstawy do zastosowania trybu odwołania skarżącej ze stanowiska dyrektora w czasie trwania roku szkolnego w oparciu o normę zawartą w art. 66 ust. 1 pkt 2 Prawa oświatowego. Należy zwrócić uwagę, że w zaskarżonym zarządzeniu Prezydent Miasta Krakowa wskazał na nieetyczną postawę skarżącej, niezadowolenie rodziców, faworyzowanie UKS [...] kosztem Klubu Sportowego K., wpływ postawy skarżącej na społeczny odbiór szkoły, a w konsekwencji destabilizowanie prac szkoły. W ocenie organu zarzuty są tak poważne, że uzasadniają odwołanie skarżącej ze stanowiska ze skutkiem natychmiastowym. Prezydent Miasta Krakowa nie wyjaśnił jakiego rodzaju działania skarżącej dają podstawę do twierdzenia, że nie jest możliwe dalsze sprawowanie przez skarżącą stanowiska Dyrektora SP [...]. Podkreślić należy, że przypadki szczególnie uzasadnione nie są to przypadki, które w subiektywnym odczuciu organu prowadzącego mają charakter szczególny, tylko takie, które obiektywnie powodują destabilizację placówki pod względem dydaktycznym, wychowawczym, czy oświatowym, a jedyną możliwością zapobiegnięcia takiej sytuacji jest odwołanie dyrektora w trakcie roku szkolnego (por. wyrok NSA z dnia 23 marca 2022 r., III OSK 2784/21). Negatywna ocena działalności dyrektora szkoły przez organ prowadzący, zaniedbania dotyczące organizacji pracy szkoły, zwłaszcza odmienna koncepcja prowadzenia placówki oświatowej, czy też konflikt z organem prowadzącym szkołę, dyrektorem szkoły lub współpracownikami nie mieszczą się w pojęciu szczególnie uzasadnionych przypadków i nie uzasadniają odwołania osoby sprawującej funkcję kierowniczą w szkole szkoły w czasie roku szkolnego bez wypowiedzenia (por. wyrok NSA z dnia 20 października 2022 r., III OSK 6593/21). Sąd dostrzega zaistniały pomiędzy skarżącą a rodzicami konflikt, jednakże z uwagi na fakt, że dotyczył on tylko części rodziców (zgodnie z wskazaniami organu 33 rodziców złożyło skargi, a szkoła liczy ponad 500 uczniów), nie doszło do paraliżu i braku możliwości funkcjonowania szkoły. Co więcej, z treści zarządzenia, ani z akt sprawy nie wynika, aby konflikt pomiędzy skarżącą a Klubem Sportowym K. spowodował brak realizacji szkolenia, nie wynika również, aby działania skarżącej zagroziły płynności finansowej szkoły. Mając na względzie powyższe Sąd stwierdził, że zaskarżone zarządzenie zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania oraz prawa materialnego, a w konsekwencji na podstawie art. 147 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634, dalej: "p.p.s.a.") stwierdził nieważność zaskarżonego zarządzenia. Zgodnie z art. 106 § 3 p.p.s.a. sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania. Istota uzupełniającego postępowania dowodowego polega na jego przeprowadzeniu w sytuacji, gdy brak dowodu z dokumentu uniemożliwia lub znacznie utrudnia ocenę zgodności z prawem stanu faktycznego ustalonego przez organ (por. wyrok NSA z 28.08.2020 r., I GSK 199/18, CBOSA). Celem postępowania dowodowego, o którym mowa w art. 106 § 3 p.p.s.a., nie jest ponowne ustalenie stanu faktycznego w sprawie administracyjnej lecz ocena, czy organy administracji ustaliły ten stan zgodnie z regułami obowiązującymi w procedurze administracyjnej, a następnie – czy dokonały prawidłowej subsumcji ustalonego stanu faktycznego do dyspozycji przepisów prawa materialnego. Przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego z dokumentu przez sąd jest dopuszczalne wówczas, gdy postulowany (bądź dopuszczony z urzędu) dowód pozostaje w związku z oceną legalności zaskarżonego aktu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 października 2005 roku, sygn. akt II GSK 164/05, CBOSA). Na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. Sąd przeprowadził dowód z dołączonych do skargi dokumentów, a oddalił wniosek o przeprowadzenie dowodu z dołączonych do załącznika protokołu rozprawy dokumentów stwierdzając, że nie pozostają one w związku z oceną legalności zaskarżonego zarządzenia. Zgodnie z art. 152 § 1 p.p.s.a. w razie uwzględnienia skargi na akt lub czynność, nie wywołują one skutków prawnych do chwili uprawomocnienia się wyroku, chyba że sąd postanowi inaczej. Powyższa regulacja wprowadza zasadę niewywoływania przez uchylony akt lub czynność skutków prawnych, dopuszczając jednocześnie odstępstwo od jej zastosowania, gdy sąd postanowi inaczej. W punkcie II wyroku Sąd orzekł, że zaskarżone zarządzenie wywołuje skutki prawne do chwili uprawomocnienia się wyroku, uznając, że jest to niezbędne w celu zapewnienia prawidłowego funkcjonowania Szkoły Podstawowej nr [...] w K. do czasu prawomocnego zakończenia postępowania sądowoadministracyjnego. O kosztach postępowania Sąd orzekł w punkcie III wyroku, zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik postępowania, na podstawie art. 200 p.p.s.a. w związku z art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. (tj. Dz. U. z 2023 r., poz. 1964).