I OW 224/12

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2013-04-17

Skład orzekający: Bożena Popowska, Joanna Runge – Lissowska, Jan Paweł Tarno

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Naczelny Sąd Administracyjny jest właściwy do rozstrzygnięcia sporu o właściwość pomiędzy Wójtem Gminy Wilkowice a Wójtem Gminy Pawłowice w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku o skierowanie do domu pomocy społecznej, jeśli organy te mają wspólny organ wyższego stopnia?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny nie jest właściwy do rozstrzygnięcia sporu o właściwość pomiędzy organami jednostek samorządu terytorialnego, jeśli organy te posiadają wspólny organ wyższego stopnia. W przypadku Wójta Gminy Wilkowice i Wójta Gminy Pawłowice, wspólnym organem wyższego stopnia jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Bielsku-Białej, co wyłącza właściwość NSA do rozstrzygnięcia sporu.
Stan faktyczny
Wójt Gminy Wilkowice zwrócił się do Naczelnego Sądu Administracyjnego o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego z Wójtem Gminy Pawłowice w sprawie wniosku G. G. o skierowanie do domu pomocy społecznej. Spór wynikał z faktu, że Dyrektor Ośrodka Pomocy Społecznej w Pawłowicach uznał się za niewłaściwy i przekazał wniosek do Wilkowic, podczas gdy według Wójta Gminy Wilkowice, właściwym powinien być organ z Pawłowic. Wójt Gminy Pawłowice wniósł o wskazanie Wójta Gminy Wilkowice jako organu właściwego. W przeszłości NSA wskazał już Wójta Gminy Wilkowice jako organ właściwy w podobnej sprawie.
Rozstrzygnięcie
Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił wniosek o rozstrzygnięcie sporu o właściwość i zwrócił Wójtowi Gminy Wilkowice kwotę 100 zł tytułem wpisu.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Bożena Popowska Sędziowie: Sędzia NSA Joanna Runge – Lissowska Sędzia NSA Jan Paweł Tarno (spr.) Protokolant st. inspektor sądowy Tomasz Zieliński po rozpoznaniu w dniu 17 kwietnia 2013 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Wójta Gminy Wilkowice o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Wójtem Gminy Wilkowice a Wójtem Gminy Pawłowice w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku G. G. o skierowanie do Fundacji "[...]" - Dom Pomocy Społecznej w B. postanawia 1. odrzucić wniosek o rozstrzygnięcie sporu o właściwość; 2. zwrócić Wójtowi Gminy Wilkowice ze środków budżetowych Naczelnego Sądu Administracyjnego kwotę 100 (sto) złotych tytułem uiszczonego wpisu od wniosku. Wnioskiem z 10 grudnia 2012 r. Wójt Gminy Wilkowice działający poprzez Dyrektora Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Wilkowicach zwrócił się do Naczelnego Sądu Administracyjnego o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy nim a Wójtem Gminy Pawłowice działającym poprzez Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej w Pawłowicach, który zdaniem Wójta Gminy Wilkowice jest właściwy do rozpoznania wniosku o skierowanie do domu pomocy społecznej. G. G., zamieszkała w Pawłowicach, ul. [...], złożyła wniosek do Ośrodka Pomocy Społecznej w Pawłowicach o skierowanie do Fundacji "[...]" – Domu Pomocy Społecznej w B. Dyrektor Ośrodka Pomocy Społecznej w Pawłowicach (dalej jako: Dyrektor OPS) uznając się za niewłaściwy do rozpoznania wniosku przekazał go Dyrektorowi Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Wilkowicach (dalej jako: Dyrektor GOPS). Pobyt G. G. na terenie Gminy Wilkowice w okresie od 22 czerwca 2011 r. do 1 października 2012 r. związany był z czasowym pobytem w Fundacji "[...]" – Domu Pomocy Społecznej w B. G. G. opuściła jednak dobrowolnie Dom Pomocy Społecznej, ponieważ rozwiązano z nią umowę o świadczenie usług. Od 1 października mieszka u wnuczki w Pawłowicach, ul. [...], a więc jej wniosek powinien zostać załatwiony przez Gminę Pawłowice. Zgodnie z art. 59 ust. 1 w zw. z art. 101 ust. 1 ustawy z 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2013 r. poz. 182, zwanej dalej u.p.s.), decyzję o skierowaniu do domu pomocy społecznej wydaje organ właściwy dla tej osoby w dniu kierowania. G. G. nie jest mieszkanką Gminy Wilkowice, a w dniu złożenia wniosku była i nadal jest mieszkanką Gminy Pawłowice. W odpowiedzi na wniosek, Dyrektor OPS w Pawłowicach działający z upoważnienia Wójta Gminy Pawłowice wniósł o wskazanie Wójta Gminy Wilkowice jako organu właściwego do rozpoznania wniosku G. G. Zdaniem organu, pobyt G. G. w Pawłowicach ma charakter tymczasowy, ponieważ oczekuje ona na ponowne skierowanie w Domu Pomocy Społecznej, w którym umieścił ją jej wnuk. Podpisał on zobowiązanie, że będzie pokrywał w znacznej części koszty pobytu Domu. Z uwagi na niewywiązywnie się przez wnuka z zawartej umowy, została ona rozwiązana, a G. G. wypisano z Domu Pomocy Społecznej z dniem 1 października 2012 r. To wskazuje, że opuszczenie przez G. G. Domu Pomocy Społecznej nie było dobrowolne. Nie mogła ona również wrócić do miejsca stałego zameldowania w Ż., ul. [...], ponieważ to mieszkanie jest obecnie wynajmowane. Z uwagi na powyższe, G. G. przyjęła do domu jej wnuczka, która mieszka w Pawłowicach – do czasu ponownego umieszczenia jej w Domu Pomocy Społecznej. W oświadczeniu z 14 listopada 2012 r. G. G. napisała, że mieszkanie u wnuczki traktuje jako sytuację przejściową, a swoje sprawy osobiste wiąże z Domem Pomocy Społecznej w B. w którym mieszkała, ponieważ tam ma przyjaciół, opiekę i zajęcia. W ocenie Dyrektora OSP w Pawłowicach, który powołał art. 25 Kodeksu cywilnego, o zamiarze stałego pobytu w określonej miejscowości decyduje wola danej osoby, a pobyt G. G. w Pawłowicach nie ma charakteru trwałego. Wskazano również, że uprzednio, w toku postępowania o umieszczenie G. G. w Domu Pomocy Społecznej, Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 2 lutego 2012 r., I OW 192/11 wskazał Wójta Gminy Wilkowice jako organ właściwy do rozpatrzenia wniosku. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W rozpoznawanej sprawie mamy do czynienia ze sporem, który powstał między Wójtem Gminy Wilkowice, a Wójtem Gminy Pawłowice w sprawie wniosku G. G. o skierowanie go do domu pomocy społecznej. Jest to spór o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego. Do rozstrzygnięcia sporu o właściwość, między organami jednostek samorządu terytorialnego przez sąd administracyjny może dojść tylko wtedy, gdy organy te nie mają wspólnego organu wyższego stopnia (art. 22 § 1 pkt 1 k.p.a.). Rozstrzyganie sporów o właściwość, należących do sądów administracyjnych, objęte jest właściwością Naczelnego Sądu Administracyjnego (art. 15 § 1 pkt 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr z 2012 r. poz. 270 ze zm.). Rozstrzygnięcie sporu w niniejszej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny nie jest możliwe. Zgodnie z art. 1 ustawy z 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856 ze zm.), samorządowe kolegia odwoławcze są organami wyższego stopnia w indywidualnych sprawach z zakresu administracji publicznej należących do właściwości jednostek samorządu terytorialnego, jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej. Przepisy ustawy o pomocy społecznej odsyłają w tej mierze do przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 36 pkt 2 lit. o w zw. z art. 59 ust. 1 oraz art. 106 ust. 1 u.p.s., a także art. 14 u.p.s.). Bezsporne jest, że Wójt Gminy Wilkowice, jak i Wójt Gminy Pawłowice są organami jednostek samorządu terytorialnego. Zgodnie z art. 164 ust. 1 Konstytucji RP podstawową jednostką samorządu terytorialnego jest gmina. Wójt jest zaś organem wykonawczym gminy (art. 26 ust. 1 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym – Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.). Gmina Wilkowice wchodzi w skład powiatu bielskiego a Gmina Pawłowice – pszczyńskiego (załącznik do obwieszczenia Prezesa Rady Ministrów z 29 czerwca 2010 r. w sprawie wykazu gmin i powiatów wchodzących w skład województw, M.P. Nr 48, poz. 654). Na podstawie § 1 pkt 12 lit. a rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z 17 listopada 2003 r. w sprawie obszarów właściwości miejscowej samorządowych kolegiów odwoławczych (Dz. U. Nr 198, poz. 1925), obszar właściwości Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej obejmuje powiaty: bielski, cieszyński, pszczyński i żywiecki oraz miasto na prawach powiatu - Bielsko-Biała, co oznacza, że dla będących w sporze organów samorządu terytorialnego Wójta Gminy Wilkowice i Wójta Gminy Pawłowice wspólnym organem wyższego stopnia jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Bielsku-Białej. Oznacza to, że Naczelny Sąd Administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania sporu o właściwość pomiędzy tymi organami ponieważ mają one wspólny organ wyższego stopnia właściwy - w ramach art. 22 § 1 pkt 1 k.p.a. - do rozstrzygnięcia zaistniałego sporu (por. też postanowienia NSA z 3 października 2008 r., I OW 74/08, z 19 listopada 2008 r., I OW 102/08, z 10 grudnia 2008 r., I OW 140/08, z 10 listopada 2009 r., I OW 106/09, z 23 października 2009 r., I OW 91/09, z 21 września 2010 r., I OW 96/10, z 21 stycznia 2011 r., I OW 171/10, z 9 czerwca 2011 r., I OW 27/11, z 13 października 2011 r., I OW 135/11). Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 w zw. z art. 15 § 2, art. 64 § 3 i 193 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w postanowieniu. O zwrocie uiszczonego wpisu sądowego od wniosku, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło