III SA/Gl 736/18
WyrokWSA w Gliwicach2018-10-24
Skład orzekający: Anna Apollo, Małgorzata Herman, Magdalena Jankiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Administracji Skarbowej prawidłowo utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o przedłużeniu terminu zwrotu podatku VAT, gdy zasadność zwrotu wymagała dodatkowej weryfikacji w ramach kontroli podatkowej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że przedłużenie terminu zwrotu podatku VAT było zasadne, ponieważ istniały uzasadnione wątpliwości co do poprawności transakcji związanych z wynajmem pojazdów i obrotem elektroniką, a kontrola podatkowa mająca na celu weryfikację tych wątpliwości nie została jeszcze zakończona. Organy prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego i procesowego, a wskazany termin przedłużenia uwzględniał czas potrzebny na pozyskanie dodatkowych informacji i analizę dowodów.Stan faktyczny
Spółka "A" sp. z o.o. złożyła deklarację VAT-7 za sierpień 2017 r., wykazując nadwyżkę podatku naliczonego do zwrotu. Naczelnik Urzędu Skarbowego wszczął kontrolę podatkową i postanowieniem przedłużył termin zwrotu do określonej daty. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy to postanowienie. Następnie Naczelnik Urzędu Skarbowego ponownie przedłużył termin zwrotu, wskazując na wątpliwości dotyczące transakcji wynajmu pojazdów i obrotu elektroniką. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym zasad szybkości postępowania, neutralności VAT i proporcjonalności. WSA oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Apollo Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Herman (spr.) Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 24 października 2018 r. sprawy ze skargi "A" sp. z o.o. w C. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu podatku oddala skargę.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] r., nr [...], Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Katowicach, po rozpatrzeniu zażalenia ,,A’’ Spółki z o.o. z/s w C. ( dalej: Spółka, strona, skarżąca), utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika [...] Śląskiego Urzędu Skarbowego w S. z dnia [...] r., nr [...] o przedłużeniu terminu zwrotu różnicy podatku od towarów i usług za sierpień 2017 r. w kwocie [...] zł do dnia [...]r.
W uzasadnieniu przedstawiono stan faktyczny i prawny sprawy. Wskazano, że [...] r. wpłynęła do [...] Śląskiego Urzędu Skarbowego w S. deklaracja VAT-7 za sierpień 2017r., w której Spółka wykazała nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy w wysokości [...] zł w terminie 60 dni. Termin zwrotu różnicy podatku przypadał na dzień [...]r.
W celu zbadania zasadności zwrotu różnicy podatku od towarów i usług w dniu [...] r. organ wszczął kontrolę podatkową, którą rozszerzono o wcześniejsze okresy rozliczeniowe, określając przewidywany termin jej zakończenia na dzień [...] r.
Naczelnik [...] Śląskiego Urzędu Skarbowego w S., postanowieniem z dnia [...] r., nr [...], przedłużył termin zwrotu kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za sierpień 2017 r. do dnia [...] r. Pismem z dnia [...] r. strona złożyła zażalenie na ww. rozstrzygnięcie, wnosząc o jego uchylenie w całości. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie art. 122, art. 124 i art. 217 § 2 O.p., poprzez oparcie rozstrzygnięcia o nieprawdziwe informacje.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Katowicach postanowieniem z dnia [...]r., nr [...], utrzymał w mocy ww. postanowienie Naczelnika [...] Śląskiego Urzędu Skarbowego w S., stwierdzając, że zarzuty podniesione przez ,,A’’ Sp. z o.o. nie zasługują na uwzględnienie. Na postanowienie organu drugiej instancji, strona nie wniosła skargi, tym samym, rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji z dnia [...] r., stało się ostateczne.
Następnie, wobec niezakończenia kontroli podatkowej, postanowieniem z [...] r. Naczelnik [...] Śląskiego Urzędu Skarbowego w S. działając na podstawie art. 216 § 1 w zw. z art. 292 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2017 r., poz. 201 z późn. zm. – dalej: O.p.), a także art. 87 ust. 2 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1221 ze zm. – dalej: ustawa o VAT), ponownie przedłużył termin zwrotu kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za sierpień 2017r. w wysokości [...] zł do dnia [...] r.
Jako podstawę uzasadniającą przedłużenie terminu zwrotu podatku wskazano na niewyjaśnienie wątpliwości co do poprawności transakcji obejmujących wynajem leasingowanych pojazdów samochodowych (marki PORSCHE CAYENNE TURBO i JAGUAR LAND ROVER) i obrotu elektroniką użytkową (głównie telefonami komórkowymi) oraz konieczność zweryfikowania, zasadności wykazywanych od listopada 2016 r. kwot nadwyżek podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następne okresy rozliczeniowe. Organ wskazał, że wystąpił z wnioskami o potwierdzenie rzetelności dokonanych transakcji z kontrahentami krajowymi i zagranicznymi.
Organ m.in. wskazał, że:
1. strona prowadzi działalność gospodarczą w zakresie sprzedaży telefonów do sieci komórkowych, które reklamuje na internetowych platformach;
2. umowa najmu jednego z samochodów luksusowych została zawarta z firmą, która jest powiązana osobowo z prezesem Spółki;
3. nie jest prowadzona żadna reklama wynajmowanych samochodów, podobnie jak w typowych podmiotach prowadzących działalność w zakresie wynajmu samochodów osobowych, tzw. "rent car";
4. pojazd PORCHE CAYENNE TURBO parkowany jest pod adresem miejsca zamieszkania prezesa Spółki, jak i jego żony, która go wynajmuje.;
5. samochód PORCHE CAYENNE TURBO użytkowany jest również przez prezesa Spółki, co zostało stwierdzone w toku kontroli (dwukrotnie podjechał on przedmiotowym pojazdem pod siedzibę biura rachunkowego, a po stwierdzeniu tego faktu przez osoby kontrolujące wyjaśnił, że użycza go od żony);
6. pomimo całościowego odliczania podatku naliczonego z tytułu leasingu pojazdu JAGUAR LAND ROVER, nie okazano żadnych dokumentów - umów, faktur - potwierdzających jego dalszy wynajem.
Organ wyjaśnił, ze samochody osobowe przeznaczone na wynajem (zwolnione z obowiązku prowadzenia ewidencji przebiegu pojazdu) nie mogą być w dowolny sposób użytkowane, w tym używane do celów prywatnych.
Organ wskazał, że jeśli samochód osobowy przeznaczony na wynajem zostaje również przeznaczony do innych celów, podatnik chcąc skorzystać z prawa do pełnego odliczenia podatku naliczonego z faktur dokumentujących wydatki związane z tym pojazdem jest zobowiązany z mocy ustawy do prowadzenia ewidencji przebiegu pojazdu i zgłoszenia go do urzędu skarbowego.
W zażaleniu, Spółka wniosła o uchylenie powyższego postanowienia w całości i umorzenie postępowania w sprawie. Zarzuciła naruszenie art. 87 ust. 2 ustawy o VAT poprzez przedłużenie terminu zwrotu kwoty zadeklarowanej nadwyżki do [...] r., co zdaniem strony narusza zasadę szybkości postępowania, zasadę neutralności podatku VAT, zasadę proporcjonalności i rozsądnego czasu.
Po rozpoznaniu sprawy w postępowaniu zażaleniowym, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Katowicach zaskarżonym postanowieniem z [...] r. nie uznał zasadności zarzutów strony i utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji podzielając jego stanowisko i argumentację. Podkreślił, odnosząc się do zarzutów zażalenia, że wyznaczając termin, do którego ma nastąpić przedłużenie terminu dokonania zwrotu, wzięto pod uwagę czas potrzebny do pozyskania dodatkowych dokumentów i informacji w sprawie (w szczególności odpowiedzi od obcych administracji podatkowych), zapewnienie stronie możliwości czynnego udziału w trwającym postępowaniu weryfikacyjnym oraz czas potrzebny na analizę pozyskanych przez organ dowodów.
Organ odwoławczy w uzasadnieniu postanowienia (str. Od 3 do 5) wyszczególnił podjęte przez Naczelnika [...] Śląskiego Urzędu Skarbowego w S. czynności, mające na celu potwierdzenie rzetelności zawartych przez Spółkę umów i zasadności wykazanego zwrotu. Wskazał na przepisy art. 87 ust. 1, art. 87 ust. 2b ustawy o VAT. Stwierdził, że zwrot wykazany przez Spółkę za sierpień 2017 r. w deklaracji VAT-7 nie jest oczywisty wobec wątpliwości organu pierwszej instancji co do usług wynajmu pojazdów oraz transakcji obrotu sprzętem elektronicznym, które w pełni podzielił..
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, pełnomocnik Spółki wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i zasądzenie kosztów postępowania.
Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania, mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:
- art. 87 ust. 2 ustawy VAT poprzez akceptację organu zażaleniowego przedłużenia przez organ pierwszej instancji terminu zwrotu kwoty zadeklarowanej nadwyżki różnicy podatku od towarów i usług za sierpień 2017 r. do dnia [...] r., tj. przedłużenia tego terminu o kolejne 11 miesięcy kalendarzowych, co nastąpiło z przekroczeniem swobodnego uznania organu do wskazania tego terminu, gdyż przedłużeniem terminu zwrotu różnicy podatku o kolejny, tak długi okres, organ pierwszej instancji naruszył zasady szybkości postępowania, neutralności podatku od towarów i usług, proporcjonalności "rozsądnego czasu";
- zasady kompletności materiału dowodowego, wyrażonej w art. 122 i art. 187 § 1 O.p., poprzez ograniczenie się organu zażaleniowego do oceny stanu faktycznego na dzień [...] r., a nie na dzień wydania przez ten organ postanowienia, tj. na dzień [...] r.;
- art. 210 § 4 w związku z art. 217 § 2 i art. 219 O.p. poprzez brak uzasadnienia postawionej tezy, że istnieje wątpliwość w zakresie dokonywanych przez skarżącą transakcji obrotu sprzętem elektronicznym (głównie telefonami komórkowymi).
W uzasadnieniu pełnomocnik Spółki stwierdził, że zaskarżone postanowienie o przedłużeniu terminu zwrotu różnicy podatku poza aspektem technicznym, wywiera także skutki materialne. Ograniczyło bowiem zasadę neutralności podatku od towarów i usług, a jednocześnie podstawowe uprawnienie składające się na treść prawa własności, jakim jest swobodne dysponowanie własnością (art. 64 Konstytucji). Oddziałuje ponadto w sposób bezpośredni na sytuację ekonomiczną podatnika. Tym samym, powinno być stosowane z rozwagą. Podkreślił, że strona aktywnie współpracuje z kontrolującymi w toku trwającego postępowania obejmującego weryfikację rozliczenia, co przedkłada się na niezwłoczne przekazywanie żądanych dokumentów oraz składanie wyjaśnień.
W dalszej kolejności pełnomocnik skarżącej odniósł się do uchybienia organu drugiej instancji w przedmiocie naruszenia zasady kompletności materiału dowodowego. Podniósł, że zgodnie z utartą linią orzeczniczą, obowiązkiem organu zażaleniowego jest ustalenie zarówno stanu faktycznego, jak i prawnego, na dzień wydania rozstrzygnięcia przez ten organ. Tymczasem w przedmiotowej sprawie, organ drugiej instancji skoncentrował się na stanie faktycznym ustalonym przez organ pierwszej instancji, tj. na dzień [...] r. Zaledwie w kilku tylko przypadkach wziął pod uwagę okoliczności wynikłe po tej dacie, przyjmując jako datę graniczną do ustalenia stanu faktycznego dzień [...] r.
Końcowo, pełnomocnik skarżącej skupił się na okolicznościach, które zrodziły w organie zażaleniowym wątpliwość w kwestii zasadności zadeklarowanego przez stronę zwrotu na rachunek bankowy różnicy podatku, a co się z tym wiąże, zaistnieniem przesłanek warunkujących konieczność zastosowania instytucji jego przedłużenia. W jego ocenie, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Katowicach w sposób logiczny wykazał, dlaczego poddaje w wątpliwość faktyczne wykonanie usług wynajmu pojazdów, nie wdając się na etapie postępowania zażaleniowego w polemikę odnośnie słuszności takiego twierdzenia. Tym samym, nie zostały spełnione przez organ drugiej instancji, wymogi należytego uzasadnienia faktycznego zaskarżonego postanowienia. Organ, w żaden sposób nie uzasadnił powstałych wątpliwości odnośnie transakcji obrotu sprzętem elektronicznym, który stanowi podstawowy przedmiot działalności strony. Tym samym, skarżąca nie ma żadnej możliwości weryfikacji, czy powstałe po stronie organu drugiej instancji wątpliwości w przedmiotowym zakresie są uzasadnione.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Katowicach wniósł o jej oddalenie w całości podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonym postanowieniu uznając zarzuty podniesione w skardze oraz przytoczone w związku z nimi argumenty za bezpodstawne i nieuzasadnione.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2017 r., poz. 2188 ), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Natomiast według art. 3 § 1 i 2 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, ze zm., dalej: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej obejmuje, między innymi orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Tylko zatem stwierdzenie, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a, b, c tej ustawy). Sąd uwzględniając skargę stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Nadto sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną ( art. 134 § 1 w/w ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.).
Przeprowadzone badanie zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia wykazało, że nie można organom orzekającym w przedmiotowej sprawie skutecznie zarzucić, iż przy rozpatrywaniu sprawy naruszyły obowiązujące przepisy prawa.
Przystępując do oceny legalności zaskarżonego postanowienia, należy podkreślić, iż istotą sporu w niniejszej sprawie było ustalenie czy kwestionowane przez Spółkę przedłużenie terminu zwrotu różnicy w podatku od towarów i usług za sierpień 2017 r. do końca grudnia 2018r. ma uzasadnienie faktyczne i prawne.
Zgodnie z art. 87 ust. 1 ustawy o VAT w przypadku, gdy kwota podatku naliczonego, o której mowa w art. 86 ust. 2 jest w okresie rozliczeniowym wyższa od kwoty podatku należnego, podatnik ma prawo do obniżenia o tę różnicę kwoty podatku należnego za następne okresy lub do zwrotu różnicy na rachunek bankowy.
Natomiast w myśl art. 87 ust. 2 ustawy VAT zwrot różnicy podatku, z zastrzeżeniem ust. 6, następuje w terminie 60 dni od dnia złożenia rozliczenia przez podatnika na rachunek bankowy podatnika w banku (...). Jeżeli zasadność zwrotu wymaga dodatkowego zweryfikowania, naczelnik urzędu skarbowego może przedłużyć ten termin do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia podatnika dokonywanego w ramach czynności sprawdzających, kontroli podatkowej lub postępowania podatkowego na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej lub postępowania kontrolnego na podstawie przepisów o kontroli skarbowej. Jeżeli przeprowadzone przez organ czynności wykażą zasadność zwrotu, o którym mowa w zdaniu poprzednim, urząd skarbowy wypłaca należną kwotę wraz z odsetkami w wysokości odpowiadającej opłacie prolongacyjnej stosowanej w przypadku odroczenia płatności podatku lub jego rozłożenia na raty. Z kolei, art. 87 ust. 2a ustawy o VAT stanowi, że w przypadku wydłużenia terminu na podstawie ust. 2 zdanie drugie, urząd skarbowy na wniosek podatnika dokonuje zwrotu różnicy podatku w terminie wymienionym w ust. 2 zdanie pierwsze, jeżeli podatnik wraz z wnioskiem złoży w urzędzie skarbowym zabezpieczenie majątkowe w kwocie odpowiadającej kwocie wnioskowanego zwrotu podatku. Jeżeli wniosek wraz z zabezpieczeniem został złożony na 13 dni przed upływem terminu, o którym mowa w ust. 2, lub później, zwrotu dokonuje się w terminie 14 dni od dnia złożenia tego zabezpieczenia. (art. 87 ust. 2a ustawy VAT). Nadto na wniosek podatnika, złożony wraz z deklaracją podatkową, urząd skarbowy jest obowiązany dokonać zwrotu różnicy podatku, o której mowa w ust. 2, w terminie 25 dni, licząc od dnia złożenia rozliczenia, w przypadku gdy łącznie spełnione są ustawowo określone warunki (ust. 6).
Należy przy tym podkreślić, że przepisy polskiej ustawy o podatku od towarów i usług w tym zakresie znajdują oparcie w uregulowaniach dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. U. UE.L.06.347.1). Zgodnie z art. 273 tej dyrektywy państwa członkowskie mogą, poza obowiązkami wymienionymi w tytule XI, nakładać inne obowiązki, jakie uznają za niezbędne dla zapewnienia prawidłowego poboru VAT i zapobieżenia oszustwom podatkowym, powinny jednak czynić to w ramach przewidywanego prawem krajowym procedur i przy uwzględnieniu zasady proporcjonalności. Natomiast zgodnie z art. 183 dyrektywy 112 - w przypadku, gdy za dany okres rozliczeniowy kwota odliczeń przekracza kwotę VAT należnego, państwa członkowskie mogą dokonać zwrotu lub przenieść nadwyżkę na następny okres rozliczeniowy w oparciu o ustalone przez siebie warunki. Państwa członkowskie mają zatem pewną swobodę w określaniu wymogów zwrotu nadwyżki VAT, w tym przedłużeniu terminu zwrotu podatku. Procedura weryfikacji zasadności zwrotu jest dopuszczalna jednak w uzasadnionych przypadkach. Bez wątpienia nie może być nadużywana, a jedynie uruchamiana w celu przeciwdziałania wyłudzaniu podatku z budżetu (por. pkt 32 wyroku TS z 25.10.2001 r. w sprawie C-78/00 Komisja WE przeciwko Republice Włoskiej, Zb. Orz. 2001, s. 1-2001).
W rozpatrywanej sprawie strona skarżąca nie złożyła wniosku o zwrot różnicy podatku na warunkach i w terminie wynikającym z art. 87 ust. 2a oraz ust. 4a-f ustawy VAT, tj. po złożeniu zabezpieczenia majątkowego w przewidzianych formach. Jak wskazano wyżej, z treści art. 87 ust. 2 ustawy VAT wynika, że organ podatkowy może weryfikować zasadność zwrotu w różnych formach. W związku z tym postanowienie o przedłużeniu terminu zwrotu może zostać wydane odpowiednio w toku czynności sprawdzających, w toku postępowania kontrolnego, postępowania podatkowego bądź kontroli podatkowej. Jeśli tego rodzaju postępowanie zostanie wdrożone, wówczas termin zwrotu nadwyżki podatku jest przedłużany do czasu zakończenia tego postępowania.
W omawianej sprawie zasadność zwrotu była weryfikowana w ramach kontroli podatkowej, której termin zakończenia przewidziano na [...] r., czego strona skarżąca nie neguje.
Nie jest też sporne, że kontrola podatkowa nie została zakończona do dnia wydania zaskarżonego postanowienia o przedłużeniu terminu zwrotu; pierwotne postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z [...] r. zostało wydane po jej wszczęciu, a przed upływem pierwotnego terminu zwrotu, który upływał [...] r.
W tym zakresie działania organu podatkowego uznać należy za prawidłowe.
Wybór trybu zwrotu podatnikowi nadwyżki podatku od towarów i usług pozostawiono organom podatkowym, które mogą tego dokonać tak w trybie czynności sprawdzających - na podstawie przepisów art. 274b O.p. w związku z art. 87 ust. 2 ustawy VAT - jak też w trybie kontroli podatkowej, czy wdrożonego postępowania podatkowego, gdyż te tryby nie są względem siebie konkurencyjne (zobacz: wyrok WSA w Szczecinie z dnia 7.05.2009 r. sygn. akt I SA/Sz 102/09 czy wyrok WSA w Łodzi z dnia 9.10.2014 r. I SA/Łd 782/14, publ: orzeczenia.nsa.gov).
Podkreślenia wymaga, że w przypadku gdy przeprowadzone przez organ czynności wykażą zasadność zwrotu podatku, urząd skarbowy wypłaca podatnikowi należną kwotę powiększoną o odsetki w wysokości odpowiadającej opłacie prolongacyjnej stosowanej w przypadku odroczenia terminu płatności podatku lub rozłożenia go na raty (ww. art. 87 ust. 2 zd. 3 ustawy VAT). Odsetki przysługują wówczas, gdy zwrot jest zasadny. Stąd też będą one przysługiwać w każdym przypadku, gdy podatnik otrzymuje zwrot nadwyżki podatku z urzędu skarbowego, nawet jeśli w wyniku postępowania kontrolnego wysokość nadwyżki podlegającej zwrotowi jest obniżana. Przepis stanowi bowiem, że odsetki przysługują w razie zasadności zwrotu, a nie w razie zasadności zwrotu w żądanej wysokości. Zasadny ma być zatem sam zwrot, a nie jego wysokość. Oczywiście podstawą naliczania odsetek w tym przypadku będzie kwota faktycznie zwracana, a nie kwota żądana przez podatnika.
Również w orzecznictwie administracyjnym nie budzi wątpliwości pogląd, że do przedłużenia terminu zwrotu podatku wystarczy powzięcie przez organ wątpliwości co do zasadności zwrotu (np. wyrok NSA z dnia 11.04.2014 r., sygn. akt I FSK 610/13, publ. LEX nr 1484704 czy I FSK 676/13 z 28 .03.2014 r.).
Oznacza to, że niezasadne są zarzuty skargi wskazujące na niewłaściwą wykładnię i zastosowanie art. 87 ust. 2 ustawy VAT. Nie zasługuje na aprobatę taka wykładnia art. 87 ust. 2 ustawy VAT, która ogranicza stosowanie instytucji przedłużenia terminu zwrotu do takiego stopnia, że w istocie prowadzi do niemożności spełnienia celu jej ustanowienia, tj. umożliwienia organowi tymczasowego wstrzymania się ze zwrotem podatku do momentu zakończenia weryfikacji zasadności tego zwrotu w przypadku zaistnienia dostatecznych wątpliwości w tym zakresie. Sąd w pełni podziela pogląd, że za taką okoliczność należy uznać wszczęcie postępowania podatkowego dotyczącego okresu, którego zwrot dotyczy.
W rozpoznawanym stanie faktycznym Sąd całkowicie podziela stanowisko organów zaprezentowane w zaskarżonym postanowieniu, że przedłużenie terminu zwrotu podatku VAT było zasadne w świetle art. 87 ust. 2 ustawy o VAT, a wydając to postanowienie organ nie dopuścił się naruszenia art. 87 ust. 6 ustawy o VAT.
Sąd nie dopatrzył się również naruszenia wskazywanych w skardze zasad procesowych ani art. 217 § 2 O.p. w myśl którego zaskarżalne postanowienie powinno zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne. Mający w tym przypadku zastosowanie, z racji odesłania zawartego w art. 219 O.p., przepis art. 210 § 4 O.p. nakazuje, by uzasadnienie faktyczne zawierało między innymi wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów którym dał wiarę, oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności. Uzasadnienie faktyczne decyzji lub postanowienie, na które służy skarga do sądu administracyjnego, sprzeczne z zebranymi w sprawie dowodami i oceniające jako udowodnione, istotne dla rozstrzygnięcia, okoliczności, które w sprawie nie miały miejsca, bądź przyjmujące za wykazane fakty bez przeprowadzenia wymaganego dowodu może stanowić naruszenie prawa w stopniu uzasadniającym uchylenie zaskarżonego aktu. Jednak w odniesieniu do postanowienia wydanego na podstawie art. 87 ust. 2 ustawy VAT te podstawowe zasady doznają ograniczenia, gdyż organ kontroli musi wykazać jedynie uzasadnione wątpliwości uzasadniające przeprowadzenie czynności sprawdza-jących, kontroli podatkowej czy postępowania podatkowego - a w konsekwencji przedłużenie terminu zwrotu podatku, jako następstwo prowadzenia i niezakończenia kontroli podatkowej czy postępowania podatkowego.
W zaskarżonym postanowieniu wskazano prawidłową podstawę prawną zastosowania instytucji przedłużenia terminu zwrotu podatku. Brzmienie przepisu jest jasne i nie wymagało ono szerszego omówienia. Organ kontroli podatkowej stosując art. 87 ust. 2 ustawy VAT powinien wyartykułować, co budzi jego uzasadnione wątpliwości.
W rozpatrywanej sprawie jako podstawę uzasadniającą przedłużenie terminu zwrotu podatku wskazał na niewyjaśnienie wątpliwości co do poprawności transakcji obejmujących wynajem leasingowanych pojazdów samochodowych i obrotu elektroniką użytkową (głównie telefonami komórkowymi) oraz konieczność zweryfikowania, zasadności wykazywanych od listopada 2016 r. kwot nadwyżek podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następne okresy rozliczeniowe, a w szczególności, że:
-strona prowadzi działalność gospodarczą w zakresie sprzedaży telefonów do sieci komórkowych, które reklamuje na internetowych platformach;
- umowa najmu jednego z samochodów luksusowych została zawarta z firmą, która jest powiązana osobowo z prezesem skarżącej spółki;
- nie jest prowadzona żadna reklama wynajmowanych samochodów, tak, jak to funkcjonuje w typowych podmiotach prowadzących działalność w zakresie wynajmu samochodów osobowych, tzw. "rent car";
- pojazd PORCHE CAYENNE TURBO parkowany jest pod adresem miejsca zamieszkania prezesa skarżącej spółki, jak i jego żony, która go wynajmuje;
- samochód PORCHE CAYENNE TURBO użytkowany jest również przez prezesa skarżącej spółki, co zostało stwierdzone w toku kontroli;
-pomimo całościowego odliczania podatku naliczonego z tytułu leasingu pojazdu JAGUAR LAND ROVER, nie okazano żadnych dokumentów - umów, faktur - potwierdzających jego dalszy wynajem.
Oznacza to, że organy podatkowe obu instancji szczegółowo wykazały możliwość wystąpienia okoliczności niepozwalających na dokonanie zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym. Tym samym w sposób spójny i przekonujący przedstawiły one konieczność przedłużenia terminu zwrotu.
Trudno też podzielić zarzut strony skarżącej, jakoby wyznaczony termin (do końca 2018 r.) naruszał art. 87 ust. 2 ustawy o VAT. Przepis ten nie wskazuje bowiem sztywnych terminów przedłużenia, jedynie określa związek postanowienia z czynnościami kontrolnymi lub sprawdzającymi. Za przekonującą uznać należy argumentację organu odwoławczego, zawartą w uzasadnieniu postanowienia, że wzięto pod uwagę czas potrzebny do pozyskania dodatkowych dokumentów i informacji w sprawie (w szczególności odpowiedzi od obcych administracji podatkowych), zapewnienie stronie możliwości czynnego udziału w trwającym postępowaniu weryfikacyjnym oraz czas potrzebny na analizę pozyskanych przez organ dowodów.
Nie zasługuje na uwzględnienie również zarzut naruszenia art. 122 i art. 187 § 1 O.p., polegający na ograniczeniu się przez organ odwoławczy do oceny stanu faktycznego ustalonego na dzień [...] r., a nie na dzień wydania przez ten organ zaskarżonego postanowienia, tj. na dzień [...] r.
Organ drugiej instancji rozstrzygając w danej sprawie, dokonał bowiem oceny stanu faktycznego na dzień wydania orzeczenia przez organ pierwszej instancji (tj. [...] r.). Należy przy tym zauważyć, że ustalenia organu w tym zakresie, zostały nawet poszerzone o czynności dokonane przez Naczelnika [...] Śląskiego Urzędu Skarbowego w S. po wydaniu postanowienia pierwszoinstancyjnego. Były to informacje pozyskane na dzień [...] r., a nie na dzień [...] r., co wynika z faktu, wpływu do organu odwoławczego odpowiedzi na dokonane zapytanie. Natomiast okoliczność, że po dniu [...] r. skarżąca udzieliła z kolei odpowiedzi na zapytanie organu pierwszej instancji, jest bez znaczenia dla przedmiotowej sprawy.
A zatem Sąd uznał, że w niniejszej sprawie, organ prawidłowo zastosował przepisy prawa materialnego i nie naruszył przepisów prawa procesowego wskazanych w skardze.
Podsumowując przedstawione rozważania faktyczne i prawne Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia zarzutów skargi.
W konsekwencji powyższego, stosownie do art. 151 p.p.s.a. Sąd skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło