II SA/Bd 973/12
WyrokWSA w Bydgoszczy2013-01-08
Skład orzekający: Renata Owczarzak, Wojciech Jarzembski, Jarosław Wichrowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odbycie przez kierowcę szkolenia redukującego punkty karne po przekroczeniu limitu 24 punktów karnych w ciągu roku, może skutkować odjęciem tych punktów i tym samym wyeliminować podstawę do skierowania go na badania psychologiczne?Ratio decidendi
Odbycie szkolenia redukującego punkty karne po przekroczeniu limitu 24 punktów karnych w ciągu roku nie powoduje odjęcia tych punktów. Skoro limit został przekroczony, istnieje podstawa do skierowania kierowcy na badania psychologiczne, a szkolenie nie może być podstawą do uniknięcia tej sankcji.Stan faktyczny
Komendant Miejski Policji skierował E. Ch. na badania psychologiczne z powodu przekroczenia limitu 24 punktów karnych. Skarżący twierdził, że odbył szkolenie redukujące punkty karne, co obniżyło ich liczbę poniżej 24. Organ odwoławczy utrzymał decyzję w mocy, argumentując, że szkolenie odbyło się po przekroczeniu limitu. Skarżący wniósł skargę do WSA, podtrzymując swoje stanowisko.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 8 stycznia 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Renata Owczarzak (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Wojciech Jarzembski sędzia WSA Jarosław Wichrowski Protokolant: Krzysztof Cisewski po rozpoznaniu w II Wydziale na rozprawie w dniu 8 stycznia 2013 roku sprawy ze skargi E. Ch. na decyzję Komendanta [...] Policji w B. z dnia [...]r., nr [...] w przedmiocie skierowania na badania psychologiczne oddala skargę.
Decyzją nr [...] r. Komendant Miejski Policji w [...], na podstawie art. 124 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r., Nr 108, poz. 908, z późn. zm.), § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 1 kwietnia 2005 r. w sprawie badań psychologicznych kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami oraz wykonujących pracę na stanowisku kierowcy, orzekł o skierowaniu E. Ch. na badania psychologiczne z powodu przekroczenia liczby 24 (25 punktów) otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 ustawy - Prawo o ruchu drogowym.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia orzekający organ podniósł, iż w toku przeprowadzonych czynności, stwierdzono dokonanie następujących wykroczeń w ruchu drogowym:
1. wykroczenie w RD: 2012/01/25 07:45; Kraj/gmina:[...]; punkty przyznane: 6; punkty aktywne: 6; przekroczenie prędkości od 31 do 40 km/h;
2. wykroczenie w RD: 2011/11/23 08:25; Kraj/gmina:[...]; Punkty przyznane: 5; Punkty aktywne: 5; Niestosowanie się do znaku B-25 lub B-26 "zakaz wyprzedzania";
3. wykroczenie w RD: 2011/04/16 19:10; Kraj/gmina:[...]; punkty przyznane: 2; Punkty aktywne: 2; Przekroczenie prędkości od 11 do 20 km/h;
4. wykroczenie w RD: 2011/03/17 07:15; Kraj/gmina:[...]; punkty przyznane: 6; Punkty aktywne: 6; Przekroczenie prędkości od 31 do 40 km/h;
5. wykroczenie w RD: 2011/02/24 20:44; Kraj/gmina:[...]; Typ pojazdu: NIEOKREŚLONY; punkty przyznane: 6; Punkty aktywne: 6; przekroczenie prędkości od 31 do 40 km/h.
W związku z powyższym wskutek wielokrotnego naruszania przepisów prawa o ruchu drogowym w okresie od dnia 24.02.2011 r. do 25.01.2012 r., za które strona otrzymała łącznie 25 punktów przypisanych na podstawie art. 130 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, na podstawie obowiązujących przepisów prawnych Komendant Miejski Policji w [...] wydal decyzję o skierowaniu na badania psychologiczne.
W odwołaniu od powyższej decyzji E. Ch. wniósł o jej uchylenie w całości i umorzenie postępowania oraz wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, zarzucając:
1. naruszenie przepisu art. 124 ust. 1 pkt 2 lit. b) ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2005 r. nr 108 poz. 908 - tekst jednolity), które miało wpływ na wynik sprawy, poprzez jego błędne zastosowanie i wydanie decyzji o skierowaniu E. Ch. na badania psychologiczne, pomimo posiadania przez niego 19 punktów karnych, w związku z odbyciem w dniu 28 stycznia 2012 r. szkolenia, o którym mowa w art. 130 ust. 3 ustawy - Prawo o ruchu drogowym i odjęciem 6 punktów karnych. Posiadanie 19 punktów karnych nie pozwala na zastosowanie przepisu art. 124 ust. 1 pkt 2 lit. b) ustawy - Prawo o ruchu
drogowym,
2. naruszenie przepisu art. 10 k.p.a., które miało wpływ na wynik sprawy, poprzez pozbawienie E. Ch. prawa do czynnego udziału postępowaniu,
3. naruszenia innych zasad postępowania administracyjnego, które miało wpływ na wynik postępowania a w szczególności:
• zasady prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.),
• zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa oraz ich kultury prawnej (art. 8 k.p.a.),
• zasady informowania stron i pozostałych uczestników postępowania (art. 9 k.p.a.),
• zasady przekonywania (art. 11 k.p.a.).
W niniejszej sprawie, w ocenie odwołującego się brak jest podstaw do skierowania na badania psychologiczne na podstawie przepisu art. 124 ust. 1 pkt 2 lit. b) ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym, gdyż przepis nakazuje skierować na badania psychologiczne kierowcę, który przekroczył liczbę 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1, a w przypadku skarżącego nie doszło do przekroczenia liczby 24 punktów karnych, albowiem w dniu 28 stycznia 2012 r. przystąpił on i odbył szkolenie, o którym mowa w art. 130 ust. 3 cyt. ustawy.
Ponadto wskazał, iż odbycie szkolenia, o którym mowa w przepisie art. 130 ust. 3 ustawy prawo o ruchu drogowym, nawet już po przekroczeniu limitu 24 punktów karnych, powoduje skuteczne odjęcie 6 punktów karnych, co wynika z treści wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 14 marca 2007 r. (sygn. akt: III SA/Łd 483/06).
Dodatkowo skarżący zwrócił uwagę, że nie miał świadomości przekroczenia w dniu 25 stycznia 2012 r. limitu punktów karnych. W związku z powyższym w dniu 28 stycznia 2012 r. przystąpił do szkolenia, będąc w błędnym przekonaniu, iż liczba posiadanych przez niego punktów karnych zbliża się do maksymalnej liczby 24 punktów. Jego błędne przekonanie wynikało z faktu, iż w dniu 25 stycznia 2012 r. nie zostało mu zatrzymane prawo jazdy, co zgodnie z przepisem art. 135 ust. 1 pkt 1 lit. g) ustawy prawo o ruchu drogowym powinno zostać uczynione, gdyby w związku z popełnionym w dniu 25 stycznia 2012 r. wykroczeniem, skarżący przekroczył 24 punkty karne, co potwierdza m.in. treść wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 17 września 2008 r. (sygn. akt: II SA/GI 158/08).
Strona zarzuciła również, że organ I instancji naruszył zasadę czynnego udziału stron w postępowaniu unormowaną w art. 10 K.p.a., co miało wpływ na wynik sprawy. Skarżący bowiem, pomimo zawartego w uzasadnieniu decyzji organu II instancji wskazania, iż poprzez nieudzielenie odpowiedzi na wniosek skarżącego z dnia 12 marca 2012 r. organ I instancji naruszył przepisy k.p.a., do chwili obecnej nie otrzymał takiej odpowiedzi, co skutecznie uniemożliwiło podjęcie pełnej obrony swoich praw na etapie postępowania przed organem I instancji.
Komendant Wojewódzki Policji w [...] decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy zauważył, że strona w chwili otrzymania mandatów karnych wiedziała, ile punktów przyznano jej za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Zgodnie zaś z § 2 ust. 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 22 lutego 2002r. w sprawie nakładania grzywien w drodze mandatu karnego (Dz. U. nr 20, poz. 201, z późniejszymi zm.), formularz, przy wykorzystaniu którego nakłada się grzywnę w drodze mandatu karnego, składa się z pięciu odcinków; funkcjonariusz nakładając na sprawcę wykroczenia mandat karny kredytowany wpisuje wysokość nałożonej grzywny oraz w przypadku naruszenia przepisów o ruchu drogowym - liczbę punktów przewidzianych za to naruszenie - na podstawie odrębnych przepisów.
Poprzez wskazanie rocznego okresu, ustawodawca wyraźnie zakreślił cezurę czasową, w ramach, której nie może dojść do przekroczenia liczby 24 punktów karnych.
Zważywszy na wynikającą z treści art. 130 ust. 1 zd. drugie, samodzielność podmiotu prowadzącego ewidencję w zakresie ustalania liczby punktów karnych przed dokonaniem wpisu do ewidencji, w ocenie Komendanta należy uznać, że to na podmiocie prowadzącym ewidencję ciąży odpowiedzialność za prawidłowość ustalania liczby punktów karnych za konkretne naruszenia stwierdzone prawomocnymi rozstrzygnięciami i dbałość o to, by była ona ustalana w sposób zgodny z zapisami tabeli stanowiącej załącznik nr 1 do rozporządzenia. Podkreślił, że prawomocny mandat karny jest wiążący nie tylko dla samego zainteresowanego, ale także dla organów administracji i sądów, które z tego faktu wywodzą dalsze konsekwencji prawne, dlatego nie chodzi o formę oceny materiału dowodowego, lecz o wiążące skutki materialnoprawne, wynikające z prawomocności mandatu karnego, które to skutki organy Policji prowadzące ewidencję kierowcy zobligowane były uwzględnić. Z analizy obowiązujących przepisów zdaniem organu wynika, iż zmniejszenie liczby punktów w wyniku odbytego szkolenia może nastąpić tylko wówczas gdy przypisana kierowcy liczba punktów nie przekroczyła 24.
Organ II instancji ustalił w toku przeprowadzonych czynności, że wpisu ostatecznego do ewidencji kierowcy w związku z popełnionymi wykroczeniami w ruchu drogowym dokonano w następujących terminach:
• wykroczenie z dnia 24.02.2011 r. wprowadzono do ewidencji w dniu 28.02.2011 r.
• wykroczenie z dnia 17.03.2011 r. wprowadzono do ewidencji w dniu 18.03.2011 r.
• wykroczenie z dnia 16.04.2011 r. wprowadzono do ewidencji w dniu 18.04.2011 r.
• wykroczenie z dnia 23.11.2011 r. wprowadzono do ewidencji w dniu 24.11.2011 r.
• wykroczenie z dnia 25.01.2012 r. wprowadzono do ewidencji w dniu 07.02.2012 r.
natomiast zaświadczenie - szkolenie dotyczące usunięcia 6 punktów z ewidencji kierowcy przeprowadzone w dniu 28.01.2012 r. wprowadzono do ewidencji w dniu 8.02.2012 r.
Organ odwoławczy zaznaczył przy tym, że chociaż przepisy regulujące warunki i sposób prowadzenia ewidencji nie wskazują terminu, w którym właściwy organ Policji wprowadza wymagane wpisy do ewidencji, to powinno się to odbyć bez zbędnej zwłoki, przy czym wskutek różnych przyczyn organizacyjnych, czy technicznych wpisanie punktów karnych do ewidencji może być oddalone w czasie od dnia popełnienia wykroczenia. Z tych względów trzeba przyjąć, że dla konsekwencji prawnych wynikających z naruszeń przepisów ruchu drogowego, których dopuścił się kierowca, decydujące znaczenie ma data popełnienia czynu stwierdzonego prawomocnym mandatem karnym. Takie wnioskowanie w ocenie organu znajduje potwierdzenie w przepisie § 6 ust. 1 pkt 3 cyt. rozporządzenia z 20 grudnia 2002 r. stanowiącego, iż organ prowadzący ewidencję usuwa z ewidencji punkty przyznane na podstawie wpisu ostatecznego, jeżeli od dnia popełnienia naruszenia upłynął rok, chyba, że przed upływem tego okresu kierowca dopuścił się naruszeń, za które liczba punktów ostatecznych (...) przekroczyła 24 punkty. Aby prawidłowo ustalić relację pomiędzy ust. 3 i 4 art. 130 ustawy - Prawo o ruchu drogowym należy w ocenie organu uwzględnić przepis art. 124 ust. 1 pkt 3 lit. b/ tej ustawy, który wprowadza obowiązek poddania badaniu psychologicznemu kierowcę, który przekroczył liczbę 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1, Przekroczenie wskazanej liczby punktów wywołuje konieczność przeprowadzenia badania psychologicznego w celu orzeczenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem. W przypadku przekroczenia tej liczby kierowca poddawany jest bowiem obowiązkowemu badaniu psychologicznemu i nie może skorzystać z dobrodziejstwa zmniejszenia liczby punktów karnych w drodze odbycia szkolenia na własny koszt.
Ponadto Komendant zwrócił uwagę, że właściwe odczytanie treści regulacji ustawowych przy zastosowaniu wykładni systemowej i funkcjonalnej prowadzi do wniosku, iż wydany akt podustawowy (rozporządzenie z 20 grudnia 2002 r.), nie jest sprzeczny z delegacją ustawową i nie jest sprzeczny z unormowaniami o randze ustawowej.
Odnosząc się do argumentów strony dotyczących oceny naruszenia zasad postępowania administracyjnego, które miały wpływ na wynik postępowania, w szczególności naruszenia zasady: prawdy obiektywnej (art. 7 kpa), pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa oraz ich kultury prawnej (art. 8 kpa), informowania stron i pozostałych uczestników postępowania (art. 9 kpa), zasady przekonywania (art. 11 kpa), organ odwoławczy nie podzielił tej argumentacji Dążąc do ustalenia prawdy obiektywnej, a także dbając o zachowanie procedur zawartych w kodeksie postępowania administracyjnego organ wskazał, że [...]r. uchylił decyzję Komendanta Miejskiego Policji w [...] z dnia [...]r. Zauważył też, że zgodnie z art. 10 Kpa strona każdorazowo była informowana o możliwości czynnego udziału w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji była informowana o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, lecz nie skorzystała z tego prawa.
W skardze do sądu E. Ch. wniósł o jej uchylenie w całości i umorzenie postępowania oraz wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, zarzucając:
1. naruszenie przepisu art. 130 ust. 3 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym w zw. z § 8 ust. 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2002 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (Dz. U. z 2002 r., Nr 236 poz. 1998 ze zm.), które miało wpływ na wynik sprawy, poprzez jego błędną interpretację i zastosowanie, skutkujące przyjęciem, że odbycie szkolenia po przekroczeniu 24 punktów karnych nie powoduje odjęcia punktów karnych, podczas gdy przepis § 8 ust. 6 rozporządzenia w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego nie powinien zostać zastosowany, z uwagi na jego niezgodność w tym zakresie z ustawą. Powyższe w konsekwencji doprowadziło do wydania decyzji utrzymującej w mocy decyzję o skierowaniu skarżącego na badania psychologiczne, pomimo posiadania przez E. Ch. liczby punktów karnych nieprzekraczającej 24, w związku z odbyciem w dniu 28 stycznia 2012 r. szkolenia, o którym mowa w art. 130 ust. 3 ustawy - Prawo o ruchu drogowym i odjęciem 6 punktów karnych,
2. naruszenie przepisu art. 124 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruch drogowym (Dz.U. z 2005 r., Nr 108 poz. 908 - tekst jednolity), które miało wpływ na wynik sprawy, poprzez jego błędne zastosowanie i wydanie decyzji utrzymującej w mocy decyzję o skierowaniu na badania psychologiczne, pomimo posiadania przez E. Ch. liczby punktów karnych nieprzekraczającej 24, w związku z odbyciem w dniu 28 stycznia 2012 r. szkolenia, o którym mowa w art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym i odjęciem punktów karnych. Posiadanie punktów karnych w liczbie nieprzekraczającej 24 nie pozwala na zastosowanie przepisu art. 124 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruch drogowym, w związku z czym decyzja organu I instancji winna była zostać uchylona,
3. naruszenia innych zasad postępowania administracyjnego, które miało wpływ na wynik postępowania a w szczególności:
• zasady prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.),
• zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa oraz ich kultury prawnej (art. 8 k.p.a.),
• zasady informowania stron i pozostałych uczestników postępowania (art. 9 k.p.a.),
• zasady przekonywania (art. 11 k.p.a.).
Argumentacja skargi w całości pokrywa się z uzasadnieniem zarzutów podniesionych przez stronę w odwołaniu od decyzji organu I instancji stwierdzając, iż brak jest podstaw do skierowania skarżącego na badania psychologiczne na podstawie przepisu art. 124 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym, gdyż przepis ten pozwala na zatrzymanie prawa jazdy kierowcy, który przekroczył liczbę 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1, jednak w przypadku skarżącego nie doszło do przekroczenia liczby 24 punktów karnych, albowiem w dniu 28 stycznia 2012 r. przystąpił on i odbył szkolenie, o którym mowa w art. 130 ust. 3 ustawy - Prawo o ruchu drogowym. W związku z powyższym skarżący stwierdził, że nie posiadał w chwili wydawania decyzji, punktów karnych w liczbie przekraczającej 24, co jest niezbędne do zastosowania przepisu art. 124 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym.
W odpowiedzi na skargę organ, nie znajdując podstaw do jej uwzględnienia, wniósł o jej oddalenie wskazując, że po ponownej analizie akt sprawy nie znalazł podstaw do zmiany zaskarżonej decyzji, ponieważ została ona podjęta zgodnie ze stanem faktycznym oraz w oparciu o obowiązujące przepisy prawa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Wprowadzenie do porządku prawnego systemu punktowego za naruszenia przepisów ruchu drogowego miało na celu zdyscyplinowanie kierujących pojazdami do przestrzegania przepisów ruchu drogowego oraz zapobieganie wielokrotnemu naruszaniu tych przepisów. Realizacja zaś tego celu służyć ma poprawie bezpieczeństwa na drogach. W stanie prawnym obowiązującym na dzień wydania decyzji, przekroczenie przez kierującego pojazdem 24 punktów w ciągu 1 roku od dnia pierwszego naruszenia powoduje określone w ustawie z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r., Nr 108, poz. 908 ze zm.) konsekwencje:
• zatrzymanie prawa jazdy (art. 138 ust. 1 w związku z art. 135 ust. 1 pkt 1 lit. g),
• skierowanie na badania psychologiczne (art. 124 ust. 1 pkt 2 lit. b),
• czy - skierowanie na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji (art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b).
Użyte przez ustawodawcę zwroty, "podlega", "zatrzyma" oznaczają, że działania organów i zaistniałe skutki mają charakter kategoryczny, bezwarunkowy i obligatoryjny, wykluczający jakąkolwiek sferę uznania administracyjnego. Istotne jest tylko ustalenie, że osoba posiadająca uprawnienie przekroczyła 24 punkty otrzymane na podstawie art. 130 ust. 1 ustawy. Odwołanie się do tych regulacji jest istotne w związku z oceną, czy możliwe jest i w jakich warunkach odjęcie uzyskanych punktów.
Ustawa w art. 130 ust. 3 dopuszcza możliwość uczestnictwa przez kierowcę, wpisanego do ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego, w szkoleniu na własny koszt, którego odbycie spowoduje zmniejszenie liczby punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Nie dotyczy to kierowcy w okresie 1 roku od dnia wydania po raz pierwszy prawa jazdy. Ten ostatni zwrot oznacza jedynie, że "kierowca w okresie 1 roku od dnia wydania po raz pierwszy prawa jazdy" nie może w ogóle uczestniczyć w szkoleniu, którego odbycie spowoduje zmniejszenie liczby punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Regulacja ta nie stanowi automatycznie, że bez względu na liczbę punktów naliczonych w ciągu roku możliwe jest ich zmniejszenie wskutek szkolenia odbytego przez kierujących, którzy uzyskali prawo jazdy po roku. Zestawienie art. 130 ust. 3 ustawy z treścią ust. 2 uprawnia do przyjęcia, że odbycie przez kierowcę szkolenia, nie powoduje zmniejszenia liczby punktów otrzymanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego, jeśli szkolenie kierowca odbył już po przekroczeniu przypisanej liczby 24 punktów, które wpisywane są do ewidencji, o której mowa w art. 130 ust. 1 ustawy. Istotnym elementem jest naruszenie przepisów ruchu drogowego, za które przypisano punkty. Jeśli liczba punktów przekracza 24, to art. 130 ust. 3 w powiązaniu jak w rozpoznawanej sprawie z art. 124 ust. 1 pkt 2 lit. b) nie uzasadnia odjęcia punktów w skutek odbytego szkolenia. Istnieje natomiast podstawa do skierowania na badania psychologiczne.
Przeciwne rozumienie prowadziłoby do warunkowego stosowania sankcji i rygorów, o których mowa na wstępie.
Przytoczone przepisy ustawy - Prawo o ruchu drogowym pozwalają na właściwe odczytanie normy prawnej zawartej w art. 130 ust. 1 i 3 ustawy, w sposób wykluczający możliwość zmniejszenia liczby punktów na skutek uczestnictwa w szkoleniu w sytuacji, gdy odbycie szkolenia nastąpiło już po przekroczeniu 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego
W tym znaczeniu, zarzut, że regulacja zawarta w § 8 ust. 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 25 kwietnia 2002 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (Dz. U. Nr 236 poz. 1993), jest niezgodna z ustawą, nie ma przesądzającego znaczenia. Na marginesie można jedynie zaznaczyć, że treść § 8 ust. 6 rozporządzenia realizuje cele ustawy - Prawo o ruchu drogowym, nawet gdyby prezentować pogląd, że literalnie przekracza zakres upoważnienia ustawowego.
W wyroku z 12 kwietnia 2012 r. (sygn. akt SA/Ke 137/12, Lex nr 1138504) dokonano interpretacji dotyczącej zasad ustalenia przekroczenia 24 punktów i możliwości odliczenia punktów za szkolenie, która jest aktualna na gruncie oceny zasadności skierowania na badania psychologiczne, Sąd stwierdził, że zarówno wykładnia językowa przepisu art. 138 w zw. z art. 135 ust. 1 pkt 1 lit. g jak i wykładania systemowa i celowościowa jednoznacznie wskazują na to, że w przypadku, gdy kierujący pojazdem w ciągu roku licząc od daty pierwszego wykroczenia, uzyska więcej niż 24 punkty, a więc przekroczy liczbę 24 punktów, nie ma do niego zastosowania norma wynikająca z art. 130 ust. 3 prawa ruchu drogowym. Odbycie bowiem takiego szkolenia nie może spowodować cofnięcia faktu, że został przez kierującego przekroczony limit 24 punktów. Ustawodawca nie wymaga, aby w dacie wydawania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy w ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego widniał wpis, że kierujący pojazdem nadal ma przypisanych ponad 24 punktów, gdyż w świetle przepisów ustawy - Prawo o ruchu drogowym, istotne jest samo przekroczenie tej liczby punktów. Takie stanowisko wyrażane w orzecznictwie - między innymi w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 20 października 2011 r. w sprawie I OSK 1812/10, z 22 marca 2011 r. w sprawie sygn. I OSK 723/10, z dnia 16 grudnia 2010 r. w sprawie sygn. I OSK 275/10, z dnia 17 czerwca 2010 r. sygn. I OSK 1152/09 (orzeczenia dostępne w internetowej bazie danych orzecznictwa NSA), prezentowane jest także w doktrynie - Komentarz ABC wyd. 2011 W. Kotowskiego - zgodnie z którym przewidziana przepisem art. 130 ust. 3 możliwość zmniejszenia liczby punktów dotyczy tylko tych kierowców, którzy w chwili przystąpienia do szkolenia nie przekroczyli 24 punktów. Jak to podkreślił między innymi NSA w uzasadnieniu wyroku w sprawie I OSK 1152/09, zarówno interpretacja jak i zastosowanie w sprawie art. 135 ust. 1 pkt 1 lit. g ustawy - Prawo o ruchu drogowym musiało być podporządkowane nadrzędnemu celowi, jakim jest zapewnienie bezpieczeństwa wszystkich uczestników ruchu drogowego (por. też wyroki o syn. akt II SA/Ke 652/11, II SA/Ke 691/10, II SA/Ke 561/11, II SA/Ke 407/11, II SA/Ke 291/11), II SA/Gl 58/12, LEX nr 1145755).
Sąd w niniejszym składzie w pełni akceptuje dominujące w orzecznictwie stanowisko, wyrażone w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 grudnia 2010 r., sygn. akt I OSK 275/10 - Lex nr 745196, z dnia 22 marca 2011 r., sygn. akt I OSK 723/10 - Lex nr 990279, z dnia 13 października 2011 r., sygn. akt I OSK 1721/10 - Lex nr 1069603 oraz z dnia 9 grudnia 2011 r., sygn. akt I OSK 73/11 – nie publ., że nie jest dopuszczalne zmniejszenie liczby punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego, na skutek uczestnictwa w szkoleniu, w sytuacji, gdy odbycie szkolenia nastąpiło już po przekroczeniu przypisanych 24 punktów, następnie wpisanych do ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego.
Na gruncie niniejszej sprawy należy stwierdzić, że bezsporny jest fakt odbycia przez skarżącego w dniu 28.01.2012 r. szkolenia dla kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. W okresie od 24 lutego 2011 r. do 25 stycznia 2012 r. skarżący przekroczył liczbę 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1. cyt. ustawy, co zostało uwidocznione w ewidencji kierowców. W tych warunkach szkolenie, o którym mowa w art. 130 ust. 3 ustawy, nie mogło doprowadzić do zmniejszenia liczby punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego, gdyż szkolenie skarżący odbył w dniu 28.01.2012 r. już po przekroczeniu limitu 24 punktów karnych.
Skarżący zaś zasadności przypisania liczby punktów wpisanych do ewidencji nie podważył, ani uprzednio w drodze oddzielnego postępowania na skutek żądania skierowanego do Komendanta Wojewódzkiego Policji, ani w toku niniejszego postępowania. Przekroczenie wskazanej liczby punktów wywołuje konieczność przeprowadzenia badania psychologicznego w celu orzeczenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem. Zatem zmniejszenie liczby punktów w wyniku odbytego szkolenia może nastąpić tylko wówczas, gdy przypisana kierowcy liczba punktów nie przekroczyła 24. W przypadku przekroczenia tej liczby kierowca poddawany jest obowiązkowemu badaniu psychologicznemu i nie może skorzystać z dobrodziejstwa zmniejszenia liczby punktów karnych w drodze odbycia szkolenia na własny koszt. Można natomiast stwierdzić, że właściwe odczytanie treści regulacji ustawowych przy zastosowaniu wykładni systemowej i funkcjonalnej prowadzi do wniosku, iż wydany akt podustawowy nie jest sprzeczny z delegacją ustawową i nie jest sprzeczny z unormowaniami o randze ustawowej (wyrok WSA w Kielcach 9.08.2012 r., sygn. akt II SA/Ke 474/12).
Należy też podkreślić, że ewidencja punktów, o których mowa w art. 130 ust. 1 – ustawy - Prawo o ruchu drogowym nie jest celem samym w sobie, lecz ma charakter techniczny – jest syntetycznym wskaźnikiem dokonanych przez danego kierowcę zaewidencjonowanych naruszeń przepisów dotyczących ruchu drogowego i związanych z tym zagrożeń, jakie stwarza dla bezpieczeństwa tego ruchu. Ewidencja ta jest zatem jednym z instrumentów oddziaływania na uczestników ruchu drogowego, mającym na celu realizację celów ustawy, określonych m.in. w art. 3 i 4 ustawy. Jego skuteczność związana jest z możliwością stosowania sankcji nie tylko karnych, lecz również działań prewencyjnych, o którym mowa w art. 114 ust.1, art. 124 ust. 1 czy w końcu art. 135 ust.1 pkt 1 lit.g w zw. z art. 138 Prawa o ruchu drogowym. Błędne przekonanie o mniejszej liczbie punktów nie prowadzi do uchylenia się od skutków o jakich mowa w ustawie, w tym istnieniu podstaw do skierowania na badania psychologiczne. Podobnie jak nie zatrzymanie prawa jazdy nie przekłada się na uzasadniony zarzut o naruszeniu działania w zaufaniu do organów państwa. Wobec powyższego, będące konsekwencją wcześniejszych zarzutów stanowisko skarżącego o naruszeniu przepisów procedury, także nie zasługuje na uwzględnienie.
Z tych wszystkich powodów skarga nie mogła doprowadzić do podważenia zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, zatem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło