I SA/Gd 887/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Alicja Stępień po rozpoznaniu w dniu 12 czerwca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. K. o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi w sprawie ze skargi P.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku z dnia 18 września 2025 r., nr SKO.463.27.2025 w przedmiocie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi postanawia: odmówić przywrócenia terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi. Postanowieniem z 11 lutego 2026 r., I SA/Gd 887/25, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił skargę P.K. (dalej: "Skarżący") na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku z 18 września 2025 r., w przedmiocie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Powodem odrzucenia skargi było nieusunięcie w wyznaczonym terminie jej braku formalnego w postaci podania wartości przedmiotu zaskarżenia. Na powyższe postanowienie, pismem z 18 lutego 2026 r. Skarżący złożył zażalenie, wnosząc w nim o uchylenie postanowienia o odrzuceniu skargi. W uzasadnieniu wskazał, że przesyłka z wezwaniem została skierowana na błędny adres. Natomiast na prawidłowy adres nie doręczono żadnego awiza, a tym samym nie miał możliwości odbioru korespondencji ani wykonania wezwania Sądu. W zażaleniu zawarł również wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 30 kwietnia 2026 r., sygn. akt III FZ 202/26 oddalił zażalenie. W uzasadnieniu postanowienia podano, że wezwanie z Sądu kierowano na adres wskazany przez Skarżącego w pierwszym piśmie procesowym w sprawie. Od czasu wpłynięcia skargi Strony do Sądu do czasu wystosowania wezwania o uzupełnienie braku formalnego skargi nie wpłynęło żadne pismo, które wskazywałoby na inny adres Skarżącego. To właśnie na adres wskazany przez Skarżącego w skardze, tj. ul. [...] kierowane było wezwanie z Sądu. Przesyłka sądowa zawierająca wezwanie została uznana za doręczoną w trybie, o którym stanowi art. 73 § 1 p.p.s.a. Wobec tego zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, a argumentacja Skarżącego o kierowaniu wezwania z Sądu na błędny adres, w świetle okoliczności, że to Skarżący podał nieprawidłowy adres, nie mogła zostać uznana za skuteczną. Zdaniem NSA złożony wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi powinien zostać rozpoznany odrębnie przez Sąd pierwszej instancji. Pismem z 9 maja 2026 r. Skarżący uzupełnił wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi, podnosząc że w sprawie zachodzą przesłanki uzasadniające przywrócenie terminu. Brak formalny miał charakter wyłącznie techniczny i usuwalny, a uchybienie terminowi wynikało z omyłki pisarskiej w adresie, nie zaś ze złej woli. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Rozpatrując wniosek Strony o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi, Sąd nie stwierdził istnienia takich okoliczności, które przemawiałyby za jego uwzględnieniem. Zgodnie z art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a.") czynność podjęta w postępowaniu sądowym przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Jednakże sąd, na wniosek strony, która nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, postanowi o przywróceniu terminu (art. 86 § 1 p.p.s.a.). Z kolei art. 87 p.p.s.a. stanowi, że pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (§ 1). W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (§ 2). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (§ 4). Przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym uzależnione jest od spełnienia określonych przesłanek pozytywnych, których istnienie pozwala na przywrócenie terminu, i negatywnych, których istnienie czyni przywrócenie terminu niedopuszczalnym. Warunkiem skuteczności wniosku o przywrócenie uchybionego terminu jest zatem łączne spełnienie przesłanek ustanowionych w przepisach art. 86 i art. 87 p.p.s.a. tj. uprawdopodobnienie przez stronę braku winy w uchybieniu terminu (art. 86 § 1 i art. 87 § 2), spowodowanie przez uchybienie terminu ujemnych skutków dla strony (art. 86 § 2), dochowanie terminu do wniesienia wniosku (art. 87 § 1), dopełnienie uchybionej czynności (art. 87 § 4). Intencją ustawodawcy przy tworzeniu przepisów regulujących instytucję przywrócenia terminu było umożliwienie stronie obrony swoich praw czy interesów w sytuacji, gdy upływ terminów procesowych wywołał dla niej negatywne skutki prawne, przy jednoczesnym założeniu, że strona dołożyła wszelkich możliwych starań, aby takich negatywnych konsekwencji uniknąć. W rozpoznawanej sprawie wniosek Skarżącego spełniał wymogi formalne, a rozważeniu podlega wyłącznie kwestia uprawdopodobnienia, że niedochowanie terminu nastąpiło bez winy Strony. Jak trafnie wskazuje się w orzecznictwie sądowym, brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet niewielkim niedbalstwem (zob. wyrok NSA z 15 listopada 2018 r., sygn. akt II GSK 1486/18; wszystkie przywołane orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl). Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może mieć miejsce tylko wtedy, gdy jego uchybienie nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy największym w danych warunkach wysiłku. Do niezawinionych przyczyn uchybienia terminu zalicza się m.in.: stany nadzwyczajne, takie jak problemy komunikacyjne, klęski żywiołowe (powódź, pożar), nagłą chorobę strony lub jej pełnomocnika, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą (por. postanowienia NSA: z 10 września 2010 r., sygn. akt II OZ 849/10, z 2 października 2002 r., sygn. akt V SA 793/02, publ. Monitor Prawniczy z 2002 r. Nr 23, poz. 1059). Nie budzi również wątpliwości, że obowiązek uprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu terminu spoczywa na stronie powołującej się na tę okoliczność (zob. postanowienie NSA z 13 października 2017 r., sygn. akt II FZ 514/17). W ocenie Sądu Skarżący nie uprawdopodobnił, by uchybił terminowi do uzupełnienia braku formalnego skargi, bez swojej winy. Z uzasadnienia wniosku i złożonego pisma z 9 maja 2026 r. wynika bowiem, że uchybienie terminu zostało spowodowane błędem Wnioskodawcy. Skarżący podał w skardze błędny adres, co spowodowało, że Sąd doręczał pisma sądowe na inny adres. Nie można zatem twierdzić, że do uchybienia terminu doszło bez jego winy. Obowiązkiem strony należycie dbającej o swoje interesy jest sprawdzenie treści pisma przed jego wysłaniem do Sądu. Do uchybienia terminu doszło z przyczyn zależnych od Skarżącego, a nie z powodu okoliczności na które Skarżący nie miał żadnego wpływu. Strona nie przedstawiła argumentów, które wskazywałyby, że błąd ten został wywołany przez okoliczność, której nie mógł przezwyciężyć i uzupełnić braku formalnego skargi w zakreślonym terminie. Zdaniem Sądu okoliczności rozpoznawanej sprawy świadczą o tym, że przyczyną uchybienia terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi był błąd Skarżącego, który należy zakwalifikować jako wyraz pewnego rodzaju niedbalstwa, czy też niedostatecznej staranności w prowadzeniu własnych spraw (zob. postanowienie NSA z 11 czerwca 2014 r. sygn. akt I OZ 414/14). Jak wyżej wskazano, instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy i skorzystanie z niej nie jest możliwe, gdy strona postępowania dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa (zob. postanowienie NSA z 27 maja 2014 r. sygn. akt II GZ 223/14). Mając na uwadze poczynione ustalenia Sąd doszedł do wniosku, że Skarżący nie uprawdopodobnił okoliczności świadczących o braku winy w niedochowaniu terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi. W związku z powyższym Sąd na mocy art. 86 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.