I SA/Gl 546/16

WyrokWSA w Gliwicach2016-10-27

Skład orzekający: Bożena Suleja-Klimczyk, Dorota Kozłowska, Teresa Randak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo rozpoznał zażalenie, nie wzywając strony do uzupełnienia braków formalnych w zakresie pełnomocnictwa, mimo że pełnomocnik nie wykazał swojego umocowania do działania w imieniu wspólnoty mieszkaniowej?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy naruszył art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej, rozpoznając zażalenie mimo braków formalnych w zakresie pełnomocnictwa. Powinien był wezwać stronę do uzupełnienia tych braków, zamiast merytorycznego rozpoznania sprawy. Niewłaściwe postępowanie organu mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, dlatego zaskarżone postanowienie zostało uchylone.
Stan faktyczny
Wspólnota Mieszkaniowa wniosła o wznowienie postępowania w sprawie zaliczenia wpłat na poczet opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi, twierdząc, że rozliczenia dokonano na podstawie błędnych danych. Organ pierwszej instancji wznowił postępowanie, ale odmówił uchylenia postanowienia. Organ odwoławczy utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Skarżąca wspólnota wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej. WSA uchylił postanowienie organu odwoławczego, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania przez organ odwoławczy.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. oraz zasądzono od organu odwoławczego na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Suleja-Klimczyk, Sędziowie WSA Dorota Kozłowska (spr.), Teresa Randak, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 27 października 2016 r. sprawy ze skargi A w C. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia postanowienia o zaliczeniu wpłat z tytułu opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi 1) uchyla zaskarżone postanowienie; 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. na rzecz strony skarżącej kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. (dalej: organ odwoławczy) postanowieniem z dnia [...], nr [...], na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 i art. 239 w zw. z art. 240 § 1 i art. 245 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2015 r. poz. 613 z późn. zm., dalej: O.p.) po rozpoznaniu zażalenia A Sp. z o.o. z siedzibą w C. (dalej: [...]), działającego w imieniu Wspólnoty Mieszkaniowej przy [...] C. (dalej: Wspólnota, skarżąca), utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta C. (dalej: organ pierwszej instancji) z dnia [...], nr [...] odmawiające uchylenia w całości postanowienia z dnia [...], nr [...], dotyczącego zaliczenia wpłat dokonanych przez Wspólnotę z tytułu opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Przedmiotowe postanowienie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym. Organ pierwszej instancji postanowieniem z dnia [...], nr [...], dokonał zaliczenia wpłat dokonanych przez Wspólnotę na należność główną i odsetki. W dniu 4 lutego 2015 r. do organu pierwszej instancji wpłynął wniosek A z dnia 2 lutego 2015 r. o wznowienie postępowania zakończonego powyższym postanowieniem. Jako podstawę wniosku wskazano, iż rozliczenia wpłat dokonano w oparciu o błędne przypisy należności wprowadzone przez B Sp. z o.o. (dalej: B) do systemu gospodarowania odpadami, co zdaniem wnioskodawcy stanowiło przesłankę wznowienia postępowania wymienioną w art. 240 § 1 pkt 5 O.p. Organ pierwszej instancji postanowieniem z dnia [...] wznowił postępowanie w przedmiocie zaliczenia wpłat dokonanych przez Wspólnotę z tytułu opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Po przeprowadzeniu wznowionego postępowania, organ pierwszej instancji postanowieniem z dnia [...] odmówił uchylenia w całości postanowienia z dnia [...]. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że nie stwierdził istnienia żadnej z przesłanek wymienionych w art. 240 § 1 O.p., a tym samym brak było podstaw do uchylenia ostatecznego postanowienia dotyczącego rozliczenia wpłat dokonanych przez Wspólnotę. Na powyższe postanowienie zażalenie złożył pełnomocnik A podając, że A działa jako zarządca nieruchomości, w imieniu Wspólnoty, w którym zarzucił naruszenie art. 122 O.p. w zw. z art. 180, art. 187 § 1, art. 188 i art. 191 O.p. poprzez nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący zebranego materiału dowodowego oraz nieuwzględnienie istotnych okoliczności faktycznych sprawy a także dokonanie dowolnej oceny materiału dowodowego. Ponadto wskazał na naruszenie art. 192 O.p. poprzez uniemożliwienie stronie wypowiedzenia się co do informacji o wysokości przypisów o wysokości opłat za gospodarowanie odpadami w okresie od lipca 2013 r. do grudnia 2014 r. uzyskanych od B. Organ odwoławczy postanowieniem z dnia [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu pierwszej instancji z dnia [...]. Na wstępie rozważań organ odwoławczy omówił instytucję wznowienia postepowania, stwierdzając, że w sprawie nie zachodzą przesłanki, określone w art. 240 § 1 pkt 5 O.p. W ocenie organu odwoławczego w rozpoznawanej sprawie nie można mówić o wyjściu na jaw istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów, które istniały w dniu wydania postanowienia organu pierwszej instancji, gdyż za takie nie mogą być uznane wpłaty dokonane przez Wspólnotę na poczet opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Organ pierwszej instancji dokonał zaliczenia wpłat na należność główną i odsetki zgodnie z wprowadzonymi przez B przypisami należności, których podstawą była złożona przez Wspólnotę deklaracja oraz korekty deklaracji. W tej sytuacji nawet gdyby przyjąć, że w tamtym postępowaniu organ podatkowy z danych tych nie skorzystał, to i tak okoliczność taka nie daje podstawy do uchylenia zaskarżonego postanowienia w wyniku wznowienia postępowania. W skardze na postanowienie organu odwoławczego, wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, pełnomocnik skarżącej zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie: 1. art. 122 w zw. z art. 180, art. 187 § 1 i art. 188 oraz art. 191 O.p., poprzez nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący zebranego materiału dowodowego oraz nieuwzględnienie istotnych okoliczności faktycznych sprawy skutkującą przejęciem, że w przedmiotowej sprawie "nie można mówić o wyjściu na jaw istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów, które istniały w dniu wydania postanowienia organu pierwszej instancji, gdyż za takie nie mogą być uznane wpłaty dokonane przez Wspólnotę Mieszkaniową na poczet opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi.", podczas, gdy po uprawomocnieniu się postanowienia w przedmiocie zaliczenia wpłat Wspólnoty na poczet należności związanych z gospodarowaniem odpadami komunalnymi wyszło na jaw, że organ pierwszej instancji prowadząc postępowanie w przedmiocie zaliczenia wpłat na należności za gospodarowanie odpadami, przy ustaleniu wysokości opłaty opierał się jedynie na danych wprowadzonych przez B, a nie o wartości wynikające ze złożonych przez Wspólnotę deklaracji (korekt deklaracji); 2. naruszenie art. 240 § 1 pkt 5 O.p. poprzez przyjęcie, że w przedmiotowej sprawie brak jest nowych faktów lub dowodów, które uzasadniają dokonanie wznowienia postępowania. Stawiając powyższe zarzuty pełnomocnik wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz przeprowadzenie dowodu w trybie art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. – dalej: P.p.s.a.) na okoliczność braku dysponowania przez organ pierwszej instancji deklaracjami i korektami deklaracji przy ustalaniu należności na poczet których miała zostać zaliczona wpłata. W uzasadnieniu skargi podniesiono argumenty zawarte w zażaleniu. Wywód uzupełniono o dane wynikające z dokumentu, którego dotyczy wniosek oparty o art. 106 § 3 P.p.s.a. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Zarządzeniem z dnia 26 kwietnia 2016 r. wezwano pełnomocnika skarżącej o uzupełnienie braków formalnych skargi w terminie 7 dni pod rygorem jej odrzucenia (art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a.) poprzez: a) złożenie pełnomocnictwa do działania w imieniu strony skarżącej przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi zgodnie z art. 35 P.p.s.a.; b) złożenie dokumentu wykazującego umocowanie do podpisania pełnomocnictwa zgodnie z art. 29 P.p.s.a. Przy piśmie z dnia 12 maja 2016 r. adwokat złożył pełnomocnictwo udzielone mu do reprezentowania skarżącej Wspólnoty w niniejszym postępowaniu. Zostało ono podpisane przez dwie osoby, które stosownie do – także nadesłanego przy piśmie z dnia 12 maja 2016 r. – protokołu z zebrania skarżącej Wspólnoty z dnia 26 lutego 2007 r., pełnią funkcję członków zarządu tejże Wspólnoty. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 cyt. ustawy). Stwierdzenie zatem, iż zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, obliguje Sąd do uchylenia zaskarżonego postanowienia (art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Zaskarżone postanowienie podlega uchyleniu, jednakże nie ze z powodów, które zostały podniesione w skardze. Stosownie bowiem do art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (z zastrzeżeniem art. 57a P.p.s.a., który w tej sprawie nie ma zastosowania). Sąd stwierdza z urzędu, że organ odwoławczy naruszył art. 169 § 1 O.p. w sposób, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a., ponieważ pomimo braków umocowania (pełnomocnictwa) adwokata do wniesienia zażalenia na postanowienie organu pierwszej instancji, prowadził postępowanie zażaleniowe i rozpoznał merytorycznie zażalenie, zamiast wezwania adwokata do uzupełnienia braków formalnych zażalenia. Sąd w pełni podziela argumentację tut. Sądu w sprawie o sygn. akt I SA/Gl 567/16, która dotyczy de facto tożsamego stanu faktycznego i prawnego jak w rozpoznawanej sprawie (tylko innej wspólnoty mieszkaniowej), dlatego też w dalszej części uzasadnienia Sąd posłuży się argumentacją zawartą w powołanym wyroku, przyjmując ją za własną. Analizę zaistniałej sytuacji prawnej należy rozpocząć od wskazania, że reprezentacja wspólnot mieszkaniowych została uregulowana w ustawie z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (t.j. Dz.U. z 2015 r., poz. 1892 ze zm., dalej: u.w.l.). Zgodnie z art. 18 tej ustawy właściciele lokali mogą w umowie o ustanowieniu odrębnej własności lokali albo w umowie zawartej później w formie aktu notarialnego określić sposób zarządu nieruchomością wspólną, a w szczególności mogą powierzyć zarząd osobie fizycznej albo prawnej (ust. 1). W razie sukcesywnego wyodrębniania lokali przyjęty przez dotychczasowych współwłaścicieli sposób zarządu nieruchomością wspólną odnosi skutek także do każdego kolejnego nabywcy lokalu (ust. 2). Zmiana ustalonego w trybie ust. 1 sposobu zarządu nieruchomością wspólną może nastąpić na podstawie uchwały właścicieli lokali zaprotokołowanej przez notariusza. Uchwała ta stanowi podstawę wpisu do księgi wieczystej (ust. 2a). Jeżeli sposobu zarządu nie określono w umowie, o której mowa w ust. 1, lub w uchwale zaprotokołowanej przez notariusza, obowiązują zasady określone w niniejszym rozdziale. Poza tym zgodnie z art. 20 u.w.l. jeżeli lokali wyodrębnionych, wraz z lokalami niewyodrębnionymi, jest więcej niż siedem, właściciele lokali są obowiązani podjąć uchwałę o wyborze jednoosobowego lub kilkuosobowego zarządu. Członkiem zarządu może być wyłącznie osoba fizyczna wybrana spośród właścicieli lokali lub spoza ich grona (ust. 1). Zarząd lub poszczególni jego członkowie mogą być w każdej chwili na mocy uchwały właścicieli lokali zawieszeni w czynnościach lub odwołani (ust. 2). Zgodnie z art. 21 u.w.l. zarząd kieruje sprawami wspólnoty mieszkaniowej i reprezentuje ją na zewnątrz oraz w stosunkach między wspólnotą a poszczególnymi właścicielami lokali (ust. 1). Gdy zarząd jest kilkuosobowy, oświadczenia woli za wspólnotę mieszkaniową składają przynajmniej dwaj jego członkowie (ust. 2). Z zacytowanych regulacji wynika, że ze względu na organ albo osobę (osoby) sprawujące zarząd nieruchomością wspólną można wyodrębnić zarząd bezpośredni, sprawowany przez wszystkich współwłaścicieli nieruchomości, oraz zarząd pośredni, sprawowany: a) przez zarząd, jako organ wspólnoty mieszkaniowej, albo b) przez zarządcę, ustanawianego zgodnie z art. 18 ust. 1 u.w.l., którym może być osoba fizyczna bądź osoba prawna. Wymaga jednocześnie podkreślenia, że ustanowienie zarządu wspólnoty (art. 20, art. 21 u.w.l.) wyklucza ustanowienie zarządcy w rozumieniu art. 18 u.w.l. i odwrotnie, tj. ustanowienie zarządcy zgodnie z art. 18 u.w.l. wyklucza ustanowienie zarządu, o którym mowa w art. 20 i art. 21 u.w.l. (por. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 16 lutego 2012 r., III CZP 96/11, Lex nr 1112715; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 września 2005 r., III CZP 62/05, Lex nr 171751; uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 27 listopada 2003 r., III CZP 74/03, Lex nr 81625; oraz postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach: z dnia 29 lutego 2016 r., I SA/Gl 1477/16 i I SA/Gl 1446/15; z dnia 15 lipca 2016 r., II SA/Gl 308/16; z dnia 26 września 2016 r., I SA/Gl 309-312/16, I SA/Gl 1478-1481/16, I SA/Gl 1472/16 - CBOSA). Właścicielom nieruchomości powierzono wybór w kwestiach związanych ze sposobem zarządzania, jednak względy natury organizacyjno-gospodarczej przemawiają za brakiem potrzeby mnożenia struktur zarządu nieruchomością wspólną i wynikających z tego konsekwencji (np. problemu rozkładu uprawnień pomiędzy te struktury). Spotykane w praktyce zlecanie administrowania nieruchomością wspólną zewnętrznemu podmiotowi wyspecjalizowanemu, przy wybranym zarządzie wspólnoty (w rozumieniu art. 20, 21 u.w.l.), nie oznacza więc, że ten podmiot posiada status zarządcy, któremu właściciele powierzyli zarząd nieruchomością wspólną, o jakim mowa w art. 18 ust. 1 u.w.l. Praktyka zawierania umów o zarządzanie nieruchomością wspólną (administrowanie wspólnotą mieszkaniową) z licencjonowanymi zarządcami (administratorami) jest już wykształcona od dłuższego czasu i jest to sytuacja, kiedy organ wspólnoty, jakim jest jej zarząd, nie przestaje wówczas sprawować swoich funkcji, a jedynie zleca wykonanie poszczególnych czynności w zakresie zwykłego zarządu nieruchomością wspólną. Zarządca, a właściwie administrator, zapewnia fachową obsługę wspólnoty mieszkaniowej, współdziałając w tym zakresie z zarządem. Taka pomoc świadczona przez profesjonalnych zarządców (administratorów) wspólnotom mieszkaniowym nie zmienia ustawowego sposobu sprawowania zarządu. Zlecenie administrowania wspólnotą mieszkaniową ma charakter umowy mieszanej, do której – w zakresie nieuregulowanym – powinno się stosować przepisy o umowie zlecenia (art. 734 Kodeksu cywilnego) - por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Lublinie z dnia 29 stycznia 2014 r., I ACa 652/13, Lex nr 1438094. W dalszej kolejności Sąd wskazuje, że z uwagi na to, że w przeciwieństwie do zarządu w rozumieniu art. 20 i 21 u.w.l., zarządca w rozumieniu art. 18 ust. 1 u.w.l. nie jest organem wspólnoty mieszkaniowej i reprezentowanie jej przez zarządcę wymaga odpowiedniego umocowania w umowie bądź uchwale. Zakres upoważnienia zarządcy do działania w imieniu właścicieli lokali wynika bowiem z treści postanowień umów lub uchwały właścicieli przewidzianych w art. 18 ust. 1 i 2a u.w.l. Zatem zarządca nie może reprezentować wspólnoty mieszkaniowej przed sądem lub organem administracji publicznej, jeżeli stosowne upoważnienie nie znalazło się w umowie określającej sposób zarządu albo uchwale o zmianie tej umowy. Ewentualnie, jeśli nie legitymuje się odpowiednim pełnomocnictwem. W odróżnieniu od reprezentacji przez organ jakim zarząd wspólnoty w rozumieniu art. 20 i 21 u.w.l., zarządca nie działa jako wspólnota mieszkaniowa, gdyż pomiędzy nią, a tymże zarządcą (osobą trzecią) istnieje dodatkowe ogniwo, którym jest oświadczenie woli zawarte w umowie, uchwale, albo ściśle w przedmiocie udzielenia pełnomocnictwa (por. postanowienie NSA z dnia 15 maja 2014 r., II FSK 949/14, Lex nr 1467640; uchwałę Sądu Najwyższego z 21 stycznia 2009 r., III CZP 129/08, Lex nr 470697; wyrok WSA w Warszawie z 11 grudnia 2007 r., VI SA/Wa 1792/07; wyrok SN z 14 stycznia 2004 r., I CK 108/03; postanowienie Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 31 maja 2006 r., I ACa 290/06; wyrok WSA w Krakowie z 22 lutego 2010 r., II SA/Kr 1517/09, Lex nr 633138). Na gruncie tej sprawy zażalenie wniósł adwokat, który działanie w imieniu skarżącej Wspólnoty uzasadnił poprzez dołączenie pełnomocnictwa z dnia 10 listopada 2015 r. udzielonego przez dwóch członków zarządu A. W zażaleniu wskazał, że A udziela mu pełnomocnictwa działając jako zarządca Wspólnoty. Sąd stwierdza, że zażalenie zawiera braki formalne. Po pierwsze składający je adwokat nie wykazał, że A w ogóle jest zarządcą skarżącej Wspólnoty w rozumieniu art. 18 ust. 1 u.w.l., a więc podmiotem uprawnionym do reprezentacji tej jednostki organizacyjnej, a nie (pomimo określenia siebie mianem zarządcy) na przykład tylko jej faktycznym administratorem - czyli podmiotem, któremu na podstawie umowy o zarządzanie (administrowanie) powołany zarząd wspólnoty (z art. 20 i 21 u.w.l.) zlecił wykonanie poszczególnych czynności w zakresie zwykłego zarządu nieruchomością wspólną. Jest to tym bardziej istotne, że na etapie postępowania sądowoadministracyjnego ten sam adwokat, w wykonaniu zarządzenia wzywającego o uzupełnienie braków formalnych skargi, przedstawił pełnomocnictwo do działania w imieniu skarżącej Wspólnoty podpisane przez dwóch członków jej zarządu (poparte odpisem protokołu z zebrania Wspólnoty Mieszkaniowej w dniu 26 lutego 2007 r., zawierającego m.in. uchwałę Wspólnoty o wyborze osób, które podpisały pełnomocnictwo - do zarządu Wspólnoty). Tym samym, skoro w skarżącej jednostce organizacyjnej wybrano zarząd, o którym mowa w art. 20 i 21 u.w.l., to bez zmiany sposobu zarządzania nieruchomością wspólną w trybie określonym w art. 18 u.w.l. nie było możliwości ustanowienia zarządcy w rozumieniu art. 18 ust. 1 u.w.l. Ponadto, nawet jeśli A w ogóle był w określonym momencie (jest) zarządcą skarżącej Wspólnoty w rozumieniu art. 18 ust. 1 u.w.l., a nie tylko jej faktycznym administratorem, to do skutecznego udzielenia przez A pełnomocnictwa wnoszącemu zażalenie adwokatowi, wymagane było wykazanie, że sama spółka A, albo: a) legitymuje się odpowiednim pełnomocnictwem do działania w postępowaniu przed organem administracji publicznej albo b) stosowne do tego upoważnienie znalazło się już w umowie o określeniu zarządu albo uchwale właścicieli, przewidzianych w art. 18 ust. 1 i 2a u.w.l. W sytuacji, gdy - tak jak w rozpoznawanej w sprawie - organ odwoławczy nie dysponował kompletnym upoważnieniem udzielonym wnoszącemu zażalenie adwokatowi w imieniu skarżącej Wspólnoty, zachodziła wadliwość formalna podania, jakim jest zażalenie (por. art. 168 § 1 O.p. in principio). Dlatego złożonemu środkowi zaskarżenia nie można było nadać dalszego biegu bez uprzedniego przeprowadzenia procedury uzupełnienia braków formalnych, przewidzianej w art. 169 O.p., poprzez zobowiązanie adwokata do złożenia dokumentów potwierdzających jego umocowanie do działania w imieniu Wspólnoty. Zgodnie z art. 169 § 1 O.p. jeżeli podanie nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa, organ podatkowy wzywa wnoszącego podanie do usunięcia braków w terminie 7 dni z pouczeniem, że niewypełnienie tego warunku spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia. Braki, o których mowa w art. 169 § 1 O.p. należy rozumieć szeroko i mogą one dotyczyć istotnego elementu treści pisma, np. podpisu, uzasadnienia, precyzyjnego określenia żądania, daty, jak również pełnomocnictwa. Wszystkie one podlegają uzupełnieniu pod rygorem pozostawienia podania bez rozpatrzenia, a zatem nienadania mu dalszego biegu w postępowaniu. Przy tym, nieusunięcie braku w zakresie pełnomocnictwa do występowania w imieniu strony, na co wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach: z dnia 17 lutego 2012 r., II FSK 1642/10 (Lex nr 1145412) i z dnia 15 lutego 2007 r., II FSK 259/06 (Lex nr 307371) skutkuje pozostawieniem odwołania (zażalenia – por. art. 239 O.p.) bez rozpatrzenia zgodnie z art. 169 § 1 O.p., a nie niedopuszczalnością odwołania (zażalenia) z art. 228 § 1 pkt 1 O.p. Analogicznie na gruncie ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.) w wyrokach: z dnia 20 sierpnia 2015 r., I OSK 2792/13, Lex nr 1794892; z dnia 14 stycznia 2016 r., I OSK 1049/14, Lex nr 2032671; z dnia 3 września 2008 r., II OSK 978/07, Lex nr 516020). Jednakże, aby mogło dojść do usunięcia braku formalnego podania, poprzez przedłożenie umocowania do występowania w imieniu strony, organ odwoławczy musi dokonać stosownego wezwania do uzupełnienia stwierdzonego braku. W zależności od tego, czy podmiot zastosuje się do tego wezwania, czy też nie usunie stwierdzonego przez organ braku, dojdzie do nadania podaniu (w tym przypadku zażaleniu) dalszego biegu, ewentualnie do pozostawienia go bez rozpatrzenia. Dopóki jednak takie wezwanie nie zostanie skierowane w trybie art. 169 § 1 O.p., dopóty rozpatrzenie środka zaskarżenia obarczonego wadą formalną stanowi naruszenie prawa procesowego. W realiach tej sprawy, zdaniem Sądu należy je traktować jako mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. Jest bowiem możliwe, że w ogóle nie dojdzie do merytorycznego załatwienia sprawy w sytuacji pozostawienia zażalenia bez rozpatrzenia, o ile w wyznaczonym terminie nie zostanie usunięty stwierdzony brak formalny, polegający na nieprzedłożeniu stosownych dokumentów, wykazujących upoważnienie adwokata wnoszącego zażalenie do reprezentowania w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym skarżącej Wspólnoty. W ponownie przeprowadzonym postępowaniu zajdzie zatem w pierwszej kolejności konieczność wezwania osoby wnoszącej zażalenie do przedłożenia dokumentów wykazujących jej umocowanie do działania w imieniu skarżącej Wspólnoty. W zależności od tego, czy te braki zostaną uzupełnione, organ odwoławczy pozostawi zażalenie bez rozpatrzenia (art. 169 § 4 O.p.) albo nada mu dalszy bieg i zbada legalność postanowienia wydanego przez organ pierwszej instancji. Jednakże w tym drugim przypadku, przed wdaniem się w merytoryczną ocenę postanowienia organu pierwszej instancji, odniesie się do kwestii należytej reprezentacji procesowej strony także na etapie postępowania przed organem pierwszej instancji, z uwzględnieniem poczynionych wcześniej uwag co do braków formalnych w zakresie należytego umocowania A do działania w postępowaniu administracyjnym w imieniu skarżącej Wspólnoty. Dopiero po rozważeniu i ewentualnym uzupełnieniu przez właściwy organ braków w zakresie reprezentacji procesowej skarżącej Wspólnoty, zaktualizuje się kwestia merytorycznej oceny przesłanki wznowienia postępowania, o której mowa w art. 240 § 1 pkt 1 pkt 5 O.p. Z tych wszystkich powodów zaskarżone postanowienie należało uchylić na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. przy zastosowaniu art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd orzekł o kosztach postepowania na podstawie art. 200 i 205 § 2 P.p.s.a., zasądzając od organu odwoławczego na rzecz strony skarżącej koszty postepowania w kwocie 697 zł. Sąd z urzędu jednak stwierdza, iż koszty te nie powinny były zostać zasądzone, gdyż pełnomocnik skarżącej nie zawarł w skardze wniosku o ich zasądzenie, co niestety uszło uwadze Sądu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło