II GSK 1221/12

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2013-11-28

Skład orzekający: Hanna Kamińska, Magdalena Bosakirska, Stanisław Gronowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy cofnięcie rejestracji automatu do gier o niskich wygranych może nastąpić na podstawie dowodu z eksperymentu procesowego i opinii biegłego sądowego, czy też wymagana jest opinia jednostki badającej upoważnionej przez Ministra Finansów?
Ratio decidendi
Cofnięcie rejestracji automatu do gier o niskich wygranych wymaga przeprowadzenia badania kontrolnego przez jednostkę badającą upoważnioną przez Ministra Finansów. Opinia biegłego sądowego lub eksperyment procesowy nie są wystarczającymi dowodami do cofnięcia rejestracji, gdyż przepisy rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie warunków urządzania gier i zakładów wzajemnych jednoznacznie wskazują na konieczność przeprowadzenia badań przez specjalistyczną jednostkę.
Stan faktyczny
Spółka "G." Sp. z o.o. wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. o cofnięciu rejestracji automatu do gier o niskich wygranych. Organ pierwszej instancji cofnął rejestrację, opierając się na eksperymencie procesowym i opinii biegłego, którzy wykazali niezgodność automatu z warunkami rejestracji. Dyrektor Izby Celnej utrzymał decyzję w mocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę spółki. Spółka wniosła skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie prawa materialnego i procesowego, w tym brak przeprowadzenia wymaganego badania przez jednostkę badającą.
Rozstrzygnięcie
Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok WSA oraz zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Celnej i utrzymaną nią w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego, zasądzając od Dyrektora Izby Celnej na rzecz spółki zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Hanna Kamińska Sędzia NSA Magdalena Bosakirska (spr.) Sędzia NSA Stanisław Gronowski Protokolant Paweł Gorajewski po rozpoznaniu w dniu 28 listopada 2013 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej "G." Spółki z o.o. w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. z dnia 28 listopada 2011 r. sygn. akt III SA/Gl 570/11 w sprawie ze skargi "G." Spółki z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia rejestracji automatu do gier o niskich wygranych 1. uchyla zaskarżony wyrok, 2. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w B.-B. z dnia [...] października 2010 r., nr [...], 3. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w K. na rzecz "G." Spółki z o.o. w W. 1270 (jeden tysiąc dwieście siedemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. wyrokiem z dnia 28 listopada 2011 r., sygn. akt III SA/Gl 570/11 oddalił skargę "G." Spółki z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] lutego 2011 r., nr [...] o cofnięciu rejestracji automatu do gier o niskich wygranych. I Z uzasadnienia wyroku wynika, że Sąd I instancji przyjął za podstawę rozstrzygnięcia następujące ustalenia. Decyzją z dnia [...] października 2010 r., nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego w B.-B. działając m.in. na podstawie art. 207 § 1 i § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.), dalej: "O.p.", art. 129 ust. 1, art. 144 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. Nr 201, poz. 1540 ze zm.), dalej: "u.g.h.", art. 2 ust. 2b ustawy z dnia 29 lipca 1992 r. o grach i zakładach wzajemnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2004 r. Nr 4, poz. 27 ze zm.), dalej: "u.g.z.w.", § 14 ust. 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 3 czerwca 2003 r. w sprawie warunków urządzania gier i zakładów wzajemnych (Dz. U. Nr 102, poz. 946 ze zm.), dalej: "rozporządzenie MF z dnia 3 czerwca 2003 r.", cofnął "G." Spółce z o.o. rejestrację automatu do gier o niskich wygranych pn. [...] nr fabryczny [...], nr poświadczenia rejestracji [...]. Z uzasadnienia decyzji wynika, że stan rzeczywisty automatu był niezgodny z warunkami rejestracji, co wykazał eksperyment procesowy przeprowadzony w toku kontroli przez funkcjonariuszy celnych oraz opinia biegłego sądowego z dnia [...] czerwca 2010 r., ponieważ automat umożliwiał uzyskanie wyższej stawki za udział w jednej grze i wyższą łączną jednorazową wygraną ponad dopuszczalne ustawowo. W tej sytuacji organ był prawnie zobligowany do cofnięcia rejestracji automatu. Decyzją z dnia [...] lutego 2011 r. Dyrektor Izby Celnej w K. po rozpatrzeniu odwołania, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, wskazując, że dla stwierdzenia niezgodności stanu rzeczywistego automatu z warunkami rejestracji wystarczające było przeprowadzenie dowodu z eksperymentu procesowego i opinii biegłego sądowego z dnia [...] czerwca 2010 r., z których to dowodów jednoznacznie wynikało, iż automat [...] umożliwiał obstawienie wyższej stawki w jednej grze niż dopuszczona ustawą i możliwość uzyskania jednorazowej wygranej także przekraczającej limit ustawowy. Dla ustalenia powyższych faktów nie było konieczne przeprowadzenie dowodu z opinii jednostki badającej upoważnionej przez Ministra Finansów do badań kontrolnych automatów. Ponadto w toku postępowania spółka nie przedłożyła żadnego dowodu, mogącego podważyć opinię biegłego sądowego z dnia [...] czerwca 2010 r. i wyniki eksperymentu procesowego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. "G." Spółka z o.o. wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji wydanych w sprawie, a ewentualnie o ich uchylenie. Argumentowała, że rejestrację automatu można cofnąć tylko w oparciu o dowód z opinii jednostki badającej upoważnionej przez Ministra Finansów do przeprowadzania badań technicznych automatów do gier o niskich wygranych. Taki dowód w sprawie nie został przeprowadzony, więc nie wiadomo czy stan rzeczywisty skontrolowanego automatu był niezgodny z warunkami rejestracji. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w K. wniósł o jej oddalenie. Potrzymał stanowisko dotychczas wyrażone w tej sprawie. Wyrokiem z dnia 28 listopada 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę. Sąd I instancji stwierdził, że zgodnie z przepisami obowiązującymi w dacie rejestracji automatu spółki (art. 2 ust. 2b u.g.z.w.), grami na automatach o niskich wygranych były gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych i elektronicznych o wygrane pieniężne lub rzeczowe, w których wartość jednorazowej wygranej nie mogła być wyższa niż równowartość 15 euro, a wartość maksymalnej stawki za udział w jednej grze nie mogła być wyższa niż 0,07 euro. Powołana ustawa utraciła moc prawną na zasadzie art. 144 u.g.h. i w myśl przepisu art. 129 ust. 3 tej ustawy – przez gry na automatach o niskich wygranych rozumie się gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych i elektronicznych o wygrane pieniężne lub rzeczowe, w których wartość jednorazowej wygranej nie może być wyższa niż 60 zł, a wartość maksymalnej stawki za udział w jednej grze nie może być wyższa niż 0,50 zł. Sąd podkreślił, że zarówno definicja gry na automatach i niskich wygranych opisana w art. 2 ust. 2b u.g.z.w., jak definicja zawarta w art. 129 ust. 3 u.g.h. nie przewidywała możliwości podwyższenia wartości jednorazowej gry oraz wartości jednorazowej wygranej. Zatem spółka powinna zapewnić działanie zakwestionowanego automatu do gier w sposób zgodny z warunkami rejestracji ustalonymi m.in. w opinii jednostki certyfikującej z dnia [...] czerwca 2008 r. poprzedzającej rejestrację automatu, w której wskazano, że maksymalna wygrana ma wynosić 500 pkt (50 zł), a maksymalna stawka 1 lub 2 pkt (10 gr lub 20 gr). Tymczasem przeprowadzony eksperyment odtworzenia gry na automacie w celu ustalenia wysokości maksymalnej stawki za udział w jednej grze oraz kwoty jednorazowej wygranej wykazał, że automat ten umożliwiał zagranie nawet za 10 i 30 pkt kredytowych, co odpowiadało stawce 1 zł i 3 zł i co przekraczało wartości stawki za udział w grze – 0,07 euro i 0,50 zł. Ustalenia z czynności kontrolnych zostały następnie potwierdzone dopuszczoną przez organ w poczet materiału dowodowego opinią biegłego sądowego z dnia [...] czerwca 2010 r., sporządzoną w prowadzonym równolegle dochodzeniu w sprawie o przestępstwo skarbowe. Odnosząc się do mocy dowodowej eksperymentu oraz opinii biegłego Sąd I instancji podkreślił, że mają one walor dowodów bezpośrednich, ponieważ zostały dokonane w wyniku oględzin spornego automatu i przeprowadzeniu na nim gry. Skoro dowodem w sprawie może być opinia osoby dysponującej wiadomościami specjalnymi, których nie ma organ – art. 197 O.p. – to organy zasadnie uznały powyższą opinię, wydaną przez osobę dysponującą wiadomościami specjalnymi z zakresu informatyki i telekomunikacji za taki dowód. Ponadto wprost z mocy przepisu art. 181 O.p. wynika, że dowodami w postępowaniu podatkowym są także materiały zgromadzone w postępowaniu karnym skarbowym. Oznacza to, że dowód w postaci opinii biegłego uzyskany w innym postępowaniu – karnym lub karnym skarbowym – mógł być wykorzystany w przedmiotowym postępowaniu i jest dowodem legalnym, czyli uzyskanym w sposób prawem przewidziany i nie ma potrzeby ponownej jego weryfikacji. Skoro tak, to organ mógł na podstawie przytoczonych dowodów dokonać ustaleń stanu faktycznego prawy. W konsekwencji w sytuacji gdy organ dysponował dwoma odrębnymi dowodami – wynikami eksperymentu przeprowadzonego w ramach czynności kontrolnych przez funkcjonariuszy celnych oraz opinią biegłego sądowego, z których to dowodów wynikały zbieżne ustalenia i wnioski, a przy tym dowody te nie budziły zastrzeżeń co do ich rzetelności i prawidłowości, to tym samym nie było potrzeby przeprowadzania kolejnych dowodów w sprawie, czy też badań kontrolnych tego samego automatu do gry przez jednostkę badającą, o której mowa w § 14 ust. 4 rozporządzenia MF z dnia 3 czerwca 2003 r. Zdaniem Sądu I instancji dla ustalenia zgodności stanu rzeczywistego automatu do gier z warunkami rejestracji ustawodawca nie zastrzegł w żadnym razie obowiązku przeprowadzenia kontroli przez jednostkę badającą upoważnioną przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych. Takiego wymogu sprawdzania urządzeń przez jednostki badawcze po zarejestrowaniu tych urządzeń i dopuszczeniu do użytkowania ani z ustawy, ani z unormowań rozporządzenia MF z dnia 3 czerwca 2003 r. wyprowadzić nie sposób. Zatem opinii sporządzonej przez biegłego sądowego na potrzeby postępowania karnoskarbowego należy przypisać – w świetle obowiązujących przepisów – taką samą moc dowodową, jak opinii jednostki badającej, o której mowa w cyt. rozporządzeniu. Opierając więc podjęte decyzje na dopuszczonej w poczet materiału dowodowego opinii biegłego sądowego, organy nie dopuściły się naruszenia § 8 ust. 1 i § 9 ust. 1 rozporządzenia MF z dnia 3 czerwca 2003 r. Dalej Sąd I instancji wskazał, że zgodnie z art. 188 O.p. żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu są okoliczności mające znaczenie dla sprawy, chyba że okoliczności te stwierdzone są wystarczająco innym dowodem. W tej sprawie fakt możliwości przekroczenia maksymalnej stawki przewidzianej przepisami prawa w wyniku gry na kontrolowanym automacie został potwierdzony zarówno przez funkcjonariuszy celnych, którzy dokonali kontroli poprzez przeprowadzenie eksperymentu (gry), jak i biegłego, który potwierdził tę okoliczność (także w wyniku przeprowadzonej gry). Niezasadne byłoby wobec tego przeprowadzanie dalszych dowodów, skoro okoliczność będąca przedmiotem dowodu została w sposób jednoznaczny udowodniona w