II GZ 245/08

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący : sędzia NSA Andrzej Kuba po rozpoznaniu w dniu 7 listopada 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia P. spółki z o.o. w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 6 sierpnia 2008 r. sygn. akt VI SA/Wa 629/08 w zakresie odmowy zawieszenia postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w W. w sprawie ze skargi P. spółki z o.o. w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na wykonywanie krajowego transportu drogowego postanawia: odrzucić zażalenie Postanowieniem z dnia 6 sierpnia 2008 r. o sygn. akt VI SA/Wa 629/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. odmówił zawieszenia postępowania w sprawie ze skargi P. spółki z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] kwietnia 2007 r., nr [...] w przedmiocie cofnięcia licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego osób. Sentencję tego postanowienia doręczono stronie skarżącej w dniu [...] sierpnia 2008 r. Pismem z dnia [...] sierpnia 2008 r. Spółka, reprezentowana przez radcę prawnego J. C., wniosła zażalenie na powyższe postanowienie. W uzasadnieniu zażalenia wskazano, że postanowienie z dnia 6 sierpnia 2008 r. jest zaskarżalne i w związku z tym Sąd obowiązany był doręczyć je wraz z uzasadnieniem. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 163 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), powoływanej dalej jako p.p.s.a., postanowienia wydane na posiedzeniu niejawnym sąd doręcza z urzędu stronom. Gdy stronie przysługuje środek zaskarżenia, postanowienie należy doręczyć z uzasadnieniem. Doręczając postanowienie należy pouczyć stronę występującą w sprawie bez adwokata lub radcy prawnego o dopuszczalności, terminie i sposobie wniesienia środka zaskarżenia. W myśl art. 194 § 1 p.p.s.a. zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego w przypadkach przewidzianych w ustawie, a ponadto na postanowienia wymienione w art. 194 § 1 pkt 1-10 p.p.s.a. Zażalenie jest dopuszczalne jedynie w tych przypadkach, kiedy ustawa wyraźnie przewiduje możliwość jego wniesienia. Jeśli ustawa przewiduje wydanie postanowienia czy zarządzenia i jednocześnie nie stanowi, że na takie postanowienie lub zarządzenie przysługuje prawo wniesienia zażalenia, to wniesienie tego środka odwoławczego jest niedopuszczalne (tak m. in. H. Knysiak-Molczyk w: T. Woś (red.), H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, s. 581). Na mocy art. 194 § 1 pkt 3 p.p.s.a. zaskarżeniu zażaleniem podlega postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego, którego przedmiotem jest zawieszenie postępowania i odmowa podjęcia zawieszonego postępowania. Zwrot "zawieszenie postępowania" oznacza, że ustawodawca dopuścił możliwość zaskarżenia w drodze zażalenia postanowienia, którym Sąd zawiesza postępowanie. Tym samym zwrotu tego nie można utożsamiać z rozstrzygnięciem, które nie doprowadza do zawieszenia postępowania, czyli postanowieniem o odmowie zawieszenia postępowania. Za takim rozumieniem art. 194 § 1 pkt 3 przemawia przede wszystkim wykładnia językowa. Przyjęta wyżej interpretacja art. 194 § 1 pkt 3 p.p.s.a. pozostaje również w zgodzie z zasadami wykładni systemowej. Należy bowiem zauważyć, że ustawodawca przewidując w przepisach ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi możliwość wydania rozstrzygnięcia "pozytywnego" (zawieszenie) oraz "negatywnego" (odmowa zawieszenia), w sposób wyraźny stwierdza, czy oba takie rozstrzygnięcia są zaskarżalne, czy tylko jedno z nich. Na poparcie powyższego stwierdzenia przykładowo można wskazać przepis art. 194 § 1 pkt 2 p.p.s.a., gdzie wyraźnie dopuszczono możliwość wniesienia zażalenia na postanowienie w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności, o których mowa w art. 61 tej ustawy, jak również na odmowę wydania tego rodzaju rozstrzygnięcia. Przykładem sytuacji, gdzie tylko jedno z rozstrzygnięć jest zaskarżalne, jest dopuszczenie możliwości zaskarżenia wyłącznie postanowienia o odmowie podjęcia zawieszonego postępowania (art. 194 § 1 pkt 3 p.p.s.a.). Reasumując, gdyby intencją ustawodawcy było dopuszczenie możliwości wniesienia zażalenia na postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania, to taka możliwość zostałaby wprost przewidziana w pkt 3 art. 194 § 1 p.p.s.a. Skoro taka możliwość nie wynika expresis verbis z treści tego przepisu, jak również z innych przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, to uznać należy, że na postanowienie, którego przedmiotem jest odmowa zawieszenia postępowania, stronom nie przysługuje prawo wniesienia zażalenia. Przedstawione wyżej stanowisko znajduje potwierdzenie w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, gdzie uznano, że nie jest dopuszczalne zażalenie na postanowienie odmawiające zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego (postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 marca 2007 r., sygn. akt I OZ 175/07; z dnia 4 kwietnia 2007 r., sygn. akt I OZ 224/07; z dnia 15 listopada 2007 r., sygn. akt I FZ 447/07; z dnia 22 kwietnia 2008 r., sygn. akt II GZ 73/08, I OZ 279/08, I FZ 644/07; z dnia 7 maja 2008 r., sygn. akt II OZ 411/08; z dnia 15 maja 2008 r., sygn. akt II FZ 167/08; z dnia 3 czerwca 2008 r., sygn. akt II OZ 554/08; z dnia 17 lipca 2008 r., sygn. akt II GZ 138/08, II GZ 140/08, II GZ 142/08, II GZ 143/08). Należy jednocześnie zauważyć, że mimo iż ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje możliwości wniesienia zażalenia na postanowienie sądu w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania w sprawie, kwestia ta może zostać ewentualnie podniesiona przez stronę skarżącą w środku odwoławczym od orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie. Stosownie bowiem do art. 191 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny, na wniosek strony, rozpoznaje również te postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego, które nie podlegały zaskarżeniu w drodze zażalenia, a miały wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. W związku z tym, że art. 194 § 1 pkt 3 p.p.s.a. odpowiada treścią art. 394 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 296 ze zm.), dalej powoływanej jako k.p.c., uprawnione jest powołanie się dodatkowo na orzecznictwo Sądu Najwyższego w kwestii dopuszczalności zaskarżenia postanowienia o odmowie zawieszenia postępowania. Sąd Najwyższy stanął na stanowisku, że na postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania zażalenie nie przysługuje (por. orzeczenie SN z dnia 28 sierpnia 1951 r., sygn. akt C 463/51, OSNC 1952/2/51). W ocenie Sądu Najwyższego unormowanie dopuszczalności zażalenia jest wyczerpujące (por. postanowienie SN z dnia 10 marca 1985 r., sygn. akt II CZ 19/85). Nie można zatem dokonywać wykładni prowadzącej do rozszerzenia katalogu zawartego w art. 394 § 1 k.p.c. i podobnie - w art. 194 § 1 p.p.s.a. Podsumowując, Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w niniejszej sprawie stoi na stanowisku, że w świetle brzmienia art. 194 § 1 pkt 3 p.p.s.a. zaskarżalne są wyłącznie takie postanowienia, którymi Sąd zawiesił postępowanie. Orzeczenia o odmowie zawieszenia postępowania są zatem niezaskarżalne. Przedmiotem postanowienia z dnia 6 sierpnia 2008 r. jest odmowa zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego. W związku z powyższym wskazane postanowienie jest niezaskarżalne - nie przysługuje na nie środek zaskarżenia w postaci zażalenia. Nie zasługuje tym samym na uwzględnienie zarzut niedoręczenia stronie skarżącej uzasadnienia przedmiotowego postanowienia, ponieważ zgodnie z powołanym wyżej przepisem art. 163 § 2 zd. 2 p.p.s.a. postanowienie należy doręczyć z uzasadnieniem w sytuacji, gdy stronie przysługuje środek zaskarżenia. Należy również zauważyć, że Sąd doręczając sentencję postanowienia zasadnie nie pouczył strony o niedopuszczalności wniesienia środka zaskarżenia, gdyż strona była w sprawie reprezentowana przez radcę prawnego (art. 163 § 2 zd. 3 p.p.s.a.). W związku z tym, że przedmiotowe zażalenie jest niedopuszczalne, Naczelny Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji na podstawie art. 180 w związku z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a.