III OSK 525/21

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Tamara Dziełakowska Sędzia NSA Teresa Zyglewska (spr.) Sędzia NSA Olga Żurawska-Matusiak po rozpoznaniu w dniu 26 maja 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej B.S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 5 lipca 2018 r., sygn. akt II SA/Sz 421/18 w sprawie ze skargi B.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2018 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia oddala skargę kasacyjną. Wyrokiem z dnia 5 lipca 2018 r., sygn. akt II SA/Sz 421/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę B.S. (skarżąca) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2018 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia. Z powyższym rozstrzygnięciem nie zgodziła się B.S. w skardze kasacyjnej zarzucając mu: - na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy tj.: 1) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., art. 141 p.p.s.a. w zw. z art. 153 p.p.s.a. poprzez odniesienie się przez Sąd I instancji w uzasadnieniu do kwestii, których nie obejmowało zaskarżone rozstrzygnięcie oraz zaniechanie odniesienia się w uzasadnieniu wyroku do stanu faktycznego stanowiącego podstawę rozstrzygnięcia, a także co do zarzutów skargi, co jednocześnie stanowi niewywiązanie się z wiążących zaleceń sformułowanych przez Sąd wcześniej rozpoznający tę sprawę, tj. zaniechanie zweryfikowania kwestii statusu strony w postępowaniu; 2) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., art. 141 p.p.s.a. w zw. z art. 153 p.p.s.a. poprzez zignorowanie przez Sąd I instancji naruszenia przez organ odwoławczy art. 7 k.p.a., art. 75 k.p.a., 77 § 1 k.p.a., 107 § 3 k.p.a. ze względu na brak odniesienia się przez organ odwoławczy do wszystkich zarzutów środka odwoławczego, co spowodowało, że funkcjonuje w obrocie prawnym decyzja wydana w oparciu o niepełny materiał dowodowy oraz wadliwą podstawę prawną, a uchybienie to należy do kategorii mających wpływ na wynik sprawy. W oparciu o przytoczone zarzuty wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozstrzygnięcia oraz o zasądzenie zawrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. Ponadto wniosła o przeprowadzenie rozprawy. W uzasadnieniu wskazano, że rozstrzygnięcie Sądu I instancji odnosi się wyłączenie do kwestii, które nie były przedmiotem rozstrzygnięcia organu odwoławczego. Skarżąca kasacyjnie podniosła, iż organ umorzył postępowanie po stwierdzeniu, że skarżącej nie przysługuje status strony w postępowaniu wobec braku wykazania interesu prawnego. Zwróciła uwagę, iż kwestię braku możliwości procedowania w sprawie z uwagi na wydanie prawomocnej decyzji rozstrzygającej odwołanie Stowarzyszenia [...] organ potraktował marginalnie, jednym zdaniem, hipotetycznie rozważając sytuację, która zaistniałaby, gdyby wykazano interes prawny skarżącej, jednak nie to było istotą i podstawą zaskarżonej decyzji. Zaakcentowała, iż Sąd I instancji nie rozpoznał istoty sprawy, pomimo zarzutów skargi wskazujących na błędne ustalenia organu drugiej instancji jednocześnie ignorując zalecenia i poglądy wyrażone w wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z 28 listopada 2012 r., sygn. akt II SA/Sz 511/12 oraz II SA/Sz 512/12, a także z 31 lipca 2014 r. sygn. akt II SA/Sz 606/13. Skarżąca kasacyjnie wskazała, iż w formułowanych ww. wyrokach zaleceniach nakazano organowi zweryfikować status strony w postępowaniu i w tym celu przeanalizować i ująć wszelkie oddziaływania, również te, które nie stanowią przedmiotu regulacji normatywnej, zatem obowiązkiem Sądu było sprawdzenie, czy przy ponownym rozpatrzeniu sprawy, organ odwoławczy zastosował się do oceny prawnej i wskazań, wynikających z uzasadnienia wyroków uwzględniających skargi strony skarżącej, czego jednakże WSA nie uczynił. Wyjaśniła, iż jeżeli prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego w sprawie ze skargi na decyzję wydaną w postępowaniu zwyczajnym rozstrzygnięto, że określona osoba nie jest stroną w tej sprawie, to związanie takim wyrokiem oznacza, że nie można w postępowaniu nadzwyczajnym dotyczącym tej samej sprawy wbrew temu wyrokowi twierdzić, że ta osoba jest stroną. Powyższe zatem dowodzi, iż zarzuty strony miały znaczenie dla oceny legalności zaskarżonej decyzji. Wskazała, iż w toku postępowania odwoławczego złożyła pismo wskazując na nowe regulacje prawne - ustawę z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych (Dz.U. z 2016 r., poz. 961) i konieczność rozpatrzenia sprawy z uwzględnieniem tych regulacji, co wymagało poczynienia ustaleń faktycznych dla zastosowania przepisów tej ustawy. Podniosła, że w przypadku elektrowni wiatrowych obszar oddziaływania powinien być wyznaczany na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych, a algorytm wyliczenia zawiera art. 5 ust. 1 tej ustawy. Również w skardze podnoszono zarzut zignorowania tych przepisów i zaniechania poczynienia ustaleń dla zweryfikowania statusu strony, jednak Sąd nie odniósł się w zaskarżonym wyroku do tych zarzutów. W odpowiedzi na skargę kasacyjną E. Sp. z o.o. wniosła o oddalenie skargi kasacyjnej wskazując, iż zaskarżone orzeczenie odpowiada prawu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki enumeratywnie wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. w niniejszej sprawie nie występują. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez sąd drugiej instancji, który w odróżnieniu od sądu pierwszej instancji nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej. Skarga kasacyjna nie jest zasadna i nie zasługuje na uwzględnienie. Nie jest oparty na usprawiedliwionych podstawach zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., art. 141 p.p.s.a. w zw. z art. 153 p.p.s.a. poprzez odniesienie się przez Sąd I instancji do kwestii, których nie obejmowało zaskarżone rozstrzygnięcie oraz zaniechanie odniesienia się w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku do stanu faktycznego stanowiącego podstawę rozstrzygnięcia, a także co do zarzutów skargi, co jednocześnie stanowi niewywiązywanie się z wiążących zaleceń sformułowanych przez Sąd wcześniej rozpoznający tę sprawę, to jest zaniechanie zweryfikowania kwestii statusu strony postępowania. Istotny dla oceny powyższego zarzutu skargi kasacyjnej jest stan faktyczny sprawy, który przedstawiał się następująco. Decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r. Burmistrz [...] ustalił środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia polegającego na budowie zespołu 7 elektrowni wiatrowych w obrębach geodezyjnych: [...],[...],[...],[...],[...],[...] w gminie [...] wraz z niezbędną infrastrukturą towarzyszącą. Odwołanie od tej decyzji wniosły 4 podmioty w tym B.S., przy czym merytorycznie zostało rozpatrzone jedynie odwołanie Stowarzyszenia [...] w [...]. W wyniku rozpatrzenia tego odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] marca 2012 r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Skarga na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie została oddalona wyrokiem z dnia 25 marca 2013 r., wydanym w sprawie II SA/Sz 510/12, a Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 25 lutego 2015 r. wydanym w sprawie II OSK 1643/13 oddalił skargę kasacyjną. W odniesieniu do pozostałych trzech odwołań, w tym odwołania B.S. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] marca 2012 r. umorzyło postępowanie odwoławcze ze względu na nieprzyznanie odwołującym statusu stron postępowania. Decyzja ta została uchylona wyrokiem Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia [...] listopada 2012 r., który wskazał, że przy ocenie statusu strony należy uwzględnić wszystkie rodzaje oddziaływań planowanego przedsięwzięcia. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r. Kolegium ponownie umorzyło postępowanie odwoławcze, a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem wydanym w dniu 31 lipca 2014 r. sygn. akt II SA/Sz 606/13 uchylił powyższą decyzję uznając, że organ odwoławczy nie zastosował się w pełni do oceny prawnej i wskazań zawartych w poprzednim wyroku. Kolejną decyzją z dnia [...] grudnia 2014 r. Kolegium uchyliło decyzję Burmistrza [...] z [...] grudnia 2011 r. przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 15 października 2015 r. stwierdził nieważność decyzji z dnia [...] grudnia 2014 r., uznając za niedopuszczalne merytoryczne rozpatrzenie odwołań innych podmiotów, albowiem postępowanie administracyjne dotyczące decyzji Burmistrza [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. zostało zakończone. Sąd wywiódł, że w takiej sytuacji nawet przy przyjęciu, że odwołania wniosły podmioty posiadające status strony to postępowanie odwoławcze powinno zostać umorzone przez organ II instancji z innej przyczyny. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 27 października 2017 r. sygn. akt II OSK 334/16 oddalił skargę kasacyjną B.S. i stwierdził, że rozpoznanie odwołania Stowarzyszenia [...] definitywnie zakończyło postępowanie odwoławcze, a w konsekwencji została wyłączona możliwość rozpoznania "drugiego" względnie innych dotychczas nierozpoznanych pism procesowych (odwołań) pochodzących od innych stron postępowania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] zaskarżoną w tej sprawie decyzją z dnia [...] marca 2018 r. umorzyło postępowanie odwoławcze wywodząc, że B.S. nie posiada przymiotu strony postępowania, a w końcówce uzasadnienia powołało się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 października 2017 r. oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 15 października 2015 r. wskazując, że rozpoznawanie innych odwołań od decyzji, która jest już ostateczna jest niedopuszczalne, nawet gdyby organ ustalił, że podmiotowi wnoszącemu odwołanie przysługuje interes prawny w byciu stroną tego postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w zaskarżonym przedmiotową skargą kasacyjną wyroku uznał za prawidłowe stanowisko organu, że w rozpoznawanej sprawie ze względów procesowych nie jest już dopuszczalne rozpoznanie odwołania B.S., a w związku z tym postępowanie odwoławcze należało uznać za bezprzedmiotowe. W konsekwencji za niecelowe Sąd I instancji przyjął odnoszenie się do zarzutów skargi, które w istocie dotyczyły meritum postępowania w sprawie ustalenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia. Przechodząc do oceny zarzutu skargi kasacyjnej stwierdzić należy, że nie zasługuje on na uwzględnienie. Nie można bowiem uznać za zasadne twierdzenia zawartego w skardze kasacyjnej, że Sąd I instancji zajął się kwestią "marginalnie" przedstawioną przez Kolegium, jaką było umorzenie postępowania odwoławczego z powodów przedstawionych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 15 października 2015 r. i wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 października 2017 r., w których to orzeczeniach stwierdzono, że rozpoznanie odwołań od decyzji ostatecznej i prawomocnej nie jest możliwe, gdyż skutkowałoby rażącym naruszeniem prawa, a w konsekwencji decyzja taka byłaby obarczona wadą skutkującą stwierdzeniem jej nieważności. W ocenie autorki skargi kasacyjnej Wojewódzki Sąd Administracyjny nie zajął się odniesieniem do zarzutów skargi, lecz okolicznościami w niej niepodniesionymi. Mając na względzie powyższe stanowisko zawarte w skardze kasacyjnej zwrócić należy uwagę na treść art. 134 § 1 p.p.s.a. zgodnie z którym "Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a". Niezwiązanie granicami skargi oznacza, że sąd ma prawo, a jednocześnie obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego akt administracyjnego nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze. Sąd nie jest przy tym skrępowany sposobem formułowania skargi, przytoczonymi argumentami, a także zgłoszonymi wnioskami, zarzutami i żądaniami (por. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 października 2009 r., I OPS 10/09, ONSA WSA 2010/1, poz. 1). Sformułowane w skardze zarzuty mają dla sądu jedynie walor niewiążącej informacji o wadliwości rozstrzygnięcia (por. Prawo o postępowaniu przed sądem administracyjnym. Komentarz. pod red. T. Wosia, wydanie 5, s. 697). Przesłanki określające granice rozpoznania sądowego sprawy zostały bowiem określone bardzo szeroko w art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r., poz. 137, t.j. dalej u.s.a.). i nakazują sądowi administracyjnemu dokonanie kontroli zaskarżonego aktu administracyjnego pod względem zgodności z prawem, o ile ustawa nie stanowi inaczej. Wojewódzki Sąd Administracyjny nie był więc związany zarzutami skargi i obowiązany był do zbadania legalności zaskarżonej decyzji, co też uczynił. Wywiązanie się z nałożonego na Sąd I instancji obowiązku wynikającego z art. 134 § 1 p.p.s.a. i art. 1 § 2 u.s.a. czyni nieskutecznym zarzut skargi kasacyjnej dotyczący ustosunkowania się przez Wojewódzki Sąd Administracyjny do kwestii, które nie były objęte zarzutami skargi. Nie można także skutecznie zarzucić Sądowi I instancji, że naruszył art. 153 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem "Ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie". Ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania przestają wiązać, o ile nastąpi zmiana przepisów prawa stanowiących podstawę oceny w danej sprawie. Podobnie istotne zmiany stanu faktycznego sprawy nieaktualność, a co za tym idzie ustanie mocy wiążącej uzasadnienia orzeczenia sądu administracyjnego (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 30 lipca 2009 r., II FSK 451/08, Lex nr 526493 i z 11 stycznia 2011 r., II OSK 2059/09, LexPolonica nr 2474104). W rozpoznawanej sprawie nastąpiła taka zmiana stanu faktycznego co zostało podniesione w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 15 marca 2015 r. i Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 października 2017 r. oraz w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 lutego 2015 r. sygn. akt II OSK 1642/13. W ostatnim z tych wyroków Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że nawet gdyby przyjąć, że odwołania wniosły osoby, którym przysługuje status strony, to postępowanie odwoławcze i tak powinno być przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze umorzone, tylko z innej przyczyny. Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że nie jest bowiem dopuszczalne rozpatrywanie kolejnych odwołań od decyzji organu I instancji, gdy co najmniej jedno odwołanie zostało już rozpatrzone, postępowanie odwoławcze w takim przypadku zostaje bowiem zakończone. Na treść powyższego wyroku powołał się Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w wyroku z dnia 15 października 2015 r. sygn. akt II SA/Sz 197/15. Oddalając zaś skargę kasacyjną od tego orzeczenia Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że "wniesienie odwołania od decyzji organu I instancji przez dwie lub więcej stron postępowania administracyjnego, nakłada na organ odwoławczy obowiązek ich łącznego rozpatrzenia w jednym terminie. Jeżeli organ odwoławczy ograniczy się do rozpoznania odwołania tylko jednej strony, to podjęte w takiej sytuacji orzeczenie definitywnie kończy postępowanie odwoławcze, a w konsekwencji wyłączona jest w ogóle możliwość rozpoznania "drugiego", względnie innych dotychczas nierozpoznanych pism procesowych (odwołań), pochodzących od innych stron tego postępowania. Niedopełnienie obowiązku łącznego rozpoznania wszystkich odwołań stron wywołuje daleko idące skutki prawne. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego prezentowane jest także stanowisko, że decyzja taka dotknięta jest wadą nieważności w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. (jako wydana bez podstawy prawnej)". Ponadto Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że organ odwoławczy pominął okoliczność, że decyzja, od której złożono odwołanie została już uznana za zgodną z prawem. Zwrócić należy uwagę, że tak sformułowana w wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 15 października 2015 r. i Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 października 2017 r. ocena prawna zgodnie z art. 153 p.p.s.a. wiązała w sprawie sądy i organy administracji. Zasadnie więc Sąd I instancji będąc związany tymi wyrokami skoncentrował się na ocenie istoty sprawy jaką było brak możliwości rozpoznania odwołań w sprawie, w której decyzja jest ostateczna i prawomocna. W konsekwencji słusznie Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że nie zachodziła konieczność ustosunkowywania się do zarzutów skargi, albowiem nie miały one wpływu na rozstrzygnięcie sprawy. Przy czym, na co zasadnie zwrócił uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny, argumentacja skargi w przeważającej mierze dotyczyła merytorycznej oceny decyzji Burmistrza [...] z [...] grudnia 2011 r. W takiej sytuacji faktycznej zbędne było ustosunkowanie się także przez Sąd I instancji do zarzutu dotyczącego naruszenia art. 28 k.p.a., albowiem jak zostało przedstawione powyżej okoliczność ta nie miała istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, gdyż przyjęcie, że B.S. przysługiwał interes prawny w byciu stroną postępowania nie miał wpływu na wynik rozstrzygnięcia organu, gdyż postępowanie odwoławcze należało umorzyć z innej przyczyny. W świetle art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd nie ma obowiązku, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, do badania tych zarzutów i wniosków, które nie mają znaczenia dla oceny legalności zaskarżonego aktu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 24 lutego 2021 r., sygn. akt I OSK 2252/20, Lex 3145448). Powyższe rozważania przesądzają jednocześnie o braku zasadności zarzutu skargi kasacyjnej dotyczącego naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., art. 141 p.p.s.a. w zw. z art. 153 p.p.s.a. poprzez zignorowanie przez Sąd I instancji naruszenia przez organ odwoławczy art. 7 k.p.a., 75 k.p.a., 77 § 1 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a. ze względu na brak odniesienia się przez organ do wszystkich zarzutów środka odwoławczego, co spowodowało, że funkcjonuje w obrocie prawnym decyzja wydana w oparciu o niepełny materiał dowodowy oraz wadliwą podstawę prawną. Brak odniesienia się przez organ administracji do nowych regulacji prawnych dotyczących obszaru oddziaływania elektrowni wiatrowych, to jest art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych (Dz.U. z 2020 r., poz. 981 t.j.) nie miała bowiem znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, albowiem pomimo, że organ odnosił się do kwestii interesu prawnego odwołującej się do bycia stroną postępowania, to także zauważył, że postępowanie odwoławcze nie może się toczyć z powodów proceduralnych, albowiem postępowanie odwoławcze zostało już zakończone i nie jest dopuszczalne rozpatrywanie kolejnych odwołań od tej samej decyzji organu I instancji. Umorzenie postępowania z powodu tej ostatniej przyczyny, przesądza, że nieodniesienie się przez organ odwoławczy do tak sformułowanego zarzutu odwołania nie mogło mieć istotnego wpływu na wynik sprawy. Mając na względzie powyższe skarga kasacyjna została oddalona w oparciu o art. 184 p.p.s.a. Sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym, w trybie określonym w art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID - 19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 ze zm.), w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz. U. poz. 875). Zgodnie z nim, przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów.