I GZ 332/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Michał Kowalski po rozpoznaniu w dniu 17 września 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia A Sp. z o.o. w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 maja 2025 r., sygn. akt V SA/Wa 320/24 w zakresie odrzucenia skargi A sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 27 listopada 2023 r., nr 1401-IEE1.7192.205.2023.3.MLZ w przedmiocie oddalenia skargi na czynności egzekucyjne postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 5 maja 2025 r., sygn. akt V SA/Wa 320/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę A Sp. z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 27 listopada 2023 r. w przedmiocie oddalenia skargi na czynności egzekucyjne. W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd pierwszej instancji wskazał, że zgodnie z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału skarżąca spółka została wezwana do nadesłania oryginału lub uwierzytelnionej kopii dokumentu, z którego wynika numer spółki w Krajowym Rejestrze Sądowym, sposób reprezentacji spółki oraz umocowanie J. H. do działania w imieniu spółki, w tym do podpisania złożonej skargi. Wezwanie to doręczono z dniem 29 lutego 2024 r. Natomiast braki formalne nie zostały uzupełnione w wymaganym terminie. Skarżąca spółka wniosła zażalenie na postanowienie Sądu pierwszej instancji, zarzucając naruszenie: - art. 15, art. 16 ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym, - art. 7 Konstytucji RP, - art. 176 ust. 2 Konstytucji RP, - art. 8 ust. 1 K.p.a. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 49 § 1 w związku z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. jeżeli skarga nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o ich uzupełnienie w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Jednym z braków formalnych, o których mowa w art. 49 § 1 p.p.s.a., a który uniemożliwia nadanie skardze biegu, jest brak dokumentu właściwie określającego umocowanie do wniesienia skargi. Zgodnie natomiast z regulacją art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. nieuzupełnienie braków formalnych skargi w wyznaczonym terminie obliguje sąd do jej odrzucenia. Z kolei, stosownie do art. 28 § 1 w zw. z art. 29 p.p.s.a. osoby prawne dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu, które mają obowiązek wykazania swojego umocowania dokumentem przy pierwszej czynności. Organy lub osoby uprawnione do działania w imieniu jednostek organizacyjnych muszą udowodnić, że mają prawo do działania za stronę, a przepis art. 29 p.p.s.a. nakazuje, aby udowodnienie umocowania miało formę dokumentu złożonego lub okazanego sądowi przy pierwszej czynności w postępowaniu (por. M. Niezgódka–Medek, Komentarz do art. 29 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, LEX/el 2013 r.). W orzecznictwie sądów utrwalony jest pogląd, że dokumentem wykazującym umocowanie do działania w imieniu skarżącej spółki, będącej osobą prawną jest odpis z rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 30 października 2019 r., sygn. akt I FZ 236/19; to i kolejne cytowane orzeczenia dostępne na stronie internetowej w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Przepis art. 3 ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym przewiduje, że rejestr obejmuje podmioty, na które przepisy ustaw nakładają obowiązek uzyskania wpisu do tego Rejestru. Zatem za prawidłową należy uznać praktykę, zgodnie z którą w przypadku spółek prawa handlowego odpowiednim dokumentem w rozumieniu wyżej wskazanych uregulowań jest dokument zawierający informacje z Krajowego Rejestru Sądowego (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 grudnia 2017 r., sygn. akt I FZ 356/17, LEX nr 2413976). Sąd pierwszej instancji w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia prawidłowo wskazał, że brak dokumentu stwierdzającego umocowanie do reprezentacji osoby prawnej jest brakiem formalnym podlegającym usunięciu w trybie art. 49 § 1 p.p.s.a. Nie mógł być uwzględniony podnoszony przez stronę argument, że KRS jest publicznie dostępnym rejestrem. Trzeba bowiem podkreślić, że rozwiązania w poszczególnych procedurach są różne, art. 68 § 2 k.p.c. przewiduje możliwość stwierdzenia przez sąd umocowania na podstawie rejestru. Tymczasem na gruncie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi brak jest regulacji nakładającej na sąd administracyjny obowiązek ustalania z urzędu danych wynikających z Krajowego Rejestru Sądowego (por. postanowienie NSA z 28 lutego 2023 r. II GZ 34/23). Sąd Wojewódzki wzywając pełnomocnika skarżącej spółki do usunięcia braku formalnego skargi stworzył możliwość złożenia odpisu Krajowego Rejestru Sądowego. W orzecznictwie i piśmiennictwie utrwalone jest stanowisko, że brak dokumentu stwierdzającego umocowanie do reprezentacji strony stanowi brak formalny, którego usunięcie w trybie art. 49 § 1 p.p.s.a. w odniesieniu do spółek kapitałowych polega na przedstawieniu aktualnego odpisu z Krajowego Rejestru Sądowego. Natomiast niewykonanie w terminie nałożonego przez sąd obowiązku przedstawienia dokumentu powoduje odrzucenie skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz pod red. R. Hauser, M. Wierzbowski, Wydawnictwo C.H. Beck Warszawa 2017, str. 307; Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Wolters Kluwer Warszawa 2016 str. 173). Podkreślić również należy, że możliwość samodzielnego pobrania przez Sąd wydruku komputerowego i uzyskanie aktualnych informacji o podmiotach wpisanych do Rejestru, nie czyni wezwania do uzupełnienia braku w postaci odpisu z Krajowego Rejestru Sądowego zbędnym, bowiem zgodnie z art. 29 p.p.s.a. to na stronie spoczywa obowiązek wykazania nie tylko umocowania do działania w imieniu spółki konkretnych osób fizycznych, ale i sposobu jej reprezentacji w przypadku zarządu wieloosobowego (por. postanowienia NSA: z 16 maja 2018 r., I FZ 116/18, z 9.05.2018 r., II GZ 156/18; z 23 października 2015 r., II OSK 2456/15, z 24 maja 2018 r., II OZ 502/18). Z akt sprawy wynika, że wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi zostało odebrane w dniu 29 lutego 2024 r. Natomiast w wymaganym terminie nie uzupełniono braków formalnych skargi. Zasadnie więc skargę odrzucono. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w postanowieniu.