drodze eksperymentu oraz potwierdzona opinią biegłego. Prowadzi to do wniosku, że organy przeprowadziły czynności procesowe prawidłowo, opierając się na kompletnym, swobodnie ocenionym materiale dowodowym i nie można im skutecznie zarzucić naruszenia art. 180 § 1, art. 187 § 1, art. 191, art. 200 i art. 229 O.p. Z wymienionych powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał objęte skargą decyzje za zgodne z prawem. II Skargę kasacyjną złożyła "G." Spółka z o.o. Wyrok zaskarżyła w całości. Wniosła o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Wnosząca skargę kasacyjną na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła naruszenie: I. prawa materialnego, a to: 1. art. 2 ust. 2b u.g.z.w. poprzez niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie tegoż przepisu za materialnoprawną podstawę oceny wymagań dotyczących gier prowadzonych na automacie [...] zamiast art. 129 ust. 3 u.g.h., pomimo tego, że w chwili wszczęcia postępowania administracyjnego (wskutek postanowienia o wszczęciu postępowania w przedmiocie określenia zgodności stanu rzeczywistego automatu [...] z warunkami rejestracji z dnia [...] maja 2010 r.) przepis art. 2 ust. 2b u.g.z.w. nie obowiązywał; 2. art. 129 ust. 3 w zw. z art. 144 u.g.h. poprzez ich niezastosowanie i przyjęcie, że materialnoprawną podstawą oceny wymagań dotyczących gier prowadzonych na automacie [...] jest nieobowiązujący w chwili wszczęcia postępowania administracyjnego (wskutek postanowienia o wszczęciu postępowania w przedmiocie określenia zgodności stanu rzeczywistego automatu [...] z warunkami rejestracji z dnia [...] maja 2010 r.) przepis art. 2 ust. 2 u.g.z.w.; 3. § 14 ust. 4 i ust. 5 w zw. z § 7 i § 8 rozporządzenia MF z dnia 3 czerwca 2003 r. poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że z wyżej wymienionych przepisów nie wynika, że stwierdzenie niezgodności stanu rzeczywistego automatów lub urządzeń do gier z warunkami rejestracji i w konsekwencji cofnięcie ich rejestracji wymaga przeprowadzenia przez jednostkę badającą badania kontrolnego; II. przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie, a to: 1. art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) w zw. z art. 3 § 1 i § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 120 i 122 O.p. poprzez uznanie za zgodną z prawem zaskarżonej decyzji, utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji pomimo tego, że: a. organy oparły swoje rozstrzygnięcia na podstawie nieobowiązującego w chwili orzekania art. 2 ust. 2b u.g.z.w. zamiast na podstawie art. 129 ust. 3 u.g.h.; b. ustalono niezgodność stanu rzeczywistego automatu z warunkami jego rejestracji wyłącznie na podstawie eksperymentu przeprowadzonego w dniu [...] grudnia 2009 r. oraz opinii biegłego sądowego z dnia [...] czerwca 2010 r.; 2. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 180 § 1, 187 § 1 i art. 229 O.p. poprzez błędne ustalenie, że organy przeprowadziły czynności procesowe w sposób prawidłowy pomimo tego, że nie przeprowadzono dowodu z badań kontrolnych automatu przez jednostkę badającą; 3. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 191 O.p. poprzez błędne uznanie, że organy nie przekroczyły rażąco granic swobodnej oceny dowodów. Uzasadniając zarzuty wnosząca skargę kasacyjną stwierdziła, że zaskarżony wyrok Sądu I instancji narusza prawo i powinien zostać uchylony, ponieważ ten Sąd błędnie uznał, że z uwagi na "pozorną zbieżność" treści art. 2 ust. 2b u.g.z.w. z art. 129 ust. 3 u.g.h., nieobowiązujący w stanie prawnym sprawy art. 2 ust. 2b u.g.z.w. mógł stanowić podstawę prawną wydanych decyzji. Jedyną podstawą prawną decyzji mógł być art. 129 ust. 3 u.g.h., gdyż tylko ten przepis pozostawał w obrocie prawnym w czasie ich wydawania (postępowanie wszczęto w dniu [...] maja 2011 r., natomiast art. 2 ust. 2b u.g.z.w. został uchylony z dniem 1 stycznia 2010 r.). W ocenie wnoszącej skargę kasacyjną Sąd I instancji naruszył również § 14 ust. 4 i ust. 5 w zw. z § 7 i § 8 rozporządzenia MF z dnia 3 czerwca 2003 r., błędnie przyjmując, że rejestrację automatu do gier o niskich wygranych można cofnąć w oparciu o dowód z opinii biegłego sądowego czy też eksperymentu funkcjonariuszy celnych, podczas gdy dla cofnięcia rejestracji automatu do gier o niskich wygranych (stwierdzenia niezgodności stanu rzeczywistego automatu z warunkami rejestracji) niezbędna jest opinia jednostki badającej upoważnionej przez Ministra Finansów, wydana po dokonaniu badań kontrolnych automatu. Skarżąca kasacyjnie stanęła na stanowisku, że Sąd I instancji bezzasadnie zaakceptował nieprawidłowe ustalenia faktyczne w tej sprawie, bowiem nie można ich było oprzeć na opinii biegłego sądowego i eksperymentu dokonanego przez funkcjonariuszy celnych, bez przeprowadzenia podstawowego dowodu z opinii jednostki badającej upoważnionej przez Ministra Finansów co do zgodności stanu rzeczywistego automatu z warunkami jego rejestracji. To naruszenie prawa miało istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ gdyby przeprowadzono dowód z opinii wyżej wskazanej jednostki, to organ nie cofnąłby rejestracji automatu. Dyrektor Izby Celnej w K. skorzystał z prawa do wniesienia odpowiedzi na skargę kasacyjną i wniósł o jej oddalenie. III Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna jest uzasadniona. Postępowanie administracyjne w rozpoznawanej sprawie zostało wszczęte w dniu [...] maja 2010 r., a zatem już pod rządami nowej ustawy o grach hazardowych tj. u.g.h. W myśl art. 8 tej ustawy do postępowań w sprawach określonych w ustawie stosuje się odpowiednio przepisy ustawy – Ordynacja podatkowa, chyba że ustawa stanowi inaczej. W świetle art. 129 ust. 1 i 3 u.g.h. do działalności spółki podjętej pod rządem u.g.z.w. mają dalej zastosowanie przepisy tej ustawy, z uwzględnieniem zmiany wprowadzonej przez art. 129 ust. 1 i 3 u.g.h. Zatem, w rozpatrywanej sprawie materialnoprawną podstawą oceny wymagań dotyczących gier prowadzonych na automacie należącym do spółki powinien być przepis art. 129 ust. 3 u.g.h. Wyjaśnić należy, że zarówno dopuszczenie automatu lub urządzenia do eksploatacji i użytkowania (zarejestrowanie), jak i cofnięcie rejestracji wymaga przeprowadzenia przez jednostkę badającą odpowiednio: badania poprzedzającego rejestrację i badania kontrolnego. Stosownie do treści § 7 rozporządzenia MF z dnia 3 czerwca 2003 r. warunkiem dopuszczenia automatu lub urządzenia do gier do eksploatacji i użytkowania na terytorium Polski jest rejestracja takiego automatu lub urządzenia na podstawie badania takiego automatu lub urządzenia, o którym mowa w § 8 tego rozporządzenia, a więc badania przeprowadzonego przez tzw. jednostkę badającą, upoważnioną przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych. Badanie to polega na ustaleniu, czy konstrukcja automatu lub urządzenia zapewnia m.in.: prawidłowe ustalenie wartości maksymalnej stawki i uniemożliwia przekraczanie wartości maksymalnej stawki w wyniku kontynuacji gry na uzyskane wygrane (§ 8 ust. 2 pkt 5 lit. a), prawidłowe ustalenie wartości jednorazowej wygranej i uniemożliwia uzyskanie jednorazowej wygranej w kwocie wyższej niż 15 euro, o której mowa w art. 2 ust. 2b ustawy (obecnie w kwocie określonej w art. 129 ust. 3 u.g.h.). W myśl powyższych przepisów podstawą rejestracji automatu może być wyłącznie dowód potwierdzający spełnienie przez automat określonych prawem wymagań w postaci badania wspomnianej jednostki badającej, a nie jakikolwiek inny dowód, np. opinia biegłego albo eksperyment funkcjonariusza celnego. Ponadto, co należy podkreślić, stosownie do § 14 ust. 4 rozporządzenia MF z dnia 3 czerwca 2003 r. wyznaczony naczelnik urzędu celnego może zarządzić przeprowadzenie na koszt podmiotu prowadzącego gry na automatach o niskich wygranych badań kontrolnych automatów i urządzeń do gier przez jednostkę badającą. W razie stwierdzenia niezgodności stanu rzeczywistego automatów lub urządzeń do gier z warunkami rejestracji wyznaczony naczelnik urzędu celnego cofa rejestrację takiego automatu lub urządzenia do gier (§ 14 ust. 5). Przepisy § 14 ust. 4 i ust. 5 rozporządzenia MF z dnia 3 czerwca 2003 r. należy interpretować łącznie i w powiązaniu z treścią § 7 i 8 tego rozporządzenia. W rezultacie, zarówno dopuszczenie automatu lub urządzenia do eksploatacji i użytkowania (zarejestrowanie), jak i cofnięcie rejestracji, wymaga przeprowadzenia przez jednostkę badającą odpowiednio: badania poprzedzającego rejestrację i badania kontrolnego. W obu tych przypadkach podstawą rozstrzygnięcia organu o zarejestrowaniu lub cofnięciu rejestracji automatu lub urządzenia do gier powinien być dowód w postaci opinii jednostki badającej. Natomiast nie jest prawidłowa interpretacja § 14 ust. 4 rozporządzenia MF z dnia 3 czerwca 2003 r., a to z uwagi na użycie zwrotu "może zażądać przeprowadzenia badań kontrolnych", która czyni te badania jednym tylko z możliwych dowodów służących stwierdzeniu niezgodności stanu rzeczywistego automatów z warunkami rejestracji. Naczelnik urzędu celnego może zażądać przeprowadzenia badań kontrolnych przez jednostkę badającą w tym tylko znaczeniu, że ma takie prawo. Nie ciąży więc na nim obowiązek permanentnego żądania przeprowadzania takich badań. Jeżeli zaś zamierza cofnąć rejestrację, a to ze względu na niezgodność stanu rzeczywistego automatu lub urządzenia z warunkami rejestracji, powinien się oprzeć na opinii jednostki badającej. Stanowisko to zostało potwierdzone w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. m.in. wyroki NSA: z dnia 29 listopada 2011 r., sygn. akt II GSK 1031/11; z dnia 9 lipca 2013 r., sygn. akt II GSK 610/12; z dnia 6 czerwca 2013 r., sygn. akt: II GSK 1556/11; II GSK 1621/11; II GSK 1622/11; II GSK 1148/11; II GSK 1754/11; II GSK 1275/11; II GSK 1556/11; II GSK 1529/11; z dnia 18 czerwca 2013 r., sygn. akt II GSK 236/12, z dnia 13 czerwca 2013 r., sygn. akt II GSK 139/12, z dnia 3 września 2013 r., sygn. akt II GSK 764/12). Potwierdzeniem takiego stanowiska jest wprowadzenie przez ustawodawcę do ustawy o grach hazardowych (ustawa z dnia 26 maja 2011 r. o zmianie ustawy o grach hazardowych oraz niektórych innych ustaw – Dz. U. Nr 134, poz. 779) przepisu art. 23b określającego procedurę "badania sprawdzającego" automatu, co do którego istnieje uzasadnione podejrzenie, że nie spełnia on wymogów określonych w ustawie. Badanie to przeprowadza specjalistyczna jednostka badająca. Zgodnie z art. 23b ust. 1 na pisemne żądanie naczelnika urzędu celnego, w przypadku uzasadnionego podejrzenia, że zarejestrowany automat lub urządzenie do gier nie spełnia warunków określonych w ustawie, podmiot eksploatujący ten automat lub urządzenie jest obowiązany poddać automat lub urządzenie badaniu sprawdzającemu. Badanie sprawdzające przeprowadza, na zlecenie naczelnika urzędu celnego, jednostka badająca upoważniona do badań technicznych automatów i urządzeń do gier (art. 23b ust. 3). W świetle powyższego i z uwagi na trafnie postawione w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia prawa materialnego Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok i rozpoznał skargę, a uznając jej zasadność w oparciu o treść art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) w związku z art. 135 p.p.s.a. uchylił decyzje organów obu instancji wydane w tej sprawie. O kosztach Naczelny Sąd Administracyjny orzekł stosownie do treści art. 203 pkt 1 i art. 200 p.p.s.a. w związku z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) i pkt 2 lit. a) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło