IV SA/Gl 896/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Tadeusz Michalik po rozpoznaniu w dniu 13 listopada 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A na decyzję Dyrektora [...] Oddziału wojewódzkiego NFZ w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zawarcia umów o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej w zakresie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji p o s t a n a w i a odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ w K. (dalej "organ") utrzymał w mocy decyzję tego organu z dnia [...] r. nr [...] w sprawie oddalenia odwołania A (dalej "strona" lub "skarżąca") od rozstrzygnięcia postępowania w sprawie zawarcia umów o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: leczenie stomatologiczne, w zakresie świadczenia chirurgii stomatologicznej i periodontologii. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na decyzję z dnia [...] r. strona skarżąca wniosła o wstrzymanie jej wykonania. Uzasadniając wniosek podała, że wykonanie decyzji może spowodować nieodwracalne skutki prawne w sferze jej interesów, w postaci nieodwracalnego wyłączenia jej od możliwości realizowania świadczeń opieki zdrowotnej realizowanych w ramach kontraktu NFZ. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Stosownie do treści z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. 2017 r. poz. 1369 ze zm.) – dalej P.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. (§ 3) Rozstrzygając w oparciu o art. 61 § 3 P.p.s.a. Sąd jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych. Ustawa wymienia w tym przepisie dwie przesłanki: niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z analizy orzecznictwa sądów administracyjnych wynika, że warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przy czym użyty przez ustawodawcę zwrot "znaczna szkoda" oznacza taką szkodę, zarówno majątkową jak i niemajątkową, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowania ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Natomiast "trudne do odwrócenia skutki" to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie i przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Ponadto uzasadnienie złożonego wniosku winno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/14; z dnia 3 lipca 2014 r., sygn. akt I OSK 1539/14; z dnia 10 lipca 2014 r., sygn. akt II OZ 661/14; z dnia 10 czerwca 2014 r., sygn. akt II FZ 763/14; z dnia 20 maja 2014 r.; sygn. akt II GSK 1020/14,www.cbois.nsa.gov.pl). Podkreślić należy, że zarówno w orzecznictwie jak i w doktrynie przyjął się pogląd, iż przedmiotem udzielenia ochrony tymczasowej na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a. mogą być jedynie takie akty i czynności, które nadają się do wykonania. Stąd, przesłanki mogące uzasadniać wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu można rozważać dopiero po stwierdzeniu, że dany akt nadaje się do wykonania (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 stycznia 2009 r., sygn. akt II FZ 631/08, LEX nr 551927). Należy zaakcentować, że chociaż każdy akt administracyjny wywołuje określone następstwa prawne, to nie każdy podlega wykonaniu, rozumianemu jako możliwość realizacji płynących zeń uprawnień lub też konieczność podporządkowania się określonym w nim obowiązkom. Przez pojęcie wykonania aktu administracyjnego należy bowiem rozumieć spowodowanie - w sposób dobrowolny lub przymusowy (w drodze egzekucji administracyjnej) takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie (por. np. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2004, s. 122). Akcentuje się, że w istocie problem wykonania aktu administracyjnego dotyczy aktów zobowiązujących, ustalających dla ich adresatów nakazy powinnego zachowania lub zakazy określonego zachowania, aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i mocą którego zostają na niego nałożone obowiązki, oraz aktów, na podstawie których jeden podmiot jest do czegoś zobowiązany, a drugi wyłącznie uprawniony (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 maja 2012 r., sygn. akt II FZ 358/12, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Nie kwalifikują się do wykonania akty, które dla sprowadzenia stanu w nich określonego nie wymagają żadnych czynności ze strony adresata bądź podmiotu uprawnionego. W szczególności, przymiotu wykonalności nie posiadają akty administracyjne odmowne (por. B. Dauter, Metodyka pracy sędziego sądu administracyjnego, wyd. LexisNexis, Warszawa 2009, s. 209). Wstrzymanie wykonania dotyczy sytuacji, gdy zaskarżony akt lub czynność wywołuje skutki materialnoprawne. Akt podlega wykonaniu, jeżeli dokonuje zmian w zakresie praw lub obowiązków strony (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 lutego 2008 r., sygn. akt I FSK 431/07, Lex nr 471074). Innymi słowy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu dotyczy zatem takiej sytuacji rodzajowej, w ramach której zaskarżony do sądu administracyjnego akt wywołuje lub może wywołać skutki materialnoprawne oraz kwalifikuje się do dobrowolnego lub przymusowego wykonania. Przedmiotem niniejszej skargi jest decyzja organu z dnia [...] r. wydana w przedmiocie rozpatrzenia odwołania od rozstrzygnięcia postępowania konkursowego na udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej (zawarcia umów o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: leczenie stomatologiczne, w zakresie świadczenia chirurgii stomatologicznej i periodontologii), decyzja ta nie nakłada na skarżącą obowiązku określonego zachowania, jak i nie pozbawia skarżącej, żadnych przyznanych wcześniej uprawnień. Tym samym w ocenie Sądu zaskarżona decyzja nie posiada przymiotu wykonalności. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia