II SAB/Bd 33/25
WyrokWSA w Bydgoszczy2025-05-07
Skład orzekający: sędzia WSA Grzegorz Saniewski, sędzia WSA Joanna Janiszewska-Ziołek, asesor WSA Mariusz Pawełczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Starosta dopuścił się bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, a jeśli tak, to czy bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że Starosta dopuścił się bezczynności w załatwieniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej, ponieważ nie udostępnił jej w ustawowym terminie ani nie wydał decyzji o odmowie lub umorzeniu postępowania. Brak posiadania informacji w formie elektronicznej nie zwalniał organu z obowiązku powiadomienia wnioskodawcy o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i wskazania, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona. Sąd uznał jednak, że bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ organ nie pozostawił wniosku bez reakcji, a jedynie wadliwie procedował.Stan faktyczny
Strona wniosła skargę na bezczynność Starosty w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, zarzucając nieudostępnienie projektu organizacji ruchu oraz protokołów z kontroli dróg. Organ początkowo informował o braku posiadania wersji elektronicznej i przeprowadzonych kontrolach, a następnie o posiadaniu wersji papierowej. Po wniesieniu skargi, organ udostępnił wersję elektroniczną projektu organizacji ruchu. Strona domagała się zobowiązania organu do załatwienia wniosku.Rozstrzygnięcie
1. Stwierdzono bezczynność Starosty. 2. Stwierdzono, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. 3. Umorzono postępowanie w zakresie zobowiązania Starosty do załatwienia wniosku. 4. Zasądzono od Starosty na rzecz strony kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Grzegorz Saniewski Sędziowie: sędzia WSA Joanna Janiszewska-Ziołek asesor WSA Mariusz Pawełczak (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 7 maja 2025 r. sprawy ze skargi ze skargi [...] na bezczynność Starosty [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. stwierdza, że Starosta [...] dopuścił się bezczynności w załatwieniu wniosku [...] z dnia [...] o udostepnienie informacji publicznej; 2. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Starosty [...] do załatwienia wniosku [...] z dnia 15 grudnia 2024 r.; 4. zasądza od Starosty [...]na rzecz [...] kwotę 100 (sto) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
1. Pismem z dnia 12 stycznia 2025 r. J. M. (dalej: "strona", "skarżący", "wnioskodawca") wniósł do tut. Sądu skargę na bezczynność Starosty W. (dalej również: "organ", "Starosta") w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej zarzucając naruszenie:
- art. 61 ust. 1 Konstytucji RP w zakresie w jakim przepis ten stanowi podstawę prawa do uzyskiwania informacji publicznej poprzez błędne zastosowanie, polegające na nieudostępnieniu informacji publicznej na wniosek;
- art. 10 ust. 1 w zw. z art. 12 ust. 2 pkt 2 ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tj. Dz.U. z 2022 r., poz. 902 ze zm. – dalej "u.d.i.p.") w zakresie, w jakim przepis ten stanowi o tym, że informacja, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej lub centralnym repozytorium jest udostępniana na wniosek, a podmiot udostępniający informację publiczną ma obowiązek zapewnić możliwość przesłania informacji.
W oparciu o powyższe zarzuty skarżący wniósł o zobowiązanie organu do załatwienia jego wniosku z 15 grudnia 2024 r. dotyczącego przesłania pocztą
elektroniczną projektu organizacji ruchu oraz protokołów z 2 ostatnich kontroli dróg gminnych w centrum W..
W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że 21 lipca 2024 r. (winno być 15 grudnia 2024 r. – przypisek Sądu) za pomocą poczty elektronicznej złożył do Starostwa Powiatowego w W. wniosek o przesłanie pocztą elektroniczną projektu organizacji ruchu oraz protokołów z 2 ostatnich kontroli dróg gminnych w centrum W.. W dniu 23 grudnia 2024 r. Starosta W. poinformował, że w związku z przebudową centrum W. w ostatnich latach nie przeprowadzano kontroli, jak również, że organ nie posiada elektronicznej wersji projektu organizacji ruchu. W reakcji na tę korespondencję skarżący poinformował organ, że nie stanowi ona załatwienia jego wniosku, w szczególności w zakresie projektu organizacji ruchu. Ze stwierdzenia, że organ nie posiada elektronicznej wersji tej dokumentacji nie wynika, czy nie posiada jej w ogóle, czy też ma np. wersję papierową, która wymaga jedynie przekształcenia do postaci elektronicznej. W konsekwencji wniósł o uzupełnienia odpowiedzi w ustawowym terminie, który upłynął pierwszego dnia roboczego po 14 dniach od złożenia wniosku, czyli 30 grudnia 2024 r. W dniu 8 stycznia 2025 r. otrzymał kolejną korespondencję, w której organ potwierdził posiadanie wersji papierowej. W odpowiedzi tego samego dnia wskazał organowi, kiedy upłynął ustawowy termin na prawidłowe załatwienie wniosku, jak również poinformował, że brak udostępnienia wnioskowanej informacji do końca tygodnia spowoduje wniesienie skargi na bezczynność. W ocenie skarżącego również komentarz organu z dnia 10 stycznia 2025 r. nie stanowił załatwienia wniosku o informację publiczną.
2. W odpowiedzi na skargę Starosta wniósł o jej oddalenie, ewentualnie umorzenie postępowania oraz dopuszczenie dowodu z odpowiedzi organu na wniosek skarżącego o udzielenie informacji publicznej z załącznikami sporządzonej w formie dokumentu elektronicznego oraz potwierdzeń doręczenia i przeczytania wiadomości e-mail z adresu starostwo@[...].pl na okoliczność wykazania udzielenia odpowiedzi skarżącemu na wniosek z dnia 15 grudnia 2024 r. i odbioru przez skarżącego odpowiedzi.
Organ wyjaśnił, że skarżący zwracając się o przesłanie projektu organizacji ruchu oraz protokołów z 2 ostatnich kontroli dróg gminnych w centrum W. nie wskazał na jakiej podstawie opiera swój wniosek, a w szczególności, że wnosi o udostępnienie informacji publicznej. W tej sytuacji organ przyjął, że sprecyzowanie żądania należy do strony, nie zaś do sfery ocennej organu administracji, wobec powyższego brak wyraźnego wskazania przez stronę, że oczekuje udzielenia odpowiedzi w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej spowodował, że załatwienie sprawy nastąpiło w trybie art. 35 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572 ze zm. – dalej: "k.p.a."). W dniu 23 grudnia 2024 r. organ poinformował skarżącego, że nie posiada elektronicznej wersji organizacji ruchu dla centrum miasta W. oraz że po przebudowie centrum miasta W. powstała całkowicie nowa organizacja ruchu i kontrole nie były w ostatnich latach przeprowadzane. Na kolejną wiadomość mailową skarżącego z dnia 25 grudnia 2024 r. organ udzielił odpowiedzi w dniu 8 stycznia 2025 r. informując, że posiada wersję papierową organizacji ruchu dla centrum miasta W., natomiast nie posiada wersji elektronicznej. Zdaniem organu z powyższego wynika, że nie doszło do bezczynności skoro udzielono skarżącemu odpowiedzi, przy czym wobec braku wskazania podstawy prawnej wniosku uczyniono to z zachowaniem 30 dniowego terminu, o którym mowa w art. 35 k.p.a.
Następnie z ostrożności procesowej organ wyjaśnił, że niezwłocznie po zapoznaniu się z treścią skargi w dniu 4 marca 2025 r. udzielił skarżącemu pełnej odpowiedzi z zakresu wnioskowanej przez niego informacji publicznej. Z uwagi na okoliczność, że organ nie posiadał informacji w formie określonej we wniosku podjął działania mające na celu udostępnienie wnioskodawcy żądanych informacji i uczynił to tak szybko, jak to było tylko możliwe, aby informację posiadaną w formie papierowej przekształcić do postaci cyfrowej i przygotować odpowiedź. W ocenie organu nawet gdyby uznać, że doszło do bezczynności, to nie nosi ona znamion rażącego naruszenia prawa. Nieudostępnienie informacji publicznej nie miało bowiem cech lekceważącego traktowania obowiązków nakładanych przez ustawę, a wynikało jedynie z braku świadomości złożenia przez skarżącego wniosku o udzielenie informacji publicznej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
3. W pierwszej kolejności wskazać należy, iż skarga została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do uprawnienia wynikającego z art. 119 pkt 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2024 r., poz. 935 – dalej "p.p.s.a."). W myśl przywołanego przepisu sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Zgodnie z art. 120 p.p.s.a. w trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) w związku z art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Przy czym jak wynika z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.
Zgodnie z art. 149 § 1 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a:
1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności;
2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa;
3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.
Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 1a). Ponadto w myśl § 2 przywołanego przepisu sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6.
5. Skarga w niniejszej sprawie dotyczy bezczynności w przedmiocie rozpoznania wniosku skarżącego z 15 grudnia 2024 r., skierowanego do Starosty o udostępnienie informacji publicznej poprzez przesłanie pocztą elektroniczną projektu organizacji ruchu oraz protokołów z 2 ostatnich kontroli dróg gminnych w centrum W..
Wskazania w tym miejscu wymaga, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności, wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. (por. wyroki NSA z 25 września 2018 r., I OSK 1467/18; z 15 grudnia 2017 r., I FSK 1238/16). Bezczynność organu w udostępnieniu informacji publicznej ma zaś miejsce w sytuacji, gdy podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej posiadając żądaną informację, nie udostępnia jej i nie wydaje decyzji o odmowie udostępnienia, lub też informuje wnioskodawcę, że wnioskowana informacja nie jest informacją publiczną w sytuacji, gdy taką informację stanowi. Nie można natomiast zarzucić bezczynności adresatowi wniosku, jeżeli nie posiada on informacji wskazanej we wniosku. W takim przypadku podmiot publiczny powinien o tym fakcie powiadomić wnioskującego (por. wyroki NSA z 18 kwietnia 2012 r., I OSK 192/12; z 30 września 2015 r., I OSK 2093/14).
Ponadto zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p. każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystywaniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie. Przykładowy, otwarty katalog informacji publicznej został określony w art. 6 u.d.i.p. Prawo dostępu do informacji publicznej przysługuje każdemu, z zastrzeżeniem art. 5, a wykonanie tego prawa nie wymaga wykazania interesu prawnego lub faktycznego (art. 2 ust. 1-2 u.d.i.p.). Ponadto, jak wynika z art. 5 ust. 1 i ust. 2 u.d.i.p. prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych (ust. 1), jak również ze względu na prywatność osoby fizycznej lub przedsiębiorcy, przy czym ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji oraz w przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa (ust. 2). Zgodnie z art. 10 ust. 1 u.d.i.p. informacja publiczna, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej lub portalu danych, jest udostępniana na wniosek. Wskazać w tym miejscu należy, że w orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany został pogląd, który Sąd rozpoznający niniejszą skargę w pełni podziela, iż na gruncie przepisów u.d.i.p. brak jest jakichkolwiek wymagań formalnych wniosku o udzielenie informacji publicznej, poza utrwaleniem go w formie pisemnej. Przy czym za wniosek pisemny uznaje się również zapytanie przesłane pocztą elektroniczną. Poza wyżej wskazaną formą pisemną wniosku, elementami determinującymi jego skuteczne wniesienie są jasne sformułowanie, z którego wynika co jest przedmiotem żądanej informacji, w celu wykazania, że informacja ta ma charakter informacji publicznej oraz dokładne określenie adresata wniosku (por. wyroki NSA z 7 czerwca 2019 r., I OSK 2788/17; z 16 października 2018 r., I OSK 2621/16; 14 listopada 2019 r., I OSK 692/18; 19 czerwca 2020 r., I OSK 1777/19; wyroki WSA we Wrocławiu z 16 marca 2021 r., IV SAB/Wr 450/20; wyrok WSA w Bydgoszczy z 1 kwietnia 2021 r., II SAB/Bd 4/20; wyrok WSA w Krakowie z 26 lutego 2021 r., II SAB/Kr 15/21; wyrok WSA w Opolu z 21 czerwca 2018 r., II SAB/Op 49/18; www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 1-2 u.d.i.p.). Zgodnie z art. 14 ust. 1 i 2 u.d.i.p. udostępnianie informacji na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w sposób lub w formie określonych we wniosku, podmiot obowiązany do udostępnienia powiadamia pisemnie wnioskodawcę o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i wskazuje, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie. W takim przypadku, jeżeli w terminie 14 dni od powiadomienia wnioskodawca nie złoży wniosku o udostępnienie informacji w sposób lub w formie wskazanych w powiadomieniu, postępowanie o udostępnienie informacji umarza się.
Stosownie do art. 16 ust. 1 u.d.i.p. odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 przez organ władzy publicznej następują w drodze decyzji. Do decyzji, o których mowa w ust. 1, stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, z tym że:
1) odwołanie od decyzji rozpoznaje się w terminie 14 dni;
2) uzasadnienie decyzji o odmowie udostępnienia informacji zawiera także imiona, nazwiska i funkcje osób, które zajęły stanowisko w toku postępowania o udostępnienie informacji, oraz oznaczenie podmiotów, ze względu na których dobra, o których mowa w art. 5 ust. 2, wydano decyzję o odmowie udostępnienia informacji.
Z treści przepisów u.d.i.p. wynika zatem, że załatwienie wniosku o udzielenie informacji publicznej może przybrać postać:
1) czynności materialno-technicznej, jaką jest udzielenie informacji publicznej;
2) pisma informującego, że wezwany podmiot nie jest zobowiązany do udzielenia informacji, gdyż nią nie dysponuje albo nie jest podmiotem, od którego można jej żądać;
3) pisma informującego, że żądana informacja nie stanowi informacji publicznej w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej;
4) pisma informującego, że istnieje odrębny tryb dostępu do żądanej informacji publicznej;
5) decyzji administracyjnej, o której mowa w art. 16 ust. 1 u.d.i.p., w przypadku odmowy udzielenia informacji publicznej, względnie umorzenia postępowania o udostępnienie informacji (art. 14 ust. 2 u.d.i.p.).
Podkreślenia wymaga również, że w przypadku złożenia skargi na bezczynność w zakresie udostępnienia informacji publicznej rzeczą sądu w pierwszej kolejności jest ustalenie, czy sprawa mieści się w zakresie podmiotowym i przedmiotowym u.d.i.p. Zakres podmiotowy wyznacza wykonywanie zadań publicznych przez adresata wniosku (art. 4 ust. 1 u.d.i.p.), zaś zakres przedmiotowy obejmuje pojęcie "informacji publicznej" (art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p). Dopiero stwierdzenie, że podmiot do którego zwróciła się strona skarżąca był zobowiązany do udzielenia informacji publicznej oraz że żądana przez stronę informacja miała charakter informacji publicznej w rozumieniu przepisów powołanej ustawy, pozwala na dokonanie oceny, czy w konkretnej sprawie można skutecznie zarzucić danemu podmiotowi bezczynność.
6. Odnosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że informacje na temat działań podjętych, zrealizowanych i zaplanowanych w zakresie organizacji ruchu na drodze nr [...] od lutego 2024 r. objęte wnioskiem skarżącego stanowi informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. i art. 6 ust. 1 pkt 4. Informacja ta dotyczy spraw publicznych związanych z wykonywaniem przez Starostę zadań publicznych w zakresie zarządzania ruchem drogowym. Informacja tego rodzaju jest nieodłącznym elementem życia publicznego, rzutującym na życie każdego komu przyjdzie korzystać z ruchu drogowego w miejscu objętym projektem organizacji ruchu (por: wyrok WSA w Krakowie z 12 października 2022 r., II SAB/Kr 86/22).
Oczywistym jest również, że Staroście przysługuje status zobowiązanego w rozumieniu u.d.i.p., jako organowi władzy publicznej (art. 4 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 u.d.i.p.), który dysponuje informacją objętą wnioskiem, będąc zarządzającym ruchem drogowym na terenie powiatu. Zatem wobec spełnienia w niniejszej sprawie podmiotowych i przedmiotowych przesłanek zastosowania u.d.i.p. nie ulega wątpliwości, że organ był obowiązany do rozpoznania wniosku z dnia 15 grudnia 2024 r. zgodnie z przepisami u.d.i.p.
Jak wynika z akt sprawy organ w odpowiedzi na wniosek skarżącego z dnia 15 grudnia 2024 r. poinformował wnioskodawcę mailem z dnia 23 grudnia 2024 r., że nie posiada elektronicznej wersji organizacji ruchu dla centrum W. oraz że kontrole nie były w ostatnich latach przeprowadzane. Kolejnym mailem z dnia 8 stycznia 2025 r. organ poinformował skarżącego, że posiada tylko wersję papierową organizacji ruchu dla centrum W.. Kolejnym mailem z dnia 10 stycznia 2025 r. organ zwrócił się do skarżącego o podanie podstawy prawnej z której wynika obowiązek posiadania elektronicznej wersji organizacji ruchu. Następnie po wniesieniu skargi do tut. Sądu na bezczynność organ mailami z dnia [...] marca 2025 r. przesłał wnioskodawcy elektroniczną wersję projektu organizacji ruchu w centrum W. oraz podtrzymał wcześniejsza informację, ze kontrole dróg gminnych w centrum W. nie były przeprowadzane. W ocenie Sądu powyższe ustalenia bezsprzecznie wskazując, że na bezczynności organu w załatwieniu wniosku strony. Brak posiadania przez podmiot zobowiązany wersji elektronicznej dokumentu objętego żądaniem wniosku nie jest bowiem równoznaczny z nieposiadaniem informacji objętej wnioskiem. Zgodnie powołanym wcześniej art. 14 ust. 2 u.d.i.p. jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w sposób lub w formie określonych we wniosku, podmiot obowiązany do udostępnienia powiadamia pisemnie wnioskodawcę o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i wskazuje, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie. W takim przypadku, jeżeli w terminie 14 dni od powiadomienia wnioskodawca nie złoży wniosku o udostępnienie informacji w sposób lub w formie wskazanych w powiadomieniu, postępowanie o udostępnienie informacji umarza się. Zatem obowiązkiem organu było udostępnienie informacji w terminach określonych w art. 13 u.d.i.p. Jeżeli natomiast informacja nie mogła zostać udostępniona w formie elektronicznej, jak żądał tego skarżący, należało powiadomić o tym skarżącego zgodnie z treścią treścią art. 14 ust. 2 u.d.i.p. bądź też odmówić jej udostępnienia (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.), jeżeli wystąpiłyby ku temu podstawy prawne. Skoro organ tego nie uczynił, to dopuścił się bezczynności w zakresie rozpatrzenia wniosku skarżącego, o czym Sąd orzekł na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w pkt 1 wyroku.
W kontekście argumentacji organu wyrażonej w odpowiedzi na skargę wyjaśnienia wymaga, ze wniosek skarżącego z dnia 15 grudnia 2024 r. powinien być potraktowany od chwili jego doręczenia organowi jako złożony w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Wskazuje na to jego treść, w której obywatel zwrócił się do organu władzy publicznej (art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.) o informację i dokumenty dotyczące sprawy publicznej (art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a u.d.i.p.). Nie można było potraktować tego wniosku jako wszczynającego postępowanie określone w kodeksie postępowania administracyjnego i zastosować termin z art. 35 § 3 k.p.a., ponieważ termin ten obowiązuje w przypadku załatwienia sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego przez wydanie decyzji, postanowienia lub podjęcie czynności materialno-technicznej, przy czym czynność materialno-techniczna ma dotyczyć praw lub obowiązków wynikających z przepisów prawa a dotyczących obywatela. Postępowanie w sprawie udostępnienia informacji publicznej wchodzi bowiem w fazę postępowania administracyjnego jurysdykcyjnego (regulowanego przepisami k.p.a.) dopiero w chwili wydania decyzji, o których mowa w art. 14 ust. 2 lub 16 ust. 1 u.d.i.p. Kwestia terminu załatwienia sprawy jest uregulowana w art. 13 u.d.i.p., zatem błędne jest stanowisko organu o zastosowaniu w niniejszej sprawie art. 35 § 3 k.p.a. Przy czym zaakcentowania również w tym miejscu wymaga, że wniosek musi spełniać minimalne wymogi pozwalające na określenie przedmiotu i zakresu żądania, umożliwiające jego prawidłowe załatwienie. Za niezbędne elementy, które powinien zawierać wniosek o udostępnienie informacji publicznej uznaje się: wskazanie zakresu żądanej informacji publicznej oraz określenie miejsca i sposobu udostępnienia jej wnioskodawcy (wyrok NSA z dnia 28 czerwca 2019 r., sygn. akt I OSK 468/17). W treści wniosku o udostępnienie informacji publicznej nie musi być zawarte żądanie rozpoznania go w na podstawie i w trybie u.d.i.p., żeby wniosek mógł być zakwalifikowany jako wniosek o udostepnienie informacji publicznej (np. wyrok WSA w Krakowie z dnia 14 września 2021 r., sygn. akt II SAB/Kr 114/21). W przedmiotowej sprawie wniosek złożony drogą mailową zawierał niezbędne dane, w tym jasno określony zakres żądania oraz imię i nazwisko wnioskodawcy. Wnioskodawca wskazał również jednoznacznie, że oczekuje odpowiedzi mailem.
Stwierdzić też należy, że z momentem udostępnienia skarżącemu wnioskowanej informacji bezczynność organu ustała. Co miało miejsce 4 marca 2025 r. W sytuacji zaś załatwienia sprawy po wniesieniu skargi na bezczynność organu sąd umarza postępowanie, jednak wyłącznie w zakresie przewidzianego art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. środka w postaci zobowiązania organu do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności. Dlatego też Sąd na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. orzekł w pkt 3 sentencji wyroku o umorzeniu postępowania sądowoadministracyjnego w zakresie zobowiązania organu do rozpoznania przedmiotowego wniosku skarżącego.
Jednocześnie Sąd uznał, że bezczynność jakiej dopuścił się organ nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość kwalifikowaną, kiedy zachowanie organu posiadałoby pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako naruszenie. Ustawodawca nie zdefiniował kryteriów stanu rażącego naruszenia prawa, pozostawiając dokonanie kwalifikacji w tym zakresie uznaniu sądu orzekającego, opierającemu się na analizie całokształtu okoliczności sprawy. Zakwalifikowanie bezczynności jako mającej miejsce z rażącym naruszeniem prawa będzie więc zasadne, gdy stan bezczynności lub przewlekłości jest oczywisty, uporczywy i nie daje się pogodzić z regułami demokratycznego państwa prawa (por. wyrok WSA w Gdańsku z 3 lutego 2021 r., II SAB/Gd 107/20 – dostępny jw.). W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie nie zaszły okoliczności, które wskazywałyby na kwalifikowaną postać naruszenia prawa przez organ. Kwalifikacja naruszenia jako rażące musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako zwykłe naruszenie. Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych terminów załatwienia sprawy. Wspomniane przekroczenie musi być znaczne i niezaprzeczalne. Rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach ma być oczywiście pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia (por. postanowienie NSA z dnia 27 marca 2013 r., II OSK 468/13 , wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 10 kwietnia 2014 r., II SAB/Wr 14/14; wyrok WSA w Poznaniu z dnia 11 października 2013 r., II SAB/Po 69/13 i z dnia 11 marca 2015 r., IV SAB/Po 19/15). W niniejszej sprawie organ nie pozostawił jednak wniosku skarżącego bez reakcji, ale wadliwie go procedował.
O kosztach postępowania sądowego Sąd orzekł na podstawie art. 200 i 205 § 1 p.p.s.a., na które składa się zwrot uiszczonego w sprawie wpisu sądowego w kwocie 100 zł.
G. Saniewski J. Janiszewska-Ziołek M. Pawełczak
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło