I SA/Go 28/25

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2025-03-13

Skład orzekający: Jacek Niedzielski, Anna Juszczyk - Wiśniewska, Jarosław Piątek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o umorzenie zaległości podatkowej z tytułu podatku od nieruchomości, uzasadniony trudną sytuacją finansową spółki wynikającą z działań i decyzji podejmowanych przez nią samą, może zostać uwzględniony na podstawie przesłanki "ważnego interesu podatnika"?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że trudna sytuacja finansowa spółki, będąca wynikiem jej własnych decyzji gospodarczych, takich jak warunki umowy dzierżawy i odroczenie płatności czynszu, nie stanowi "ważnego interesu podatnika" uzasadniającego umorzenie zaległości podatkowych. Instytucja umorzenia nie może rekompensować skutków zaniedbań podatnika, a płacenie podatków jest obowiązkiem obywatelskim, od którego odstępstwo wymaga sytuacji nadzwyczajnej. Ponadto, umorzenie nie byłoby zgodne z zasadą równości wobec prawa i interesem publicznym.
Stan faktyczny
Spółka T. B. sp. z o.o. złożyła wniosek o umorzenie zaległości w podatku od nieruchomości za okres od października 2020 r. do listopada 2021 r., argumentując trudną sytuacją finansową spowodowaną bezprawnym zajęciem nieruchomości przez osoby trzecie i toczącymi się sporami sądowymi. Organy podatkowe odmówiły umorzenia, uznając, że trudna sytuacja spółki jest wynikiem jej własnych decyzji gospodarczych, w tym warunków umowy dzierżawy i obniżenia czynszu. Spółka zaskarżyła decyzję, a sąd administracyjny pierwszej instancji oddalił skargę, podzielając stanowisko organów.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Niedzielski Sędziowie Sędzia WSA Anna Juszczyk - Wiśniewska (spr.) Sędzia WSA Jarosław Piątek po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 13 marca 2025 r. sprawy ze skargi T. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w podatku od nieruchomości za okres od października 2020 r. do listopada 2021 r. wraz z odsetkami oddala skargę w całości. T. B. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (spółka, strona) pismem z dnia [...] listopada 2023 r. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (organ odwoławczy, SKO) z dnia [...] września 2023 r. nr [...], którą utrzymał w mocy decyzję Wójta Gminy B. z dnia [...] czerwca 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia podatku od nieruchomości za okres od października 2020 r. do listopada 2021 r. w łącznej kwocie 15.695,00 zł wraz z odsetkami. Z akt sprawy i uzasadnienia decyzji organu I instancji wynika, żeSpółka w dniu [...] grudnia 2021 r. złożyła wniosek o umorzenie zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę z tytułu podatku od nieruchomości za ww. okres. Podała, że od jesieni 2020r. nie może faktycznie prowadzić bieżącej działalności gospodarczej, bowiem jedyna należąca do niej nieruchomość jest bezprawnie zajmowana przez inne osoby, które nie chcą jej zwrócić.Na tym tle toczy się proces sądowy przed Sądem Rejonowym w Z. Sytuacja ekonomiczna jest bardzo trudna,za 2020 rok Spółka poniosła stratę, a w roku 2021 dochody są bardzo niewielkie.Nie jest w stanie uregulować zobowiązań podatkowych na skutek wystąpienia nadzwyczajnych okoliczności, które wpływają na jego sytuację ekonomiczną. Ponadto nie prowadzi działalności zarobkowej, ze względu na prowadzone spory sądowe. Po ich rozwiązaniu Spółka zamierza wystąpić o stosowne zezwolenie celem podjęcia działalności związanej z gospodarką odpadami.Wskazała, że posiada wierzytelności wobec firm D. P. sp. z o. o. i P. T. P. sp. z o. o. na łączną kwotę 145 976,00zł, nie wykazałażadnych zobowiązań. Podała, że wszystkie procesy o zapłatę zakończyły się prawomocnymi orzeczeniami korzystnymi dla Spółki. Sprawy zostały skierowane do komornika, któremu na chwilę obecną nie udało się przeprowadzić skutecznej egzekucji. Ponadto Spółka do akt sprawy załączyła sprawozdania za 2020 r. i 2021, a w odniesieniu do roku 2022 wskazała, że niejestjeszcze zatwierdzone i ma no to czas do końca czerwca br., załączyła również deklarację CIT-8 za 2020, 2021 r., wskazując, że na zeznanie za rok 2022 ma czas do końca czerwca br. Ponadto Spółka załączyła protokół z rozprawy SR w Z. z dnia [...].05.2023 - sygn. akt [...], z którego wynika, że wydanie wyroku nastąpi w dniu [...].06.2023 r., przy czym organ wskazał, że nieruchomość zostałajuż wydana i niejest możliwe wydanie czegoś, cojuż wróciło do właściciela, a właściwym byłoby ewentualne wniesienie powództwa o ustalenie lub zaprzeczenie istnienia stosunku prawnego. Ponadto Spółka oświadczyła, iż ponownie, jak i wpoprzednich latach nie zatrudniała żadnychpracowników. Organ ustalił, że Spółka od dnia [...] lipca 2017 r. do [...] grudnia 2022 r. nie zapłaciła żadnej raty podatku w tym okresie. Ma 71 399,00 zł zaległości z tytułu podatku od nieruchomości, 23 554,00 zł odsetek ustawowych oraz 254 zł kosztów. Dalej, Spółka za rok obrachunkowy 2020 wykazała: stratę w wysokości (-) 60 363,54 zł, przychody ze sprzedaży (+) 11 526,24 zł, zużycie materiałów i energii (-) 71 889,78 zł. Zgodnie ze sprawozdaniem z dnia 31.12.2022 za rok obrachunkowy 2021 podatnik wykazał: stratę w wysokości (-) 18 758,68 zł, przychody ze sprzedaży (+) 0,00 zł, zużycie materiałów i energii (-) 13 758,68 zł.Nie przedłożyła żadnych dokumentów ani wyjaśnień finansowych za rok 2022 i rok 2023. W ocenie organu strata prezentowana w kolejnych dokumentach wskazuje, że sytuacja Spółki ulega poprawie. Spółka w 2021 r. zmniejszyła znacznie stratę poprzez ograniczenie zużycia materiałów i energii. Potwierdzeniem poprawy sytuacji spółki jest również dwukrotna oferta na zakup działek gminnych - 5,20 ha, których cena w 2022 r. wynosiła około 160 tys zł (wg cen średnich oferowanych przez Lasy Państwowe), a w 2023 r. to już około 210 tys. Zdaniem organu Spółka, której zaległości na dzień [...].12.2022 r. wynoszą 95 207,00 zł powinna spłacić zobowiązanie podatkowe na niej ciążące, na które wg. oświadczeń w pismach posiada środki (co najmniej 10-15 % zaległości podatkowych). Organ wskazał, że od czasu powołania spółki w 2016 r. Spółka nie prowadzi i nie prowadziła działalności gospodarczej (co potwierdza w swoich oświadczeniach, składanych na każdym etapie postępowania). Nigdy nie zatrudniała pracowników, a jej sytuacja finansowa, jak wskazuje, nie uzasadnia otwarcia likwidacji lub restrukturyzacji firmy. Ponadto obniżenie przychodów Spółki, ma bliżej nieustalone źródło.Na żadnym etapie spółka nie wykazała z jakiego tytułu uzyskała dochody w 2020 i dlaczego utraciła je w 2021 (nie uzyskała), jaka jest sytuacja z roku 2022 i 2023 - nie zostało przedstawione organowi. Nie jest też wiadome, co jest przyczyną obniżenia kosztów. Organ nie uzyskał również informacji o stanie egzekucji. Spółka nie wykazała zobowiązań podatkowych wobec Gminy B., i dopiero z protokołu rozprawy z dnia [...] maja 2023 r. uzyskano informację o rzeczywistych stosunkach łączących D. P. sp. z o. o. i stronę. W konsekwencji tych ustaleń, organ I instancji odmówił umorzenia podatku od nieruchomości za wskazane okres w łącznej kwocie 15.695,00 zł wraz z odsetkami. W postępowaniu odwoławczym Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało decyzję Wójta Gminy B. Organ wskazał, że sytuacja finansowa spółki jest trudna, niemniej całokształt okoliczności, poparty materiałem dowodowym wskazuje, że to działania Skarżącego do niej doprowadziły. T. B. Sp. z o.o. została powołana [...] grudnia 2016 r. Jako swój majątek ujawniła kapitał założycielski w wysokości 5.000 zł - w sprawozdaniach finansowych ujawniono kwotę 241.000,00 zł. Według wyjaśnień Skarżącego jest to kwota odpowiadająca wartości działki przykrytej tonami śmieci i odpadów zebranych przez firmy prowadzące na niej wcześniejdziałalność w zakresie zbierania, przechowywania i przetwarzania odpadów. Nieruchomość tę stanowi jedyny majątek spółki, który nabyła dobrowolnie w dodatku z obciążeniem hipotecznym na kwotę 1.772.000,00 zł. Na przedmiotowej nieruchomości strona nie prowadziła działalności gospodarczej. Umową dzierżawy gruntu z dnia [...] stycznia 2017 r. jako wydzierżawiająca oddała D. P. Sp. z o.o., [...] do używania i pobierania pożytków. Zgodnie z §2 Umowy, zostaje ona zawarta na 15 lat, bez możliwości wypowiedzenia umowy przez Wydzierżawiającego. Czynsz dzierżawny w wys. 36.000 zł rocznie + podatek VAT miał być płatny w terminie do 31 grudnia każdego roku na podstawie faktury VAT. Następnie na podstawie aneksu z [...] czerwca 2017 r. obniżono wysokość czynszu za 2017 r. do kwoty 9.000 zł (już bez podatku VAT). Obniżenie czynszu miało związek z pożarem. Organ zwrócił uwagę, że podpisanym aneksie przedłużającym płatności za lata 2017 - 2018 do końca stycznia 2019 r. T. B. nie dokonała analizy zasadności takiego działania. Spółka nie ubezpieczyła w 2017 r. nieruchomości, więc odszkodowania po pożarze nie otrzymała. Co więcej po pożarze strona obniżyła z tego powodu czynsz, z prolongowanym terminem płatności i bez podatku VAT. W związku z powyższym organ nie dostrzegł w sprawie wystąpienia przesłanek ważnego interesu podatnika ani interesu publicznego, które stanowią podstawę do zastosowania wnioskowanej ulgi. Spółka decyzję organu odwoławczego zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Wyrokiem z 14 marca 2024 r. wydanym w sprawie o sygn. akt I SA/Go 86397/23 Sąd oddalił skargę w całości. W jego ocenie organ podatkowy prawidłowo uznał, że w sprawie nie zachodzą przesłanki ważnego interesu podatnika czy interesu publicznego.Nie kwestionował obiektywnie trudnego położenia spółki, podkreślił jednak, że sytuacja skarżącej jest następstwem podejmowanych przez nią decyzji.Sąd zwrócił uwagę na przyczyny, które doprowadziły do sytuacji, w której kondycja finansowa spółki utrudnia uregulowanie zaległości podatkowych. Skarżąca sama wybrała profil swojej działalności,podmiot, któremu wydzierżawiła nieruchomość, określiła warunki umowy a następnie zgodziła się na zmniejszenie i odroczenie płatności czynszu. Zdaniem Sądu nie sposób również oprzeć się wrażeniu, że skoro skarżąca już od lipca 2017 r. nie regulowała swoich należności w podatku od nieruchomości, to udzielana od tego momentu pomocy skarżącej na rzecz D. P. sp. z o.o. (w postaci odroczenia terminu spłaty czynszu do początku 2019 r.), świadomie odbywała się kosztem należności publicznoprawnych. Po rozpoznaniu skargi kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 31 października 2024 r., w sprawie o sygn. III FSK 786/24, uchylił zaskarżony wyrok w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego "sąd I instancji trafnie ujął istotę przesłanki "ważnego interesu podatnika", jednakże w dalszych wywodach dał wyraz błędnej wykładni tego pojęcia. Sąd I instancji wskazał bowiem, że kryterium "ważnego interesu podatnika" wymaga wykazania takich okoliczności, które zostały spowodowane działaniem czynników, na które podatnik nie może mieć wpływu i które są niezależne od sposobu jego postępowania.Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego taka wykładnia nadmiernie zawęża znaczenie przesłanki ważnego interesu podatnika. Nie znajduje też oparcia w przepisie taka wypowiedź sądu, która ważny interes podatnika wiąże wyłącznie zwykazaniem przez podatnika braku jakichkolwiek możliwości wywiązania się z zobowiązań publicznoprawnych. Dokonując ponownej oceny zasadności skargi podatnika WSA będzie zobowiązany kierować się wyżej wskazanym stanowiskiem sądu kasacyjnego dość powszechnie akceptowanym w orzecznictwie, że spełnienie przesłanki "ważnego interesu podatnika", o której mowa w art. 67a § 1 O.p. wiąże się z istnieniem po stronie podatnika szczególnych powodów, powodujących że żądanie pełnej i terminowej zapłaty podatku może zachwiać podstawami jego egzystencji i (lub) osób zależnych od niego. Pojęcia ważnego interesu podatnika nie można ograniczać tylko i wyłącznie do sytuacji nadzwyczajnych, czy też zdarzeń losowych uniemożliwiających uregulowanie zaległości podatkowych, albowiem pojęcie to funkcjonuje w zdecydowanie szerszym znaczeniu, uwzględniającym nie tylko sytuacje nadzwyczajne, ale również normalną sytuację ekonomiczną podatnika, wysokość uzyskiwanych przez niego dochodów oraz wydatków, a w tym względzie również wydatków ponoszonych w związku z ochroną zdrowia własnego lub członków najbliższej rodziny (zob. wyroki NSA: z 18 maja 2017 r., II FSK 1134/15; z 25 stycznia 2023 r., III FSK 1606/21; z 8 lutego 2023 r. III FSK 1614/21)." Ponownie rozpoznając sprawę, Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Dla porządku należy wskazać, że niniejsza sprawa jest rozpoznawana w następstwie uchylenia przez Naczelny Sąd Administracyjny i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.Zgodnie z art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 z zm., dalej: P.p.s.a.) Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd I instancji zobligowany jest uwzględnić wskazania wyrażone w wyroku NSA z dnia 31 października 2024 r., sygn.akt III FSK 786/24. Przedmiotem sporu w sprawie jest kwestia umorzenia zaległości podatkowej z tytułu podatku od nieruchomości. Sąd kasacyjny uznał, że w wyroku z dnia 14 marca 2024 r., sygn. akt I SA/Go 397/23, WSA niewłaściwie dokonał wykładni pojęcia "ważnego interesu podatnika", bowiem zbyt zawęził jego znaczenia wyłącznie do sytuacji nadzwyczajnych czy też zdarzeń losowych uniemożliwiających uregulowanie dochodzonych należności. NSA wskazał, że pojęcie to funkcjonuje w zdecydowanie szerszym znaczeniu, uwzględniającym nie tylko sytuacje nadzwyczajne, ale również normalną sytuację ekonomiczną podatnika, wysokość uzyskiwanych przez niego dochodów oraz wydatków,a w tym względzie również wydatków ponoszonych w związku z ochroną zdrowia własnego lub członków najbliższej rodziny.W ocenie NSA nie znajduje też oparcia w przepisie taka wypowiedź sądu, która ważny interes podatnika wiąże wyłącznie zwykazaniem przez podatnika braku jakichkolwiek możliwości wywiązania się z zobowiązań publicznoprawnych. Zgodnie z art. 67b § 1 pkt 1 O.p.organ podatkowy na wniosek podatnika prowadzącego działalność gospodarczą może udzielać ulg w spłacie zobowiązań podatkowych, określonych w art. 67a, które nie stanowią pomocy publicznej. W niniejszej sprawie Strony są zgodne, że wnioskowana przez Skarżącą ulga nie stanowi pomocy publicznej. Z kolei art. 67a § 1 pkt 3 O.p. wskazuje, że organ podatkowy, na wniosek podatnika, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, może umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe, odsetki za zwłokę lub opłatę prolongacyjną. Skarżąca "ważnego interesu Podatnika" upatruje w tym, że w niniejszej sprawie występuje przypadek spowodowany działaniem czynników, na które Skarżący nie ma wpływu i które są niezależne od sposobu jego postępowania, a które to czynniki uniemożliwiają mu zapłatę zaległości podatkowych. Przytoczona powyżej norma prawna (art. 67a §1 pkt 3 O.p.) nie wyznacza w sposób kategoryczny prawnych konsekwencji dla określonego rodzaju stanów faktycznych, pozostawiając to uznaniu organu podatkowego. Ustawodawca zastrzegł bowiem, że w przypadku wystąpienia ważnegointeresupodatnikalub interesu publicznego organ podatkowy może na wniosek podatnika umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe, odsetki za zwłokę lub opłatę prolongacyjną. Komentowany przepis wprowadza do systemu prawa podatkowego tzw. luz decyzyjny (por. J. Wróblewski, Sądowe stosowanie prawa, PWN, Warszawa 1972, s. 222). Decyzje organów podatkowych mają w tych sprawach charakter uznaniowy. Nie oznacza to jednak, że swoboda w przyznawaniu tego rodzaju ulg jest niczym nieograniczona. W wyroku z 11 lipca 2018 r., sygn. akt II FSK 1917/16 (wszystkie orzeczenia powołane w niniejszym uzasadnieniu dostępne są na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl) Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że w art. 67a § 1 O.p. przewidziane zostały dwie przesłanki, przy zaistnieniu których organ podatkowy może w drodze decyzji zastosować ulgę podatkową - "ważny interes podatnika" lub "interes publiczny". W przypadku stwierdzenia, że w sprawie występuje jedna z przesłanek określonych w art. 67a § 1 O.p., organ w sposób uznaniowy, lecz nie dowolny, podejmuje decyzję o wyborze alternatywy - czy przyznać podatnikowi ulgę w spłacie zobowiązań podatkowych, czy też nie. W ten sposób wyznaczone są niejako dwie fazy postępowania podatkowego, prowadzonego w przedmiocie ulgi w spłacie zaległości podatkowej (por. np. wyrok NSA z 2 marca 2016 r., II FSK 2474/15). W pierwszej, organ podatkowy obowiązany jest dokonać ustalenia czy zachodzi przynajmniej jedna z wymienionych przesłanek zastosowania ulgi, co wymaga zgromadzenia niezbędnego dla tych ustaleń materiału dowodowego oraz przeprowadzenia jego właściwej oceny. Organ zobligowany jest również wskazać, jak (zwłaszcza w kontekście istniejącego stanu faktycznego) należy postrzegać rozumienie przesłanki "ważny interes podatnika" oraz "interes publiczny". W tym zakresie granice obowiązków organu wyznaczają normy prawne zawarte w art. 122 (dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego), art. 187 § 1 O.p. (zgromadzenie i wyczerpujące rozpatrzenie całego materiału dowodowego), czy też art. 191 O.p. (dokonanie oceny na podstawie całego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona) oraz oczywiście właściwa wykładnia art. 67a § 1 O.p. Na podstawie art. 67a § 1 O.p. organ podatkowy może zastosować ulgę w spłacie zobowiązań podatkowych, jeżeli w indywidualnej sprawie ustali i oceni zaistnienie przesłanki ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego (por.m.in. wyrok NSA z 21 sierpnia 2015 r., II FSK 1703/13). Należy również mieć na uwadze, że w postępowaniu w przedmiocie przyznania ulg w podatkach, a taką ulgą jest umorzenie zaległości podatkowej, prowadzone jest na wniosek Strony i to podmiot wnioskujący o przyznanie ulgi, zobowiązany jest uzasadnić ziszczenie się przesłanek umożliwiających udzielenie wnioskowanej ulgi. Oceniając, czy w sprawie zachodzi "ważny interes podatnika" lub "interes publiczny" należy mieć również na uwadze, że brak jest definicji legalnej tych pojęć. W orzecznictwie i w piśmiennictwie przyjmuje się, że "ważny interes podatnika" jest przesłanką związaną bezpośrednio z sytuacją podatnika, przy czym nie może być ona utożsamiana jedynie z koniecznością wystąpienia sytuacji nadzwyczajnych, czy też zdarzeń losowych niezależnych od woli i sposobu działania podatnika, jako bezwzględny warunek udzielenia ulgi w każdym przypadku. Istotne jest, że wystąpienie tej przesłanki nakazuje rozważanie, czy zapłata zaległości podatkowej zagroziłaby ważnym interesom podatnika, a w szczególności jego egzystencji (por. wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 9 maja 2012 r., sygn. akt I SA/Go 122/12). Przy czym nie jest wystarczające samo subiektywne przeświadczenie strony, iż posiada "ważny interes podatnika" w uzyskaniu ulgi, jeżeli obiektywnie istniejące okoliczności faktyczne nie potwierdzają tego. W niniejszej sprawie Sąd pogląd ten podziela. Z kolei ważny interes publiczny powinien być oceniany wielopłaszczyznowo, co oznacza, że nie wystarczy stwierdzić, że w interesie państwa (gminy) jest zapewnienie ściągalności podatków, ale należy też uwzględnić następstwa odmowy udzielenia ulgi w sferze życia społecznego. W literaturze przedmiotu wskazuje się, że odwołanie do interesu publicznego wymaga każdorazowo dokonywania oceny skutków rozstrzygnięć prawnych z punktu widzenia respektowania wartości wspólnych dla całego społeczeństwa, takich jak, np. sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie do organów władzy publicznej (por. S. Babiarz, B. Dauter, R. Hauser, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Ordynacja podatkowa. Komentarz do art. 67a, Lex).Zatem organ podatkowy powinien najpierw wyważyć interes jednostki i interes majątkowy Skarbu Państwa (gminy). Zasadą konstytucyjną jest bowiem obowiązek każdego obywatela do ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych, w tym podatków (por. wyrok WSA w Białymstoku z dnia 25 sierpnia 2021 r., sygn. akt I SA/Bk 286/21),a wyjątkiemjest odstępstwo, polegający na zastosowaniu indywidualnej ulgi. Zatem organ w danym przypadku winien ustalić, co jest korzystniejsze z punktu widzenia interesu publicznego - dochodzenie należności czy też zastosowanie ulgi. Takie rozumienie "ważnego interesu podatnika" czy też "interesu publicznego" nie zostało zakwestionowane przez NSA w wyroku z 14 marca 2024 r. W ocenie Sądu organy obu instancji prawidłowo uznały, że w sprawie nie zachodzą przesłanki ważnego interesu podatnika czy interesu publicznego, które stanowią podstawę do zastosowania wnioskowanej ulgi.W ocenie Sądu organy prawidłowo zdefiniowały obie przesłanki i właściwie odniosły je do ustalonego stanu faktycznego sprawy. W toku postępowania organ poddał analizie sytuację finansowo-majątkową Spółki. Nie kwestionował obiektywnie trudnego położenia Spółki, lecz trafnie wskazał, że sytuacja Skarżącej, wbrew temu co twierdzi, jest następstwem podejmowanych przez nią decyzji i sposobu prowadzenia swoich interesów. Spółkę powołano w 2016 r., jedynym źródłem dochodu była dzierżawa nieruchomości, która stanowiła cały jej majątek.Od jesieni 2020 r., w ocenie Spółki, nie może faktycznie prowadzić bieżącej działalności gospodarczej, ponieważ nieruchomość jest zajmowana przez inne osoby. Ze względu na prowadzone spory sądowe z byłym najemcą nie prowadzi działalności zarobkowej. Spółka T. B. nie zatrudnia i nie zatrudniała pracowników.W 2020 r. wykazała stratę w kwocie 60 363,54 zł, a w 2021 r. w wysokości 18 758,68 zł (przychody ze sprzedaży wyniosły 0,00 zł,koszty zużycia materiałów i energii wyniosły 13 758,68 zł). Organ ocenił, iż sytuacja spółki uległa poprawie, bowiem zmniejszyła stratę. Ponadto posiada wierzytelności wobec firm D. P. sp. z o. o. i P. T. P. sp. z o. o. na łączną kwotę 145 976,00 zł. W dniu [...] czerwca 2023 r. SR w Z w sprawie o sygn. [...] wydał wyrok nakazujący byłemu dzierżawcy D. P. Sp. z o.o. opuszczenie nieruchomości należącej do spółki, o czym poinformowała skarżąca. Organ również słusznie zwrócił uwagę, iż potwierdzeniem poprawy sytuacji spółki jest dwukrotna oferta na zakup działek gminnych - 5,20 ha, których cena w 2022 r. wynosiła około 160 tyś. zł (wg cen średnich oferowanych przez Lasy Państwowe), a w 2023 r. około 210 tys. co może świadczyć o zasobach finansowych Skarżącej i jej udziałowca.Skarżąca posiada majątek w postaci nieruchomości, który jest potencjalnie zbywalny i może w przyszłości pozwolić na uregulowanie zobowiązań podatkowych. Spółka D. P. - były najemca, nie posiada już na jej terenie siedziby.W wyroku Sądu Rejonowego w Z. z dnia [...] czerwca 2023 r., sygn. akt [...], D. P. Sp. z o.o. nakazano opróżnienie oraz opuszczenie nieruchomości położonej w miejscowości J. W. wraz ze wszystkimi przedmiotami oraz osobami. W ocenie Sądu, mając na uwadze powyższe, słusznie organ przyjął, że sytuacja Spółki jest trudna jednak nie oznacza, że zaistniał "ważny interes podatnika". Jak trafnie wskazano w zaskarżonej decyzji, podatek od nieruchomości jest podatkiem majątkowym, związanym z prawemposiadania lub z prawem własności i jest niezależny od uzyskiwanych dochodów. Ponadto jak twierdzi Skarżąca jej sytuacja finansowa, nieuzasadnia otwarcia likwidacji lub restrukturyzacji firmy. Zdaniem Sądu, dla oceny czy w sprawie zachodzi "ważny interes podatnika" istotne są również przyczyny, które doprowadziły podatnika do sytuacji, która jego zdaniem uprawnia do powołania się na tę przesłankę zastosowania art. 67a § 1 O.p. Umową dzierżawy gruntu z dnia [...] stycznia 2017 r. T. B. Sp. z o.o. jako wydzierżawiający oddała D. P. Sp. z o.o., grunt zabudowany położony w województwie l., powiat [...], gmina B. o łącznej powierzchni [...] ha do używania i pobierania pożytków. Zgodnie z §2 Umowy, zostaje ona zawarta na 15 lat, bez możliwości wypowiedzenia umowy przez Wydzierżawiającego. Czynsz dzierżawny w wys. 36.000 zł rocznie + podatek VAT miał być płatny w terminie do 31 grudnia każdego roku na podstawie faktury VAT. Następnie na podstawie aneksu z [...] czerwca 2017 r. obniżono wysokość czynszu za 2017 r. do kwoty 9.000 zł (już bez podatku VAT). Obniżenie czynszu miało związek z pożarem. Jak podniesiono w skardze,strony umowy ustaliły, że czynsz za lata 2017-2018 będzie płatny łącznie na początku 2019 r. Dopiero na początku 2019 r. okazało się, że najemca jest nieuczciwy i nie zamierza w ogóle płacić przewidzianego czynszu. Zgodnie z wydrukiem zaległości podatkowych od dnia lipca 2017 r. do grudnia 2022 r. Podatnik nie zapłacił żadnej raty podatku w tym okresie. Oznacza to, że Skarżąca umożliwiła D. P. Sp. z o.o. odroczenie płatności czynszu za dzierżawę nieruchomości, nie zabezpieczając finansowo możliwości spłaty związanego z nią zobowiązania w podatku od nieruchomości i świadomie nie uiszczała tego podatku, zarówno przed jak i po 2019 r. Z tych przyczyn należy podzielić ocenę organu, że to działania Skarżącej doprowadziły do sytuacji, w której kondycja finansowa spółki utrudnia uregulowanie zaległości podatkowych. Skarżąca sama wybrała profil swojej działalności, podmiot, któremu wydzierżawiła nieruchomość, określiła warunki umowy a następnie zgodziła się na zmniejszenie i odroczenie płatności czynszu. Nie sposób również oprzeć się wrażeniu, że skoro Skarżąca już od lipca 2017 r. nie regulowała swoich należności w podatku od nieruchomości, to udzielana od tego momentu pomoc Skarżącej dla D. P. sp. z o.o. (w postaci odroczenia terminu spłaty czynszu do początku 2019 r.), świadomie odbywała się kosztem należności publicznoprawnych. Skarżąca wskazuje, że "ważny interes podatnika" należy rozumieć "pewien stan oczekiwania, określoną potrzebę zachowania posiadanych już korzyści lub wyczekiwania na pojawienie się pewnego dobra". I dalej wskazuje, że "taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie, w której, choć obecnie Skarżący nie ma możliwości uiszczenia należności podatkowych, to jednak są perspektywy podjęcia działalności gospodarczej, która będzie mogła zostać opodatkowana i przyniesie dochody zarówno Gminie, jak i Skarbowi Państwa". Wskazać wypada, że Skarżąca uzasadniając swój "ważny interes" kładzie nacisk na swoją sytuację finansową wynikającą z braku możliwości korzystania z własnej nieruchomości i braku uiszczenia należności za korzystanie z niej przez jej kontrahenta. Przy czym podnosi, że w wyniku podjętych przez nią na drodze sądowej działań istnieją perspektywy podjęcia przez nią działalności gospodarczej. Jednocześnie nie wskazała z jakiej przyczyny uważa, że istnienie zaległości podatkowej uniemożliwi jej podjęcie tej działalności gospodarczej. Z argumentacji podnoszonej przez Stronę, nie wynika by przeszkodę do prowadzenia działalności gospodarczej stanowił zaległość podatkowa. Przeszkodę tę stanowi brak możliwości korzystania z nieruchomości (i w tym kontekście do oceny istnienia omawianej przesłanki nie ma znaczenia czy do takiej sytuacji przyczyniła się sama Skarżąca czy też nie). W ocenie Sądu, wniosek Skarżącej o umorzenie należności podatkowych, zmierza do zlikwidowania negatywnych finansowo skutków podjętych przez nią decyzji gospodarczych, jest w rezultacie swoistą "poduszką finansową", której istnienie Skarżąca miała obowiązek zapewnić jako dbający o własne interesy przedsiębiorca. Instytucja umorzenia zobowiązania podatkowego jako najdalej idąca w skutkach ulga podatkowa nie możerównoważyć czy rekompensować skutków zaniedbań podatnika. Konsekwencje braku należytej staranności czy dbałości o prowadzenie własnych spraw nie mogą być bowiem przerzucane na organy państwa (wyrok WSA w Łodzi z 6 marca 2024 r., sygn. akt I SA/Łd 859/23). Postępowaniu prowadzonemu w sprawie ulg w spłacie zobowiązań podatkowych należy przypisać szczególny charakter, bowiem płacenie podatków jest jednym z obywatelskich obowiązków nałożonym na wszystkich obywateli według równych zasad. Stąd uwolnienie się od tego zobowiązania nie jest prawem (roszczeniem podatnika) i odpowiadającym mu obowiązkiem organu podatkowego, ale aktem szczególnym, który musi być uzasadniony sytuacją nadzwyczajną, przy ocenie której istotne znaczenie mają nie tylko okoliczności związane z sytuacją majątkową strony, ale również np. okoliczności powstania zaległości (por. wyrok NSA z dnia 11 grudnia 2015 r., sygn. akt II FSK 2918/15, wyrok NSA z dnia 3 grudnia 2015 r., sygn. akt II FSK 9109/15, wyrok WSA w Szczecinie z dnia 29 października 2015 r., sygn. akt I SA/Sz 676/15, wyrok WSA w Olsztynie z dnia 2 października 2011 r., sygn. akt I SA/Ol 167/14). Końcowo wskazać również należy, że trudna sytuacja finansowa Spółki może ulec poprawie dzięki wygranym procesom przeciwko D. P. sp. z o.o. o zapłatę czynszu. Jak podniesiono w skardze wszystkie te sprawy zakończyły się sukcesem, natomiast komornikowi dotychczas nie udało się wyegzekwować należnych świadczeń. Nie oznacza to jednak, że Skarżąca nie otrzyma żadnych środków finansowych z tego tytułu, które będzie mogła w przyszłości przeznaczyć na spłatę zaległości podatkowych. Wskazać należy, że Spółka ograniczyła się w zasadzie do wskazania "ważnego interesu" polegającego na złej sytuacji majątkowej wynikającej z braku uiszczenia należności od swego kontrahenta. Wbrew oczekiwaniom Strony, z przyczyn powyżej wskazanych nie jest to wystarczająca okoliczność od uznania, że przesłanka "ważnego interesu podatnika" została spełniona. Z uwagi na powyższe nie sposób uznać, że w sprawie wystąpił "ważny interes podatnika" uzasadniający zastosowanie ulgi w postaci umorzenia zobowiązania w podatku od nieruchomości. Ponadto słusznie organ uznał, że w przedmiotowej sprawie nie zachodzi przesłanka "interesu publicznego". Przyznanie Skarżącej wnioskowanej ulgi w kontekście zasady równości i powszechności opodatkowania, stanowiłoby nieuzasadnione uprzywilejowanie Strony względem innych podatników, którzy niejednokrotnie pomimo równie trudnej sytuacji finansowo-majątkowej, regulują należne Skarbowi Państwa zobowiązania. Sąd nie dostrzega również aby przyznanie Skarżącej ulgi płatniczej wywołało skutki mogące pozytywnie wpłynąć na wartości wspólne dla całego społeczeństwa. Także Skarżąca nie wskazała, jakie okoliczności uzasadniałyby umorzeniem jej zobowiązań na tej podstawie. Podsumowując Sąd uznał, że zaprezentowana w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wykładnia art. 67a § 1 pkt 3 O.p. oraz ocena stanu faktycznego jest prawidłowa, przeprowadzona w zgodzie z zasadami logiki i doświadczenia życiowego. Organ prawidłowo uwzględnił przyjętą w orzecznictwie wykładnię przepisów dotyczących przyznawania przywilejów podatkowych w postaci umorzenia zaległości podatkowych. Rozstrzygnięcie organu pomimo, że niezgodne z oczekiwaniami Skarżącej nie może oznaczać, że przeprowadzone postępowanie było sprzeczne z obowiązującymi przepisami prawa. Motywy rozstrzygnięcia zostały szczegółowo wyjaśnione w decyzjach, których uzasadnienie wskazuje przyczyny, dla których organy nie uwzględniły żądania Strony. W ocenie Sądu organ wydający zaskarżoną decyzję nie uchybił w toku postępowania zasadom wynikającym z przepisów prawa procesowego, wyjaśnił stan faktyczny, rozpatrzył zebrany materiał dowodowy i w konsekwencji w sposób prawidłowy utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji. Niezasadny jest z tego powodu zarzut naruszenia art. 121 § 1, art. 122 i art. 124 O.p. Zauważyć również należy, że to w interesie podatnika jest wykazanie, że spełnia przesłanki udzielenia ulgi. Podatnik powinien podać do wiadomości organów wszystkie istotne okoliczności sprawy, bowiem w zakresie niniejszego postępowania do niego należy inicjatywa dowodowa i to on powinien przyczynić się do gromadzenia dowodów. On też ponosi konsekwencje zaniechań w tym zakresie. W przypadku postępowania w sprawie wniosku o udzielenie ulgi podatkowej, ciężar dowodzenia zdecydowanie przesuwa się na zobowiązanego. Podatnik sam najlepiej zna swoją sytuację i dysponuje dowodami, które mogą tego dowodzić (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 4 stycznia 2023 r. sygn. akt I SA/Gd 1086/22). Reasumując, organ podatkowy przeanalizował sprawę w świetle ustalonych okoliczności, które potwierdziły poprawiającą się sytuację finansową Spółki i również na tej podstawie zasadnie wykluczył zaistnienie przesłanki ważnegointeresupodatnika. W tym zakresie przeanalizował także przyczyny trudnej sytuacji finansowej Spółki wyjaśniając, że ich przyczyną przede wszystkim były działania Spółkii podejmowane przez nią decyzje gospodarcze. Rozważania powyższe prowadzą do wniosku o bezzasadności zarzutów skargi podważających legalność działania organów korzystających z uznania administracyjnego. Stanowisko organu zostało należycie uzasadnione, wywiedziono je też z należycie zgromadzonego i ocenionego materiału dowodowego sprawy. Organ uwzględnił zarówno okoliczności leżące po stronie skarżącej, jak i te, które leżą w interesie publicznym, czyli służą dobru ogólnemu. Mając na względzie powyższe, Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło