I SA/Gl 1136/18

WyrokWSA w Gliwicach2019-06-14

Skład orzekający: Paweł Kornacki, Agata Ćwik – Bury, Katarzyna Stuła - Marcela

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na czynność egzekucyjną, wniesiona na podstawie art. 54 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, może obejmować zarzuty materialnoprawne dotyczące niedopuszczalności egzekucji, braku doręczenia upomnienia lub zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego?
Ratio decidendi
Skarga na czynność egzekucyjną, o której mowa w art. 54 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, służy wyłącznie ocenie prawidłowości formalnoprawnej czynności organu egzekucyjnego lub egzekutora, a nie kwestionowaniu kwestii materialnoprawnych czy dopuszczalności samej egzekucji. Zarzuty materialnoprawne, takie jak brak doręczenia upomnienia, niedopuszczalność egzekucji czy zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, powinny być podnoszone w ramach innych środków prawnych przewidzianych w ustawie egzekucyjnej, np. zarzutów na postępowanie egzekucyjne na podstawie art. 33 u.p.e.a.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej (DIAS) utrzymujące w mocy postanowienie organu egzekucyjnego o oddaleniu jej skargi na czynność egzekucyjną w postaci zajęcia rachunku bankowego. Skarżąca podnosiła zarzuty dotyczące braku uprzedniego doręczenia upomnienia, niedopuszczalności egzekucji, zaniechania pouczenia o uprawnieniach oraz zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, a także naruszenia przepisów Prawa bankowego dotyczących kwoty wolnej od zajęcia. Organ egzekucyjny i DIAS uznały te zarzuty za niedopuszczalne w ramach skargi na czynność egzekucyjną, wskazując, że dotyczą one kwestii materialnoprawnych, które powinny być rozpatrywane w innym trybie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Paweł Kornacki, Sędzia WSA Agata Ćwik – Bury (spr.), Asesor WSA Katarzyna Stuła - Marcela, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 14 czerwca 2019 r. sprawy ze skargi B. B. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie skargi na czynność egzekucyjną oddala skargę. 1.Przedmiotem skargi B. B. (dalej: skarżąca, strona zobowiązana) jest postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach (dalej: DIAS) z dnia [...] r. nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie Dyrektora Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Z. (dalej: Dyrektor, organ I instancji, organ egzekucyjny) z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie oddalenia skargi na czynność organu egzekucyjnego zajęcia rachunku bankowego w A S.A. dokonanego zawiadomieniem z dnia [...] r. nr [...]. 2. Postępowanie przed organami. 2.1. Z akt sprawy wynika, że organ I instancji prowadzi postępowanie egzekucyjne wobec skarżącej na podstawie własnych tytułów wykonawczych z [...] r. o nr [...] - [...], [...], [...] obejmujących zaległości z tytułu składek ubezpieczeniowych. Odpisy tytułów wykonawczych zostały doręczone zobowiązanej [...] r. wraz z zawiadomieniami z dnia [...] r. nr [...] do [...] o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w A S. A. W odpowiedzi pismem z dnia 13.07.2018 r. dłużnik zajętej wierzytelności poinformował o przeszkodzie w realizacji zajęcia z uwagi na zbieg egzekucji. Pismem z dnia 21.05.2018 r. zobowiązana wniosła skargę na zajęcie rachunku bankowego w A S.A. dokonane zawiadomieniem z dnia [...] r., podnosząc brak uprzedniego doręczenia upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 1314, dalej: u.p.e.a., ustawa egzekucyjna), zaniechanie pouczenia o uprawnieniach, np. o możliwości złożenia wniosku o odroczenie płatności lub umorzenie składek oraz zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego. Zobowiązana wskazała na treść art. 54 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (tj Dz.U. z 2018, poz. 2187, dalej: p.b.), zgodnie z którym środki pieniężne zgromadzone na rachunkach oszczędnościowych są wolne od zajęcia na podstawie sądowego lub administracyjnego tytułu wykonawczego oraz wniosła o uchylenie zaskarżonej czynności egzekucyjnej, umorzenie postępowania egzekucyjnego, zawieszenie w całości postępowania egzekucyjnego do czasu rozpoznania skargi. 2.2. Organ I instancji po rozpoznaniu wniesionej skargi, postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] oddalił skargę strony na czynność egzekucyjną dokonaną zawiadomieniem z dnia [...]r. o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w A S. A. 2.3. Pismem z dnia 26.06.2018 r. strona złożyła zażalenie na w/w postanowienie o oddaleniu skargi na czynność egzekucyjną. Zobowiązana zarzuciła wydanemu postanowieniu brak podstawy faktycznej i prawnej oraz wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i umorzenie postępowania egzekucyjnego, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji. W uzasadnieniu wskazała, iż Dyrektor nie jest władny do podejmowania czynności egzekucyjnych mających na celu doprowadzenie do przymusowego wykonania zobowiązania. Ponownie wskazała na zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego oraz na uregulowania prawne zawarte w art. 54 ust. 1 p.b. oraz art. 87 Kodeksu pracy. 2.4. Zaskarżonym postanowieniem, działając w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm., dalej: k.p.a.) oraz na podstawie art. 17 § 1 i art. 18, art. 23 § 4 pkt 1 i art. 54 § 5 u.p.e.a. DIAS utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora. W uzasadnieniu wskazał, iż zgodnie z art. 54 § 1 u.p.e.a. zobowiązanemu przysługuje skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego lub egzekutora oraz skarga na przewlekłość postępowania. Stosownie do art. 1a pkt 2 ustawy egzekucyjnej, przez czynność egzekucyjną rozumie się wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego. Skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego lub egzekutora może być zatem wnoszona na czynności zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego, a więc na czynności o charakterze wykonawczym, i to tylko wtedy, gdy ustawa nie przewiduje innych środków zaskarżenia (wyrok NSA z dnia 17 kwietnia 2000 r., III SA 827/99, wyrok NSA z dnia 6.12.2013 r., II FSK 2988/11). Skarga składana w trybie art. 54 § 1 cytowanej ustawy, powinna dotyczyć zatem konkretnej czynności egzekucyjnej, a organ egzekucyjny dokonuje w tym trybie oceny zgodności z prawem czynności faktycznych w wykonaniu zastosowanego środka egzekucyjnego. Ponadto przepis art. 54 § 4 tej ustawy stanowi też, iż skargę na czynności egzekucyjne wnosi się w terminie 14 dni od dnia zawiadomienia zobowiązanego o czynności egzekucyjnej. Na postanowienie organu egzekucyjnego o oddaleniu skargi przysługuje zażalenie. W rozpatrywanej sprawie, zobowiązana zaskarżając postanowienie Dyrektora z dnia [...]r. zakwestionowała dokonane zajęcie rachunku bankowego w A S. A. Uczyniła to w podobny sposób i przy użyciu tej samej argumentacji, jaką przedstawiła w skardze przed organem egzekucyjnym (pismo z dnia 21.05.2018r.). DIAS oceniając czynność egzekucyjną, zaskarżoną w trybie art. 54 § 1 ustawy egzekucyjnej, skupia się na kwestiach formalnoprawnych, które odnoszą się do prawidłowości działania organu egzekucyjnego, w tym wypadku Dyrektora. W tym zakresie analizuje przepisy prawa dotyczące sposobu oraz formy dokonania tej czynności egzekucyjnej, z uwzględnieniem zarzutów postawionych przez Stronę, wobec czynności egzekucyjnej dokonanej zawiadomieniem z dnia [...]r. Zdaniem DIAS Dyrektor zastosował jeden ze środków egzekucyjnych przewidzianych w art. 1a pkt 12 lit. a) tiret 4 ustawy egzekucyjnej, tj. egzekucję z rachunku bankowego. To działanie było zgodne z art. 80 u.p.e.a.. W niniejszej sprawie przedmiotowe zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego zawierało wszystkie elementy oznaczone w przepisie art. 67 § 2 u.p.e.a. we wzorze obowiązującym na dzień dokonania zaskarżonej czynności, określonych w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 22.08.2016 r. w sprawie wzorów dokumentów stosowanych w egzekucji należności pieniężnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1339). W przedmiotowej sprawie powyższa procedura została zachowana. Z akt sprawy wynika, iż zajęcie zostało dokonane poprzez przesłanie przez Dyrektora zawiadomienia z dnia [...]r. nr [...] zarówno stronie, odebranego w dniu [...]r., jak i dłużnikowi zajętej wierzytelności, tj. A S. A. doręczonego w formie elektronicznej w dniu [...]r. Jak wynika z akt sprawy, odpisy tytułów wykonawczych zostały doręczone zobowiązanej [...].  DIAS wskazał, iż w orzecznictwie sądowym jednolicie przyjmuje się, że w ramach skargi na czynności egzekucyjne można jedynie podnosić zarzuty formalnoprawne, odnoszące się do prawidłowości postępowania organu egzekucyjnego lub egzekutora przez pryzmat przepisów regulujących sposób i formę dokonywania tychże czynności egzekucyjnych. Bezzasadnym jest zatem podnoszenie okoliczności związanych z niedopuszczalnością egzekucji, zastosowaniem zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego czy też brakiem doręczenia upomnienia wzywającego do zapłaty należności. Materialnoprawną podstawą rozstrzygnięcia zaskarżonego postanowienia jest art. 54 u.p.e.a.. Ma on na celu ocenę prawidłowości dokonanych przez organ egzekucyjny lub egzekutora czynności o charakterze wykonawczym i technicznym. Nie zastępuje innych środków procesowych, które przysługują zobowiązanemu na podstawie ustawy egzekucyjnej. Skarga na czynności egzekucyjne składana w trybie art. 54 u.p.e.a. nie może być uniwersalnym środkiem zaskarżenia, za pomocą którego można skutecznie kwestionować ewentualne wadliwości postępowania egzekucyjnego, a które mogą być zaskarżone poprzez inny środek prawny przewidziany w ustawie egzekucyjnej. W trybie art. 54 u.p.e.a. nie można skutecznie wnieść skargi, kiedy zawiera ona podstawy dotyczące innego środka zaskarżenia, np. zawartego w art. 33 ustawy egzekucyjnej. Dalej DIAS wskazał, że w trybie skargi na czynności egzekucyjne nie podlegają rozpatrzeniu kwestie materialno-prawne stanowiące podstawę uruchomienia odrębnego postępowania administracyjnego. Kwestie mające wpływ na prawidłowość prowadzonego postępowania egzekucyjnego są rozstrzygane w trybie art. 34 u.p.e.a. i art. 59 u.p.e.a. Postępowanie skargowe nie może być traktowane jako uniwersalny środek zaskarżenia w ramach którego można podnosić kwestie podlegające rozpoznaniu w odrębnych trybach postępowania. Jak wynika z akt sprawy zobowiązana pismami z dnia 21.05.2018 r. wniosła zarzuty na prowadzone postępowanie egzekucyjne podnosząc brak uprzedniego doręczenia upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1 u.p.e.a. oraz zarzut niedopuszczalności egzekucji administracyjnej, zaniechanie pouczenia o uprawnieniach, np. o możliwości złożenia wniosku o odroczenie płatności lub umorzenie składek oraz zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego. Z uwagi na fakt, że w niniejszej sprawie zachodzi tożsamość wierzyciela i organu egzekucyjnego, zbędnym było wydawanie postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela co do zgłoszonych zarzutów, a zatem organ egzekucyjny wydał zgodnie z art. 34 § 4 u.p.e.a. postanowienia z dnia [...] r. nr od [...]- [...], którym uznał zarzuty za nieuzasadnione. Pismami z dnia 26.06.2018 r. skarżąca wniosła zażalenia na postanowienia organu I instancji z dnia [...]r. od nr [...] do nr [...], zarzucając wydanemu postanowieniu brak podstawy faktycznej i prawnej oraz wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia i umorzenie postępowania egzekucyjnego, ewentualnie o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. W uzasadnieniu ponownie wskazała na brak doręczenia upomnienia z art. 15 § 1 u.p.e.a., niedopuszczalność prowadzonego postępowania oraz nie wskazanie wysokości zobowiązania. Tym samym kwestie te podlegają już ocenie w odrębnym trybie. Jak wskazano wyżej brak jest podstaw do ponownej oceny okoliczności podniesionych przez Zobowiązaną w trybie art. 54 u.p.e.a. Ponadto strona w skardze na czynność egzekucyjną zajęcia rachunku bankowego nie kwestionowała okoliczności formalnoprawnych, odnoszących się do prawidłowości postępowania organu egzekucyjnego lub egzekutora przez pryzmat przepisów regulujących sposób i formę dokonywania tychże czynności egzekucyjnych.  Organ nadzoru przywołał art. 54 ust. 1 p.b., zgodnie z którym środki pieniężne znajdujące się na rachunkach oszczędnościowych, rachunkach oszczędnościowo-rozliczeniowych oraz na rachunkach terminowych lokat oszczędnościowych jednej osoby, niezależnie od liczby zawartych umów, są wolne od zajęcia na podstawie sądowego lub administracyjnego tytułu wykonawczego, w każdym miesiącu kalendarzowym, w którym obowiązuje zajęcie, do wysokości 75% minimalnego wynagrodzenia za pracę, ustalanego na podstawie ustawy z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę, przysługującego pracownikowi zatrudnionemu w pełnym miesięcznym wymiarze czasu pracy. Zgodnie z ust. 2, środki pieniężne zgromadzone na rachunku oszczędnościowym, rachunku oszczędnościowo-rozliczeniowym oraz na rachunku terminowej lokaty oszczędnościowej prowadzonym dla kilku osób fizycznych są wolne od zajęcia do wysokości określonej w ust. 1, niezależnie od liczby współposiadaczy takiego rachunku. Odnosząc się do powyższego DIAS zaznaczył, iż w przedmiotowej sprawie, pismem z dnia 13.07.2018 r. A S. A. w odpowiedzi na zajęcie z dnia [...]r. nr [...], poinformował o przeszkodzie w jego realizacji z uwagi na zbieg egzekucji. Zwrócił uwagę na wyrok WSA w Gliwicach z dnia 25.04.2017 r. I SA/Gl 120/17, w którym wskazał, że "regulacja art. 54 ust. 1 p.b. skierowana jest do banku (...), a ewentualne przekazanie przez bank egzekwowanej kwoty w sytuacji, gdy na rachunku środki nie przekraczały minimum wolnego od zajęcia, o którym mowa w art. 54 ust. 1 p.b., stanowi naruszenie umowy o prowadzeniu rachunku bankowego. Relacje umowne znajdują się zaś poza kognicją organów administracyjnych. W takim przypadku strona umowy może dochodzić swych praw na drodze cywilnej. (...) Przepis art. 71a § 1 u.p.e.a. w sposób wyraźny wyłącza banki spod kontroli organów egzekucyjnych w zakresie prawidłowości realizacji zastosowanego środka egzekucyjnego. Zatem organ egzekucyjny nie ma podstaw aby przeprowadzić postępowanie dowodowe, co do tego, czy aby egzekucją nie została objęta kwota wolna od zajęcia, o której mowa w art. 54 ust. 1 p.b., a ewentualne naruszenia art. 54 ust. 1 p.b., należy rozpatrywać w kategoriach nieprawidłowego wykonywania przez bank umowy o prowadzenie rachunku bankowego na drodze cywilnoprawnej. W ocenie DIAS podniesione przez stronę okoliczności, tj. niedopuszczalność przedmiotowej egzekucji, braku uprzedniego doręczenia upomnienia oraz zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego mieszczą się w katalogu zarzutów określonych w art. 33 § 1 pkt 6, 7 i 8 u.p.e.a. Ponadto zobowiązana wniosła zarzuty na prowadzone postępowanie egzekucyjne pismami z dnia 21.05.2018 r., podnosząc te okoliczności. 3. Postępowanie przed Sądem I instancji. 3.1. W skardze osobistej na powyższe postanowienie strona, zarzucając mu brak podstawy faktycznej i prawnej, błędną interpretację przepisów o egzekucji i nieprawidłowe dokonanie zajęcia rachunku bankowego, wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i umorzenie postępowania, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ I instancji, zasądzenie na moją rzecz kosztów postępowania oraz wstrzymanie wykonania orzeczenia do czasu rozpoznania niniejszej skargi. W uzasadnieniu skargi strona podtrzymała dotychczasowe stanowisko i argumentację na jego poparcie. 3.2. W odpowiedzi na skargę DIAS, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. 4. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: 4.1. Skarga okazała się niezasadna. 4.2. Na wstępie należy podkreślić, że stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 2107), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta - jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Zadaniem sądu administracyjnego jest zbadanie prawidłowości zastosowania przez organy administracji przepisów obowiązującego prawa, zarówno prawa materialnego, jak też przepisów postępowania. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także dające podstawę do wznowienia postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 1302, dalej: p.p.s.a.). Zgodnie natomiast z art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (który to wyjątek nie ma w niniejszej sprawie zastosowania). 4.3. Przedmiotem kontroli sądowej jest postanowienie DIAS oddalające skargę na czynność organu egzekucyjnego zajęcia rachunku bankowego. Materialnoprawną podstawą rozstrzygnięcia zaskarżonego postanowienia jest art. 54 u.p.e.a. Zgodnie z art. 54 § 1 u.p.e.a. zobowiązanemu przysługuje skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego lub egzekutora oraz skarga na przewlekłość postępowania. Stosownie do art. 1a pkt 2 ustawy egzekucyjnej, przez czynność egzekucyjną rozumie się wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego. Powołany środek zaskarżania ma na celu ocenę prawidłowości dokonanych przez organ egzekucyjny lub egzekutora czynności o charakterze wykonawczym i technicznym. Skarga na czynności egzekucyjne składana w trybie art. 54 u.p.e.a. nie może być uniwersalnym środkiem zaskarżenia, za pomocą którego można skutecznie kwestionować ewentualne wadliwości postępowania egzekucyjnego, a które mogą być zaskarżone poprzez inny środek prawny przewidziany w ustawie egzekucyjnej. W trybie art. 54 u.p.e.a. nie można skutecznie wnieść skargi, kiedy zawiera ona podstawy dotyczące innego środka zaskarżenia, np. z art. 33 u.p.e.a. W ramach skargi na czynności egzekucyjne mogą być podnoszone kwestie formalnoprawne, które odnoszą się do prawidłowego przebiegu postępowania organu egzekucyjnego lub egzekutora w oparciu o przepisy regulujące sposób i formę dokonania tych czynności. Nie jest natomiast możliwe podnoszenie zarzutów, które są podstawą do wniesienia innego środka zaskarżenia służącego ochronie praw zobowiązanego wyrok WSA w Warszawie z 30 stycznia 2019r., VII SA/Wa 1439/18, LEX nr 2643480) Podobnie wypowiedział się WSA w Bydgoszczy w wyroku z dnia 17 kwietnia 2019r., I SA/Bd 96/19, stwierdzając, że w ramach skargi na czynności egzekucyjne można podnosić kwestie formalnoprawne, które odnoszą się jedynie do prawidłowego przebiegu postępowania organu egzekucyjnego lub egzekutora, w oparciu o przepisy regulujące sposób i formę dokonania tych czynności (LEX nr 2664584). Skarga składana w trybie art. 54 § 1 u.p.e.a. powinna dotyczyć zatem konkretnej czynności egzekucyjnej organu egzekucyjnego. Zgodnie z art. 54 § 4 u.p.e.a. skargę na czynności egzekucyjne wnosi się w terminie 14 dni od dnia zawiadomienia zobowiązanego o czynności egzekucyjnej. Na postanowienie organu egzekucyjnego o oddaleniu skargi przysługuje zażalenie. W trybie skargi na czynności egzekucyjne (art. 54 u.p.e.a.) nie podlegają zatem rozpatrzeniu kwestie materialno-prawne. Kwestie te rozstrzygane są w trybie art. 34 u.p.e.a. i art. 59 u.p.e.a. Postępowanie skargowe nie może być traktowane jako uniwersalny środek zaskarżenia, w ramach którego można podnosić kwestie podlegające rozpoznaniu w odrębnych trybach postępowania. Powyższe uwagi są istotne dla rozpoznania przedmiotowej sprawy, albowiem wyznaczają ramy kontroli sądowej, a w realiach niniejszej sprawy skarżąca zakwestionowała dokonane zajęcie rachunku bankowego, jednak nie kwestionowała okoliczności formalnoprawnych, odnoszących się do prawidłowości postępowania organu egzekucyjnego lub egzekutora przez pryzmat przepisów regulujących sposób i formę dokonywania tychże czynności egzekucyjnych.  4.4. Zdaniem Sądu DIAS oceniając czynność egzekucyjną, zaskarżoną w trybie art. 54 § 1 u.p.e.a. zasadnie skoncentrował się na kwestiach formalnoprawnych, które odnoszą się do prawidłowości działania organu egzekucyjnego - Dyrektora. Sąd podziela wyrażane w orzecznictwie sądowym stanowisko, że w ramach skargi na czynności egzekucyjne można jedynie podnosić zarzuty formalnoprawne, odnoszące się do prawidłowości postępowania organu egzekucyjnego lub egzekutora przez pryzmat przepisów regulujących sposób i formę dokonywania tychże czynności egzekucyjnych. Bezzasadnym jest zatem podnoszenie okoliczności związanych z niedopuszczalnością egzekucji, zastosowaniem zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego czy też brakiem doręczenia upomnienia wzywającego do zapłaty należności. Zdaniem Sądu organ egzekucyjny prawidłowo zastosował jeden ze środków egzekucyjnych przewidzianych w art. 1a pkt 12 lit. a) tiret 4 u.p.e.a., tj. egzekucję z rachunku bankowego, co pozostaje w zgodzie z art. 80 u.p.e.a. Zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego zawierało wszystkie elementy oznaczone w przepisie art. 67 § 2 u.p.e.a. we wzorze obowiązującym na dzień dokonania zaskarżonej czynności, określonych w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 22.08.2016 r. w sprawie wzorów dokumentów stosowanych w egzekucji należności pieniężnych. Zajęcia dokonano poprzez przesłanie przez Dyrektora zawiadomienia z dnia [...]r. nr [...] zarówno zobowiązanej, odebranego w dniu [...] r., jak i dłużnikowi zajętej wierzytelności, tj. A S.A. doręczonego w formie elektronicznej [...]r. Natomiast odpisy tytułów wykonawczych zostały doręczone zobowiązanej [...]r.  4.5. W ocenie składu orzekającego podnoszone przez stronę okoliczności, tj. niedopuszczalność przedmiotowej egzekucji, braku uprzedniego doręczenia upomnienia oraz zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego mieszczą się w katalogu zarzutów określonych w art. 33 § 1 pkt 6, 7 i 8 u.p.e.a. Jak już wskazano, w ramach skargi na czynności egzekucyjne można natomiast podnosić jedynie zarzuty formalnoprawne, odnoszące się do prawidłowości postępowania organu egzekucyjnego lub egzekutora przez pryzmat przepisów regulujących sposób i formę dokonywania tychże czynności. Jak wynika z akt sprawy, zobowiązana pismami z dnia 21.05.2018 r. wniosła zarzuty na prowadzone postępowanie egzekucyjne podnosząc brak uprzedniego doręczenia upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1 u.p.e.a. oraz zarzut niedopuszczalności egzekucji administracyjnej, zaniechanie pouczenia o uprawnieniach, np. o możliwości złożenia wniosku o odroczenie płatności lub umorzenie składek oraz zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego. Z uwagi na fakt tożsamości wierzyciela i organu egzekucyjnego organ egzekucyjny wydał zgodnie z art. 34 § 4 u.p.e.a. postanowienia z dnia [...] r. nr od [...]- [...], którym uznał zarzuty za nieuzasadnione. Postanowienia te poddane zostały kontroli instancyjnej dnia [...]r. z uwagi na wniesione zażalenia, w których strona zarzuciła brak podstawy faktycznej i prawnej oraz wniosła o ich uchylenie i umorzenie postępowania egzekucyjnego, ewentualnie o uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. W uzasadnieniu ponownie wskazała na brak doręczenia upomnienia z art. 15 § 1 u.p.e.a., niedopuszczalność prowadzonego postępowania oraz nie wskazanie wysokości zobowiązania. Rozpoznając skargi na postanowienia DIAS w przedmiocie uznania za nieuzasadnione zarzutów wniesionych na postępowanie egzekucyjne tut. Sąd wyrokami z dnia 14 czerwca 2019r. I SA/Gl 1137/18, I SA/Gl 1138/19, I SA/Gl 1139 oddalił je jako bezzasadne. W konsekwencji kwestie rozstrzygnięte zostały w odrębnym trybie, a zatem nie mogą być przedmiotem ponownej kontroli ani przez DIAS ani przez Sąd. 4.6. Niezależnie od powyższego wskazać należy, że odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 54 ust. 1 p.b., trafnie DIAS przywołał wyrok tut. Sądu z dnia 25.04.2017 r. I SA/Gl 120/17, w którym wskazano, że regulacja art. 54 ust. 1 p.b. skierowana jest do banku (...), a ewentualne przekazanie przez bank egzekwowanej kwoty w sytuacji, gdy na rachunku środki nie przekraczały minimum wolnego od zajęcia, o którym mowa w art. 54 ust. 1 p.b., stanowi naruszenie umowy o prowadzeniu rachunku bankowego. Relacje umowne znajdują się poza kognicją organów administracyjnych. W takim przypadku strona umowy może dochodzić swych praw na drodze cywilnej. (...) Przepis art. 71a § 1 u.p.e.a. w sposób wyraźny wyłącza banki spod kontroli organów egzekucyjnych w zakresie prawidłowości realizacji zastosowanego środka egzekucyjnego. Organ egzekucyjny nie ma zatem podstaw aby przeprowadzić postępowanie dowodowe, co do tego, czy 1 p.b. Jeżeli zatem doszło do naruszenia wspomnianego art. 54 ust. 1 p.b., to należy to rozpatrywać w kategoriach nieprawidłowego wykonywania przez bank umowy o prowadzenie rachunku bankowego, gdzie drogą dochodzenia praw z tego tytułu jest droga cywilnoprawna, a nie zaś określona w art. 54 § 1 u.p.e.a. Sąd stanowisko to podziela, czemu dał wyraz w powołanych wyżej wyrokach dnia 14 czerwca 2019r. I SA/Gl 1137/18, I SA/Gl 1138/19, I SA/Gl 1139. 4.7. Mając na uwadze powyższe, Sąd na zasadzie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił, uznając ją za bezzasadną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło