II SA/Gd 487/17
PostanowienieWSA w Gdańsku2017-08-29
Skład orzekający: Agnieszka Dusza-Kasprzyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka prawa handlowego, która poniosła stratę w poprzednim roku obrotowym, ale posiada znaczące środki pieniężne w kasie i nadal prowadzi działalność gospodarczą, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Spółce prawa handlowego, która poniosła stratę w poprzednim roku obrotowym, ale posiada znaczące środki pieniężne w kasie i nadal prowadzi działalność gospodarczą, nie można przyznać prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Ciężar dowodu wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na stronie składającej wniosek, a strata w działalności nie jest jedynym parametrem definiującym kondycję finansową podmiotu gospodarczego, zwłaszcza gdy posiada on środki na pokrycie kosztów sądowych i kontynuuje działalność.Stan faktyczny
Spółka A sp. z o.o. z siedzibą w G. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody dotyczącą przeniesienia decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na roboty budowlane. Spółka wykazała stratę w poprzednich latach obrotowych, posiadając jednocześnie znaczną kwotę środków pieniężnych w kasie i niewielkie środki na rachunku bankowym. Wpis sądowy wynosił 200 zł.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Agnieszka Dusza-Kasprzyk po rozpoznaniu w dniu 29 sierpnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A sp. z o.o. z siedzibą w G. o przyznanie prawa pomocy w sprawie z jej skargi na decyzję Wojewody z dnia 19 maja 2017 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie przeniesienia decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na roboty budowlane postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy.
A sp. z o.o. z siedzibą w G. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Przedmiotem działalności spółki są m.in. handel, sprzedaż, magazynowanie, działalność usługowa związana z wyżywieniem, obsługa rynku nieruchomości, naprawa i konserwacja maszyn, wykonywanie robót budowlanych wykończeniowych. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że w roku 2015 spółka poniosła stratę w wysokości 122 tys. zł, w roku 2016 strata ta została zmniejszona do kwoty 102 tys. zł. Na rachunku bankowym spółka posiada 15,64 zł, środki pieniężne w kasie stanowią kwotę 293 198 zł. Dochód spółki wyniósł 20646 zł. Wysokość kapitału zakładowego wynosi 448 tys. zł i jest to wartość mieszkań wniesionych do spółki aportem.
Wpis sądowy w niniejszej sprawie wynosi 200 zł.
Starszy referendarz sądowy zważył, co następuje;
Zgodnie z treścią art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369) osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym – gdy wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
Z treści tego przepisu wynika wprost, że ciężar dowodu co do wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na stronie składającej wniosek o przyznanie tego prawa. Takie stanowisko znajduje również oparcie w treści art. 252 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach. Właściwe przedstawienie przez stronę przyczyn uzasadniających zwolnienie od kosztów sądowych oraz dowodów na ich poparcie umożliwia sądowi rozpoznającemu wniosek dokonanie prawidłowej oceny sytuacji majątkowej wnioskodawcy. Strona ma w tym zakresie inicjatywę dowodową, a sąd na podstawie przedstawionych przez stronę dowodów dokonuje oceny, czy wystąpiły przesłanki przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Ze złożonego wniosku wynika, że spółka za rok 2016 poniosła stratę netto w wysokości 102304 zł. Stan środków w kasie to kwota 293198 zł. Spółka nie wskazała na żadne trudności w bieżących opłatach i regulowaniu należności. Natomiast strata w działalności nie jest parametrem definiującym kondycję finansową podmiotu gospodarczego. Z przedstawionego oświadczenia wynika, że spółka za rok 2016 poniosła stratę i nie zaprzestała prowadzenia działalności gospodarczej oraz nie wszczęła postępowania upadłościowego czy naprawczego, z powodu ewentualnego braku płynności finansowej. W doktrynie wskazuje się, że dla określenia, czy dłużnik jest niewypłacalny, nieistotne jest, czy nie wykonuje wszystkich zobowiązań pieniężnych, czy też tylko niektórych z nich. Nieistotny też jest rozmiar niewykonywanych przez dłużnika zobowiązań. Skoro zatem, w odniesieniu do strony skarżącej nie zainicjowano wymienionych wyżej postępowań, nie można mówić o występowaniu przesłanki niewypłacalności. Poza tym spółkę reprezentuje prezes, który otrzymuje wynagrodzenie.
Koszty związane z prowadzoną działalnością gospodarczą nie korzystają natomiast z pierwszeństwa przed kosztami sądowymi. Ta kategoria podatników bowiem ma do dyspozycji legalne instrumenty podatkowe, które pozwalają na równoważenie kosztów i przychodów w taki sposób, aby w końcowym rozliczeniu minimalizować bądź w ogóle eliminować obciążenia podatkowe. (zob. postanowienia NSA: z 5 września 2013 r., sygn. akt II OZ 707/13; z 25.09.2012 r., sygn. akt I GZ 228/12; publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
W związku z powyższym należy wskazać, iż u podstaw przedmiotowego rozstrzygnięcia legł fakt, iż skarżąca spółka nadal prowadzi działalność gospodarczą i w kasie posiada środki na uiszczenie wpisu sądowego. Nie bez znaczenia w sprawie niniejszej pozostaje podkreślana w orzecznictwie okoliczność, iż podmiot prowadzący działalność gospodarczą powinien przewidzieć konieczność ponoszenia kosztów spraw sądowych związanych z prowadzoną działalnością i mieć wygospodarowane na ten cel środki finansowe. Tym samym w przypadku planowania bądź wystąpienia na drogę sądową powinien się liczyć z koniecznością poniesienia kosztów sądowych i przeznaczenia, bądź z bieżącej działalności lub też ze zgromadzonych zasobów pieniężnych, kwot niezbędnych do skutecznego wszczęcia procesu. Koszty związane z postępowaniem przed sądem należy traktować na równi z innymi kosztami prowadzonej działalności, takimi jak należności publicznoprawne, pieniężne zobowiązania umowne czy wynagrodzenia pracownicze (vide: postanowienia NSA z dnia: 18 stycznia 2008 r., sygn.. akt I OZ 809/07; 03 września 2014 r., sygn. akt II OZ 847/14; 06 lutego 2013 r., sygn. akt II GZ 42/13, publ. www.cbois.nsa.gov.pl).
Dlatego też mając na uwadze powyższe na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 2 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło