IV SA/Gl 874/18

WyrokWSA w Gliwicach2019-01-16

Skład orzekający: Renata Siudyka, Beata Kalaga-Gajewska, Marzanna Sałuda

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy diety z tytułu zagranicznych podróży służbowych, wypłacane pracownikowi (kierowcy transportu międzynarodowego) jako należności związane ze stosunkiem pracy, podlegają wliczeniu do dochodu rodziny przy ustalaniu prawa do świadczeń rodzinnych na podstawie ustawy o świadczeniach rodzinnych?
Ratio decidendi
Diety z tytułu zagranicznych podróży służbowych, wypłacane pracownikowi jako należności związane ze stosunkiem pracy, podlegają wliczeniu do dochodu rodziny przy ustalaniu prawa do świadczeń rodzinnych. Ustawa o świadczeniach rodzinnych stanowi autonomiczną regulację, a jej celem jest uwzględnianie dochodów ze wszystkich źródeł, w tym niepodlegających opodatkowaniu, takich jak te diety. Nie ma znaczenia, że diety te nie stanowią wynagrodzenia w rozumieniu Kodeksu pracy ani przychodu podlegającego opodatkowaniu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania zasiłku rodzinnego i dodatków do zasiłku rodzinnego z powodu przekroczenia kryterium dochodowego. Organ I instancji, po wznowieniu postępowania, uchylił poprzednią decyzję przyznającą świadczenia, uznając, że diety z tytułu zagranicznych podróży służbowych męża skarżącej, wypłacone w 2016 r., powinny zostać wliczone do dochodu rodziny. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżąca kwestionowała zaliczenie diet do dochodu, argumentując, że stanowią one jedynie rekompensatę za poniesione koszty, a nie dochód w rozumieniu ustawy.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Siudyka (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska, Sędzia WSA Marzanna Sałuda, Protokolant specjalista Agnieszka Rogowska-Bil, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi K.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie świadczeń rodzinnych oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Częstochowie, po rozpatrzeniu odwołania K. S., utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy M. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchylenia w całości decyzji z dnia [...] r. nr [...] przyznającej stronie prawo do zasiłku rodzinnego i dodatków do zasiłku rodzinnego na K. S. w okresie od 1 listopada 2017r. do 31 października 2018 r. oraz odmowy przyznania w okresie od 1 listopada 2017 r. do 31 października 2018 świadczeń: zasiłku rodzinnego na K. S., dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego 2018/2019 i dodatku do zasiłku rodzinnego na pokrycie wydatków związanych z dojazdem do miejscowości, w której znajduje się szkoła. Decyzją z dnia [...] r. organ I instancji – Wójt Gminy M. przyznał K. S. prawo do zasiłku rodzinnego od dnia 1 listopada 2017 r. do dnia 31 października 2017 r. wraz z dodatkami rodzinnymi na dziecko. Postanowieniem z dnia [...] r. działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. organ I instancji wznowił z urzędu postępowanie o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego i dodatków do zasiłku rodzinnego za okres zasiłkowy 2017/2018 zakończone decyzją z dnia [...] r. wskazując, że wyszły na jaw nowe okoliczności sprawy istniejące w dniu wydania decyzji, które nie były znane organowi, który wydał decyzję. Decyzją z dnia [...] r. organ I instancji uchylił w całości decyzję z dnia [...] r. przyznająca prawo do zasiłku rodzinnego i dodatków do zasiłku rodzinnego na wyżej wymienione dziecko od 1 listopada 2017 r. do dnia 31 października 2017 r. i odmówił przyznania tychże świadczeń. W uzasadnieniu wskazał, że w dniu 3 kwietnia 2018 r. organ I instancji uzyskał informację od pracodawcy K. S., firmy A o wysokości wypłaconych w 2016 r. diet z tytułu podróży służbowych jako należności zawiązanych ze stosunkiem pracy. Organ I instancji przytoczył treść przepisów ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t,j, Dz. U. z 2017 r. poz. 1952 ze zm. – dalej "u.s.r.") będących podstawą prawną decyzji, a w szczególności art. 3 pkt 1c tiret 10, art. 5 u.s.r. Wyjaśnił, że na podstawie złożonych dokumentów oraz uzyskanych informacji z zakładu pracy o wysokości otrzymanych przez stronę diet z tytułu podróży służbowych, jako należności związanych ze stosunkiem pracy, w związku z czasowym przebywaniem za granicą ustalono, że dochód rodziny strony za 2016 r. wyniósł 71 273,82 zł, natomiast miesięczny dochód rodziny w przeliczeniu na członka rodziny wyniósł 1 979,83 zł, a zatem zostało przekroczone kryterium dochodowe uprawniające do pobierania zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego (674.00 zł). Dodatkowo stwierdził, że świadczenia wypłacone za okres od 1 listopada 2017 r. do 31 marca 2018 r. stały się świadczeniami nienależnie pobranymi i będą przedmiotem odrębnej decyzji. W odwołaniu od decyzji strona wyraziła niezadowolenie z wydanego przez organ I instancji rozstrzygnięcia wnosząc o jego zmianę. Wskazała na orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 13 kwietnia 2011 r. stwierdzając, że ośrodki pomocy społecznej nie mają podstaw prawnych zaliczania do dochodu rodziny przy ustalaniu prawa do świadczeń rodzinnych diet, wypłacanych jako należności związanych ze stosunkiem pracy zgodnie z art. 775 Kp. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Częstochowie (dalej organ odwoławczy, Kolegium) utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję podzieliło stanowisko organu I instancji przedstawione w uzasadnieniu tej decyzji. Organ odwoławczy wyjaśnił, że w niniejszej sprawie zaistniały okoliczności do wznowienia postępowania w sprawie dotyczącej przyznania zasiłku rodzinnego oraz dodatków do tego zasiłku, a wobec nie spełnienia kryterium dochodowego – organ I instancji zasadnie odmówił przyznania skarżącemu wnioskowanego świadczenia. Kolegium wskazało przy tym, że decyzja organu i instancji wydana została w oparciu o przepis art. 151 § 1 K.p.a., który przewiduje dwa sposoby zakończenia wznowionego postępowania. W razie braku podstaw z art. 145 § 1 K.p.a. odmawia się uchylenia dotychczasowej decyzji, a gdy podstawy te są, uchyla się dotychczasową decyzję i wydaje nową, rozstrzygającą o istocie sprawy. Stwierdziło, że na podstawie przeprowadzonego postępowania i zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego organ I instancji dowiódł, iż w chwili wydawania pierwotnej decyzji z dnia [...] r, dotyczącej przyznania stronie świadczeń rodzinnych na dziecko, strona nie posiadała uprawnienia do otrzymania powyższych świadczeń rodzinnych od 1 listopada 2017 r. do 31 października 2018 r. Dalej wyjaśniło, że dla oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji podstawowe znaczenie ma rozumienie pojęcia "dochodu" oraz "dochodu rodziny" w rozumieniu przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych. Wskazało, że dochód członka rodziny to przeciętny miesięczny dochód członka rodziny osiągnięty w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy, z zastrzeżeniem art. 5 ust. 4-4b u.s.r. Natomiast dochód rodziny - oznacza to sumę dochodów członków rodziny. Ustosunkowując się do zarzutów podniesionych w odwołaniu Kolegium wyjaśniło, iż przepis art. 3 pkt 1 u.s.r. stanowi, że ilekroć w ustawie jest mowa o dochodzie - oznacza to m.in., po odliczeniu kwot alimentów świadczonych na rzecz innych osób: przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27, 30b, 30c i 30e ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, pomniejszone o koszty uzyskania przychodu, należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenia społeczne niezaliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne, deklarowany dochód z działalności podlegającej opodatkowaniu na podstawie przepisów o zryczałtowanym podatku dochodowym, inne dochody niepodlegające opodatkowaniu na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych, w tym m.in.: wymienione w art. 3 pkt 1 lit.c tiret 10, należności ze stosunku pracy lub z tytułu stypendium osób fizycznych mających miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, przebywających czasowo za granicą - w wysokości odpowiadającej równowartości diet z tytułu podróży służbowej poza granicami kraju ustalonych dla pracowników zatrudnionych w państwowych lub samorządowych jednostkach sfery budżetowej na podstawie ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy. Odnosząc się do pojęcia należności ze stosunku pracy osób fizycznych mających miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej , przebywających czasowo za granicą Kolegium przytoczyło obszerne fragmenty uzasadnień wyroków Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach: z dnia 15 stycznia 2013r. sygn. akt IV SA/Gl 295/12, z dnia 25 marca 2015 r. sygn. akt IV SA/Gl 394/14, z dnia 20 stycznia 2011 r., sygn. akt IV SA/Gl 319/10, z dnia 15 stycznia 2013 r., sygn. akt IV SA/Gl 295/12 oraz z dnia 26 lutego 2014r., sygn. akt IV SA/Gl 379/13 oraz z dnia 13.02.2018r. sygn. akt IV SA/Gl 1081/17 zauważając, że diety przysługujące kierowcy z tytułu podróży służbowej poza granicami kraju są składnikiem dochodu rodziny, o którym mowa w art. 3 pkt 1 lit.c tiret 10 u.s.r. i to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wykazania ich w załączniku nr 7 do wniosku o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego oraz do dodatków do zasiłku rodzinnego i dołączyć do wniosku oświadczenie danego członka rodziny w tym przedmiocie. Tymczasem z załączonego do wniosku oświadczenia członka rodziny o dochodzie niepodlegającym opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych osiągniętym w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy wynika, że strona w 2016 r. nie uzyskała dochodu z powyższego tytułu. Zauważyło ponadto, że oświadczenie zawiera szczegółowe pouczenie, a przepis ustawy nakazujący zaliczenie do dochodów należności z tytułu nieopodatkowanych diet funkcjonuje niezmiennie od kilkunastu lat. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia [...] r. skarżący zarzucił naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 3 pkt 1 lit. c tiret 10 u.s.r. - poprzez jego błędną wykładnię, polegającą na nieprawidłowym przyjęciu, że diety z tytułu zagranicznych podróży służbowych pracownika, nie stanowiące wynagrodzenia za pracę są należnościami związanymi ze stosunkiem pracy, o którym mowa w art. 3 ww. ustawy - podczas gdy diety z tytułu zagranicznych podróży służbowych, otrzymywane przez skarżącego nie stanowią dochodu rodziny, zarówno na gruncie przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jak i w sensie faktycznym - dieta ma na celu zrekompensować pracownikowi wydatki, poniesione w trakcie podróży służbowej. Wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji i przyznanie skarżącemu prawa do zasiłku rodzinnego i dodatków do zasiłku rodzinnego na syna K. S. w okresie od 1 listopada 2017 r. do 31 października 2018 r. ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu nie zgodził się z zaskarżona decyzją. Zdaniem skarżącego diety wypłacane przez pracodawcę nie powinny być uwzględniane przy obliczaniu dochodu rodziny w myśl przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych. Podkreślił, że diety nie stanowiły jego zarobku, a były tylko rekompensatą za poniesione koszty pobytu za granicą - w trakcie podróży służbowej. Wypłacone kwoty przeznaczane były na koszty wyżywienia skarżącego oraz na jego drobne i niezbędne wydatki. Stwierdził, że na gruncie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, uzyskana przez skarżącego kwota 51.728,60 zł należność związana ze stosunkiem pracy, stanowiła diety o jakich mowa w art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Jednakże nie może być ona uznana za należność ze stosunku pracy o jakiej mowa w tiret 10 lit. c pkt 1 art. 3 u.s.r. Skarżący, ze względu na charakter pracy, przebywał za granicą jedynie w związku i przez czas konieczny do wykonania poleceń służbowych pracodawcy, tj. przewozu międzynarodowego, a które to "przebywanie za granicą" miało niewątpliwie charakter podróży, a nie pobytu połączonego z zamieszkiwanie (bez zamiaru zmiany miejsca pobytu stałego), zatrudnieniem i uzyskiwaniem przychodów ze stosunku pracy u zagranicznego pracodawcy. Stwierdził, że skarżącego nie można uznać za osobę przebywającą czasowo za granicą, a uzyskane przez niego diety z tytułu zagranicznych podróży służbowych nie podlegały wliczeniu do dochodu jego rodziny. Dalej przywołał stanowisko WSA w Gorzowie Wielkopolskim wskazując, że: "W ocenie Sądu za tezą, iż diety z tytułu zagranicznych podróży służbowych nie podlegają zaliczeniu do dochodu w rozumieniu przepisu art. 3 pkt 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych przemawia też fakt niewliczania do tegoż dochodu diet z tytułu podróży krajowych. Charakter i cel tych świadczeń uznać należy za tożsamy mimo, iż dieta z tytułu zagranicznej podróży służbowej (§ 4 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19 grudnia 2002 r. w sprawie wysokości i warunków ustalania należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej poza granicami kraju) przeznaczona jest na pokrycie kosztów wyżywienia i inne drobne wydatki (czyli pełnych kosztów wyżywienia), a dieta z tytułu krajowych podróży służbowych (§ 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19 grudnia 2002 r. w sprawie wysokości oraz warunków ustalania należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej na obszarze kraju - Dz.U. z 2002 r. Nr 236, poz. 1990 ze zm.) na pokrycie zwiększonych kosztów wyżywienia w czasie podróży i wynosi 23 zł za dobę podróży. Występująca w powołanych przepisach różnica w zakresie stopnia pokrywania przez pracodawcę wydatków na wyżywienie ponoszonych przez pracownika w czasie podróży służbowej nie może mieć decydującego znaczenia dla różnicowania tych świadczeń w kontekście pojęcia dochodu z ustawy o świadczeniach rodzinnych. Wynika ona z mniejszej dolegliwości związanej z oderwaniem od rodziny i centrum życiowego w czasie pozostawania w krajowej podróży służbowej niż w podróży zagranicznej oraz wyższych kosztów wyżywienia za granicą. Decydujące jest zaś to, że oba wskazane świadczenia z założenia służą pokryciu kosztów generowanych przez podróż służbową i zaspokajaniu związanych z tym potrzeb pracownika ją odbywającego. Zaakcentował, że dokonywana w postaci diet, rekompensat zwiększonych lub pełnych kosztów wyżywienia pracownika nie zwiększa dochodu rodziny, a jedynie go nie uszczupla" W odpowiedzi na skargę, Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zajęte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Na rozprawie pełnomocnik skarżącej podtrzymał stanowisko zawarte osobistej skardze i dodatkowo wniósł o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Stosownie do art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.2018 r., poz. 2107 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to , że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność zaskarżonej decyzji z przepisami prawa materialnego i procesowego , nie zaś według kryterium słuszności . Na podstawie art.134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2018 r. poz. 1302-dalej "p.p.s.a") Sąd przy rozstrzyganiu sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Mając na uwadze wskazane powyżej kryterium legalności, Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdza, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie utrzymująca w mocy decyzję Wójta Gminy M. z dnia [...] r. w przedmiocie uchylenia w całości decyzji nr [...] z dnia [...] r. przyznającej skarżącemu prawo do zasiłku rodzinnego na dziecko w okresie od 1 listopada 2017 r. do 31 października 2018r. i dodatków do zasiłku rodzinnego oraz odmowy przyznania tychże świadczeń, a to ze względu na przekroczenie kryterium dochodowego Powyższa decyzja została wydana w trybie wznowienia postępowania. Jako podstawę wznowienia organy wskazały art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a., który stanowi , że w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie , jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji , nieznane organowi , który wydał decyzję. Wskazany przepis będzie miał zastosowanie, gdy spełnione są łącznie trzy przesłanki : 1) ujawnione okoliczności faktyczne lub nowe dowody , istotne dla sprawy są nowe ; 2) istnienie nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów w dniu wydania decyzji ; 3) nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody nie były znane organowi , który wydał decyzję. Nową okolicznością było uzyskanie przez organ I instancji informacji o wysokości diet z tytułu podróży służbowych w związku z czasowym przebywaniem za granicą otrzymanych w 2016 r. Należności te związane były ze stosunkiem pracy skarżącego będącego kierowcą samochodu ciężarowego. Okolicznością bezsporną w sprawie jest , że w dniu 3 kwietnia 2018 r., w wpłynęło do organu I instancji zaświadczenie pracodawcy skarżącego, w którym wskazano wysokość diet z tytułu podróży służbowych wypłaconych w 2016 r. tj. w dacie , kiedy decyzja przyznająca zasiłek rodzinny wraz z dodatkami do zasiłku rodzinnego na dziecko była już decyzją ostateczną. Materialnoprawną podstawę kontrolowanego rozstrzygnięcia stanowią przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t,j, Dz. U. z 2017 r. poz. 1952 ze zm. – dalej "u.s.r."). Zgodnie z brzmieniem art. 5 ust. 1 u.s.r., uprawnienie do zasiłku rodzinnego uzależnione jest od wielkości osiąganego w rodzinie wnioskodawcy dochodu. Z tych względów ustalenia organów odnoszące się do tej istotnej dla sprawy kwestii mają podstawowe znaczenie. Dotyczy to zarówno ustaleń w zakresie stanu faktycznego sprawy, jak też ustaleń, co do treści norm prawnych definiujących pojęcie dochodu na potrzeby ustawy. Definicja taka zamieszczona została w art. 3 pkt 1 u.s.r., w którym przy zastosowaniu metody wyliczenia wskazane zostały desygnaty wchodzące w zakres pojęcia "dochód". Wśród nich (art. 3 pkt 1 lit. c tiret 10 u.s.r.) wymienione zostały, jako dochody niepodlegające opodatkowaniu na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych – należności ze stosunku pracy lub z tytułu stypendium osób fizycznych mających miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, przebywających czasowo za granicą – w wysokości odpowiadającej równowartości diet z tytułu podróży służbowej poza granicami kraju ustalonych dla pracowników zatrudnionych w państwowych lub samorządowych jednostkach sfery budżetowej na podstawie Kodeksu pracy. Istota sporu między organami a skarżącą w kontrolowanej sprawie, stała się interpretacja przedstawionego unormowania dokonana przez organy w postępowaniu zakończonym zaskarżoną decyzją. W orzecznictwie sądów administracyjnych wyłoniły się dwa odmienne stanowiska, co do treści przywołanego art. 3 pkt 1 lit. c tiret 10 ustawy. Jedno, prezentowane przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie (wyroki z dnia 2 marca 2009 r., sygn. akt II SA/Go 728/08 i z dnia 19 maja 2011 r., sygn. akt II SA/Go 148/11- dostępne w CBOSA). Drugie stanowisko zaprezentował Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w licznych orzeczeniach (wyrok: z dnia 20 stycznia 2011 r., sygn. akt IV SA/Gl 319/10,z dnia 15 stycznia 2013 r. sygn. akt IV SA/Gl 295/12, z dnia 25 marca 2015 r. sygn. akt IV SA/Gl 394/14, z dnia 15 stycznia 2013 r., sygn. akt IV SA/Gl 295/12 oraz z dnia 26 lutego 2014r., sygn. akt IV SA/Gl 379/13 oraz z dnia 13.02.2018r. sygn. akt IV SA/Gl 1081/17 dostępne w CBOiS) ale także inne sądy administracyjne (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z 9 października 2012 r., sygn. akt II SA/Bd 735/12, czy wyrok WSA w Szczecinie z 24 września 2015 r., sygn. akt II SA/Sz 68/15 – dostępne w CBOSA). Zgodnie z pierwszym z nich należałoby uznać, iż art. 3 pkt 1 lit. c tiret 10 u.s.r. nie znajduje zastosowania w przypadku diet otrzymywanych przez kierowców transportu międzynarodowego. Wykonując bowiem polecenia służbowe pracodawcy kierowca taki przebywa za granicą jedynie w związku i przez czas konieczny do jego wykonania. To "przebywanie" za granicą ma przy tym charakter podróży, a nie pobytu połączonego z zatrudnieniem i uzyskiwaniem przychodów ze stosunku pracy u zagranicznego pracodawcy. Z tych przyczyn kierowcy transportu międzynarodowego, wykonującego podróż służbową, nie można uznać za osobę przebywającą czasowo za granicą. Zgodnie z drugim poglądem diety wypłacone kierowcy z tytułu podróży służbowych zaliczają się do należności, o których mowa w art. 3 pkt 1 lit. c tiret 10 u.s.r., jako uzyskane w ramach stosunku pracy i w związku z wykonywaniem pracy poza granicami kraju. Jak wynika z przytoczonych poglądów różnią się one zasadniczo, co do interpretacji użytego w art. 3 pkt 1 lit. c tiret 10 u.s.r. pojęcia "przebywający czasowo za granicą". Wojewódzki Sąd Administracyjny zwraca uwagę, iż ustawa o świadczeniach rodzinnych stanowi autonomiczną regulację prawną, a interpretacja użytych w niej pojęć posiadających znaczenie nadane na użytek tego aktu, przede wszystkim uwzględniać musi cele, dla których akt ten powołano do życia. W związku z tym, dokonując wykładni kontrowersyjnego art. 3 pkt 1 lit. c tiret 10 u.s.r. należy odnieść się do treści uzasadnienia projektu ustawy o świadczeniach rodzinnych, w którym przedstawiono podstawowe jej cele i założenia. Stwierdzono tam, iż celem projektu ustawy jest budowa nowego, wyraźnie odrębnego systemu świadczeń rodzinnych, a w ramach założeń zostało wskazane, iż przy ustalaniu prawa do świadczeń rodzinnych będą brane pod uwagę dochody rodziny uzyskiwane ze wszystkich źródeł (druk sejmowy nr 1555 z 2003 r.) Zauważyć należy, że wolą ustawodawcy było, by przy ustalaniu prawa do świadczeń wzięto pod uwagę dochody ze wszystkich źródeł, a w tym także niepodlegające obowiązkowi podatkowemu, to pojęcie "należności ze stosunku pracy (...) osób fizycznych mających miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej" potraktować szeroko, przyjmując, iż są to wszystkie uzyskiwane przez pracownika, w ramach stosunku pracy, płatności. Bez znaczenia dla wykładni tego zapisu pozostaje, iż należności te nie stanowią wynagrodzenia w rozumieniu Kodeksu pracy, czy przychodu podlegającego opodatkowaniu w rozumieniu ustawy o podatku od osób fizycznych. Słusznie zatem, ustalając dochód rodziny skarżącej, jako jego składnik uznano otrzymywane przez jej męża należności ze stosunku pracy uzyskiwane na pokrycie kosztów związanych z podróżą służbową. Rozpatrywana sprawa została należycie wyjaśniona również w aspekcie rodzaju i wysokości należności wypłaconych skarżącemu w 2016 r. Mianowicie dane te wynikają wprost z zaświadczenia pracodawcy, w którym podano dokładną kwotę należności oraz wskazano, że są to "niepodlegające opodatkowaniu ani składką ZUS diety za zagraniczne i krajowe podróże służbowe" oraz, że należności te stanowiły przychód skarżącego za 2016 r. Informacje te są precyzyjne i nie były kwestionowane przez skarżącego w toku postępowania administracyjnego. Skarga nie podaje żadnych okoliczności podważających prawdziwość dokumentów przedstawionych przez pracodawcę. Mając przy tym na uwadze charakter pracy kierowcy na trasach międzynarodowych wskazany dokument nie budzi podejrzeń co do zgodności podanych w nich informacji z rzeczywistością. W ramach swobodnej oceny dowodów przewidzianej w art. 80 K.p.a., organy miały pełne podstawy do dokonania ustaleń w oparciu o te dokumenty. W przypadku skarżącego diety stanowiły dochód za 2016 r., a ich wysokość spowodowała znaczne przekroczenie kryterium dochodowego upoważniającego do otrzymywania świadczeń rodzinnych. W tych okolicznościach, zdaniem Sądu, nie można skutecznie zarzucić organom administracji obu instancji naruszenia prawa które to naruszenie miało lub mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd również z urzędu nie dopatrzył się naruszenia zasad postępowania administracyjnego, jak również przepisów prawa materialnego. W tym stanie rzeczy, skoro zaskarżona decyzja spełnia wymogi legalności na podstawie art. 151 p.p.s.a .orzeczono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło