II SA/Wr 831/12
WyrokWSA we Wrocławiu2013-01-30
Skład orzekający: Sędzia NSA Zygmunt Wiśniewski, Sędzia WSA Władysław Kulon, Sędzia WSA Alicja Palus
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona postępowania administracyjnego, która nie wykazała ważnego interesu prawnego, może żądać od organu wydania uwierzytelnionych kopii dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, jeśli oryginały tych dokumentów nie znajdują się w posiadaniu organu?Ratio decidendi
Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo odmówiły wydania uwierzytelnionych kopii dokumentów, ponieważ strona nie wykazała ważnego interesu prawnego, a ponadto oryginały dokumentów nie znajdowały się w posiadaniu organu, co uniemożliwiało ich uwierzytelnienie. Prawo do żądania uwierzytelnionych odpisów z akt sprawy na podstawie art. 73 § 2 k.p.a. wymaga wykazania ważnego interesu, a nie tylko statusu strony postępowania.Stan faktyczny
K. R. złożył wniosek o wydanie z akt sprawy uwierzytelnionych kopii dokumentów dotyczących adaptacji strychu. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił, wskazując na brak oryginałów dokumentów w aktach. Po zażaleniu, D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał postanowienie w mocy, podkreślając brak ważnego interesu prawnego po stronie K. R. oraz brak oryginałów dokumentów. K. R. zaskarżył postanowienie do WSA we Wrocławiu, zarzucając naruszenie prawa i domagając się uchylenia postanowienia. WSA oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Zygmunt Wiśniewski Sędziowie: Sędzia WSA Władysław Kulon Sędzia WSA Alicja Palus (spr.) Protokolant: Starszy asystent sędziego Katarzyna Grott po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 30 stycznia 2013 r. sprawy ze skargi K. R. na postanowienie D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia[...] r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wydania z akt sprawy uwierzytelnionych kopii dokumentów oddala skargę.
Postanowieniem z dnia [...] r. Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta W. działając na podstawie art. 74 § 2 kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r.
- Prawo budowlane (t.j. Dz. U. Nr 243 z 2010 r. poz. 1623) odmówił K.R. wydania z akt sprawy uwierzytelnionych kopii dokumentów wskazanych we wniosku z dnia 2 maja 2012 r. w punkcie 1-6.
Z uzasadnienia tego orzeczenia wynika, że w dniu 2 maja 2012 r. do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowalnego dla miasta W. wpłynął wniosek K. R. o wydanie z akt sprawy uwierzytelnionych kserokopii dokumentów: ,,projektu technicznego formatu A-4 z widoczną tabliczką, projektu techniczno-roboczego adaptacji strychu na cele mieszkalne w budynku przy
ul. M. [...], rysunku formatu A3 ,,rzut antresoli", rysunku formatu A3 ,,rzut mieszkania", decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...] r., decyzji o przydziale lokalu mieszkalnego z dnia [...] r.
Jednocześnie organ orzekający wyjaśnił w uzasadnieniu, że w aktach administracyjnych prowadzonego przez organ postępowania administracyjnego w sprawie robót budowlanych obejmujących adaptację części strychu na lokal mieszkalny nr [...] w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ulicy M. [...] we W. brak jest oryginałów dokumentów wskazanych we wniosku a organ dysponuje jedynie kopiami sporządzonymi z dostarczonej i posiadanej przez inwestora dokumentacji dotyczącej przedmiotowej adaptacji, ponadto część znajdujących się w aktach spawy kopii sporządzono z kopii dokumentów (posiadanych przez inwestora). Mając to uwadze organ uznał, iż niemożliwe jest wydanie z akt sprawy uwierzytelnionych kopii żądanych dokumentów.
W dalszej części uzasadnienia Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta W. wskazał, że w toku prowadzonego postępowania pismem z dnia
[...] r. zwracał się do Wydziału Architektury i Budownictwa Urzędu Miejskiego W. o przekazanie dokumentacji archiwalnej dotyczącej przedmiotowej inwestycji. W przekazanych przez organ aktach nie było dokumentacji technicznej dotyczącej adaptacji części strychu w budynku przy ulicy M. [...] na lokal mieszkalny. W aktach znajdowało się m.in. postanowienie Prezydenta W. nr [...] z dnia [...] r. odmawiające P. R. wydania uwierzytelnionego odpisu protokołu odbioru robót adaptacji strychu wraz z kopią dokumentacji technicznej. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, iż w aktach archiwalnych urzędu brak jest żądanych dokumentów. W rzeczonej teczce znajdowały się również liczne pisma w których informowano P. R. jak również K. R. o braku w archiwum Urzędu Miejskiego W. dokumentacji technicznej przedmiotowej adaptacji strychu.
Opisane powyżej postanowienie zostało zaskarżone w toku instancyjnym przez K. R., który w zażaleniu zwrócił się o uchylenie tego orzeczenia oraz nakazanie Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego dla miasta W. wydania z akt sprawy uwierzytelnionych kopii żądanych przez niego dokumentów na podstawie art. 73 § 2 kodeksu postępowania administracyjnego.
W uzasadnieniu zażalenia K. R. zarzucił, że dokumenty wskazane przez niego we wniosku z dnia 2 maja 2012 r. w punktach 1-6 to rysunki-szkice ,,rzekomej" adaptacji strychu na posesji przy ul. A. M. [...] we W. i zostały dostarczone przez inwestora – J. K. oraz dołączone do akt sprawy zamiast właściwej dokumentacji technicznej. W ocenie wnoszącego zażalenie rysunki te nie posiadają akceptacji właściwego organu administracji architektoniczno-budowlanej i nie stanowią podstawy dla wydania pozwolenia nie budowę, a sporządzone zostały dla potrzeb bieżącego postępowania. Zdaniem K. R. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta W. przyjmując te materiały w poczet akt sprawy nadał im rangę dokumentów, a twierdzenia o braku oryginałów dokumentacji technicznej świadczą o bezradności organu nadzoru budowalnego. W uznaniu wnoszącego zażalenie wszystko, co w tej chwili stanowi materiał sprawy podlega przepisom regulującym kwestię udostępniania akt na podstawie art. 73 § 2 kpa, przy czym organ prowadzący postępowanie miał obowiązek uwierzytelnić przyjmowane dokumenty, a obecnie powinien uwierzytelnić żądane dokumenty za zgodność z dokumentami znajdującymi się w aktach sprawy", niezależnie od formy, w jakiej się znajdują.
Po rozpatrzeniu zażalenia D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...]r. Nr [...] wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kodeksu postępowania administracyjnego utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
W jego uzasadnieniu organ odwoławczy przedstawił stan faktyczny sprawy, stwierdzając jednocześnie, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa.
Ponadto wyjaśnił, że podstawę prawną zaskarżonego postanowienia stanowił
art. 74 § 2 zgodnie z którym odmowa umożliwienia stronie przeglądania akt sprawy, sporządzania z nich notatek, kopii i odpisów, uwierzytelnienia takich kopii i odpisów lub wydania uwierzytelnionych odpisów następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie.
Organ podkreślił, iż zgodnie z art. 73 § 1 kpa w każdym stadium postępowania, jak również po jego zakończeniu organ administracji publicznej obowiązany jest umożliwić stronie przeglądanie akt sprawy oraz sporządzanie z nich notatek, kopii i odpisów. Strona może żądać uwierzytelnienia sporządzonych przez siebie odpisów lub kopii akt sprawy albo wydania jej z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów, o ile jest to uzasadnione ważnym interesem strony (§ 2).
Uzyskiwanie uwierzytelnionych odpisów lub kopii pozostaje pod kontrolą organu administracji, ponieważ powstają wtedy nowe dokumenty, które mogą być wykorzystywane poza prowadzonym postępowaniem. Z tego właśnie powodu art. 73 § 2 k.p.a. odnośnie uwierzytelniania odpisów z akt sprawy stawia wymaganie wykazania przez stronę ważnego interesu w uzyskaniu takiego dokumentu. Żądając wydania z
akt sprawy uwierzytelnionych odpisów należy jeszcze wykazać, że nie ma się samemu możliwości sporządzenia pożądanych odpisów z akt sprawy – wyrok NSA z
25 lipca 2007 r. I OSK 1319/06, wyrok NSA z 27 listopada 1996 r. I SA/Lu 139/96, niepubl.
Zadaniem organu orzekającego w realiach niniejszej sprawy stwierdzić należy, że K. R. jest stroną postępowania w sprawie robót budowlanych obejmujących adaptację części strychu na lokal mieszkalny nr [...] w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. M. [...] we W., w ramach którego chciał uzyskać uwierzytelnione kserokopie wskazanych we wniosku z dnia
[...] roku dokumentów.
Ponadto D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego – niezależnie od argumentacji przestawionej w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia przez organ pierwszej instancji stwierdził, że nie dopatrzył się we wniosku K. R. z dnia [...] r. istnienia po jego stronie ważnego interesu, czyniącego zasadnym jego żądanie.
Organ podał przy tym, że jak podkreślił Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w wyroku z dnia 13 stycznia 2010 r., sygn. akt IV SA/Wr 399/09 powołując się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego- art. 73 § 2 k.p.a. odnosi się jedynie do sytuacji, kiedy stronie uwierzytelniony odpis lub kserokopia dokumentu niezbędny jest do wykorzystania w innym postępowaniu lub w celu przedłożenia go innemu organowi. Podnosi się, że np. uzasadnianie istnienia ważnego
interesu strony, tylko koniecznością posiadania uwierzytelnionych odpisów poszczególnych dokumentów z akt administracyjnych, czy to dla potrzeb prowadzonego postępowania w sprawie, czy to w celu wykorzystania ich w innych postępowaniach prawnych jest niewystarczające (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 lipca 2007 r., sygn. akt I OSK 1319/06, publ. LEX nr 364669).
W związku z powyższym D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowalnego stwierdził, że K. R. nie wykazał ważnego interesu prawnego, którego istnienie zobowiązywałoby organ do wydania wymienionych we wniosku z dnia 2 maja 2012 roku kopii, w szczególności nie wskazał do czego potrzebne są mu dane dokumenty, co zamierza nimi udowodnić i w jakim postępowaniu.
Odnosząc się do treści zażalenia organ odwoławczy wskazał, że nie można uznać, iż tylko wydanie uwierzytelnionych odpisów jest jedyną metodą spełnienia przysługujących stronie gwarancji procesowych zawartych w art. 73 § 1 k.p.a. Stosowanie przepisu art. 73 § 2 k.p.a. ma charakter wyjątkowy, regułą zaś jest samodzielne wykonywanie "zwykłych" (nie uwierzytelnionych) odpisów przez stronę (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 26 lipca 2006 r., II SA/Wa 776/06, LEX nr 258357). Analizując przedmiotową sprawę należy zdaniem organu zwrócić uwagę, że K. R. brał aktywnie udział w postępowaniu w sprawie robót budowlanych obejmujących adaptację części strychu na lokal mieszkalny nr [...] w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. M. [...] we W., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta W. umożliwił żalącemu się zapoznanie się z materiałami sprawy w związku z czym K. R. mógł sporządzić notatki z dokumentów czy też wykonać ich kopie.
Ponadto organ dodał, że obowiązek organu wynikający z art. 73 § 2 k.p.a. dotyczy tylko tych dokumentów, które znajdują się w posiadaniu organu.
W przypadku gdy strona postępowania zwróci się o wydanie odpisu dokumentu, który nie znajduje się w aktach będących w posiadaniu tego organu, cytowany przepis nie nakłada na organ obowiązku ,,uzyskania go" w celu wydania odpisu stronie i wówczas organ prowadzący postępowanie jest uprawniony do odmowy wydania odpisu takiego dokumentu.
W dalszej części uzasadnienia D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zwrócił uwagę na czynności bezskutecznie podjęte przez organ pierwszej instancji w celu uzyskania z archiwum oryginalnej dokumentacji technicznej dotyczącej przedmiotowej inwestycji.
Zdaniem organu odwoławczego w istniejących w sprawie okolicznościach brak jest merytorycznych przesłanek do podjęcia orzeczenia o innej treści niż rozstrzygnięcie zaskarżone.
Prawidłowość postanowienia wydanego przez organ drugiej instancji zakwestionował K. R. poprzez skargę skierowaną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu.
W skardze zarzucił wydanie zaskarżonego orzeczenia z naruszeniem prawa oraz wniósł o jego uchylenie i orzeczenie co do istoty sprawy.
Uzasadniając żądanie skargi K. R. wyjaśnił m.in., że jego ważny interes jako strony postępowania ,,w uzyskaniu uwierzytelnionych kopii wskazanych dokumentów we wniosku z dnia 2 maja 2012 r. został dobitnie wykazany zarówno we wniosku z dnia 2 maja 2012 r. jak i w zażaleniu z dnia 9 sierpnia 2012 r. Polega on na tym, że żądane dokumenty stanowią sedno postępowania kontrolnego mnącego na celu ustalenie, czy adaptacja strychu została wykonana zgodnie z pozwoleniem na budowę. Dokumenty te stanowią rysunki techniczne których nie można skopiować we własnym zakresie a następnie je uwierzytelnić. Należy przytoczyć fakt, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego bez oporów uwierzytelnił protokół "oględzin nr [...]" z dnia [...] r., na wniosek z dnia [...] r., który "de facto" jest zeznaniem lokatora adaptacji, a nie opisem oględzin obiektu. Nie obawiano się, że będzie to tworzenie nowych dokumentów i nie interesowano się do jakiego celu jest on potrzebny. Ten sam ważny interes strony występuje w kwestii wniosku z dnia
2 maja 2012 r. o wydanie z akt sprawy dokumentów w postaci rysunków w punkcie od 1 do 6. Stawianie nadzwyczajnych wymagań w stosunku do wniosku z dnia
2 maja 2012 r., stanowi zaprzeczenie własnej argumentacji. Nie można w jednym przypadku odmawiać uwierzytelnienia dokumentu, jeżeli w tym sarnim postępowaniu uwierzytelnia się inne dokumenty na podstawie tych samych przepisów KPA. Należy przy tym stanowczo podkreślić, że. całe postępowanie w przedmiotowej sprawie jest ważnym interesem strony skarżącej i to w zakresie materialnym. Chybiona jest. argumentacja Urzędu, że przedłożona mu dokumentacja rysunkowa nie jest oryginalna lecz są to kopie. Przyjęte do akt, stanowią ich integralność i podlegają tym samym przepisom o ich udostępnianiu co każdy inny dokument włącznie z ich uwierzytelnianiem. Obowiązkiem Urzędu włączającego dostarczone dokumenty do akt, jest ich uwierzytelnienie".
W odpowiedzi na skargę przedstawionej w piśmie doręczonym Sądowi w dniu
4 grudnia 2012 r. D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi i odwołał się do argumentacji zawartej w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
W jej uzupełnieniu organ odwoławczy stwierdził, że w sprawie zachodzą dwie przesłanki odmowy wydania potwierdzonych za zgodność z oryginałem kopii dokumentów wyszczególnionych we wniosku strony z dnia 2 maja 2012 r.
Przede wszystkim w aktach sprawy znajdują się jedynie kopie dokumentów, których uwierzytelnienia żąda strona tj. ,,projektu technicznego formatu A-4 z widoczną tabliczką, projektu techniczno-roboczego adaptacji strychu na cele mieszkalne w budynku przy ul. M.[...], rysunku formatu A-3 ,,rzut antresoli", rysunku formatu A-3 ,,rzut mieszkania", decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...] r., decyzji o przydziale lokalu mieszkalnego z dnia [...] r.". Nie można potwierdzać za zgodność z oryginałem kopii nie dysponując oryginałem tego dokumentu. Aby uwierzytelnić kopie dokumentów organ musi być pewien, że treść tych kopii jest całkowicie zgodna z treścią dokumentów oryginalnych. Taką pewność daje jedynie porównanie treści dokumentu oryginalnego z treścią kopii.
Dodatkowo K. R. nie spełnił warunku uzyskania uwierzytelnionych kopii dokumentów bowiem nie wykazał ważnego interesu w ich uzyskaniu.
Zdaniem organu zarzuty i wywody zawarte w skardze pozostają bez wpływu na treść wydanych w sprawie w postępowaniu instancyjnym rozstrzygnięć.
W toku postępowania sądowoadministracyjnego (w dniu 21 stycznia 2013 r.) skarżący złożył do akt sprawy pismo procesowe, w którym podał, że po zapoznaniu się z aktami sprawy w Sądzie ustalił, iż dokumenty wyszczególnione we wniosku z dnia
[...] r. zostały przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta W. włączone do akt z adnotacją urzędową z dnia [...]r. i uwierzytelnione za zgodność z oryginałami.
W ocenie skarżącego oznacza to, że ustąpiła przyczyna niemożliwości wydania tych dokumentów z powodu braku wymaganych cech.
Wojewódzki Sąd Administracyjny podjął orzeczenie w sprawie po rozważeniu następujących okoliczności faktycznych i prawnych:
Należy przede wszystkim wyjaśnić, że w przepisie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sadów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) ustawodawca zastrzegł, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (jeżeli ustawy nie stanowią inaczej), formułując w ten sposób generalne kryterium wiążące sądy administracyjne w pełnym zakresie ich kognicji. Jednoznaczność tej zasady sprawia, że wojewódzki sąd administracyjny w toku podjętych czynności rozpoznawczych dokonuje oceny co do zgodności kontrolowanej decyzji (innego aktu lub czynności) z przepisami prawa materialnego, które mają zastosowane w sprawie oraz z przepisami prawa procesowego, regulującymi tryb jej wydania lub tryb podjęcia innego aktu albo czynności będącej przedmiotem zaskarżenia. Wiążące są przy tym przepisy obowiązujące w dacie wydania zaskarżonego aktu. Uchylenie decyzji administracyjnej albo stwierdzenie jej nieważności następuje tylko w przypadku stwierdzenia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mających wpływ na wynik sprawy.
Mając na względzie wskazane wcześniej kryterium legalności Wojewódzki Sąd Administracyjny po poddaniu ocenie ustalonych w sprawie w toku administracyjnego postępowaniu instancyjnego okoliczności faktycznych i istniejących wówczas okoliczności prawnych nie znalazł podstaw dla stwierdzenia zasadności zarzutu naruszenia prawa materialnego lub przepisów prawa procesowego, obligujących do uwzględnienia skargi, mimo rozważenia w toku podjętych czynności rozpoznawczych przepisu art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), z którego wynika, że Sąd przy rozstrzyganiu sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Istotne również jest, że w ustawowo określonych ramach kompetencji kontrolnych sądów administracyjnych ustawodawca nie uwzględnił uprawnienia tych sądów do merytorycznego orzekania o istocie sprawy rozpoznawanej w postępowaniu administracyjnym.
Stosownie do art. 73 § 1 kpa strona ma prawo wglądu do akt sprawy, sporządzania z nich notatek, kopii lub odpisów. Prawo to przysługuje w każdym stadium postępowania ale również po jego zakończeniu.
Czynności te są dokonywane w lokalu organu administracji publicznej w obecności pracownika tego organu (art. 73 § 1a kpa). Przepis art. 73 § 1 kpa, powyżej wskazany wyraża zatem zasadę powszechnego dostępu strony do akt sprawy – z wyjątkiem określonym w art. 74 § 1 kpa – i nakłada na organ administracji publicznej obowiązek stworzenia stronie warunków umożliwiających przeglądanie akt sprawy oraz sporządzanie z nich notatek, kopii lub odpisów.
Należy jednak zwrócić uwagę, że przepis ten nie nakłada na organ administracyjny obowiązku wykonywania, nawet odpłatnie kserokopii dokumentów zawartych w aktach i dostarczania ich stronie, gdyż utrwalanie wiadomości zawartych w aktach administracyjnych w postaci notatek lub odpisów jednoznacznie powierza stronie bez względu na użyte przez nią w tym celu środki techniczne (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 2005 r., sygn. akt GSK 898/04; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 października 2011 r., sygn. akt I SA/Wa 1556/11, Lex 1150727). Strona może natomiast z art. 73 § 2 kpa – żądać uwierzytelnienia odpisów lub kopii akt sprawy lub wydania jej z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów, o ile jest to uzasadnione ważnym interesem strony.
O ile zatem do przeglądania akt sprawy strona nie musi wykazać się ważnym interesem, to już żądanie od organu wydania uwierzytelnionych odpisów wymaga jego uzasadnienia ważnym interesem. Warunek taki wynika m.in. z tego, że poprzez wydanie uwierzytelnionych odpisów lub kopii powstają nowe dokumenty, które mogą być wykorzystane poza prowadzonym postępowaniem.
Ta okoliczność spowodowała również, że ustawodawca poddał uzyskiwanie uwierzytelnionych odpisów lub kopii kontroli właściwego organu administracji. Istotne też jest, że żądając wydania z akt sprawy uwierzytelnianych odpisów strona musi jeszcze wykazać, że sama nie ma możliwości sporządzania żądanych odpisów z
akt sprawy (np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 25 lipca 2007 r. sygn. akt I OSK 1319/06, 27 listopada 1996 r., sygn. akt i SA/Lu 136/96, niepubl.).
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym akcentowano również wyjątkowy charakter wydawania uwierzytelnionych odpisów z akt sprawy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 stycznia 2012 r., sygn. akt II OSK 2063/10,
Lex nr 1138055).
W rozpoznawanej sprawie K. R. w toku postępowania, wszczętego z urzędu przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta W. zawiadomieniem z dnia [...] r. w sprawie robót budowalnych obejmujących adaptację części strychu na lokal mieszkalny nr [...] w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ulicy A. M. [...] we W., zrealizowanych przez J. K. i A. K., zwrócił się do organu wnioskiem z dnia [...] r. o wydanie z akt sprawy uwierzytelnionych kserokopii następujących dokumentów:
1. ,,Projekt techniczny" formatu A4 z widoczną tabliczką: Opracowanie – Architektura. Obiekt adaptacja strychu na mieszkanie (z uwagą o treści: ,,proszę o zapewnienie dobrej widoczności napisu na marginesie formatki: mgr inż. A.A., [...] W., ul. M. [...]);
2. Projekt techniczno – roboczy adaptacji strychu na cele mieszkalne w budynku przy ul. M. [...]. Opracowanie wielobranżowe;
3. Rysunek formatu A3 ,,rzut antresoli"
4. Rysunek formatu A3 ,,rzut mieszkania"
5. Decyzja o pozwoleniu na budowę z dnia [...] r.
6. Decyzja o przydziale lokalu mieszkalnego z dnia [...] r.
7. Protokół z dnia [...] r. nr [...] (ten dokument został skarżącemu wydany).
Uzasadniając żądanie przedstawione we wniosku K. R.; wyjaśnił, że ,,uwierzytelnienie tych dokumentów przysługuje mi na podstawie uprawnień strony w tej sprawie, ponieważ sprawa toczy się z mojego wniosku i w moim interesie prawnym. Ważność mojego interesu podkreśla fakt, że dokumenty te przedłożone zostały Inspektoratowi w celu wypaczenia sprawy dla interesu Gminy i najemcy, a przeciwko interesowi wnioskodawcy...".
Zdaniem Sądu – podzielającego ocenę organów właściwych instancyjnie – w treści wniosku nie został przedstawiony ważny interes strony, wymagany przez ustawodawcę dla zadośćuczynienia żądaniu skierowanemu do organu na podstawie art. 73 § 2 kpa. Takiego elementu nie zawiera również zażalenie na odmowne postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta W. z dnia [...] r. Nr[...].
W istniejących warunkach prawnych nie można uznać, że sam status strony, czy wyłącznie chęć posiadania dokumentów uwierzytelnionych obliguje organ do ich wydania wnioskodawcy.
Gdyby wnioskodawca chciał uzależnić uprawnienie strony do żądania uwierzytelnionych odpisów od jej pozycji procesowej albo samej potrzeby ich posiadania przez stronę, to nie wprowadzałby dodatkowego wymogu uzasadnienia żądania ważnym interesem w ich uzyskaniu, ale ograniczyłby brzmienie przepisu do samych uprawnień strony do posiadania tych dokumentów, rezygnując z jakichkolwiek ograniczeń w możliwości żądania przez stronę uwierzytelnionych odpisów. Takie ograniczenie poprzez dodatkowe wymaganie uzasadnienia żądania ważnym interesem strony ustawodawca wprowadził, a skarżący tego wymagania nie spełnił, co skutkować musiało niemożnością uzyskania żądanych we wniosku z dnia 2 maja 2012 r. w punktach 1-6 dokumentów (por. B. Adamiak, J. Borkowski: KPA, Komentarz, Warszawa 2006; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 stycznia 2012 r., sygn. akt II OSK 2063/10, Lex nr 1138055).
Zważyć też należy, że dokumenty objęte zakresem przedmiotowego wniosku
(pkt 1-6 nie są kierowane do skarżącego, a ich adresatami czy dysponentami ich treści są inne osoby, natomiast nieznany i pozostający poza kontrolą byłby sposób wykorzystania ich przez wnioskodawcę.
Niezależnie od powyższego należy uznać racje organów orzekających, że brak w aktach sprawy oryginałów dokumentów uniemożliwia uwierzytelnienie ich kserokopii czy odpisów. Istotą czynności uwierzytelniania jest bowiem faktyczne stwierdzenie zgodności treści i formy dokumentu z dokumentem pierwotnym czyli oryginalnym. Wbrew twierdzeniom skarżącego zawartym z piśmie procesowym z dnia
[...] r. dokumenty wskazane w adnotacji urzędowej z dnia
[...] r. nie są dokumentami oryginalnymi, tylko kserokopiami, przy czym trzy z nich tj. pierwszą stroną projektu techniczno-roboczego oraz rzuty antresoli i mieszkania opatrzono pieczątką o zgodności z oryginałem. Nie uzyskują one jednak w ten sposób waloru oryginału i nie mogą stanowić podstawy dla uwierzytelniania czyli stwierdzenia zgodności z oryginałem sporządzonych na ich podstawie kopii lub odpisów.
Mając powyższe okoliczności na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że organy orzekające w postępowaniu instancyjnym nie naruszyły prawa, a zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji nie wymagają wyeliminowania z obrotu prawnego i stosownie do przepisu art. 151 powoływanej wcześniej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło