II OSK 103/12

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2013-05-14

Skład orzekający: Paweł Miładowski, Wojciech Mazur, Wanda Zielińska - Baran

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zarzut dotyczący częściowego wykonania obowiązku rozbiórki obiektu budowlanego oraz zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego w postaci grzywny w celu przymuszenia może skutkować uchyleniem postanowienia o prowadzeniu egzekucji administracyjnej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że obowiązek rozbiórki obiektu budowlanego ma charakter niepodzielny i nie może być spełniony w części, wobec czego częściowe wykonanie tego obowiązku nie powoduje bezprzedmiotowości egzekucji. Ponadto, zarzut zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego ogranicza się do kwestionowania wyboru środka, a nie wysokości nałożonej grzywny, która jest środkiem przymuszającym, a nie karą. Wysokość grzywny nie powinna być uzależniona od sytuacji materialnej zobowiązanego.
Stan faktyczny
J. J. złożyła zarzut dotyczący prowadzenia egzekucji obowiązku rozbiórki słupowej stacji transformatorowej na działce w pobliżu wału przeciwpowodziowego. Organ I instancji oraz organ odwoławczy uznały zarzuty za nieuzasadnione, wskazując na niepodzielny charakter obowiązku rozbiórki oraz prawidłowość zastosowanego środka egzekucyjnego w postaci grzywny w celu przymuszenia. Skarżąca podnosiła, że rozbiórka jest w trakcie wykonywania i że grzywna jest zbyt uciążliwa, a także kwestionowała prawidłowość tytułu wykonawczego.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 14 maja 2013 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Paweł Miładowski sędzia NSA Wojciech Mazur sędzia del. WSA Wanda Zielińska - Baran /spr./ Protokolant sekretarz sądowy Tomasz Bogdan Godlewski po rozpoznaniu w dniu 14 maja 2013 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej J. J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 10 sierpnia 2011 r. sygn. akt II SA/Kr 833/11 w sprawie ze skargi J. J. na postanowienie Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji oddala skargę kasacyjną Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 10 sierpnia 2011 r., sygn. akt II SA/Kr 833/11 oddalił skargę J. J. na postanowienie Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia [...] lutego 2011 r., nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji. W uzasadnieniu wyroku podano, iż w dniu 19 listopada 2008 r. J. J. złożyła zarzut w sprawie prowadzenia egzekucji obowiązku rozbiórki obiektu budowlanego w postaci słupowej stacji transformatorowej zlokalizowanej w B. w rejonie mostu na rzece W., od strony prawego wału przeciwpowodziowego w bezpośrednim jego pobliżu, na działce nr [...]. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Oświęcimiu postanowieniem z dnia [...] grudnia 2008 r. nazwanym "stanowiskiem wierzyciela" uznał za nieuzasadnione zarzuty J. J. . Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2009 r. Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy stwierdził, iż podniesione przez skarżącą okoliczności co do częściowego wykonania obowiązku oraz nieprawidłowego wypełnienia tytułu wykonawczego nie zasługują na uwzględnienie i nakazał rozpatrzeć jedynie zarzut zastosowana zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego. Wyrokiem z dnia 8 października 2009 r. sygn. II SA/Kr 743/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie skargę na to postanowienie oddalił, a wyrokiem z dnia 18 stycznia 2011 r. Naczelny Sąd Administracyjny sygn. II OSK 38/10 oddalił skargę kasacyjną. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że normę art. 33 pkt 8 ustawy należy odnosić do art. 7 § 2 ustawy i wynikającego z niego obowiązku stosowania środków najmniej uciążliwych dla zobowiązanego, według katalogu wymienionego w art. 1a ust. 12 ustawy. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Oświęcimiu postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2009 r. nazwanym "stanowiskiem wierzyciela", ponownie za nieuzasadnione uznał zarzuty J. J. . Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie postanowieniem z dnia [...] czerwca 2009 r. po raz kolejny uchylił skarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując na obowiązek organu I instancji odniesienia się do wszystkich trzech zarzutów zażalenia. W kolejnym postanowieniu z dnia [...] grudnia 2010 r. znak [...], nazwanym "stanowiskiem wierzyciela", wydanym na podstawie art. 80 ust. 2 pkt 1, art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 Prawo Budowlanego oraz art. 20 §1 pkt 4, art. 34 § 1 w zw. z 17 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Oświęcimiu za nieuzasadnione uznał zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej obowiązku rozbiórki obiektu budowlanego, stwierdzając na to, że wynika on z ostatecznej decyzji Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia [...] września 2007 r. o symbolu [...]. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, iż jeżeli podstawą zarzutu jest częściowe wykonanie obowiązku, to zarzut ten może się odnosić jedynie do wykonanej części obowiązku. W takim przypadku organ egzekucyjny ma obowiązek prowadzić postępowanie egzekucyjne w zakresie niewykonanego obowiązku. Dopiero wykonanie egzekwowanego obowiązku może doprowadzić do odstąpienia przez organ egzekucyjny od dalszych czynności. Stosując środki egzekucyjne w administracji w celu doprowadzenia do wykonania przedmiotowego obowiązku organ miał do wyboru w zasadzie tylko dwa środki, tj. grzywnę w celu przymuszenia oraz wykonanie zastępcze. Z tych dwóch środków zdecydowanie łagodniejszym środkiem egzekucyjnym jest grzywna w celu przymuszenia. Skarżąca może się zwolnić od obowiązku jej uiszczenia poprzez wykonanie obowiązku rozbiórki obiektu budowlanego w postaci stacji transformatorowej, bowiem zgodnie z art. 125 i 126 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji grzywna może być umorzona, a nawet zwrócona w całości lub w części w przypadku wykonania przez zobowiązanego obowiązku. Organ wskazał, że nie ma możliwości zbadania sytuacji materialnej skarżącej. Wysokość nałożonej grzywny nie może być przedmiotem zarzutu. Kwestie dotyczące wysokości nałożonej grzywny zostały już rozstrzygnięte w postępowaniu zażaleniowym (toczącym się w stosunku do postanowienia o nałożeniu grzywny) oraz w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Zarzut dotyczący braku określenia w tytule wykonawczym jaki został zastosowany środek egzekucyjny nie zasługuje na uwzględnienie. W klauzuli skierowania tytułu wykonawczego do egzekucji nie określa się rodzaju środka egzekucyjnego, ponieważ nie można z góry określić jaki środek zostanie zastosowany. W przypadku gdyby orzeczona grzywna w celu przymuszenia okazała się bezskuteczna, organ będzie zmuszony zastosować inne środki egzekucyjne. Postanowieniem z dnia [...] lutego 2011 r. znak [...] OR Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie, po rozpatrzeniu zażalenia, utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy. Organ podzielił stanowisko organu I instancji i wskazał, że tytuł wykonawczy wydany na obowiązującym druku wprowadzonym w życie stosownym rozporządzeniem zawiera wszystkie konieczne elementy o których mowa w art. 27 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Tytuł ten stanowi podstawę do przeprowadzenia egzekucji należności niepieniężnych tj. zastosowania któregoś ze wskazanych w art. 1a pkt 12 lit b ustawy przytoczonych także we wzorze tytułu wykonawczego. To do organu należy ocena który ze środków będzie skuteczny i doprowadzi do realizacji obowiązku co nie wyklucza możliwości stosowania kilku z tych środków. Zdaniem organu odwoławczego PINB prawidłowo wskazał, że grzywna w celu przymuszenia stanowi mniej uciążliwy środek od wykonania zastępczego i nałożona grzywna podlega umorzeniu z chwilą wykonania obowiązku, czyli po spełnieniu podstawowego jej zadania. Organ odwoławczy stwierdził że PINB nieprawidłowo określił nazwę wydawanego aktu administracyjnego jako postanowienie w sprawie stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów. W przedmiotowej sprawie PINB działał jako wierzyciel będący jednocześnie organem egzekucyjnym obowiązku o charakterze niepieniężnym, zatem nie wyrażał stanowiska wierzyciela lecz z urzędu przeszedł do ich merytorycznego rozpoznania jako organ egzekucyjny. Organ drugiej instancji stwierdził, że samo niewłaściwe nazewnictwo nie może stanowić postawy do uchylenia zaskarżonego postanowienia, skoro rozstrzygnięcie to jest słuszne i prawidłowe. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Joanna J. wniosła o uchylenie powyższego postanowienia oraz postanowienia organu I instancji. Skarżąca wskazała, że podniesiony już wcześniej zarzut dotyczący częściowego wykonania obowiązku dotyczył sytuacji, w której rozbiórka słupowej stacji transformatorowej jest w trakcie wykonywania. Skarżąca zwróciła uwagę, że rozbiórka obiektu budowlanego, znajdującego się w pobliżu stopy wału przeciwpowodziowego, jest czynnością skomplikowaną nie może odbywać się z użyciem sprzętu ciężkiego i dlatego trwa dłużej niż rozbiórka takiego obiektu położonego w innym terenie. Zdaniem skarżącej organ II instancji nie badając w ogóle okoliczności sprawy stwierdził arbitralnie, że taki zarzut jest w ogóle niedopuszczalny. W odpowiedzi na skargę Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie wniósł o oddalenie skargi. Organ nadto dodał, iż kwestia wysokości nałożonej grzywny była przedmiotem oceny w postępowaniu sądowoadministracyjnym zakończonym prawomocnym wyrokiem WSA w Krakowie z dnia 18 czerwca 2009 r. sygn. akt II SA/Kr 438/09, oddalającym skargę na postanowienie Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem organy prawidłowo uznały, że żaden z podniesionych przez skarżącą trzech zarzutów nie jest uzasadniony. Sąd wskazał, iż istotą zarzutu jest wskazanie takich okoliczności, które już w momencie wystawienia tytułu wykonawczego wszczęcie i prowadzenie egzekucji czyniłyby bezprzedmiotowymi lub sprzecznymi z prawem. Zarzut stanowi środek ochrony dłużnika we wstępnym etapie egzekucji. Z korzystaniem z tego środka ochrony wiązać musi się inicjatywa dłużnika nie tylko w zakresie wskazania przesłanek, ale też wskazania i wykazania okoliczności mających te przesłanki uzasadniać. W rozpatrywanej sprawie skarżąca, ani w zarzucie, ani w toku długotrwałego postępowania nie wskazała zasługujących na akceptację powodów, dla których zastosowany środek egzekucyjny w postaci grzywny w celu przymuszenia, miałby dla niej stanowić środek bardziej uciążliwy od wykonania zastępczego. Powtarzane przez skarżącą twierdzenie, że grzywna jest środkiem bardziej uciążliwym, ponieważ została nałożona w maksymalnej wysokości w istocie nie jest zarzutem przeciwko egzekucji, lecz zarzutem przeciwko postanowieniu o nałożeniu grzywny. Skarżąca zresztą ten właśnie zarzut podnosiła (bezskutecznie) skarżąc postanowienie o nałożeniu grzywny. W tej sytuacji za wystarczające Sąd uznał poczynione w odniesieniu do tego zarzutu ustalenia i ocenę organu. Sąd przyznał rację organowi, że częściowe wykonanie niepodzielnego obowiązku niepieniężnego nie może prowadzić do uwzględnienia zarzutu. Rozbiórka obiektu opisanego w tytule wykonawczym jest przedsięwzięciem niepodzielnym. Rozpoczęcie wykonywania takiego zadania przed wszczęciem egzekucji nie czyni tej egzekucji ani bezprzedmiotowej, ani bezprawnej. Stosowanie zaś środka egzekucyjnego jest niedopuszczalne dopiero wówczas, kiedy obowiązek został już wykonany (art. 7 § 3 ustawy). Sąd uznając za nietrafny zarzut dotyczący tytułu wykonawczego, stwierdził, że zawiera on wszystkie wymagane ustawą elementy. Zgodnie z art. 27 § 1 pkt 11 ustawy tytuł winien zawierać wskazanie środków egzekucyjnych stosowanych w egzekucji należności pieniężnych. Obowiązek egzekwowany od J. J. nie ma charakteru pieniężnego, w treści tytułu zawarto wykaz środków egzekucyjnych stosowanych w egzekucji. Wprawdzie nie wykreślono środków niemających zastosowania, to z uwagi na przedmiot egzekucji i jednoczesne wydanie postanowienia o nałożeniu grzywny, rodzaj zastosowanego środka był oczywisty. Brak skreśleń nie miał więc żadnego wpływu na zakres uprawnień skarżącej. Sąd podzielił również stanowisko organu odwoławczego w przedmiocie charakteru postanowienia organu egzekucyjnego. Nazwanie tegoż postanowienia "stanowiskiem wierzyciela" jest co prawda błędem, ale niemającym istotnego znaczenia, skoro Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego jest i wierzycielem, i organem egzekucyjnym. Mając powyższe na względzie Sąd I instancji na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła J. J. , zaskarżając go w całości i zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania, a to: - art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ( u.p.e.a.), poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, iż obowiązek niepieniężny jest z natury niepodzielny i nie może być spełniony w części, - art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 33 pkt 8 u.p.e.a., poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, że zbytnia uciążliwość danego środka egzekucyjnego oceniana jest w sposób abstrakcyjny, a niektóre środki egzekucyjne są bardziej uciążliwe od innych z samej swej natury, w oderwaniu do konkretnego stanu faktycznego, - art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 33 pkt 8 u.p.e.a., poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, iż nie można kwestionować wysokości nałożonej grzywny na etapie jej egzekucji, podczas gdy przepis ten stanowi o " postępowaniu w sprawie prowadzenia egzekucji", a zatem zarzut z pkt 8 przysługuje zarówno w postępowaniu w sprawie nałożenia grzywny, jak i postępowania w sprawie zarzutów do egzekucji administracyjnej. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zdaniem autora skargi kasacyjnej zobowiązanemu w niniejszej sprawie przysługują wszelkie zarzuty zawarte w art. 33 u.p.e.a., gdyż przepis ten uwzględnia okoliczności, które mogą zajść na etapie stosowania środka egzekucyjnego, w tym zwłaszcza spełnienie obowiązku w części lub w całości, co uzasadnia umorzenie egzekucji w części lub w całości. Sąd w sposób arbitralny i niezgodny z prawem pozbawił stronę prawa powoływania się na zarzut z art. 33 pkt 8 u.p.e.a. Zdaniem pełnomocnika skarżącej, nie można wiązać prawa organu do miarkowania wysokości grzywny na gruncie art. 121 § 1 i 2 u.p.e.a. z faktem podzielności czy niepodzielności obowiązku. Wykonanie obowiązku niepodzielnego może być usankcjonowane nałożeniem grzywny w mniejszej niż maksymalna wysokość. W niniejszej sprawie nie mamy do czynienia z niepodzielnym obowiązkiem, bowiem rozbiórka obiektu jest ze swej natury obowiązkiem podzielnym. Może być zatem spełniony w części, a jego spełnienie uzasadniania umorzenie w odpowiedniej części postępowania egzekucyjnego. Organy, a w ślad za nimi Sąd, nie uznały możliwości miarkowania grzywny, nie badały sprawy w tym kierunku, uznały, że jednorazowość grzywny uzasadnia orzeczenie jej w całości. W niniejszej sprawie nie badano całościowej sytuacji majątkowej zobowiązanego, ograniczając się do stwierdzeń, że nie wygląda on na osobę niezamożną. Skąd jednak skarżąca ma wziąć środki finansowe na wykonanie obowiązku nawet w warunkach gospodarczych, co sugerował organ. Zdaniem pełnomocnika, nie jest słuszna argumentacja, że wykonanie obowiązku powoduje umorzenie grzywny, albowiem nie wpływa to na stopień jej uciążliwości, gdyż ta podlega ocenie na moment orzeczenia nałożenia grzywny i jest niezależna od jakichkolwiek okoliczności, w szczególności odwracalności, bądź nie, obowiązku jej uiszczenia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie. W myśl art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), zwanej dalej p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Z uwagi na to, że przesłanki nieważności w niniejszej sprawie nie występują, należało ograniczyć się do rozważenia zarzutów podstaw kasacyjnych. Podstawowym zarzutem skargi kasacyjnej jest zarzut naruszenia przez sąd I instancji art. 33 pkt 8 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn.: Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 z późn. zm.), dalej jako u.p.e.a. Treść zarzutu oraz jego uzasadnienie wskazuje, że skarżąca zasadniczo kwestionuje zasadność kontynuowania postępowania egzekucyjnego uciążliwego ze względu na nałożoną grzywnę w celu przymuszenia w maksymalnym wymiarze w sytuacji częściowego wykonania przez nią rozbiórki obiektu określonego tytułem wykonawczym i jej trudnej sytuacji finansowej. W oparciu o przepis 33 pkt 8 u.p.e.a podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego. Wskazany powyżej przepis stanowi podstawę zgłoszenia w postępowaniu egzekucyjnym zarzutu w przypadku zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego. Normę tą należy odnosić do przepisu art. 7 § 2 u.p.e.a. i wynikającego z niego dla organu obowiązku stosowania środków najmniej uciążliwych dla zobowiązanego, według katalogu tych środków zamieszczonego w art. 1a ust. 12 u.p.e.a. Z przepisów tych wynika, więc obowiązek organu wyboru odpowiedniego środka, poprzedzony odpowiednimi ustaleniami w tym zakresie, połączony jednocześnie z uprawnieniem strony do kwestionowania wybranego przez organ środka egzekucyjnego, wymienionego w ww. katalogu, w zależności od charakteru egzekucji. Możliwość podniesienia takiego zarzutu ogranicza się jednak jedynie do zakwestionowania wyboru odpowiedniego środka egzekucyjnego. Nie można natomiast w nim kwestionować zakresu użytego środka tj. w rozpoznawanym przypadku wysokości nałożonej grzywny. Kwestia ta może być podważana, ale w innym postępowaniu w ramach odrębnego środka zaskarżenia na podstawie art. 122 § 3 u.p.e.a. poprzez wniesienie zażalenia na postanowienie o nałożeniu grzywny. Pogląd ten znajduje zresztą swoje uzasadnienie w wyodrębnieniu tych środków zaskarżenia jako niezależnych od siebie ( tak - NSA w wyroku z dnia 18 stycznia 2011 r. sygn. akt II OSK 38/10). Odnosząc powyższe do rozpoznawanej sprawy należy wskazać, że kwestia wyboru środka egzekucyjnego w postaci grzywny w celu przymuszenia i wysokość nałożonej grzywny w maksymalnym wymiarze były przedmiotem kontroli w postępowaniu sądowym, zakończonym wyrokiem NSA z dnia 7 września 2009 r., sygn. akt II OSK 1453/09 oddalającym skargę kasacyjną J. L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Krakowie z dnia 18 czerwca 2009 r., sygn. akt II SA/Kr 438/09. Oznacza to, że postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia uprawomocniło się z dniem 7 września 2009 r. Podkreślić należy, że nałożona grzywna nie ma charakteru karnego, a jej jedynym celem jest przymuszenie zobowiązanych do wykonania orzeczonego nakazu. Skarżąca nie musi uiszczać nałożonej grzywny, może ona zwolnić się z tego obowiązku poprzez wykonanie orzeczonego nakazu rozbiórki. Wówczas zastosowanie znalazłaby dyspozycja przepisu art. 125 § 1 u.p.e.a, zgodnie z którą w razie wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym, nałożone, a nieuiszczone lub nieściągnięte grzywny w celu przymuszenia podlegają umorzeniu na wniosek zobowiązanego. Nadto, zgodnie z art. 126 u.p.e.a, uiszczona lub ściągnięta grzywna, na wniosek zobowiązanego, który wykonał obowiązek, może być w uzasadnionych przypadkach zwrócona w 75% lub w całości. Skarżąca, jeżeli wykona nakaz rozbiórki, może domagać się zwrotu znacznej części lub całości uiszczonej kwoty. Podnoszony w postępowaniu egzekucyjnym zarzut skarżącej o nałożeniu na nią grzywny w celu przymuszenia w maksymalnej wymiarze wobec częściowej rozbiórki obiektu nie mógł być uwzględniony, gdyż jak słusznie stwierdził Sąd pierwszej instancji, objęte tytułem wykonawczym przedsięwzięcie ma charakter niepodzielny. Niepodzielność polega na tym, że jest to obiekt budowlany i jego rozbiórka musi być wykonana w całości. Zasadą jest, że obiekt budowlany podlega obowiązkowi rozbiórki w całości w zakresie w jakim został w ramach samowoli budowlanej wykonany. Skoro skarżąca samowolnie wykonała przedmiotowy obiekt w całości, to obowiązana jest dokonać jego rozbiórki w całości. Zobowiązana nie może więc skutecznie w drodze zarzutu domagać się umorzenia egzekucji w takiej części w jakiej wykonała nałożony obowiązek rozbiórki obiektu budowlanego. Stąd też, zgodzić się należy Sądem I instancji, że częściowa jego rozbiórka nie czyni egzekucji bezprzedmiotowej. Powołany w uzasadnieniu skargi kasacyjnej przez jej autora wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 19 listopada 2009 r., sygn. akt I SA/Gl 418/09 w warunkach rozpoznawanej sprawy jest całkowicie nietrafny, gdyż dotyczy on obowiązku pieniężnego, którego częściowe wykonanie powoduje częściowe wygaśnięcie obowiązku, a w konsekwencji konieczność częściowego umorzenia egzekucji. Natomiast w rozpoznanej sprawie chodzi o wykonanie obowiązku o charakterze niepieniężnym, rozbiórki obiektu budowlanego – słupowej stacji transformatorowej. Wymaga jeszcze raz podkreślenia, że grzywna w celu przymuszenia jest środkiem egzekucyjnym służącym przymuszeniu zobowiązanego do wykonania nałożonego na niego obowiązku. Rolą jej jest doprowadzenie do wykonania tego obowiązku. Szczególnie więc w sytuacji, gdy może ona być nałożona tylko jeden raz (art. 121 § 4 u.p.e.a ), wysokość tej grzywny powinna realnie wpływać na wykonanie obowiązku określonego w tytule egzekucyjnym. Grzywna ta nie jest przy tym karą i na jej wysokość nie powinny w istotny sposób wpływać okoliczności związane z cechami osobowymi zobowiązanego, w tym z jego sytuacją materialną. Mając powyższe na uwadze należy uznać, iż zarzuty skargi kasacyjnej nie są usprawiedliwione. Uzasadnia to oddalenie tej skargi na podstawie art. 184 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło