III SA/Gd 819/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Adam Osik po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. J. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody z dnia 5 września 2014 r., nr [...] w przedmiocie udostępnienia danych osobowych ze zbiorów meldunkowych postanawia: umorzyć postępowanie w sprawie przyznania wnioskodawcy prawa pomocy. Referendarz sądowy postanowieniem z dnia 31 grudnia 2015 r. odmówił J. J. przyznania w przedmiotowej sprawie prawa pomocy. Po rozpoznaniu sprzeciwu od powyższego postanowienia Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku postanowieniem z dnia 26 stycznia 2016 r. odmówił wnioskodawcy przyznania prawa pomocy. Naczelny Sąd Administracyjny - postanowieniem z dnia 3 marca 2016 r., sygn. akt II OZ 202/16 – oddalił zażalenie wnioskodawcy na ww. postanowienie odmawiające przyznania skarżącemu prawa pomocy. Również na wcześniejszych etapach postępowania Naczelny Sąd Administracyjny dwukrotnie oddalił zażalenie wnioskodawcy na postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku odmawiające przyznania prawa pomocy (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 marca 2015 r., sygn. akt II OZ 177/15 oraz z dnia 21 października 2015 r., sygn. akt II OZ 985/15). W niniejszej sprawie wydane zostało postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 21 marca 2016 r. odrzucające skargę, które uprawomocniło w dniu 2 czerwca 2016 r., tj. w dniu wydania postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego, sygn. akt II OZ 571/16, oddalającego zażalenie. Nadto zarządzeniem z dnia 21 marca 2016 r., wydanym w niniejszej sprawie, pozostawiono bez rozpoznania wniosek skarżącego o sporządzenie i doręczenie kopii dokumentów z akt sprawy. Zażalenie skarżącego na to zarządzenie zostało oddalone postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 czerwca 2016 r., sygn. akt II OZ 570/16. W dniu 13 września 2016 r. J. J. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie sporządzenia i doręczenia mu odpisów dokumentów z akt sprawy, a ponadto o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata "do wniesienia skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem wyroku Sądu II instancji i skargi o wznowienie postępowania od tegoż wyroku oraz skargi na przewlekłość postępowania". Wniosek został uzupełniony przez złożenie formularza urzędowego PPF w dniu 27 października 2016 r. Zgodnie z treścią art. 243 § 1 zdanie pierwsze ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) – dalej jako "p.p.s.a." prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Zatem wniosek o przyznanie prawa pomocy jest dopuszczalny w każdym stadium postępowania sądowego, aż do zakończenia sprawy prawomocnym orzeczeniem - wyrokiem lub postanowieniem kończącym postępowanie w sprawie (vide: J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, wyd. LexisNexis, Warszawa 2006, s. 498). Wniosek skarżącego z dnia 13 września 2016 r. został złożony w sytuacji, w której przed złożeniem tego wniosku prawomocnie zostało zakończone postępowanie w niniejszej sprawie. W świetle cytowanego wyżej art. 243 § 1 zdanie pierwsze p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy stało się zbędne. Stwierdzenie prawomocności orzeczenia kończącego postępowanie oznacza bowiem, że sprawa sądowoadministracyjna nie jest już sprawą rozpoznawaną przez Sąd i nie jest możliwe merytoryczne rozpoznanie wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy (por. post. Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 października 2012 r., sygn. akt I OZ 776/12, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.gov.pl). Merytoryczne rozpoznanie wniosku o przyznanie prawa pomocy w takiej sytuacji byłoby możliwe wyłącznie w przypadku, w którym wnioskodawca wniosek taki składałby w celu zainicjowania postępowań nadzwyczajnych mających prowadzić do ewentualnego wzruszenia orzeczeń zapadłych w niniejszym postępowaniu. Treść rozpatrywanego wniosku nie daje podstaw do stwierdzenia, aby celem skarżącego było zainicjowanie tego typu postępowań. Skarżący wskazał, że opisane przez niego nadzwyczajne postępowania miałyby dotyczyć "wyroku Sądu II instancji", jednak wyrok taki w niniejszej sprawie nie został wydany. Również wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie opłaty kancelaryjnej za sporządzenie i doręczenie odpisów z akt sprawy, wobec prawomocnego zakończenia postępowania, nie dotyczy żadnego z postępowań mogących mieć bezpośredni związek z dochodzeniem przez stronę jej praw w prowadzonym postępowaniu sądowoadministracyjnym. Wszystkie wyżej wskazane okoliczności stanowią podstawę do stwierdzenia, że rozpoznanie wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy z dnia 13 września 2016 r. stało się zbędne a postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy podlega umorzeniu. Jak przewiduje bowiem art. 249a p.p.s.a. jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. Z uwagi na powyższe referendarz sądowy, działając na podstawie art. 249a w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.