II SAB/Bd 52/17

WyrokWSA w Bydgoszczy2017-09-13

Skład orzekający: Grzegorz Saniewski, Joanna Brzezińska, Anna Klotz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o jednorazową zapomogę z tytułu urodzenia dziecka, nadany w placówce pocztowej przed upływem terminu 12 miesięcy od dnia narodzin dziecka, ale wpłynął do organu po tym terminie, został złożony z zachowaniem terminu?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wniosek o jednorazową zapomogę z tytułu urodzenia dziecka, nadany w placówce pocztowej przed upływem 12-miesięcznego terminu od dnia narodzin dziecka, został złożony z zachowaniem tego terminu, nawet jeśli wpłynął do organu po jego upływie. Sąd oparł się na art. 57 § 5 pkt 2 K.p.a., zgodnie z którym pismo nadane w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego przed upływem terminu uważa się za złożone z jego zachowaniem. W związku z tym organ dopuścił się bezczynności, pozostawiając wniosek bez rozpoznania.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o jednorazową zapomogę z tytułu urodzenia dziecka, nadając go w placówce pocztowej w dniu 25 listopada 2016 r. (dziecko urodziło się 27 listopada 2015 r.). Wniosek wpłynął do organu 29 listopada 2016 r. Organ pozostawił wniosek bez rozpoznania, uznając, że został złożony po terminie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżąca wniosła skargę na bezczynność organu, domagając się zobowiązania organu do załatwienia sprawy, stwierdzenia rażącego naruszenia prawa, przyznania sumy pieniężnej oraz zwrotu kosztów.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny zobowiązał Prezydenta Miasta do rozpoznania wniosku skarżącej w terminie 30 dni, stwierdził bezczynność organu, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, oraz oddalił skargę w pozostałym zakresie (w tym wniosek o przyznanie sumy pieniężnej).

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Grzegorz Saniewski Sędziowie: sędzia WSA Joanna Brzezińska sędzia WSA Anna Klotz (spr.) Protokolant sekretarz sądowy Kamila Wesołowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 września 2017 r. sprawy ze skargi M. C. na bezczynność Prezydenta Miasta w przedmiocie jednorazowej zapomogi z tytułu urodzenia się dziecka 1. zobowiązuje Prezydenta Miasta do rozpoznania wniosku skarżącej z dnia [...] listopada 2016 roku, w terminie 30 dni, od dnia zwrócenia organowi akt sprawy wraz z odpisem prawomocnego wyroku, 2. stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 3. oddala skargę w pozostałym zakresie. M. C. działając przez pełnomocnika – P. C. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na bezczynność Prezydenta Miasta B. w przedmiocie jednorazowej zapomogi z tytułu urodzenia się dziecka. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że w dniu 29 listopada 2016 r. wpłynął do ww. organu wniosek skarżącej o ustalenie prawa do jednorazowej zapomogi z tytułu urodzenia się dziecka na syna F. C. urodzonego 27 listopada 2015 r. Wniosek skarżąca nadała w urzędzie pocztowym w dniu 25 listopada 2016 r., co potwierdza koperta opatrzona stemplem. W piśmie z dnia [...] grudnia 2016 r. organ powołując się na art. 15 ust. 3 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1518 ze zm.) poinformował skarżącą, że podanie wpłynęło do organu po terminie 12 miesięcy od dnia urodzenia dziecka i z tego powodu wniosek pozostawiono bez rozpoznania. Skarżąca skargę do Sądu poprzedziła zażaleniem na niezałatwienie sprawy przez organ administracji publicznej w ustawowym terminie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. W piśmie z [...] lutego 2017 r. organ wyższego stopnia uznał za prawidłowe pozostawienie bez rozpoznania przez Prezydenta Miasta B. wniosku. W skardze do Sądu na bezczynność Prezydenta Miasta B. wniesionej na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2016 r. poz. 718) – dalej p.p.s.a., skarżąca wniosła o: - zobowiązanie organu do załatwienia sprawy z wniosku skarżącej o wypłatę jednorazowej zapomogi z tytułu urodzenia się dziecka w terminie miesiąca od dnia ogłoszenia wyroku, - stwierdzenie, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, - przyznanie, na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a., od organu na rzecz skarżącej, sumy pieniężnej w wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a., - zasądzenie od organu na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania sądowego. W uzasadnieniu skargi skarżąca wskazała, że składając wniosek w dniu 25 listopada 2016 r. w placówce pocztowej zachowała termin wynikający z art. 15 ust. 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych na złożenie podania, mimo że wniosek wpłynął do organu w dniu 29 listopada 2016 r. W przekonaniu skarżącej organ bezpodstawnie pozostawił wniosek bez rozpoznania, czym w konsekwencji spowodował swoją bezczynność, polegającą na niewszczęciu postępowania i niezałatwieniu sprawy, pomimo ustawowego obowiązku. Swoim działaniem organ naruszył art. 57 § 5 pkt 2 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie. Konieczność zastosowania w niniejszej sprawie art. 57 k.p.a. wynika z art. 32 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych, zgodnie z którym w sprawach nieuregulowanych w ustawie stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Skarżąca nie zgadza się ze stanowiskiem organu, że o zachowaniu terminu świadczyć ma data wpłynięcia wniosku do organu poparta przepisem art. 24 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Skarżąca wniosek o przyznanie na jej rzecz sumy pieniężnej w wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. uzasadniła krzywdą w związku z pozostawieniem jej wniosku bez rozpoznania. Skarżąca celowo złożyła wniosek o przyznanie zapomogi w listopadzie 2016 r. W tym bowiem okresie, a więc w listopadzie i grudniu, przewidywała ona znaczne wydatki związane z pierwszymi urodzinami syna F., a także nadchodzącymi świętami Bożego Narodzenia. Skarżąca liczyła, że jeżeli złoży podanie w listopadzie, to w okresie świątecznym lub na początku roku zostanie jej wypłacona zapomoga, która pozwoli zrekompensować wydatki poczynione na organizację wymienionych uroczystości. Skarżąca nie miała powodów, by przypuszczać, że organ nie rozpatrzy w ogóle jej wniosku i nie wypłaci jej zapomogi, ponieważ spełniała wszystkie warunki oraz złożyła w ustawowym terminie prawidłowy wniosek wraz z pełną dokumentacją. W wyniku bezczynności organu znalazła się w trudniejszej sytuacji finansowej i zmuszona była prosić o pomoc rodziców, by pokryć wszystkie wydatki. W udzielonej odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Organ wskazał, że zgodnie z art. 2 pkt 4 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych jednorazowa zapomoga z tytułu urodzenia się dziecka jest jednym ze świadczeń rodzinnych. W myśl art. 23 ust. 1 ustawy, ustalenie prawa do świadczeń rodzinnych oraz ich wypłata następują odpowiednio na wniosek małżonków, jednego z małżonków, rodziców, jednego z rodziców, opiekuna faktycznego dziecka, opiekuna prawnego dziecka, rodziny zastępczej niezawodowej, osoby uczącej się, pełnoletniej osoby niepełnosprawnej lub innej osoby upoważnionej do reprezentowania dziecka lub pełnoletniej osoby niepełnosprawnej, a także osób, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny. Wniosek składa się w urzędzie gminy lub miasta właściwym ze względu na miejsce zamieszkania osoby, o której mowa w ust. 1 - art. 23 ust. 2 ww. ustawy. Stosownie natomiast do art. 24 ust. 2 tej ustawy "prawo do świadczeń rodzinnych ustala się od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami (...)". Wniosek o wypłatę jednorazowej zapomogi składa się w terminie 12 miesięcy od dnia narodzin dziecka, a w przypadku gdy wniosek dotyczy dziecka objętego opieką prawną, opieką faktyczną albo dziecka przysposobionego - w terminie 12 miesięcy od dnia objęcia dziecka opieką albo przysposobienia nie później niż do ukończenia przez dziecko 18. roku życia. Wniosek złożony po terminie organ właściwy pozostawia bez rozpoznania - art. 15b ust. 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Z literalnego brzmienia przepisu art. 61 § 3 k.p.a. wynika, że datą wszczęcia postępowania na żądanie strony jest dzień doręczenia żądania organowi administracji publicznej. Przez dzień doręczenia żądania należy rozumieć dzień wpływu podania zawierającego żądanie do kancelarii właściwego organu. Dla ustalenia daty wszczęcia postępowania nie ma znaczenia data nadania pisma w polskim urzędzie pocztowym. Data ta ma znaczenie dla zachowania terminu do dokonania czynności. Jeżeli więc strona skarżąca nadała listem poleconym wniosek o ustalenie prawa do świadczeń rodzinnych - co w niniejszej sprawie ma miejsce - to data nadania tej przesyłki nie ma znaczenia w postępowaniu o przyznanie wskazanego świadczenia. Postępowanie zostaje bowiem wszczęte z chwilą, kiedy przesyłka zostanie doręczona właściwemu organowi. Stanowisko takie jest ugruntowane w orzecznictwie (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 19 maja 2010 r. II SA/Bd 299/10; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 września 2016 r. VIII SA/Wa 1010/15). Organ podkreślił, że wskazywane przepisy art. 57 § 5 pkt 2 i art. 61 § 3 k.p.a. odnoszą się do różnych faz postępowania administracyjnego. Przepisy art. 61 § 3 k.p.a. odnoszą się do momentu wszczęcia postępowania administracyjnego w danej sprawie na żądanie strony. Natomiast przepisy art. 57 k.p.a. odnoszą się do terminów już wszczętego i prowadzonego postępowania administracyjnego. Postępowanie w przedmiocie jednorazowej zapomogi z tytułu urodzenia się dziecka jest postępowaniem wnioskowym, co wynika z art. 23 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Z tego względu zgodnie z art. 61 § 3 k.p.a. datą wszczęcia postępowania w sprawie jednorazowej zapomogi z tytułu urodzenia się dziecka dla skarżącej jest dzień doręczenia żądania organowi. Wniosek skarżącej o przedmiotowe świadczenie wpłynął do organu w dniu 29 listopada 2016 r. zatem powoływanie się skarżącej, iż tym dniem jest dzień 25 listopada 2016 r. nie zasługuje na uwzględnienie. Dla terminu wszczęcia postępowania na żądanie strony nie ma znaczenia dzień nadania wniosku w urzędzie pocztowym. Dlatego też w wymienionej sprawie art. 57 § 5 pkt 2 k.p.a. nie ma zastosowania. Tym samym nie doszło do naruszenia wskazanego przez skarżącą przepisu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Ze względu na treść art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), dalej zwanej p.p.s.a., sądowa kontrola działalności organów administracji publicznej obejmuje również sprawy dotyczące bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekle prowadzonego postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Skarga, o jakiej mowa w art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., ma zapobiegać naruszeniu prawa, jakim jest nierozpoznanie przez organy administracji publicznej sprawy w terminach określonych przepisami prawa procesowego, stanowiąc tym samym środek dyscyplinujący organy do podejmowania działań w terminach przewidzianych przepisami prawa. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że bezczynność, o jakiej mowa w art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., ma miejsce w przypadkach, gdy w terminach określonych w art. 35 k.p.a. organ nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadzi postępowanie, ale pomimo istnienia ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu, lub nie podjął stosownej czynności (por. wyrok WSA w Gliwicach z 25 lipca 2012 r., III SAB/Gl 3/12, dostępny, jak wszystkie orzeczenia powołane w niniejszym wyroku, na stronie internetowej - Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Tym samym dla stwierdzenia przez sąd administracyjny bezczynności organu administracji konieczne jest łączne spełnienie dwóch przesłanek: istnienia ustawowego obowiązku podjęcia określonego działania oraz braku jego podjęcia w terminach określonych przepisami postępowania. Ich łączne spełnienie obliguje sąd administracyjny do uwzględnienia skargi i zobowiązania organu do wydania aktu lub podjęcia czynności. Przedmiotem oceny Sądu jest bezczynność Prezydenta Miasta B. w związku z wnioskiem o przyznanie jednorazowej zapomogi z tytułu urodzenia dziecka, nadanym przez skarżącą w dniu 25 listopada 2016 r., który wpłynął do organu w dniu 29 listopada 2016 r. Bezsporne jest również to, że Prezydent Miasta B. w piśmie z [...] grudnia 2016 r. poinformował skarżącą o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania na podstawie art. 15b ust. 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych. W wyjaśnieniach organ wskazał, że podanie wpłynęło po terminie. Skarga jest dopuszczalna, ponieważ została poprzedzona w trybie art. 37 § 1 k.p.a. zażaleniem do organu wyższego stopnia, który w piśmie z [...] lutego 2017 r. potwierdził jako prawidłowe pozostawienie podania bez rozpoznania przez Prezydenta Miasta B. Spełniona zatem została przesłanka, o której mowa w art. 52 § 1 p.p.s.a. Kluczową dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy jest kwestia, czy zastosowana przez organ sankcja w postaci pozostawienia wniosku bez rozpoznania była trafnym sposobem zakończenia postępowania o ustalenie prawa do jednorazowej zapomogi z tytułu urodzenia dziecka. Jednocześnie zauważyć należy, że bezpodstawne pozostawienie podania bez rozpoznania oznacza, że organ administracji publicznej, właściwy w sprawie, której dotyczy podanie, pozostaje bezczynnym i na tę jego bezczynność służy skarga do sądu administracyjnego. W kontrolowanej sprawie czynność pozostawienia wniosku bez rozpoznania Prezydent Miasta B. podjął działając w przekonaniu na podstawie art. 15b ust. 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych, że został on złożony po terminie. Zgodnie z przepisem art. 15b ust. 1 ww. ustawy, z tytułu urodzenia się żywego dziecka przyznaje się jednorazową zapomogę w wysokości 1000 zł na jedno dziecko. Jednorazowa zapomoga przysługuje matce lub ojcu dziecka, opiekunowi prawnemu albo opiekunowi faktycznemu dziecka, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 1922,00 zł. Przepisy art. 5 ust. 4-4b, 7-9 i 11 stosuje się odpowiednio (ust. 2). Wniosek o wypłatę jednorazowej zapomogi składa się w terminie 12 miesięcy od dnia narodzin dziecka, a w przypadku gdy wniosek dotyczy dziecka objętego opieką prawną, opieką faktyczną albo dziecka przysposobionego - w terminie 12 miesięcy od dnia objęcia dziecka opieką albo przysposobienia nie później niż do ukończenia przez dziecko 18. roku życia. Wniosek złożony po terminie organ właściwy pozostawia bez rozpoznania (ust. 2). Bezsporne w przedmiotowej sprawie jest to, że syn skarżącej urodził się w dniu 27 listopada 2015 r. Dwanaście miesięcy od dnia narodzin dziecka upłynęło 27 listopada 2016 r. (niedziela). Wniosek o przyznanie jednorazowej zapomogi z tytułu urodzenia dziecka został nadany w urzędzie pocztowym 25 listopada 2016 r. (potwierdzeniem jest stempel pocztowy na kopercie) i wpłynął do organu 29 listopada 2016 r. W ocenie Sądu, powyższy przebieg zdarzeń prowadzi do wniosku, że wbrew twierdzeniu organu, termin został zachowany. Tym samym organ pozostaje w bezczynności ponieważ do dnia wniesienia skargi, a także w dacie orzekania przez Sąd, Prezydent Miasta B. nie załatwił sprawy w przedmiocie złożonego przez skarżącą wniosku w dniu 25 listopada 2016 r., który wpłynął do organu dnia 29 listopada 2016 r. W sprawie niewątpliwie upłynęły już terminy, o których mowa w art. 35 § 3 k.p.a., a organ nie powołał takich okoliczności, które stanowiłyby niezależną od organu przeszkodę dla załatwienia sprawy. Przeciwnie, ze stanowiska organu wynika, że to ocena prawna wniosku jaką przyjął w niniejszej sprawie, stanowi przyczynę, że sprawy nie zakończono decyzją. Bezsprzecznie zatem skarżony organ pozostaje w bezczynności w sprawie załatwienia sprawy z wniosku skarżącej o przyznanie jednorazowej zapomogi z tytułu urodzenia dziecka. Kwestia sporna w niniejszej sprawie sprowadzała się do rozstrzygnięcia, czy skarżąca zachowała termin do złożenia wniosku o przyznanie jednorazowej zapomogi z tytułu urodzenia dziecka. Termin wynikający z przepisu art. 15b ust. 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych określa ramy czasowe, w których można złożyć wniosek w celu realizacji prawa do uzyskania jednorazowej zapomogi z tytułu urodzenia dziecka. Jest to termin materialnoprawny ustanowiony dla realizacji uprawnień przysługujących na podstawie przepisów prawa materialnego. Podkreślenia wymaga, że istota terminów prawa materialnego polega na określeniu, w jakim czasie uprawniony może wystąpić z określonym żądaniem materialnoprawnym. Terminem materialnoprawnym jest zatem okres, w którym może nastąpić ukształtowanie praw lub obowiązków jednostki w ramach administracyjnoprawnego stosunku materialnego. Takie określenie charakteru terminu prawnego pociąga określone skutki prawne. Uchybienie terminu materialnego wywołuje bowiem skutek prawny wygaśnięcia praw lub obowiązków o charakterze materialnym. Co więcej, uznanie, iż dany termin ma charakter terminu materialnego oznacza, iż w przypadku jego ewentualnego przekroczenia nie jest możliwe jego późniejsze przywrócenie. Analiza art. 15b ust. 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych wskazuje, że dla dochowania ustanowionego w powyższym przepisie terminu, konieczne jest jego złożenie (ustawodawca posługuje się wyrażeniem "składa się"). Zdaniem organu oznacza to, iż do dnia 27 listopada 2016 r. konieczne jest jego złożenie we właściwym organie oraz odnotowanie jego wpływu. W ocenie Sądu, dokonując powyższej wykładni organ błędnie wywiódł, że przepis art. 57 § 5 pkt 2 K.p.a. nie znajduje zastosowania w przedmiotowej sprawie. Z treści powyższej normy wynika, że termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe. Zdaniem Sądu należy mieć na względzie, że wniosek o przyznanie jednorazowej zapomogi, jak każdy wniosek, czyli pismo strony skierowane do organu administracji, zawierający żądanie wydania określonej decyzji, wszczyna postępowanie administracyjne. Tym samym złożenie pisma wszczynającego postępowanie administracyjne jest czynnością procesową, która podlega właściwym w tym zakresie przepisom – czyli Kodeksowi postępowania administracyjnego. Stąd do wniosku powyższego znajdą zastosowanie przepisy dotyczące obliczania terminów określonych w art. 57 K.p.a., w tym również zasady zachowania terminu przez pismo wniesione w właściwej placówce pocztowej operatora wyznaczonego. Sąd podkreśla, że termin "składa się", użyty w art. 15b ust. 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych nie może być utożsamiany z terminem wpływu wniosku do organu. Niewątpliwie, jak prawidłowo wskazał organ administracji publicznej, stosownie do treści art. 61 § 3 K.p.a., datą wszczęcia postępowania administracyjnego na żądanie strony jest dzień doręczenia żądania organowi administracji publicznej, jednakże nie ma podstaw aby uznać, że przepis ten eliminuje przepis art. 57 § 5 pkt 2 K.p.a. W konsekwencji przyjąć należało, że ustalenie, iż wniosek o przyznanie jednorazowej zapomogi z tytułu urodzenia dziecka został nadany w placówce pocztowej w dniu 25 listopada 2016 r. powoduje, iż dochowany został termin określony w art. 15b ust. 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Jednocześnie Sąd podkreśla, że znane mu jest stanowisko wyrażone w orzecznictwie przywołanym przez organy administracji, że do terminów prawa materialnego nie mają zastosowania przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego o terminach. Niemniej jednak orzekający w sprawie Sąd nie podziela tego poglądu. Zdaniem Sądu, przepis art. 57 K.p.a. stosuje się do obliczania zarówno terminów prawa procesowego, jak i materialnego. W przepisach K.p.a. oprócz regulacji terminów procesowych mamy bowiem również regulację terminów o charakterze materialnym, np. termin uchylenia decyzji w trybie wznowienia postępowania (art. 146 § 1), czy termin stwierdzenia nieważności decyzji (art. 156 § 2). O charakterze terminu nie zawsze przesądza miejsce jego zamieszczenia, decydujące znaczenie ma skutek prawny uchybienia terminu (tak B. Adamiak, J. Borkowski "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz" wyd. C.H.Beck, Warszawa 2004, str. 323). Należy przypomnieć, że w prawie cywilnym regułę podobną do tej wyrażonej w art. 57 § 4 K.p.a. wyraża art. 115 K.c., a bez wątpienia odnosi się on do terminów prawa materialnego. Oczywiście powołanie się na treść art. 115 K.c. następuje tylko, aby wykazać, że w prawie polskim nie występuje żadna ogólna reguła określająca, że terminy prawa materialnego obliczane są odmiennie od terminów procesowych i upływają zawsze po upływie ściśle określonego czasu. Podlegają one też przerwie zawieszeniu, a jedyna różnica w stosunku do terminów procesowych sprowadza się do tego, że po upływie nie podlegają przywróceniu (por. wyrok NSA z dnia 20 stycznia 2011 r., sygn. akt V SA/Wa 1816/10). Stanowisko potwierdzające możliwość stosowania art. 57 K.p.a. do terminów prawa materialnego zostało wyrażone także w wyroku WSA w Poznaniu z dnia 25 maja 2012 r., sygn. akt II SA/Po 47/12, wyroku NSA z dnia 26 kwietnia 2016 r., sygn. akt I OSK 1999/14, wyroku NSA z dnia 7 sierpnia 2014 r., sygn. akt II OSK 427/13, wyroku NSA z dnia 22 grudnia 2009 r., I FSK 1034/08. Pogląd taki orzekający w sprawie Sąd w pełni podziela i aprobuje. Ponadto Sąd podkreśla, że w przepisach prawa administracyjnego nie ma normy prawnej wskazującej na brak możliwości stosowania art. 57 K.p.a. do przepisów o charakterze materialnoprawnym. Reasumując dotychczasowe rozważania wskazać należy, iż organ wadliwie uznał, iż wpływ do organu w dniu 29 listopada 2016 r., nadanego na poczcie w dniu 25 listopada 2016 r. wniosku o przyznanie jednorazowej zapomogi z tytułu urodzenia dziecka stanowił naruszenie terminu określonego w art. 15b ust. 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Organ dopuścił się więc bezczynności. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzekł jak w punkcie 1 sentencji wyroku. Wyznaczony termin na załatwienie wniosku skarżącej jest - w ocenie Sądu - wystarczający dla rozstrzygnięcia przez organ wniosku. Termin 30 dni, liczony zgodnie z dyspozycją przepisu art. 286 p.p.s.a., a korespondujący z treścią art. 35 § 3 k.p.a., nie będzie obejmował ewentualnego wyznaczenia przez organ odpowiedniego terminu do uzupełnienia stwierdzonych braków materialnych wniosku na podstawie art. 15b ustawy o świadczeniach rodzinnych. Zdaniem Sądu, stwierdzona bezczynność nie miała charakteru rażącego. Wprawdzie od dnia wniesienia żądania do dnia orzekania w przedmiocie bezczynności organu przez Sąd upłynęło 9 miesięcy, to jednak bezczynność Prezydenta Miasta B. wynikała wyłącznie z błędnego zastosowania przepisu art. 15b ust. 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Niewątpliwie też na stanowisko organu, co do słuszności zastosowanego trybu weryfikacji wniosku, miało wpływ orzecznictwo sądów administracyjnych (w wyroku z dnia 19 maja 2010 r. II SA/Bd 299/10 WSA w Bydgoszczy - stwierdził, że data nadania przesyłki w urzędzie pocztowym nie ma znaczenia albowiem postępowanie wszczyna się z chwilą wpływu podania do organu). Skład Sądu orzekający w przedmiotowej sprawie nie podziela tego stanowiska. Nadto, w niniejszej sprawie, nie zachodzi przypadek oczywistego braku podejmowania przez organ jakichkolwiek czynności, czy też lekceważenia wniosku skarżącej, które można byłoby rozpatrywać w kategoriach rażącego naruszenia prawa, oznaczającego wadliwość kwalifikowaną, o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym. Z tej też przyczyny Sąd, na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a., orzekł jak w punkcie 2 sentencji wyroku. Z uwagi na niewystąpienie, w ocenie Sądu, kwalifikowanego charakteru zaistniałej w niniejszej sprawie zwłoki, brak jest przesłanek do uwzględnienia wniosku skarżącej o przyznanie od organu na jej rzecz sumy pieniężnej w wysokości określonej w skardze. Przyznanie sumy pieniężnej na podstawie art. 149 § 2 P.p.s.a. jest dodatkowym środkiem o charakterze dyscyplinująco-represyjnym, który powinien być stosowany w szczególnie drastycznych przypadkach zwłoki organu w załatwieniu sprawy, a więc w tego rodzaju sytuacjach, gdzie oceniając całokształt działań organu można dojść do przekonania, że noszą one znamiona celowego unikania podjęcia decyzji w sprawie, a przy tym istnieje uzasadniona obawa, że bez tej dodatkowej sankcji organ nadal nie będzie respektować obowiązków wynikających z przepisów K.p.a. W ocenie Sądu, taka sytuacja w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi. Z uwagi na brak wystarczająco uzasadnionych podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącej o przyznanie sumy pieniężnej w określonej w skardze wysokości Sąd oddalił skargę w tym zakresie na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło