II SA/Gl 630/11
WyrokWSA w Gliwicach2011-12-21
Skład orzekający: Iwona Bogucka, Bonifacy Bronkowski, Elżbieta Kaznowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił uchylenia decyzji o scaleniu gruntów, mimo że wniosek o wznowienie postępowania został złożony po terminie, ale postępowanie zostało już wznowione?Ratio decidendi
Sąd administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że organy administracji publicznej wadliwie postąpiły, wydając decyzję o odmowie uchylenia decyzji scaleniowej po tym, jak postępowanie zostało już wznowione, mimo stwierdzenia uchybienia terminu do złożenia wniosku o wznowienie. W przypadku stwierdzenia złożenia wniosku z uchybieniem terminu, właściwym rozstrzygnięciem powinno być umorzenie wznowionego postępowania jako wadliwego, a nie wydanie decyzji merytorycznej.Stan faktyczny
Skarżący D. W. i O. W. domagali się uchylenia decyzji o scaleniu gruntów w trybie wznowienia postępowania, argumentując, że D. W. bez własnej winy nie brała udziału w pierwotnym postępowaniu. Po kilku etapach postępowania administracyjnego, organy odmówiły uchylenia decyzji, uznając wniosek o wznowienie za spóźniony. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Skarżący wnieśli skargę do WSA, kwestionując uzasadnienie decyzji i argumentując, że termin do złożenia wniosku o wznowienie biegnie od daty doręczenia decyzji.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty B., orzekł o niewykonalności zaskarżonej decyzji i zasądził zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Bogucka, Sędziowie Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski, Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska (spr.), Protokolant st. sekretarz sądowy Małgorzata Orman, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 grudnia 2011 r. sprawy ze skargi O. W. i D. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia, w wyniku wznowienia postępowania administracyjnego, decyzji w sprawie scalenia nieruchomości 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty B. z dnia [...] r. nr [...] 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. na rzecz skarżących solidarnie kwotę 200 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Decyzją Nr [...] z dnia [...] r. Kierownik Urzędu Rejonowego w B., przywołując w podstawie prawnej art.5, art. 6, art. 24 i art. 25 ust. ustawy z dnia 26 marca 21082 r. o scalaniu gruntów (Dz.U. Nr 11, poz. 80O w związku z art. 3 ustawy z dnia 24 lutego 1989 r. o zmianie ustawy o scalaniu gruntów (Dz.U. Nr 10, poz. 55) art. 5 pkt 18 ustawy z dnia 17 maja 1990 r. o podziale zadań i kompetencji określonych w ustawach szczególnych pomiędzy organy gminy a organy administracji rządowej oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 34, poz. 198 ze zm.) orzekł o dokonaniu scalenia gruntów wsi P. gm. W. o ogólnym obszarze [...] ha zgodnie z projektem scalenia sporządzonym i wykazanym na mapie obszaru scalenia i w rejestrze szacunkowym gruntów wydzielonych w wyniku scalenia. Decyzja ta ogłoszona została na zebraniu wiejskim w dniu [...] r. oraz na tablicach ogłoszeń w Urzędzie Gminy W. i P. Prawomocna stała się w dniu [...].r
Pismem z dnia [...] r., uzupełnionym i sprecyzowanym pismami z dnia [...] r., [...] r. i [...] r. D. W. wystąpiła o wznowienie postępowania scaleniowego gruntów wsi P., powołując się na brak udziału w tym postępowaniu z winy urzędu, co spowodowało niemożność zapoznania się z dokumentacją scaleniową, co w konsekwencji pozbawiło ją dojazdu do działki nr 1 stanowiącej wówczas własność A. i D. W.
Starosta [...] postanowieniem z dnia [...] r. wznowił postępowanie w sprawie dokonania scalenia gruntów wsi P. gm. W. zakończonego decyzją ostateczną Kierownika Urzędu Rejonowego z dnia [...] r. Nr [...]. W podstawie prawnej postanowienia przywołał art. 145 § 1 pkt 4, art. 147, oraz art. 149 § 1 i art. 150 Kodeksu postępowania administracyjnego a w uzasadnieniu wyjaśnił, że w postępowaniu zakończonym wymienioną decyzją strona nie brała udziału.
Z kolei decyzją z dnia [...] r. Starosta [...], przywołując w podstawie prawnej art. 151 § 1 w związku z art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego odmówił uchylenia ostatecznej decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego z dnia [...] r. Nr [...] w sprawie dokonania scalenia gruntów wsi P. gm. W. W uzasadnieniu Starosta wyjaśnił, że z wnioskiem o wznowienie postępowania wystąpiła D. W., wskazując, że bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu scaleniowym. Ustalono, że obecnym właścicielem działki Nr 1 jest O. W., podczas gdy w trakcie postępowania scaleniowego była ona we współwłasności A. i D. W., którzy od [...] r. byli rozwiedzeni. Na podstawie akt postępowania scaleniowego ustalono, że organ kierował zawiadomienia o postępowaniu na adres współwłaścicieli podany w ewidencji gruntów. Skoro bowiem adres D. W. uległ zmianie, to jej obowiązkiem było powiadomić organ o tej zmianie. Wobec nie dopełnienia tego obowiązku, organ uznał, że w sprawie zachodzą przesłanki wznowienia postępowania wynikające z art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego.
W wyniku złożenia odwołania przez D. W. i O. W., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. rozpatrując sprawę uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało ją do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. W uzasadnieniu wyjaśniło, że Starosta w swej decyzji w sposób niejednoznaczny i nienależyty wyjaśnił, dlaczego uznał, iż w sprawie nie zachodzą przesłanki z art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu, nie zajmując stanowiska w stosunku do całego zgromadzonego materiału dowodowego. Nadto organ odwoławczy stwierdził, iż nie ustalono, czy zachowany został termin wynikający z art. 148 Kodeksu postępowania administracyjnego, a tym samym pominięta została wstępna faza postępowania wznowieniowego polegająca na zbadaniu czy wniosek o wznowienie opiera się na ustawowych przesłankach i został złożony w terminie. Dopiero w drugiej fazie tego postępowania wniosek rozpatrywany jest merytorycznie, przy czym nie można pominąć art. 146 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego.
Po ponownie przeprowadzonym postępowaniu Starosta [...], na podstawie art. 151 § 1 w związku z art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego odmówił uchylenia ostatecznej decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego z dnia [...] r. Nr [...] w sprawie dokonania scalenia gruntów wsi P. gm. W.
W uzasadnieniu wyjaśnił, że na przeszkodzie uchylenia decyzji z przyczyn wskazanych w art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego stoi przepis art. 146 § 1 tego Kodeksu, który mówi, iż uchylenie decyzji z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 3-8 nie może nastąpić jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło pięć lat. Nie precyzując cech tego doręczenia należy uznać, że prawidłowe jest także przewidziane w ustawie o scaleniu gruntów podanie decyzji do wiadomości poprzez jej odczytanie na zebraniu uczestników scalenia, czy poprzez wywieszenie na okres 14 dni na tablicach ogłoszeń w lokalach urzędów gmin, co nastąpiło w niniejszej sprawie. Nadto, jak wynika z akt sprawy scaleniowej, pisemne zawiadomienia o terminach wyłożenia operatu scaleniowego i zebrania uczestników scalenia wystosowane były do wszystkich uczestników scalenia. Nie można zatem w takiej sytuacji uznać, by D. W., do której wystosowano zawiadomienia, na wskazany w ewidencji gruntów adres, nie uczestniczyła w postępowaniu scaleniowym bez własnej winy.
Ponowne odwołanie od decyzji Starosty [...] wniesione przez D. i O. W. zostało rozpatrzone przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. decyzją z dnia [...] r. i spowodowało ponowne uchylenie decyzji organu pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu stwierdzono, że w dalszym ciągu nie wyjaśniono sprawy do ostatecznego rozstrzygnięcia, w tym m. in. nie ustalono na jakiej podstawie zmieniono adres zamieszkania D. W., ani kto i na jakiej podstawie jako osobę władającą gruntem wpisał inne osoby, a mianowicie J. i G. W. Podkreślono też, że w dalszym ciągu nie wyjaśniono czy wniosek o wznowienie postępowania został złożony w ustawowym, przewidzianym w art. 148 Kodeksu postępowania administracyjnego, terminie. Kolegium dodało, że ustalenie tej okoliczności ma istotne znaczenie, bowiem wznowienie postępowania na wniosek strony pomimo uchybienia terminu stanowi rażące naruszenie prawa – naruszenie zasady trwałości decyzji administracyjnej wyrażonej w art. 16 Kodeksu postępowania administracyjnego.
Dalej Kolegium odniosło się do ewentualnego rozstrzygnięcia merytorycznego w sprawie na podstawie art. 151 z uwzględnieniem art. 146 Kodeksu postępowania administracyjnego, co w ocenie tego organu może nastąpić jednakże dopiero po uprzednim stwierdzeniu, że wniosek o wznowienie złożony został w ustawowym terminie.
Kolejną decyzją, to jest decyzją z dnia [...] r. Starosta [...] działając na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego orzekł o odmowie uchylenia decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego z dnia [...]r. Nr [...].
W uzasadnieniu stwierdził, że wniosek o wznowienie postępowania zakończonego wydaniem decyzji scaleniowej z [...] r. złożony został z uchybieniem terminu. Zgodnie z art. 148 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania, a w przypadku wskazywanej przez zainteresowaną, czyli przesłanki określonej w art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu, od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Organ wyjaśnił, że strona złożyła wniosek o wznowienie postępowania w dniu [...] r., podczas gdy o decyzji z dnia [...] r. dowiedziała się już z pisma Starosty Powiatowego z dnia [...] r, w którym wyjaśniono sprawę parcel sprzed scalenia oraz poinformowano o ją decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w B. Pismo to doręczono stronie w dniu [...]r., a zatem od tej daty winien być liczony termin do złożenia niniejszego wniosku o wznowienie, czyli został złożony po upływie jednego miesiąca, który minął w dniu [...] r. Wyjaśnił jednocześnie organ, że pojęcie "dowiedzenia się o decyzji" nie jest pojęciem tożsamym z doręczeniem decyzji, tak jak interpretuje to sama zainteresowana, podając, że dowiedziała o przedmiotowej decyzji najwcześniej w [...] r. Organ dodatkowo stwierdził, że faktycznie zainteresowana dowiedziała się o decyzji scaleniowej już [...] r., kiedy to odebrała potwierdzenie odbioru zawiadomienia z Sądu Rejonowego w O., informujące o zmianach w księgach wieczystych wynikających z decyzji z dnia [...] r.
Organ odnosząc się do wniosku zainteresowanej o powołanie grafologa w celu ustalenia autentyczności podpisu złożonego na przywołanym powyżej zwrotnym potwierdzeniu odbioru zawiadomienia z Sądu, stwierdził, że nie jest on niezbędny w postępowaniu, uznając, że nie miałby i tak wpływu na rozstrzygnięcie sprawy.
Jednocześnie organ odwołując się do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 stycznia 2009 r. sygn. akt II OSK 1747/07 stwierdził, że wobec wznowienia już postępowania, organ w kolejnej jego fazie zobowiązany jest przyjąć jedno z rozstrzygnięć wymienionych w art. 151 Kodeksu postępowania administracyjnego, a skoro nie zachodzi podana przesłanka wymieniona w punkcie 4 art. 145 Kodeksu, to należało orzec jak w sentencji.
Odwołanie od powyższej decyzji złożyła D. W. Podniosła, że zachowała jednomiesięczny termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, gdyż dowiedziała się od decyzji dopiero z chwilą jej doręczenia przy piśmie Starosty z dnia [...] r. Dopiero wtedy zapoznała się z treścią decyzji, a więc od tej daty można liczyć wymieniony powyżej termin, czyli składając taki wniosek w dniu [...] r. zachowała ten termin.
Nadto podniosła, że w jej odczuciu decyzję scaleniową w części dotyczącej jej nieruchomości należy uznać za wydaną w wyniku przestępstwa, co należałoby uwzględnić w postępowaniu wznowieniowym. Zastanawiające bowiem jest to, że jako właściciel gruntów podpisany jest J. W., a nie wymienieni jako właściciele D. i A. W. Podtrzymała także wniosek o powołanie grafologa w sprawie, celem sprawdzenie autentyczności podpisu.
Zaskarżoną w sprawie decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu, po przedstawieniu dotychczasowego przebiegu postępowania stwierdziło, że wznowienia postępowania scaleniowego zakończonego wskazaną decyzją domagała się D. W., powołując jako przesłankę okoliczność wymienioną w art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego, czyli bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Przeprowadzone postępowanie wykazało jednak, że przedmiotowy wniosek został złożony z uchybieniem terminu, przewidzianego w art. 148 Kodeksu. Organ odwoławczy potrzymał ustalenia organu pierwszej instancji, że wnioskująca o wznowienie postępowania D. W. już w [...] r., prowadząc korespondencję ze Starostą Powiatowym w B., dowiedziała o decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego z dnia [...]r. Najpóźniej dnia [...] r. została powiadomiona o tej decyzji i wobec powyższego wniosek złożony w dniu [...] r., należało uznać za spóźniony. Kolegium stwierdziło jednak, że wobec wznowienia postępowania postanowieniem z dnia [...] r. nie ma już możliwości wydania decyzji o odmowie wznowienia postępowania, a wobec powyższego należało wydać jedną z decyzji przewidzianych w art. 151 Kodeksu postępowania administracyjnego. Odwołując się do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 stycznia 2007 r. sygn. akt II OSK 1747/07, stwierdziło, że zasadnie organ pierwszej instancji przeprowadził postępowanie i zakończył je prawidłową decyzją – o odmowie uchylenia dotychczasowej.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach D. W. i O. W. wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. Wskazali, że kwestionowana decyzja nie posiada wystarczającego i adekwatnego dla rozstrzygnięcia uzasadnienia, gdyż nie odniesiono się w nim do zarzutów podniesionych w odwołaniu. Przywołując konkretne orzeczenia sądów administracyjnych stwierdzili, iż wynika z nich, że wskazane okoliczności faktyczne tej sprawy obligują organ do uchylenia, po wznowieniu postępowania, decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w B. z dnia [...] r. Organy jednak nie ustosunkowały się do wskazanych orzeczeń sądowych i pominęły podnoszone w sprawie argumenty. Skarżący podnieśli, że dopiero doręczenie stronie decyzji stwarza jej możliwość wniesienia odwołania, po zapoznaniu się z jej treścią. Wobec zaś faktu, że decyzja z dnia [...] r., została jej doręczona w dniu [...] r., dopiero wtedy uzyskała legitymację do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, co uczyniła niezwłocznie, bo w dniu [...] r. Dopiero od momentu doręczenia jej decyzji zaczął też biec jednomiesięczny termin określony w art. 148 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego. Wskazując na wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżąca podkreśliła, że zawsze wskazuje się w nich na okoliczność powzięcia wiadomości o rozstrzygnięciu, a to mogło w jej przypadku nastąpić dopiero po otrzymaniu tej decyzji.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. podtrzymując swoje stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji, wniosło o oddalenie złożonej skargi. Ustosunkowując się do zarzutów skargi, wyjaśniło, że zaskarżona decyzja zawiera pełne i wyczerpujące uzasadnienie, przedstawiające okoliczności faktyczne i motywy prawne.
Na rozprawie w dniu 21 grudnia 2011 r. skarżąca D. W. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania. Skarżący O. W. podtrzymał skargę i oświadczył, że aktualnie jest wraz z matką współwłaścicielem działek objętych decyzją scaleniową.
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpatrując sprawę zważył, co następuje:
W myśl art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w treści ustawy. Kryterium kontroli wykonywanej przez te sądy określa art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), stanowiący, że jest ona sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zatem kontrola sądów polega na zbadaniu, czy kwestionowana decyzja nie uchybia przepisom prawa materialnego lub procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy albo dającym podstawę do wznowienia postępowania bądź mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądy badają również, czy organ administracji publicznej nie dopuścił się uchybień skutkujących nieważnością decyzji (art. 145 § 1 cytowanej ustawy). Jednakowoż sądy administracyjne – w myśl art. 134 § 1 tej ustawy rozstrzygają w granicach danej sprawy, nie będąc związanymi zarzutami i wnioskami skargi, a zatem oceniają legalność decyzji również z urzędu.
Kierując się tym zapisem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach stwierdził, iż zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja Starosty [...] wydane zostały z naruszeniem przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a zatem nie mogą one pozostać w obrocie prawnym.
Należy zaznaczyć, że przedmiotem rozstrzygnięcia organów administracji było zagadnienie dotyczące wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją administracyjną Kierownika Urzędu Rejonowego w B. Nr Starosty [...] Nr [...] z dnia [...] r. w sprawie dokonania scalenia gruntów wsi P. gm. W.
Instytucja wznowienia postępowania jest nadzwyczajnym trybem weryfikacji decyzji ostatecznych. Stwarza ona prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym doszło do jej wydania, było dotknięte jedną z kwalifikowanych wad procesowych, wyliczonych wyczerpująco w przepisach prawa procesowego. Mając jednak na uwadze jedną z podstawowych zasad postępowania administracyjnego – zasadę trwałości decyzji administracyjnych, wynikającą z art. 16 Kodeksu postępowania administracyjnego, obowiązkiem organów rozpatrujących niniejszą sprawę było postępowanie zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego (art.145 do art. 153) dotyczącymi wznowienia postępowania. Z chwilą złożenia wniosku o wznowienie postępowania obowiązkiem organu w pierwszej kolejności jest zbadanie terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania określonego w art. 148 ( 1 Kodeksu, czyli zbadania czy wniosek został złożony w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Dopiero, jeżeli termin został zachowany, właściwy organ winien dokonać wznowienia postępowania (art. 149 § 1), względnie dokonać decyzją odmowy wznowienia tego postępowania (art. 149 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego). Przeprowadzone postępowanie wznowienie może zaś doprowadzić do odmowy uchylenia dotychczasowej decyzji (art. 151 § 1 pkt 1,) względnie do uchylenia decyzji dotychczasowej i wydania decyzji rozstrzygającej o istocie sprawy (art. 151 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego).
W rozpatrywanej sprawie strona powołała się na fakt nieuczestniczenia w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji w sprawie dokonania scalenia gruntów wsi P. gm. W., przez co jej działka pozbawiona została dostępu do drogi publicznej. Wniosek o wznowienie postępowania wniosła pismem z dnia [...] r., uzupełnianym i precyzowanym kolejnymi pismami z dnia [...] r., [...] r. i [...] r.
Starosta [...] postanowieniem z dnia [...] r. wznowił postępowanie we wskazanej sprawie. Słusznie jednak Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. już w pierwszej swojej decyzji uchylającej sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji wskazało, że organ pierwszej instancji wznowił postępowanie, bez przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, a w szczególności bez ustalenia, czy przedmiotowy wniosek o wznowienie postępowania został złożony w ustawowym terminie.
Działania tego nie można uznać za zgodne z przepisami procedury administracyjnej (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 28 maja 2008 r. II SA/Gd 18/08). Zgodnie bowiem z utartym orzecznictwem i doktryną organ administracji obowiązany jest z urzędu badać zachowanie terminu określonego w powoływanym już art. 148 § 1 Kodeksu. Wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania na wniosek, pomimo uchybienia terminu stanowi rażące naruszenie prawa (B. Adamiak, J. Borkowski: Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2004 r. s. 656-657).
Zatem w tym stanie sprawy zgodzić się przyjdzie z organem odwoławczym, że podstawowym obowiązkiem organu pierwszej instancji było jednoznaczne ustalenie wszystkich istotnych okoliczności wpływających na ocenę zachowania, przez wnioskującą o wznowienie postępowania, terminu wskazanego w art. 148 § 1 Kodeksu.
W ocenie składu orzekającego, po analizie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, organ pierwszej instancji prawidłowo przyjął, że wniosek D. W. z dnia [...] r. o wznowienie postępowania zakończonego wymienioną decyzją scaleniową złożony został z uchybieniem terminu. Zgodnie bowiem z art. 148 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu, a na taką przyczynę powołuje się w swoim wniosku skarżąca, bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu scaleniowym, biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Poza sporem niniejszej sprawie pozostaje fakt, że skarżąca zaczęła korespondencję ze Starostwem Powiatowym w B. w sprawie scalenia w [...] r. Zasadnie organ pierwszej instancji przyjął, że już z pisma Naczelnika Wydziału Geodezji z dnia [...] r., które strona odebrała w dniu [...] r., uzyskała ona wiedzę o decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w B. Nr [...] z dnia [...] r. w sprawie dokonania scalenia gruntów wsi P. Zatem od tej daty, zgodnie z zacytowanym powyżej przepisem rozpoczął bieg jednomiesięczny termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania zakończonego wydaniem tej decyzji. Słusznie zatem organ pierwszej instancji stwierdził w swojej decyzji, że termin ten w przypadku skarżącej upłynął w dniu [...] r., a zatem wniosek złożony w dniu [...] r. należy uznać za złożony z uchybieniem powyższego terminu. Wyjaśnić przy tym trzeba, że wbrew twierdzeniom skarżącej decydujący dla ustalenia początku biegu tego terminu nie jest fakt doręczenia decyzji, lecz fakt powzięcia wiadomości o jej istnieniu. "Powzięcie wiadomości o wydaniu decyzji" nie jest zaś, jak zresztą słusznie zauważa sama skarżąca w swoich pismach, pojęciem tożsamym z "zawiadomieniem o pełnej treści decyzji". (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 maja 2008 r. sygn. akt II OSK 547/07) czy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 16 listopada 2010 r. sygn. akt II SA/Łd 811/10). Zgodzić się przyjdzie, że skarżącą, że fakt otrzymania decyzji i zapoznania się dokładnie z jej treścią jest istotny dla możliwości złożenia od niej odwołania. W przypadku jednak złożenia wniosku o wznowienie postępowania w art. 148 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego mowa jest o powzięciu wiadomości o istnieniu decyzji, a nie o jej doręczeniu (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 lutego 1998 r. sygn. akt I SA 769/97).
Skoro jednak organ pierwszej instancji ustalił, że wniosek o wznowienie niniejszego postępowania został złożony z naruszeniem ustawowego terminu, a jak wcześniej stwierdzono wznowienie postępowania na wniosek, pomimo uchybienia terminu stanowi rażące naruszenie prawa, godząc w ogólną zasadę trwałości decyzji administracyjnych, to w takiej sytuacji, kiedy doszło już do wznowienia postępowania ustalenie to musi skutkować umorzeniem wznowionego postępowania jako wadliwego, a nie wydaniem decyzji o odmowie uchylenia decyzji. Decyzje o których mowa w art. 151 Kodeksu postępowania administracyjnego, przewidziane bowiem zostały dla braku przesłanek wznowieniowych (art. 151 § 1 pkt 1) lub wystąpienia tak zwanych negatywnych przesłanek określonych w art. 146 Kodeksu (art. 151 § 1 pkt 2). W przypadku stwierdzenia złożenia wniosku o wznowienia postępowania z uchybieniem terminu, nie ma natomiast mowy o merytorycznym rozpatrzeniu sprawy. (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 października 2010 r. sygn. akt II OSK 1731/09, czy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 2 lipca 2008 r. sygn. akt II SA/Gl 1071/07).
Mając powyższe na uwadze, zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] należało uchylić na podstawie art. 145 ( 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)
Uwzględniając skargę Sąd orzekł o niewykonalności zaskarżonej decyzji stosownie do art. 152 przywołanej powyżej ustawy.
O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło