I OZ 756/20

Sygn. akt I OZ 756/20 P O S T A N O W I E N I E Dnia 22 października 2020 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Maciej Dybowski po rozpoznaniu w dniu 22 października 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A.C. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 26 lutego 2020 r. sygn. akt II SAB/Rz 63/19 w sprawie ze skargi A.C. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Starostę [...] w przedmiocie wydania decyzji postanawia oddalić zażalenie Postanowieniem z dnia 26 lutego 2020 r. sygn. akt II SAB/Rz 63/19 (dalej postanowienie z 26 lutego 2020 r.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w sprawie ze skargi A.C. (dalej skarżący) na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Starostę [...] w przedmiocie wydania decyzji: 1. odrzucił skargę kasacyjną A.C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 26 września 2019 r. sygn. akt II SAB/Rz 63/19; 2. zwrócił skarżącemu z urzędu uiszczony wpis sądowy od skargi kasacyjnej w kwocie 100 zł. Sąd I instancji wskazał, że wyrokiem z 26 września 2019 r. II SAB/Rz 63/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie: I. stwierdził, że Starosta [...] dopuścił się przewlekłego prowadzenia postepowania; II. stwierdził, że przewlekłość miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; III. przyznał A.C. od Starosty [...] sumę pieniężną w kwocie 1000 zł; IV. zasądził od Starosty [...] na rzecz skarżącego kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Odpis wyroku wraz z uzasadnieniem doręczono skarżącemu 4 listopada 2019 r. Dnia 4 grudnia 2019 r. za pośrednictwem operatora wyznaczonego nadana została do WSA w Rzeszowie skarga kasacyjna skarżącego, sporządzona przez r. pr. D.D. [k. 18-23v, 30, 31-36 akt sądowych]. Zarządzeniami Przewodniczącego Wydziału II WSA w Rzeszowie z 5 grudnia 2019 r. [II SAB/Rz 63/19] wezwano pełnomocnika skarżącego do: uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej w kwocie 100 zł; podanie nr PESEL skarżącego; złożenie pełnomocnictwa procesowego do reprezentowania skarżącego - w terminie 7 dni licząc od dnia doręczenia wezwania. Do wezwań dołączono pouczenia, że konsekwencją ich niewykonania będzie odrzucenie skargi kasacyjnej. Wezwania skierowano na adres profesjonalnego pełnomocnika podany w skardze kasacyjnej [wskazanie błędnego kodu pocztowego nie miało wpływu na wynik sprawy, bo przesyłkę doręczono adresatowi, k. 31 - lewy górny róg "[...]", k. 40 i 41 - oznaczenie adresata "[...]", k. 46-46v - zwrotne potwierdzenie odbioru]. Adresat pokwitował odbiór przesyłki zawierającej wezwania dnia 11 grudnia 2019 r. Ustawowy termin do uzupełnienia braków fiskalnych upływał 18 grudnia 2019 r. Dnia 6 grudnia 2019 r. pełnomocnik skarżącego nadał przesyłkę zawierającą pełnomocnictwo do reprezentowania swojego mocodawcy w postępowaniu ze skargi kasacyjnej przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Rzeszowie, Naczelnym Sądem Administracyjnym, [k. 42-44 akt II SAB/Rz 63/19]. Dnia 24 grudnia 2019 r. skarżący uiścił wpis sądowy od skargi kasacyjnej w kwocie 100 zł [k. 45 akt II SAB/Rz 63/19]. Sąd I instancji podniósł, że po wniesieniu do sądu skargi kasacyjnej następuje jej badanie pod kątem wymagań formalnych jakie przewiduje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 [r.] poz. 2325 ze zm.). Od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały (art. 230 § 1 ppsa). Pismami, o których mowa w § 1, są skarga, sprzeciw od decyzji, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania (§ 2). Stosownie do art. 220 § 1 Sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona opłata, w tym opłata, o której mowa w art. 235a. W tym przypadku, z zastrzeżeniem § 2, 3 i 3a, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. W razie bezskutecznego upływu tego terminu przewodniczący wydaje zarządzenie o pozostawieniu pisma bez rozpoznania. Po myśli art. 220 § 3 ppsa skarga kasacyjna, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis podlega odrzuceniu przez Sąd. Skarżący uiścił wpis sądowy od skargi kasacyjnej, ale czynności tej dokonał po terminie wyznaczonym do jej dokonania, co jest równoznaczne z jego nieuiszczeniem i skutkuje odrzuceniem skargi. Po myśli art. 176 § 2 ppsa jak każde pismo procesowe strony skarga kasacyjna powinna zawierać elementy wskazane w art. 46 i 47 ppsa. W dniu 31 maja 2019 r. weszła w życie ustawa z dnia 12 kwietnia 2019 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2019 r. poz. 934), którą dodano pkt 1 lit. b do art. 46 § 2 ppsa. Pierwsze pismo w sprawie winno zawierać numer PESEL strony wnoszącej pismo, będącej osobą fizyczną. Stosownie do wymienionych wyżej regulacji do wymogów formalnych skargi kasacyjnej należało podanie numeru PESEL osoby wnoszącej skargę kasacyjną Jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania chyba, że ustawa stanowi inaczej (art. 49 § 1 ppsa). Wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie (art. 178 ppsa). Wobec nieuzupełnienia braku formalnego skargi kasacyjnej przez [nie]podanie nr PESEL i wobec nieterminowego uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej, skargę kasacyjną należało odrzucić na podstawie z art. 220 § 3 w zw. z art. 230 w zw. z art. 178 ppsa. O zwrocie wpisu sądowego od skargi kasacyjnej orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 i § 2 ppsa (k. 47-50 akt sądowych). Zażalenie wywiódł A.C., reprezentowany przez r. pr. D.D., który zarzucił postanowieniu z 26 września 2019 r. naruszenie art. 220 § 1 i 3 ppsa przez odrzucenie skargi mimo, że podlegała ona rozpoznaniu; art. 45 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej przez ograniczenie prawa do sądu, prawa do dwuinstancyjnego postępowania; art. 6 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka przez ograniczenie prawa do sądu, prawa do dwuinstancyjnego postępowania. Skarżący wniósł o: zmianę zaskarżonego postanowienia przez przekazanie skargi kasacyjnej do rozpoznania, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia (k. 57-59 akt sądowych). Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Niezasadny okazał się zarzut naruszenia art. 220 § 1 i 3 ppsa. Sąd I instancji trafnie ustalił, że prawidłowo wezwano pełnomocnika skarżącego o konieczności uzupełnienia braków formalnych i fiskalnych skargi kasacyjnej. Stosowne wezwanie pełnomocnik skarżącego odebrał 11 grudnia 2019 r. (k. 46 akt sądowych). W terminie otwartym do uzupełnienia braków wpłynęło jedynie pełnomocnictwo udzielone przez skarżącego r. pr. D.D. (k. 43-44 akt sądowych). Natomiast nie uiszczono wpisu od skargi kasacyjnej, ani nie podano nr PESEL skarżącego. Wpis uiszczono dopiero 24 grudnia 2019 r. (k. 45 akt sądowych, nr operacji [...]) - po upływie ustawowego, siedmiodniowego terminu. Skarżący ani jego profesjonalny pełnomocnik nie podali nr PESEL skarżącego ani w skardze, ani w skardze kasacyjnej, ani w odpisie pełnomocnictwa i w piśmie z 5 grudnia 2019 r., ani w zażaleniu (k. 3-6, 31-35, 42, 43, 57-58 akt sądowych). Do zażalenia nie dołączono żadnych dowodów potwierdzających zawarte w nim twierdzenia ("Skarżący podaje, iż otrzymał on wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100 zł, w skutek czego dokonał on wymaganej wpłaty. Ponadto podano numer PESEL skarżącego oraz przesłano wymagane pełnomocnictwa upoważniające pełnomocnika do działania w imieniu skarżącego. Innymi słowy skarżący wywiązał się z wezwania Sądu o uzupełnienie braków formalnych skargi", s. 2 zażalenia; notabene pełnomocnik skarżącego pisze o brakach skargi a nie skargi kasacyjnej). Odrzucenie skargi czy skargi kasacyjnej z powodu nieuiszczenia wpisu od niej, nie stanowi o ograniczeniu prawa do sądu strony, ani o naruszeniu zasady dwuinstancyjności. Uzależnienie możliwości realizowania konstytucyjnego prawa do sądu od konieczności poniesienia stosownego wpisu jest powszechnie przyjęte w polskim porządku prawnym. Prawo to ma swoje konstytucyjne i ustawowe granice, nie ma ono charakteru absolutnego i może być przedmiotem uzasadnionych prawnie ograniczeń. Skład orzekający w niniejszej sprawnie nie znalazł podstaw, by zasadność tej regulacji podważać, uznając, że zachodzi tu rozsądna relacja proporcjonalności między stosowanymi środkami a celem, który ma zostać osiągnięty. W sprawie nie doszło do naruszenia art. 45 ust. 1 Konstytucji RP z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. z 1997 r. nr 78, poz. 483, sprost. z 2001 r. nr 28, poz. 319, zm. z 2006 r. nr 200, poz. 1471, z 2009 r. nr 114, poz. 946) ani art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej dnia 4 listopada 1950 r. w Rzymie (Dz. U. z 1993 r. nr 61 poz. 284 ze zm.; decyzja z 10 czerwca 2014 r. w sprawie R.A. przeciwko Polsce, nr 60606/11). Stanowisko to nie budzi wątpliwości także w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (postanowienie NSA z: 3.11.2011 r. I FZ 340/16; 3.7.2018 r. II FZ 421/1; 17.9.2018 r. I FZ 277/18; 21.11.2018 r. II FZ 583/18; 26.4.2019 r. I FZ 110/19; 12.2.2020 r. I FZ 63/20; 13.5.2020 r. I FZ 56/20, cbosa). Pozostałe ustępy art. 45 Konstytucji RP i art. 6 Konwencji nie są relewantne. Sąd I instancji prawidłowo odrzucił skargę kasacyjną na podstawie art. 220 § 3 w zw. z art. 230 § 1 i 2 w zw. z art. 178 ppsa i zwrócił uiszczony od niej - po terminie - wpis (art. 232 § 1 pkt 1 ppsa). Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 ppsa, orzekł jak w sentencji.