V KK 137/16

WyrokIzba Karna2016-06-21

Skład orzekający: Małgorzata Gierszon, Krzysztof Cesarz, Kazimierz Klugiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy art. 431 ust. 1 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi dopuszcza orzeczenie kary ograniczenia wolności zamiast kary grzywny?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że art. 431 ust. 1 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi przewiduje wyłącznie karę grzywny za przypisane wykroczenie. Żaden z przepisów ogólnych prawa wykroczeń nie pozwala na orzeczenie kary ograniczenia wolności w miejsce przewidzianej przez ustawodawcę kary grzywny. W związku z tym, orzeczenie kary ograniczenia wolności było rażącym naruszeniem prawa materialnego.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy wydał wyrok nakazowy, uznając obwinionego za winnego popełnienia czynu z art. 431 ust. 1 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. Na tej podstawie orzeczono karę 1 miesiąca ograniczenia wolności. Wyrok uprawomocnił się. Prokurator Generalny wniósł kasację, zarzucając rażące naruszenie prawa materialnego, polegające na orzeczeniu kary ograniczenia wolności, podczas gdy sankcja przewiduje jedynie karę grzywny.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w zakresie rozstrzygnięcia o karze i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt V KK 137/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 21 czerwca 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Gierszon (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Krzysztof Cesarz SSN Kazimierz Klugiewicz Protokolant Katarzyna Wełpa w sprawie J. K. ukaranego z art. 431 ust. 1 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz.1356 ze zm.) po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. w dniu 21 czerwca 2016 r. kasacji Prokuratora Generalnego na korzyść ukaranego od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w N. z dnia 23 lutego 2015 r., uchyla zaskarżony wyrok w zakresie rozstrzygnięcia o karze i sprawę przekazuje Sądowi Rejonowemu, do ponownego rozpoznania. UZASADNIENIE Wyrokiem nakazowym z dnia 23 lutego 2015 r., Sąd Rejonowy w N. uznał obwinionego J. K. za winnego popełnienia czynu z art. 431 ust. 1 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz.1356 ze zm.) i za to, na podstawie tego 2 przepisu wymierzył mu karę 1 miesiąca ograniczenia wolności, której odbywanie na podstawie art. 20 § 2 k.w. i art. 21 § 1 k.w. miało polegać na wykonywaniu przez obwinionego nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 20 godzin w stosunku miesięcznym. Powyższy wyrok został doręczony ukaranemu, który potwierdził jego odbiór w dniu 4 marca 2015 r. Wyrok ten nie został zaskarżony przez strony i uprawomocnił się w dniu 12 marca 2015 r. Kasację na korzyść ukaranego od tego wyroku nakazowego wniósł Prokurator Generalny, zarzucając rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisu prawa materialnego, to jest art. 431 ust. 1 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, polegające na orzeczeniu wobec obwinionego J. K. na podstawie tego przepisu kary ograniczenia wolności, mimo że w jego sankcji przewidziano jedynie możliwość wymierzenia kary grzywny. W konkluzji kasacji Prokurator wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w zakresie orzeczonej kary i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył co następuje. Kasacja jest oczywiście zasadna. Zgodnie z dyspozycją art. 431 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, przypisane ukaranemu wykroczenie zagrożone jest wyłącznie karą grzywny. Co więcej, żaden z przepisów ogólnych prawa wykroczeń nie pozwala na orzeczenie w tym przypadku kary ograniczenia wolności w miejsce przewidzianej przez ustawodawcę kary grzywny. W tym stanie rzeczy nie budzi wątpliwości zasadność zarzutu naruszenia prawa materialnego, tj. art. 431 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, poprzez orzeczenie względem obwinionego kary, której ustawa za przypisane wykroczenie nie przewiduje. Wobec tego konieczne stało się uchylenie zaskarżonego wyroku nakazowego w zakresie rozstrzygnięcia o karze i przekazanie sprawy w tym zakresie do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu. Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji. kc 3

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 431 ust. 1art. 535 § 5 KPKart. 20 § 2art. 21 § 1art. 431§ 5§ 2§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy