III SA/Gl 1467/12
PostanowienieWSA w Gliwicach2012-12-10
Skład orzekający: Mirosław Kupiec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku, gdy skarga do sądu administracyjnego dotyczy decyzji organu pierwszej instancji, od której nie wniesiono odwołania, można przyznać prawo pomocy i czy skarga taka nie podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna?Ratio decidendi
Prawo pomocy nie przysługuje stronie w przypadku oczywistej bezzasadności skargi, która w tym przypadku wynika z niedopuszczalności skargi wniesionej z naruszeniem art. 52 § 1 i 2 P.p.s.a. Skarga wniesiona bezpośrednio do sądu administracyjnego na decyzję organu pierwszej instancji, od której nie wyczerpano środków zaskarżenia (nie wniesiono odwołania), podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a.Stan faktyczny
Strona skarżąca wniosła skargę do sądu administracyjnego na decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w B. z dnia [...] r. dotyczącą podatku akcyzowego i podatku od towarów i usług. Decyzja ta była decyzją organu pierwszej instancji, od której skarżąca nie wniosła odwołania. Skarżąca złożyła również wniosek o przyznanie prawa pomocy. Sąd stwierdził niedopuszczalność skargi z powodu niewyczerpania środków zaskarżenia, co uznał za oczywistą bezzasadność skargi.Rozstrzygnięcie
1/ odmówić przyznania prawa pomocy, 2/ odrzucić skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Kupiec po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym dnia 10 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi I. B. na decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w B. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego, podatku od towarów i usług w kwestii wniosku o przyznanie prawa pomocy postanawia 1/ odmówić przyznania prawa pomocy, 2/ odrzucić skargę.
1. W decyzji z dnia [...] r., nr [...], Naczelnik Urzędu Celnego w B., prowadząc postępowanie w stosunku do I. B., orzekł w ten sposób, że:
1/ stwierdził, że samochód osobowy marki [...] rok prod. [...] r., nr identyfikacyjny [...], o poj. silnika [...] cm³, został nielegalnie wprowadzony na polski obszar celny,
2/ określił kwotę długu celnego w wysokości [...] zł.
Jak wynika z adnotacji widniejącej na tej decyzji została ona wywieszona na tablicy ogłoszeń w dniu [...] r. na okres 14 dni i że doręczenie nastąpiło w trybie art. 268 § 2 Kodeksu celnego w dniu [...] r.
2. Postanowieniem z dnia [...] r. Naczelnik Urzędu Celnego w B. w stosunku do I. B. wszczął postępowanie w sprawie określenia kwoty podatku akcyzowego oraz podatku od towarów i usług od powyższego samochodu osobowego. Doręczenie tego postanowienia nastąpiło w trybie zastępczym na podstawie art. 267 Kodeksu celnego w związku z art. 147a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 749 z późn. zm.).
3. Następnie decyzją z dnia [...] r., nr [...], powyższy Organ podatkowy określił Stronie wysokość zobowiązań podatkowych w podatku akcyzowym w kwocie [...] zł i w podatku od towarów i usług w kwocie [...] zł. Jak wynika z adnotacji widniejącej na tej decyzji została ona wywieszona na tablicy ogłoszeń w dniu [...] r. na okres 14 dni i że doręczenie nastąpiło w trybie art. 267 w zw. z art. 268 § 2 Kodeksu celnego w dniu [...] r.
4. Odpowiadając na wniosek Pełnomocnika Strony z dnia [...] r. o przywrócenie terminu do "złożenia wyjaśnień do decyzji z dnia [...] r.", który został uzupełniony pismem z dnia [...] r., Dyrektor Izby Celnej w K. postanowieniem z dnia [...] r. pozostawił ten wniosek bez rozpatrzenia.
5. Następnie postanowieniem z dnia [...] r. Dyrektor Izby Celnej w K. pozostawił również bez rozpatrzenia wniosek zawarty w piśmie dnia [...] r. o "wznowienie postępowania zakończonego postanowieniem (...) i uchylenie decyzji (...) i ponowne rozstrzygnięcie co do istoty sprawy".
6. Z powodu nie uregulowania zobowiązań wynikających z powyższych decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w B. zostały wystawione tytuły wykonawcze i była prowadzona egzekucja przez Dyrektora Izby Celnej w G. ze względu na miejsce zamieszkania osoby zobowiązanej.
6.1. Na mocy postanowienia Sądu Rejonowego w S. z dnia [...] r., [...], Dyrektor Izby Celnej w G. został wyznaczony do prowadzenia łącznej egzekucji.
6.2. Na wniosek Strony Dyrektor Izby Celnej w G. postanowieniem z dnia [...] r., jako organ egzekucyjny pierwszej instancji, odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego do majątku Strony zobowiązanej.
6.3. Po wniesieniu zażalenia na to postanowienie Dyrektor Izby Skarbowej w G. postanowieniem z dnia [...] r. utrzymał w mocy postanowienie Organu egzekucyjnego pierwszej instancji.
7. Pismem z dnia [...] r. - nazwanym "skargą" – I. B. (podając adres zamieszkania: ul. [...], [...] G.) zaskarżyła:
- "wydanie decyzji nr: [...], w B. ul. [...] przez Naczelnika Urzędu Celnego w B. z dnia [...] r. (...)",
- "oraz decyzji nr: [...], wydanej w B. ul. [...] przez Naczelnika Urzędu Celnego w B. z dnia [...] r. (...)". Jednocześnie wnosiła o uchylenie zaskarżonych decyzji jako niezgodnych z prawem.
7.1. W uzasadnieniu wskazywała na błędy popełnione przez Naczelnika Urzędu Celnego w B. w związku z prowadzeniem tych postępowań, w tym związanych ze zmianą miejsca zamieszkania Strony.
7.2. Skarga ta została wniesiona bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku.
8. W odpowiedzi na skargę z dnia [...] r. Dyrektor Izby Celnej w K. wnosił o jej oddalenie opisując cały przebieg prowadzonych postępowań, tj. postępowania celnego, podatkowego i egzekucyjnego.
9. Postanowieniem z dnia 6 czerwca 2012 r., I SA/Gd 484/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku stwierdził swoją niewłaściwość i przekazał sprawę tut. Sądowi do rozpoznania.
9.1. W uzasadnieniu zaznaczył, że Strona skarżąca wniosła skargę na decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w B. z dnia [...] r. w przedmiocie podatku akcyzowego i podatku od towarów i usług i że do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona.
9.2. Postanowienie to stało się prawomocne, ponieważ Strona skarżąca nie wniosła na nie zażalenia.
10. W dniu [...] r. do WSA w Gdańsku wpłynął wniosek Strony o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego lub adwokata. Podając informacje o przedmiocie zaskarżenia Strona wymieniła decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w B. z dnia [...] r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
11. Jak stanowi art. 247 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270, zwanej dalej P.p.s.a.) prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi.
11.1. Według art. 52 § 1 i 2 P.p.s.a.:
§ 1 Skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka.
§ 2 Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie.
11.2. Zgodnie z art. 59 P.p.s.a.;
§ 1 Jeżeli do rozpoznania sprawy właściwy jest inny sąd administracyjny, sąd, który stwierdzi swą niewłaściwość, przekaże sprawę właściwemu sądowi administracyjnemu. Postanowienie sądu może zapaść na posiedzeniu niejawnym.
§ 2 Sąd, któremu sprawa została przekazana, jest związany postanowieniem o przekazanie sprawy. Nie dotyczy to przekazania sprawy Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu.
§ 3 Czynności dokonane w sądzie niewłaściwym pozostają w mocy.
11.3. W orzecznictwie i piśmiennictwie wskazuje się, że zastosowanie przepisu art. 247 P.p.s.a. jest dopuszczalne jedynie wówczas, gdy stan faktyczny i prawny danej sprawy nie budzi najmniejszych wątpliwości co do braku szans na uwzględnienie skargi (zob. postanowienia NSA z dnia 18 kwietnia 2012 r., I OZ 247/12, i 5 kwietnia 2012 r., II FZ 184/12, dostępne na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl) oraz jeżeli bez głębszej analizy prawnej, "na pierwszy rzut oka", nie ulega wątpliwości, że nie może ona zostać uwzględniona (np. postanowienia NSA: z dnia 22 lutego 2012 r., I OZ 110/11; 19 sierpnia 2009 r., I OZ 788/09, LEX nr 552419; z dnia 28 stycznia 2009 r., I OZ 35/09 LEX nr 551912; z dnia 4 czerwca 2008 r., II OZ 561/08, LEX nr 494352, dostępne również jak wyżej; J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi..., 2004, s. 320-321).
11.4. W ramach tego zauważa się też, że potrzeba zastosowania art. 247 P.p.s.a. będzie zachodziła przede wszystkim w sytuacjach, gdy skarga kwalifikuje się do odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 P.p.s.a. (np. postanowienia NSA: z dnia 20 września 2006 r., II FZ 564/06, oraz z dnia 15 lipca 2008 r., II GZ 146/08, LEX nr 493853; zob. także H. Knysiak-Molczyk, Przesłanki przyznania prawa pomocy..., s. 27). Jako przykład skargi oczywiście bezzasadnej wymienia się sprawę, gdy przedmiotem zaskarżenia była decyzja organu pierwszej instancji, w stosunku do której, z uwagi na art. 52 § 1 i art. 53 § 1 P.p.s.a., nie można wnieść skutecznie skargi do sądu administracyjnego (zob. M. Niezgódka – Medek [w:] B. Deuter, B. Gruszczyński, M. Niezgódka – Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym. Komentarz, LEX 2011, teza 2 w komentarzu do art. 247).
12. W przedmiotowej sprawie nie ulega wątpliwości, że Strona skarżąca zaskarżyła decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w B. z dnia [...] r., ponieważ wynika to wyraźnie z treści samej skargi, opisu przedmiotu zaskarżenia podanego we wniosku o przyznanie prawa pomocy i postanowienia WSA w Gdańsku. Jest to decyzja wydana w pierwszej instancji, od której Strona nie wniosła odwołania. Tym samym z powodu nie wyczerpania toku instancji od tej decyzji nie może służyć skarga do sądu administracyjnego, jak wynika z art. 52 § 1 i 2 P.p.s.a. W związku z tym zachodzi niedopuszczalność skargi i podstawa do jej odrzucenia na mocy art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a.
13. Jeśli zachodzą podstawy do odrzucenia skargi w niniejszej sprawie, to występuje przypadek oczywistej bezzasadności skargi, co oznacza, że należy odmówić przyznania wnioskowanego prawa pomocy stosownie do art. 247 P.p.s.a.
14. Mając na uwadze powyższe okoliczności faktyczne i prawne Sąd w punkcie pierwszym sentencji rozstrzygną kwestię prawa pomocy poprzez odmowę jej przyznania na podstawie art. 247 P.p.s.a., a w punkcie drugim postanowił odrzucić skargę ze względu na jej niedopuszczalność stosownie do art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 52 § 1 i 2 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło