II SA/Go 566/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Kamila Karwatowicz Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 11 lutego 2026 r. sprawy ze skargi H.P. i A.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia oddala skargę. H.P. wystąpił z wnioskiem z [...] lipca 2021 r., uzupełnionym [...] kwietnia 2022 r., o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie budynku inwentarskiego do tuczu brojlera kurzego na działce o nr ew. [...], o maksymalnej obsadzie 39879 sztuk, tj. 159,52 DJP do 5 tygodnia życia i 33240 sztuk, tj. 132,96 DJP po 5 tygodniu życia. Decyzją z [...] maja 2025 r. znak [...] Wójt Gminy [...], powołując się na art. 71 ust. 2 pkt 2, art. 75 ust. 1 pkt 4 oraz art. 80 ust. 1, art. 82 ust. 1, art. 85 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r., poz. 1029 ze zm.; dalej jako u.u.i.ś.), a także § 3 ust. 1 pkt 104 lit. b rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2019 r. poz. 1839 ze zm.; dalej jako r.p.m.z.o.ś), art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r. poz. 2000 ze zm.; dalej jako k.p.a), ustalił środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia polegającego na budowie budynku inwentarskiego do tuczu brojlera kurzego na działce o nr ew. [...], o następującej treści: I. Określa się: 1. Rodzaj i miejsce realizacji przedsięwzięcia: Przedmiotem przedsięwzięcia jest budowa budynku inwentarskiego do chowu brojlera kurzego o maksymalnej obsadzie 39879 sztuk, tj. 159,52 DJP do 5 tygodnia życia i 33240 sztuk, tj. 132,96 DJP po 5 tygodniu życia. Budynek inwentarski realizowany będzie na działce nr ew. [...]. W ramach przedsięwzięcia zrealizowane zostanie m.in.: budynek inwentarski o powierzchni hodowlanej ok. 2 046 m2, wyposażony m.in. w system wentylacji mechanicznej, system chłodzenia oparty o zamgławianie dyszami wysokociśnieniowymi, automatyczną linię karmienia - paszociągi taśmowe, automatyczną linię pojenia - poidła smoczkowe; 2 silosy paszowe o pojemności do 50 m3, 1 silos paszowy o pojemności do 31 m3; 1 szczelny zbiornik bezodpływowy na ścieki bytowe o pojemności ok. 5 m3, instalacja gazowa wraz 2 naziemnymi zbiornikami do magazynowaniu gazu o pojemności do 6,7 m3 każdy. 2. Istotne warunki korzystania ze środowiska w fazie realizacji i eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia, ze szczególnym uwzględnieniem konieczności ochrony cennych wartości przyrodniczych, zasobów naturalnych i zabytków oraz ograniczenia uciążliwości dla terenów sąsiednich: a) W celu ograniczenia uciążliwości hałasowej podczas realizacji przedsięwzięcia prace budowlane prowadzić wyłącznie w porze dziennej (między godziną 6.00 -22.00). 2.1. W fazie realizacji przedsięwzięcia zaplecze budowy zlokalizować na terenie utwardzonym, a substancje mogące zanieczyścić środowisko gruntowo-wodne przechowywać w szczelnych pojemnikach. 2.2. Wody opadowe i roztopowe pochodzące z połaci dachowych i terenów utwardzonych częściowo rozprowadzać po terenach biologicznie czynnych należących do inwestora. 2.3. Ścieki bytowe odprowadzać do szczelnego zbiornika bezodpływowego. 2.4. W celu zminimalizowania zużycia wody na fermie, proces czyszczenia budynku inwentarskiego wykonywać metodą "na sucho" (bez użycia wody), natomiast dezynfekcję prowadzić przez zmgławianie. 2.5. Pomiot ptasi powstający podczas funkcjonowania fermy w trakcie trwania cyklu hodowlanego, usuwać z budynku inwentarskiego bezpośrednio na środki transportu, a następnie wywozić poza teren fermy. 2.6. Przyczepy, natychmiast po załadunku pomiotu, przykryć plandeką. 2.7. Transport obornika prowadzić przy pomocy środków transportu zabezpieczonych plandekami przed wywiewaniem/wypadaniem pomiotu podczas przewozu. 2.8. Zakazuje się magazynowania pomiotu ptasiego na terenie fermy. 2.9. Każdorazowo po opróżnieniu, wyczyszczeniu budynku inwentarskiego przeprowadzić proces dezynfekcji ścian i posadzek. 2.10. Każdorazowo po opróżnieniu budynku inwentarskiego przeprowadzić proces dezynfekcji linii pojenia i karmideł. 2.11. Ptaki padłe i ubite z konieczności natychmiast usuwać z pomieszczeń produkcyjnych i przechowywać w specjalnym, szczelnie zamykanym pojemniku - konfiskatorze do czasu przekazania ich do unieszkodliwienia specjalnej firmie posiadającej stosowne uprawnienia do ich utylizacji, nie dłużej niż 48 godzin od czasu upadku. 2.12. Zainstalować szczelny, w pełni zautomatyzowany i monitorowany system poideł. 2.13. W celu zapobiegania, ograniczenia i minimalizacji oddziaływania emisji z instalacji należy stosować mieszanki paszowe w postaci ziarnistej, a nie pylistej i podawać je zamkniętymi podajnikami paszowymi. 2.14. Zastosować hermetyczny system ładowania silosów paszowych oraz zadawania pasz do budynków inwentarskich. 2.15. Do karmienia zwierząt stosować pasze o obniżonej zawartości białka (dieta niskoproteinowa) i fosforu. 2.16. Zapewniać odpowiednią temperaturę i wilgotność wewnątrz budynku poprzez sprawny system wentylacji mechanicznej. 2.17. W kurniku stosować system bezklatkowy, ściółkowy. 2.18. Obsada kur brojlerów w pojedynczym budynku inwentarskim nie może być większa niż 39 897 sztuk do 5 tygodnia życia albo 33 240 sztuk powyżej 5 tygodnia życia. 2.19. Obiekt zaopatrywać w wodę z wodociągu gminnego. 3. Wymagania dotyczące ochrony środowiska konieczne do uwzględnienia w dokumentacji wymaganej do wydania decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1. 3.1. Wybudować budynek inwentarski o powierzchni hodowlanej 2046 m2. 3.2. Do ogrzewania budynku inwentarskiego zainstalować 4 nagrzewnice gazowe o mocy nie więcej niż 100 kW każda. 3.3. Zanieczyszczenia z procesu spalania gazu w nagrzewnicach odprowadzać za pośrednictwem 4 emitorów pionowych, otwartych, zainstalowanych na wysokości 3 m, o średnicy wylotu 0,15 m. 3.4. Zainstalować 2 naziemne zbiorniki do magazynowania gazu o pojemności do 6,7 m3 każdy. 3.5. Zainstalować 2 silosy paszowe o pojemności ok. 50 m3 każdy. 3.6. Zainstalować silos paszowy o pojemności ok. 31 m3. 3.7. W budynku zastosować system wentylacji mechanicznej składający się z: - 9 wentylatorów dachowych, niezadaszonych zainstalowanych na wysokości 8,7 m, o średnicy 0,8 m, wydajności 23 000 m3/h i mocy akustycznej nie więcej niż 79,9 dB każdy; - 8 wentylatorów szczytowych zainstalowanych na wysokości (oś wylotu) 1,65 m, o średnicy 1 m, wydajności 41 300 m3/h i poziomie mocy akustycznej nie więcej niż 87,4 dB każdy. 3.8. Wykonać 2 kurtyny - osłony na wentylatory szczytowe kierujące wyrzucane powietrze pionowo do góry, o wymiarach 8x5x3m (długość/szerokość/wysokość) każda. Jedna kurtyna ma osłaniać 4 wentylatory szczytowe. 3.9. Emitory wskazane w punkcie 3.7 wykonać w sposób gwarantujący prawidłowe zainstalowanie króćców pomiarowych umożliwiających wykonanie pomiarów emisji w zakresie gazów lub pyłów wprowadzanych do powietrza atmosferycznego. 3.10. Zaprojektować zamknięte przenośniki paszowe - paszociągi taśmowe. 3.11. Zaprojektować automatyczny system pojenia - poidła smoczkowe. 3.12. Wykonać 1 szczelny zbiornik bezodpływowy na ścieki bytowe o pojemności nie niniejszej niż 5m3. 3.13. Zastosować szczelne posadzki w budynku inwentarskim (z izolacją przeciwwodną) oraz przed budynkiem w miejscu załadunku pomiotu. 4. Wymogi w zakresie przeciwdziałania skutkom awarii przemysłowych, w odniesieniu do przedsięwzięć zaliczanych do zakładów stwarzających zagrożenie wystąpienia poważnych awarii w rozumieniu ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo Ochrony Środowiska. Zgodnie z art. 248 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2020 r. poz.1219 ze zm.; dalej jako u.p.o.ś.) w zw. z rozporządzeniem Ministra Rozwoju z dnia 28 stycznia 2016 r. w sprawie rodzajów i ilości znajdujących się w zakładzie substancji niebezpiecznych, decydujących o zaliczeniu zakładu do zakładu o zwiększonym lub dużym ryzyku wystąpienia poważnej awarii przemysłowej (Dz.U. z 2016 r. poz.138 ze zm.), planowana inwestycja nie zalicza się do zakładów o zwiększonym ryzyku wystąpienia poważnej awarii przemysłowej, a tym bardziej do zakładów o dużym ryzyku wystąpienia poważnej awarii przemysłowej. 5. Wymogi w zakresie ograniczenia transgranicznego oddziaływania na środowisko w odniesieniu do przedsięwzięć, dla których przeprowadzono postępowanie w sprawie transgranicznego oddziaływania na środowisko. Planowana inwestycja ma charakter lokalny. Nie przewiduje się transgranicznego oddziaływania planowanego przedsięwzięcia. II. Przedsięwzięcie wymaga sporządzenia analizy porealizacyjnej w zakresie oddziaływania na klimat akustyczny w porze dnia i nocy. Pomiary wykonać w porze lata i przedstawić Wójtowi Gminy [...] w terminie 12 miesięcy od dnia uruchomienia inwestycji. Pomiary hałasu przeprowadzić przez akredytowane laboratorium, w czasie pracy wszystkich źródeł hałasu zlokalizowanych na terenie zakładu (z uwzględnieniem pracy wentylatorów szczytowych), na punktach referencyjnych usytuowanych na terenie najbliższej zabudowy mieszkaniowej, tj. na działkach: nr [...] i [...]. III. Przed rozpoczęciem realizacji przedsięwzięcia nie jest wymagane przeprowadzenie: 1. oceny oddziaływania na środowisko w ramach postępowania w sprawie wydania pozwolenia na budowę; 2. postępowania w sprawie transgranicznego oddziaływania na środowisko. IV. Charakterystyka planowanego przedsięwzięcia stanowi załącznik do decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Od powyższej decyzji H.P. i A.P. (dalej: skarżący, strona) wnieśli odwołanie. Nie zgodzili się z tym, że budowa powyższego budynku inwentarskiego do tuczu brojlera kurzego nie będzie stanowić niedogodności i pogorszenia warunków mieszkaniowych mieszkańców okolicznych działek. Podtrzymali swój sprzeciw dot. budowy oraz podzielili negatywną opinię Państwowego Powiatowego Inspektoratu Sanitarnego w [...]., który jasno stwierdził, że planowana inwestycja będzie stanowić uciążliwość dla obecnej oraz przyszłej społeczności. W ocenie strony, budowa budynku inwentarskiego w tak bliskim sąsiedztwie budynków mieszkalnych będzie oddziaływać negatywnie na zdrowie i stan życia mieszkańców. Jest to związane z emisją substancji odorotwórczych oraz znacznym pogorszeniem jakości powietrza. Brak uregulowań prawnych w zakresie emisji substancji odorowych nie może przyczynić się do zaakceptowania jego gorszej jakości. Dodatkowo działanie takich ferm stanowi źródło emisji do powietrza rożnych pyłów, mikroorganizmów, bakterii, grzybów, wirusów, alergenów, fragmentów komórek oraz cząstek gazów, które mogą mieć charakter chorobotwórczy. Skarżący podkreślili, że wzmożony ruch transportu przy takim obiekcie wpływa na jakość dróg oraz emisję spalin, mieszkańcy po raz kolejny narażeni będą na działanie szkodliwych substancji powodujących choroby płuc, serca, przełyku, podatności na infekcje, zaostrzeń astmy, reakcji alergicznych, podrażnienia nosa oraz gardła. Odchody zwierząt stanowią pożywienie dla owadów, które mogą przenosić niebezpieczne patogeny do domów. W okolicy rozbudowywana jest infrastruktura mająca na celu ułatwić oraz uprzyjemnić życie mieszkańcom, m.in. asfaltowe drogi, plac zabaw dla dzieci, altana do spotkań. Dzięki temu działki w okolicy stają się coraz bardziej atrakcyjne do zamieszkania. Powstaje wiele nowych zabudowań domów jednorodzinnych, tym samym społeczność się powiększa. Skarżący zaakcentowali, że planują w przyszłości zagospodarowanie swoich działek oraz budowę domu jednorodzinnego. Dodali, że osoby, które będą miały tam zamieszkiwać cierpią na alergię oraz alergiczne zapalenie oskrzeli. Strona podzieliła stanowisko Organu Inspekcji Sanitarnej, że jeżeli realizacja ma oddziaływanie na życie i zdrowie ludzi, należy być przezornym i zapobiegawczym, niż naprawiać wyrządzoną szkodę oraz późniejsze leczenie i dochodzenie do zdrowia, ponoszone z tym koszty oraz odszkodowania. Skarżący zaznaczyli, że analizy wskazane w decyzji dotyczące wpływu na oddziaływanie na środowisko są szacunkowe, normy, które rzekomo nie będą przekraczane, dla mieszkańców mogą być znacznie odczuwalne. Stwierdzili, że nie mają również gwarancji, oraz mają wielkie obawy biorąc pod uwagę doświadczenie i obserwację innych ferm drobiu, że wymogi, które zostały przedstawione do spełnienia w fazie realizacji i eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia zostaną spełniane. Decyzją z [...] września 2025 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], powołując się na art. 71 ust 2 pkt 2, art. 75 ust 1 pkt 4, art. 80 ust. 1, art. 82 ust. 1 i art. 85 ust. 2 pkt 1 u.u.i.ś., § 2 ust. 1 pkt 104 r.p.m.z.o.ś. oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu Kolegium wymieniło przepisy, które miały zastosowanie w sprawie, a powołane powyżej, przytaczając treść art. 3 ust. 1 pkt 8, art. 71 ust. 1 i 2, art. 73 ust. 1, art. 59 ust. 1 i art. 80 ust. 2 u.u.i.ś. Następnie organ opisał przebieg postępowania przeprowadzonego przez organ I instancji, w szczególności wskazał, iż postanowieniem z [...] kwietnia 2022 r., znak [...] stwierdzono, że dla planowanego przedsięwzięcia zachodzi konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko i ustalono zakres raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowiska w pełnym zakresie zgodnym z art. 66 u.u.i.ś. Ponadto opisał stanowiska zajęte przez RDOŚ w [...]. w postanowieniu z [...] grudnia 2022 r., znak [...] uzgadniające realizację przedsięwzięcia wariancie wnioskowanym przez inwestora i określające warunki jego realizacji, podtrzymane w piśmie z [...] października 2024 r., PPIS w [...]. (negatywna opinia wyrażona w pismach z [...] listopada 2022 r. i [...] grudnia 2024 r.) oraz Dyrektora Zarządu Zlewni Wód Polskich w [...] (organ ten wyraził opinię, że nie zachodzi potrzeba przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, dlatego odstąpił od uzgodnienia warunków realizacji tego przedsięwzięcia – pisma z [...] kwietnia 2021 r., [...] listopada 2022 r., z [...] października 2024 r.). Następnie Kolegium wyjaśniło, że w myśl art. 62 ust. 1 u.u.i.ś. w ramach oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko określa się, analizuje oraz ocenia bezpośredni i pośredni wpływ danego przedsięwzięcia na: środowisko oraz ludność, w tym zdrowie i warunki życia ludzi, dobra materialne, zabytki, krajobraz, w tym krajobraz kulturowy, wzajemne oddziaływanie między elementami wymienionymi powyżej, dostępność do złóż kopalin, ryzyko wystąpienia poważnych awarii oraz katastrof naturalnych i budowlanych, możliwości oraz sposoby zapobiegania i zmniejszania negatywnego oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko; wymagany zakres monitoringu. Ocena oddziaływania na środowisko jest etapem prowadzącym do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach i pozwala organowi jedynie zorientować się, jakie ewentualnie zagrożenia dla środowiska mogą wystąpić. Powinno to pomóc organowi właściwie określić uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia. Ustalenie w decyzji środowiskowej warunków, pod którymi może zostać zrealizowana planowana inwestycja, nie przesądza jeszcze o jej faktycznej realizacji. Określa jedynie kształt inwestycji z punktu widzenia wymogów ochrony środowiska, dopuszcza jej realizację w wariancie dla środowiska najkorzystniejszym. Dopiero na kolejnych etapach procesu inwestycyjnego, tj. w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania przestrzennego (jeśli na danym terenie nie obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego) i o udzielenie pozwolenia na budowę - następuje konkretyzacja i materializacja warunków określonych w decyzji środowiskowej. Innymi słowy, decyzja środowiskowa statuuje ograniczenia realizacji przedsięwzięcia konieczne ze względu na wymogi ochrony środowiska w rożnych jego aspektach. Organ odwoławczy wskazał, iż raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko stanowi zasadniczy dokument, w oparciu o który dokonuje się oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko i korzysta on ze szczególnej mocy dowodowej wynikającej z ustawy (art. 63 ust. 3 i art. 66 u.u.i.ś.). Zakres treści raportu wyznacza przepis art. 66 u.u.i.ś. Raport podlega kontroli organu zgodnie z art. 77 w zw. z art. 75 § 1 k.p.a. Ocena raportu niewątpliwie jest ograniczona, ponieważ organ nie posiada specjalistycznej wiedzy, a w konsekwencji nie jest w stanie dokonać merytorycznej oceny raportu. Zatem ocena ta ogranicza się do tego czy zawiera wszystkie niezbędne elementy oraz ich rzeczowe uzasadnienie. Następnie Kolegium przywołało treść art. 66 ust. 1 u.u.i.ś., akceptując, iż planowane przedsięwzięcie należy do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, o których mowa w art. 59 ust. 1 pkt 2 u.u.i.ś. oraz § 3 ust. 1 pkt 104 lit. b r.p.m.z.o.ś. Organ uznał, że przedłożony przez inwestora raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko wraz z jego uzupełnieniami spełnia wymogi art. 66 u.u.i.ś., jest spójny, logiczny i przekonujący, zupełny zarówno pod względem formalnym jak i merytorycznym. Określony w nim zakres oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko (w odniesieniu do poszczególnych faz realizacji inwestycji), jest wystarczająco szeroki i uwzględnia aspekty technologiczne, prawne, organizacyjne oraz logistyczne inwestycji. W ocenie organu, raport nie budzi żadnych zastrzeżeń, nie zawiera błędów, nieścisłości czy nieprawidłowości, a w konsekwencji nie ma podstaw, aby odmówić mu wiarygodności dowodowej. Dokonując szczegółowych rozważań w powyższym zakresie, Kolegium uznało za zasadne odniesienie się do znajdującego się w aktach sprawy raportu wraz z jego uzupełnieniami i w związku z tym wyjaśniło, że zgodnie z art. 66 ust. 1 pkt 5 u.u.i.ś. raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko powinien zawierać opis wariantów uwzględniający szczególne cechy przedsięwzięcia lub jego oddziaływania, w tym: a) wariantu proponowanego przez wnioskodawcę oraz racjonalnego wariantu alternatywnego, b) racjonalnego wariantu: najkorzystniejszego dla środowiska – wraz z uzasadnieniem ich wyboru. Organ uznał, że poddawany ocenie raport środowiskowy wraz z jego uzupełnieniami m.in. w pkt 8 na str. 34-43 zawiera opis analizowanych wariantów. Następnie organ przeprowadził szczegółową i wnikliwą analizę tych wariantów, opisując najistotniejsze ich elementy i skutki dla środowiska. Porównanie analizowanych wariantów na klimat wykazało, że dla wariantu inwestorskiego roczna emisja gazów do powietrza będzie niższa niż dla wariantu alternatywnego, natomiast w odniesieniu do krajobrazu, roślin, zwierząt, grzybów oraz innych elementów różnorodności biologicznej, energii elektrycznej, zabytków i krajobrazu kulturowego, form ochrony przyrody, pod względem awarii przemysłowych, katastrof naturalnych i budowlanych, a także odległości od zabudowań, oddziaływania transgranicznego, gospodarki odpadami oraz prac rozbiórkowych brak różnic w oddziaływaniu przedstawionych wariantów. Podsumowując powyższe, Kolegium jest zdania, że wariant inwestorski charakteryzuje się niższą emisją zanieczyszczeń, niniejszym zużyciem wody oraz mniejszą ilością wyprodukowanego obornika w porównaniu do wariantu alternatywnego. Wariant alternatywny, ze względu na większe zagęszczenie zwierząt, prowadzi do wyższej emisji zanieczyszczeń i większego zużycia zasobów. Wybór odpowiedniego wariantu powinien uwzględniać te różnice oraz ich wpływ na środowisko. W przekonaniu Kolegium przedstawiony w raporcie opis analizowanych wariantów jest wystarczający do zbadania, czy przedsięwzięcie powinno być realizowane w wariancie proponowanym przez inwestora, czy też w wariancie alternatywnym. Przygotowanie opisu racjonalnego wariantu alternatywnego wymaga każdorazowo przeprowadzenia indywidualnej oceny danego przedsięwzięcia pod kątem jego oddziaływania na środowisko w sytuacji, gdyby ten wariant miał być zrealizowany. Zawsze jednak powinien on spełniać dwie cechy wskazane przez ustawodawcę - to jest być jednocześnie "alternatywnym" i "racjonalnym". Odnosząc się do przedstawionego racjonalnego wariantu Kolegium jest zdania, że nie ma charakteru abstrakcyjnego czy też jedynie teoretycznego. Przedstawiony racjonalny wariant alternatywny zachowuje tożsamość proponowanego przedsięwzięcia jest technicznie i faktycznie możliwy, rożni się od wariantu proponowanego przez inwestora w zakresie oddziaływania na środowisko, niemniej jest on mniej korzystny dla środowiska. Organ zauważył ponadto, że w uzupełnieniach raportu środowiskowego w odpowiedzi przedstawiono szczegółową analizę dla zanieczyszczeń emitowanych do powietrza. W powyższych uzupełnieniach raportu środowiskowego zawarto również informacje na temat metod ograniczania odorów oraz innych uciążliwości, takich jak namnażanie się much i gryzoni, które szczegółowo opisał na stronie 14-15 uzasadnienia. Z powyższej analizy, zdaniem organu wynika, że dla odorów poza zakładem najwyższa wartość stężeń jednogodzinnych wynosi 3,0 µg/m3 i występuje w punkcie o współrzędnych X=450, Y=380 m. Najwyższa wartość stężeń średniorocznych wynosi 0,043 ou/m3 i występuje w punkcie o współrzędnych X=470, Y=370 m. Wartość ta nie przekracza wartości dyspozycyjnej (Da-R) = 0,9 µg/m3. Przedstawione zestawienie maksymalnych wartości stężeń rożnych zanieczyszczeń w sieci receptorów poza terenem zakładu, w tym pyłu PM-10, dwutlenku siarki, tlenków azotu, tlenku węgla, amoniaku, siarkowodoru, pyłu PM 2,5, benzenu, węglowodorów aromatycznych i alifatycznych oraz odorów wykazały, że wszystkie obliczone stężenia średnioroczne są znacznie poniżej dopuszczalnych norm, a maksymalna częstość przekroczeń D1 wynosi 0%, co wskazuje na niskie ryzyko przekroczenia norm jakości powietrza w badanym obszarze. Kolegium podało, że w odniesieniu do ryzyka zagrożenia odorami na terenach sąsiednich, w raporcie uwzględniono emisje amoniaku i siarkowodoru, które mogą mieć wpływ na życie i zdrowie ludzi. Obliczenia wykazały, że wartości dla tych substancji nie przekraczają progów wyczuwalności, co oznacza, że inwestycja nie będzie źródłem znaczących uciążliwości zapachowych. Kolegium podkreśliło, iż inwestor planuje dodatkowo podjąć działania minimalizujące emisje poprzez zastosowanie nowoczesnych i technicznie sprawnych urządzeń, systemu wentylacyjnego zapewniającego odpowiednią kontrolę temperatury i wilgotności, systematyczne czyszczenie budynku, właściwy system karmienia oraz aplikację efektywnych mikroorganizmów w ściółce, które hamują procesy gnilne. Wykonane obliczenia rozprzestrzeniania się odorów wykazały, że wartości stężeń amoniaku i siarkowodoru są znacznie niższe niż progi wyczuwalności. Co więcej, inwestor planuje spryskiwanie ściółki preparatem zawierającym efektywne mikroorganizmy, co ma na celu niwelację uciążliwości zapachowych. Jeżeli chodzi o wpływ na jakość powietrza i życie mieszkańców, przeprowadzone analizy wykazały, że planowane przedsięwzięcie nie spowoduje oddziaływania ponadnormatywnego na obszarach zamieszkałych przez ludzi. Wartości stężeń jednogodzinnych amoniaku i siarkowodoru są znacznie niższe niż progi wyczuwalności, co oznacza, że inwestycja nie będzie źródłem znaczących uciążliwości zapachowych. W ocenie Kolegium, ryzyko zagrożenia odorami na terenach sąsiednich jest minimalne, dzięki zastosowaniu nowoczesnych technologii, odpowiednich działań organizacyjno-technicznych oraz przeprowadzonym obliczeniom emisji zanieczyszczeń. Odnosząc się do proponowanych działań inwestora mających na celu rozwiązanie potencjalnych konfliktów społecznych związanych z realizacją i eksploatacją planowanej inwestycji organ wskazał, że inwestor zobowiązał się do prowadzenia gospodarstwa w sposób zapewniający jak największy stopień higieny, co minimalizuje ryzyko występowania mikroorganizmów chorobotwórczych. Padłe zwierzęta będą magazynowane w szczelnym, zamkniętym, oznakowanym kontenerze, który będzie systematycznie opróżniany i dezynfekowany. Uciążliwości zapachowe będą redukowane poprzez zastosowanie nowoczesnej technologii chowu, która ogranicza emisję gazów takich jak amoniak i siarkowodór. Inwestor planuje spryskiwanie ściółki preparatem zawierającym efektywne mikroorganizmy, które hamują procesy gnilne. Jednocześnie Kolegium zaakcentowało, że w postępowaniu administracyjnym dotyczącym wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach nie analizuje się wpływu inwestycji na wartość nieruchomości sąsiednich, a jedynie wpływ na środowisko i zdrowie ludzi. Przy prowadzeniu gospodarstwa zgodnie z przedstawionymi wytycznymi nie przewiduje się negatywnego wpływu na atrakcyjność wsi, gdyż oddziaływanie będzie ograniczać się do terenu inwestycyjnego. Zdaniem organu, inwestor wybrał najdogodniejszy wariant realizacji przedsięwzięcia, uwzględniając dobro mieszkańców, środowiska oraz aspekty rozwojowe i ekonomiczne. Przyjęte rozwiązania technologiczne i techniczne są zgodne z najnowszymi rozwiązaniami istniejącymi na rynku, co maksymalnie ogranicza uciążliwość inwestycji na ludzi i otaczające środowisko. Dalej SKO zauważyło, że w uzupełnieniu raportu środowiskowego w odpowiedzi na pismo Wójta z [...] maja 2024 r., znak [...] dokonano rozważań w zakresie wpływu realizacji planowanej inwestycji na ludzi w tym w zakresie oddziaływania rozprzestrzeniania się zanieczyszczeń w powietrzu, w tym amoniaku, siarkowodoru, czy ryzyka wystąpienia uciążliwości zapachowej. W uzupełnieniu raportu przedstawiono wyniki dokonanych ustaleń w zakresie maksymalnych wartości stężeń w sieci receptorów poza terenem zakładu dla poszczególnych zanieczyszczeń oraz w formie graficznej przedstawiono izolinie stężeń maksymalnych i średniorocznych odorów w ujęciu ou/m3. Raport zawiera przedstawienie w formie tabeli stopnia oceny wraz z opisem w skali 5-stopniowej werbalnego stopnia wyczuwalności uciążliwości odrowej oraz przypisania dla każdego stopnia zakresu wartości maksymalnych stężeń (ou/m3). Powyższe zestawienie zostało przygotowane w oparciu publikację pt. "Odory" - Joanna Kośmider, Barbara Mazur-Chrzanowska, Bartosz Wyszyński, Wydawnictwo Naukowe PWN. Kolegium wskazał, że dla: stopnia oceny "0" opisywanego jako "Brak zapachu" zakres wartości maksymalnych stężeń wynosi 0,1-0,6 ou/m3; stopnia oceny "1" opisywanego jako "Wykrywalny" zakres wartości maksymalnych stężeń wynosi 0,6-3,5 ou/m3; stopnia oceny "2" opisywanego jako "Zauważalny" zakres wartości maksymalnych stężeń wynosi 3,5-20,3 ou/m3; stopnia oceny "3" opisywanego jako "Wyraźny" zakres wartości maksymalnych stężeń wynosi 20,3-119,4 ou/m3; stopnia oceny "4" opisywanego jako "Duszący" zakres wartości maksymalnych stężeń wynosi powyżej 119,4 ou/m3. Kolegium dokonując rozważań w powyższym zakresie, w tym biorąc pod uwagę przedstawione w formie graficznej izolinie stężeń maksymalnych i średniorocznych odorów, wyjaśniło, że w przypadku stężeń maksymalnych wykonane obliczenia wskazują, że okresowe duszące oraz wyraźne oddziaływanie zapachowe nie zostało stwierdzone. Stężenia maksymalne odorów na granicy zakładu wskazuje wartość, która wynosi 3,3 ou/m3, co stanowi o wykrywalnym charakterze oddziaływań odorowych. Z kolei obliczenia stężeń średniorocznych wykazują, że w analizowanym terenie wartości prognozowane są na poziomie, który klasyfikowany jest na "0" w 5-stopniowej skali werbalnej i opisywany jako "Brak zapachu". Najwyższa wartość została zidentyfikowana na terenie zakładu i wynosi 0,032 ou/m3. Również na podstawie uzupełnienia raportu środowiskowego organ podał, że izolinie stężeń maksymalnych odorów przy oddziaływaniu skumulowanym wyrażone ou/m3 wykazują, iż poza terenem zakładu planowana inwestycja będzie generowała oddziaływanie zapachowe, określane jako "Wykrywalne" o wartości 3 ou/m3 - izolinia w kolorze niebieskim. Zdaniem Kolegium prognozowane oddziaływanie zapachowe poza terenem zakładu będzie co najwyżej wykrywalne, ale nie uciążliwe. Zwróciło też uwagę na planowane działania inwestora, mające na celu zminimalizowanie potencjalnej uciążliwości zapachowej. Następnie organ porównał wyniki obliczeń oddziaływania na klimat akustyczny planowanego przedsięwzięcia z zapisami rozporządzenia Ministra Środowiska z 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz. U. z 2014 r. poz. 112 ze zm.), uznając, że są one niższe niż dopuszczalne wartości określone w tym rozporządzeniu. W sprawie również wyjaśniono, że na terenie przedmiotowej fermy poza kurnikiem nie będzie magazynowany obornik. Obornik będzie niezwłocznie wywożony z terenu inwestycji po skończonym cyklu. Wszystkie zbiorniki (na odcieki oraz na ścieki socjalno-bytowe) będą zamknięte i szczelne, co skutecznie eliminuje możliwość kontaktu owadów z potencjalnymi pożywkami. Inwestor przewiduje również montaż lamp owadobójczych oraz zastosowanie środków biodegradowalnych na owady. W uzupełnieniu raportu środowiskowego podano także, że ochrona przed gryzoniami w postaci trutek deratyzacyjnych rozmieszczonych w specjalnych stacjach deratyzacyjnych stanowi zabiegi uzupełniające. Zasadniczym sposobem ograniczającym występowanie gryzoni jest prewencja, czyli utrzymywanie czystości na terenie fermy i staranne sprzątanie resztek paszy. Pasze będą magazynowane w szczelnych silosach. Na terenie fermy będzie pracował przeszkolony personel, którego zadaniem jest utrzymanie właściwych warunków do eksploatacji w tym czystości i higieny. Inwestor planuje m.in. montaż lamp owadobójczych, zastosowanie środków biodegradowalnych na owady oraz utrzymanie czystości na terenie fermy. Obornik będzie niezwłocznie wywożony z terenu inwestycji, a wszystkie zbiorniki będą zamknięte i szczelne. Reasumując Kolegium stwierdziło, że przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wykazała, że przedmiotowa inwestycja nie będzie miała znaczącego wpływu na poszczególne elementy środowiska zarówno na etapie realizacji, jak i jego eksploatacji, a przedłożony w toku postępowania raport wraz z jego uzupełnieniami zawiera szczegółowe ustalenia dotyczące wpływu inwestycji na otoczenie zarówno w fazie budowy, eksploatacji, jak i likwidacji. Raport został sporządzony prawidłowo i odniósł się do wszystkich potencjalnych zagrożeń związanych z realizacją przedsięwzięcia. Raport właściwie charakteryzuje planowane przedsięwzięcie i zawiera wymagane ustawowe elementy. Organ podkreślił, że w toku postępowania nie złożono żadnego przeciwdowodu, na podstawie którego można byłoby zakwestionować raport pod względem merytorycznym. Raport został sporządzony przez osobę uprawnioną, posiadającą wiedzę specjalistyczną w zakresie ochrony środowiska. Raport był kilkakrotnie uzupełniany przez inwestora w trakcie prowadzonego postępowania. Ponadto zawiera analizy uciążliwości planowanej inwestycji w postaci nieprzyjemnego odoru, w tym skumulowanego odoru. Kolegium stwierdziło, że Wójt wziął pod uwagę nie tylko wyniki uzgodnień i opinii RDOŚ w [...], PPIS w [...]. oraz DRZGWWP, ale również ustalenia zawarte w raporcie oddziaływania oraz zapewnił udział społeczeństwa w toczącym się postępowaniu. W toku postępowania Wójt, w drodze stosownych obwieszczeń, informował strony o ich uprawnieniach oraz podejmowanych czynnościach, jak również realizował wobec społeczeństwa obowiązek informacyjny wynikający z przepisów u.u.i.ś. Kolegium zaznaczyło także, że charakterystyka przedsięwzięcia, zgodnie z art. 85 ust. 3 u.u.i.ś., stanowi załącznik do decyzji. Nadto zaskarżona decyzja jest uzasadniona, co wypełnia przesłankę art. 85 ust. 1 u.u.i.ś., zawiera zarówno opis stanu faktycznego, tj. kolejnych etapów prowadzonego postępowania, jak i dokonuje oceny zgromadzonego materiału dowodowego. Powołuje też przepisy prawa, na podstawie których została wydana. Ostatecznie organ uznał, że przeprowadzona ocena oddziaływania inwestycji na środowisko nie budzi wątpliwości. Z oceny tej nie wynika zasadność realizacji przedsięwzięcia w wariancie innym niż proponowany przez wnioskodawcę (art. 81 ust. 1 u.u.i.ś.), nie wynika też znaczące negatywne oddziaływanie projektowanego przedsięwzięcia na obszar Natura 2000 (art. 81 ust. 2 u.u.i.ś.). Przeprowadzona ocena nie wskazuje ponadto, że przedsięwzięcie wpływa negatywnie na możliwość osiągnięcia celów środowiskowych wymienionych w art. 81 ust. 3 u.u.i.ś. Nie zachodzi też niezgodność lokalizacji inwestycji z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (art. 80 ust. 2 u.u.i.ś.). Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach spełnia również wymogi art. 82 ust. 1 u.u.i.ś. Kolegium podkreśliło przy tym, że warunki realizacji przedsięwzięcia zostały uzgodnione w toku postępowania z RDOŚ w [...], który w uzasadnieniu postanowienia z [...] grudnia 2022 r., znak [...], wskazał m.in., że ograniczenie substancji złowonnych realizowane będzie poprzez planowane rozwiązania techniczne wskazane w pkt 2.6-2.14, 2.16-2.17 postanowienia. Kolegium dodało, że w zaskarżonej decyzji, w istotnych warunkach korzystania ze środowiska w fazie realizacji i eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia, ze szczególnym uwzględnieniem konieczności ochrony cennych wartości przyrodniczych, zasobów naturalnych i zabytków oraz ograniczenie uciążliwości dla terenów sąsiednich, tj, w pkt 2 lit. a) ppkt 2.6 - 2.17, Wójt nałożył na inwestora zastosowanie powyższych rozwiązań technicznych minimalizujących powyższe oddziaływanie. Zdaniem organu, przy przestrzeganiu warunków określonych w decyzji, działalność projektowanego przedsięwzięcia nie będzie uciążliwa pod względem zanieczyszczenia powietrza, w tym zanieczyszczenia odorami, ponieważ emisje te nie będą powodować przekroczenia wartości odniesienia w powietrzu oraz dopuszczalnych częstotliwości przekroczeń określonych w odpowiednich przepisach. Zaś protest lokalnej społeczności co do realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia nie może podważać danych wynikających z opracowanego raportu. Odnosząc się z kolei do zarzutów podnoszonych w odwołaniu, Kolegium stwierdziło, że nie zasługują one na uwzględnienie. W pierwszej kolejności wyjaśniło, że wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach pomimo negatywnej opinii PPIS i podzielenia tej opinii przez wnoszących odwołanie, wobec wykazania przez Kolegium, w uzasadnieniu niniejszej decyzji, na podstawie zgromadzonych dokumentów w aktach sprawy, iż planowana inwestycja nie będzie miała znaczącego wpływu na poszczególne elementy środowiska zarówno na etapie realizacji, jak i jego eksploatacji, powoduje że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie. Dalej organ podał, że uzgodnienie, w przeciwieństwie do opinii, jest formą o znaczeniu stanowczym, które wiąże organ administracyjny. W ocenie Kolegium nie można wydać negatywnej decyzji tylko na podstawie subiektywnej opinii PPIS, która nie została poparta żadnym dowodem na potwierdzenie twierdzeń tam zawartych. Kolegium podnosi, iż pogląd organu opiniującego ma charakter ogólny, sztampowy i nie został skonfrontowany z wyliczeniami oraz wnioskami raportu. Powyższe powoduje zatem, iż analiza negatywnej opinii PPIS musi prowadzić do wniosku, że brak jest podstaw do podzielenia ogólnych założeń tam wyrażonych. Nie można bowiem przyjmować, iż subiektywne (nie poparte w materiale dowodowym sprawy) przekonanie organu co do niepewności/ewentualności występowania uciążliwości powoduje nakaz wydania decyzji odmownej. Zasada przezorności, w ocenie Kolegium nie może być wykładana w ten sposób, iż jakakolwiek ingerencja w środowisko naturalne powoduje zakaz realizacji przedsięwzięć na nie wpływających. Gdyby przyjąć taki sposób wykładni zasady przezorności niemożliwe byłoby wydanie decyzji środowiskowych. Oczywiście możliwe jest kwestionowanie wniosków płynących z raportu, ale w tym celu należy posiadać materiał dowodowy podważający wartość merytoryczną raportu. Kolegium dodało, że biorąc pod uwagę zasadę dwuinstancyjności postępowania, dokonana weryfikacja stanowiska organu współdziałającego wyrażona we wcześniejszej części uzasadnienia niniejszej decyzji wykazała, że brak jest podstaw do jego uwzględnienia i odmowy wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, co z kolei przymawia za odmową uznania prezentowanego stanowiska przez odwołujących za zasadne. Jeżeli chodzi zarzuty dotyczące emisji zanieczyszczeń do powietrza, to organ wyjaśnił, że uzasadnienie w powyższym zakresie znajduje się we wcześniejszej części uzasadnienia niniejszej decyzji. Dodatkowo podał, że dokonane ustalenia w zakresie emisji hałasu bazują na przedłożonym raporcie środowiskowym wraz z jego uzupełnieniami. Z kolei prezentowane przez odwołujących stanowisko nie zostało poparte żadnym opracowaniem i bazuje jedynie na kwestionowaniu poczynionych ustaleń w niniejszej sprawie. Uczestnicy postępowania mają możliwość zgłoszenia zastrzeżeń dotyczących tego dowodu. Zastrzeżenia te jednak nie mogą być gołosłowne, lecz powinny być poparte np. ekspertyzą, która w sposób udokumentowany wskazuje na wady raportu. W niniejszej sprawie taka ekspertyza nie została przedstawiona. Kolegium zauważyło również, że zgodnie z pkt II decyzji organu I instancji, inwestor został zobowiązany do przeprowadzenia analizy porealizacyjnej w zakresie oddziaływania na klimat akustyczny w porze dnia i nocy. Analiza porealizacyjna jest instrumentem prawnym pozwalającym na zweryfikowanie prognoz, jakie miały miejsce na etapie oceny oddziaływania na środowisko co do przewidywanych skutków realizacji przedsięwzięcia z rzeczywistym zakresem oddziaływań wygenerowanych w wyniku realizacji i funkcjonowania przedsięwzięcia. Wskazano również, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach jest rozstrzygnięciem związanym, a jej treść - uzależniona od spełnienia ściśle określonych przesłanek. Z dyspozycji art. 81 u.u.i.ś. wynika, że ustawodawca określił precyzyjnie katalog okoliczności uzasadniających odmowę określenia środowiskowych uwarunkowań dla realizacji przedsięwzięcia w art. 80 ust. 2, art. 80 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 77 ust. 1, art. 81 ust. 1 i 2 u.u.i.ś. W przypadku braku zaistnienia powyższych przesłanek organ właściwy do wydania decyzji jest co do zasady zobligowany do wydania decyzji ustalającej środowiskowe uwarunkowania dla planowanego przedsięwzięcia. Końcowo organ podał, że w sprawie ustalenia raportu są prawidłowe i oparte na materiale źródłowym i nie zostały w toku postępowania podważone poprzez przeprowadzenie kontrdowodu. Ponadto decyzja środowiskowa nie narusza prawa własności, nie daje też inwestorowi żadnych praw do terenu potencjalnego zainwestowania, określa natomiast wpływ przedsięwzięcia na środowisko i wymagania, jakie powinny być spełnione, aby minimalizować skutki negatywnego wpływu czynników szkodliwych. Zaakcentował, że postępowanie w sprawie środowiskowych uwarunkowań przedsięwzięcia nie jest postępowaniem mającym na celu udzielenie zezwolenia na lokalizację lub realizację inwestycji. Służy ono wyłącznie weryfikacji oddziaływania inwestycji kwalifikowanych, a więc takich, które powodują lub mogą powodować potencjalne niebezpieczeństwo dla środowiska. Postępowanie w sprawie uwarunkowań środowiskowych przedsięwzięcia przeprowadza się przed wydaniem decyzji zezwalającej na inwestycję. Postępowanie to dotyczy planowanego dopiero przedsięwzięcia i sprowadza się do ustalenia, czy inwestycja w kształcie opisanym przez inwestora we wniosku zagraża środowisku oraz czy spełnia wymagania i parametry w zakresie ochrony środowiska. H.P. i A.P. wywiedli skargę na powyższą decyzję Kolegium wywiedzionej do WSA w Gorzowie Wlkp., zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, a w szczególności: - art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. przez niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności faktycznych sprawy i nieuwzględnienie dowodów wskazujących na negatywne oddziaływanie inwestycji na środowisko i zdrowie ludzi, - art. 80 k.p.a. przez dowolną, a nie swobodną ocenę materiału dowodowego, - art. 66 ust. 1 pkt 1 i 2 u.u.i.ś. przez zaakceptowanie raportu o oddziaływaniu na środowisko, który nie spełnia wymogów rzetelności i kompletności oraz poprzez pominięcie negatywnej opinii PPIS wskazującej wprost na zagrożenia dla zdrowia mieszkańców wynikające z emisji odorów i pyłów. Skarżący podnieśli, że raport środowiskowy sporządzony przez E.K i A.L. nie obejmuje w sposób wyczerpujący rzeczywistego wpływu planowanej fermy na otoczenie, w tym na: jakość powietrza, emisję substancji odrowych i mikroorganizmów, uciążliwość transportową, potencjalne skażenie wód i gleby. Wbrew zasadzie ostrożności ekologicznej, organy administracji uznały raport za wystarczający, pomijając fakt, że inwestycja planowana jest w bezpośrednim sąsiedztwie istniejącej i planowanej zabudowy mieszkaniowej. Zdaniem strony, zaskarżona decyzja narusza również zasadę zrównoważonego rozwoju, o której mowa w art. 5 Konstytucji RP oraz art. 6 u.p.o.ś., ponieważ preferuje interes inwestora kosztem jakości życia i zdrowia lokalnej społeczności. W ocenie skarżących, w świetle negatywnej opinii sanitarnej oraz licznych wątpliwości co do faktycznego wpływu inwestycji na środowisko, organ powinien był odmówić ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia. Na podstawie tak sformułowanych zarzutów skarżący wnieśli o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Kolegium oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżących kosztów postępowania sądowego, a także o przeprowadzenie postępowania dowodowego w zakresie nieprawidłowości oceny oddziaływania inwestycji na środowisko, w szczególności dotyczących uciążliwości odorowej, zagrożeń dla zdrowia ludzi oraz wpływu przedsięwzięcia na jakość życia mieszkańców. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej, przeprowadzonej pod względem legalności w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 119 pkt 2 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2026 r., poz. 143 ze zm. - określanej dalej jako p.p.s.a.), była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...]., utrzymująca w mocy decyzję Wójta Gminy [...], opisaną na wstępie, ustalającą środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia polegającego na budowie budynku inwentarskiego do tuczu brojlera kurzego na działce o nr ew. [...]. Podstawę materialną powyższych decyzji stanowiły przepisy u.u.i.ś. Zgodnie z art. 71 decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach określa środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia (ust. 1). Uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych: 1) przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko; 2) przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko (ust. 2). W kontrolowanej sprawie mieliśmy do czynienia z przedsięwzięciem określonych w art. 71 ust. 2 pkt 2 u.u.i.ś.. wymienionym w § 3 ust. 1 pkt 103 lit. b r.p.m.z.o.ś., a mianowicie z budową fermy kurzej o maksymalnej obsadzie 39 879 sztuk, tj. 159,52 DJP do 5 tygodnia życia i 33 240 sztuk, tj. 132,96 DJP, a więc mieszczącej w przedziale nie mniejszym niż 60 DJP i mniejszym niż 210 DJP. Postępowanie toczące się w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań przedsięwzięcia dotyczy planowanego dopiero inwestycji i sprowadza się do ustalenia, czy inwestycja ta w kształcie opisanym przez inwestora we wniosku zagraża środowisku oraz czy spełnia wymagania i parametry w zakresie ochrony środowiska (por. wyroki NSA z 22 kwietnia 2010 r., II OSK 696/09 oraz z 30 czerwca 2010 r., II OSK 988/09). Zgodnie z art. 80 ust. 1 u.u.i.ś. jeżeli była przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, właściwy organ wydaje decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, biorąc pod uwagę: 1) wyniki uzgodnień i opinii, o których mowa w art. 77 ust. 1; 2) ustalenia zawarte w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko; 3) wyniki postępowania z udziałem społeczeństwa; 4) wyniki postępowania w sprawie transgranicznego oddziaływania na środowisko, jeżeli zostało przeprowadzone. Przez ocenę oddziaływania na środowisko według art. 3 ust. 1 pkt 8 u.u.i.ś. rozumie się postępowanie w sprawie oceny oddziaływania na środowisko planowanego przedsięwzięcia, obejmujące w szczególności: weryfikację raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, uzyskanie wymaganych ustawą opinii i uzgodnień, zapewnienie możliwości udziału społeczeństwa w postępowaniu. Wydanie decyzji w kontrolowanej sprawie zostało poprzedzone przeprowadzeniem oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, a to wobec stwierdzenia tego obowiązku stosownie do art. 59 ust. 1 pkt 2 u.u.i.ś. w zw. z 63 ust. 1 u.u.i.ś. postanowieniem Wójta Gminy [...] z [...] kwietnia 2022 r. nr [...], łącznie z przedłożeniem raportu w pełnym zakresie wynikającym z art. 66 u.u.i.ś. W trakcie tego postępowania zapewniono udział społeczeństwu oraz stronom tego postępowania, tj. właścicielom nieruchomości bezpośrednio sąsiadującym działką nr [...], w tym skarżącym (będących właścicielami działki nr [...]), przez stosowne obwieszczenia i umożliwienia wyrażenia stanowiska oraz zapoznania się ze zgromadzoną dokumentacją w postaci raportów oraz orzeczeń i pisma organów uzgadniających i opiniujących wskazanych w art. 77 ust. 1 pkt 1, 2 i 4 u.u.i.ś. Przy czym podkreślenia wymaga w tym miejscu, że sprzeciw lokalnej społeczności wyrażany wobec planowanej inwestycji nie stanowi samodzielnej podstawy normatywnej do odmowy wydania decyzji środowiskowej (por. wyrok NSA z dnia 20 lipca 2016 r., II OSK 608/15). Stosownie do art. 62 ust. 1 u.u.i.ś. - w brzmieniu mającym zastosowanie w sprawie – w ramach oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko określa się, analizuje oraz ocenia: 1) bezpośredni i pośredni wpływ danego przedsięwzięcia na: a) środowisko oraz ludność, w tym zdrowie i warunki życia ludzi, b) dobra materialne, c) zabytki, ca) krajobraz, w tym krajobraz kulturowy, d) wzajemne oddziaływanie między elementami, o których mowa w lit. a-ca, e) dostępność do złóż kopalin; 1a) ryzyko wystąpienia poważnych awarii oraz katastrof naturalnych i budowlanych; 2) możliwości oraz sposoby zapobiegania i zmniejszania negatywnego oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko; 3) wymagany zakres monitoringu. Zasadniczym dowodem, który pozwolił dokonać powyższej oceny i wydać pozytywną dla wnioskodawcy decyzji jest raport o oddziaływaniu planowanego przedsięwzięcia na środowisko, który został złożony przez inwestora. Sąd w całej rozciągłości podziela szczegółową analizę i argumentację organu odwoławczego, iż powyższy raport wraz z uzupełnieniami, jest kompletny, spójny, logiczny, spełniając przy tym wszystkie wymogi formalne wynikające z art. 66 u.u.i.ś., a w konsekwencji nie ma podstaw, aby odmówić mu wiarygodności dowodowej. Analiza tego raportu wskazuje, iż uwzględnia on wszystkie aspekty technologiczne, prawne, organizacyjne oraz logistyczne inwestycji na każdym etapie, a także oddziaływanie na wszystkie elementy środowiska. Odmienne twierdzenia w tym zakresie podniesione przez skarżących są ogólnikowe i sprowadzają się jedynie do sformułowania zarzutu pozbawionego uzasadnienia, poza wskazaniem, że "raport nie obejmuje w sposób rzeczywisty wyczerpującego wpływu planowanej inwestycji ma otoczenie w tym jakość powietrza, emisje powietrza, emisję substancji odorowych i mikroorganizmów, uciążliwość transportową, potencjalne skażenie wód i gleby". Skarga w istocie stanowi lakoniczną polemiką z tym raportem i przejawem sprzeciwu z wnioskami z niego płynącymi. Sąd rozpoznający niniejszą sprawę w pełni podziela pogląd wyrażony w orzecznictwie, zgodnie z którym zarzuty stawiane w stosunku do zawartości raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko powinny być oparte na wykazaniu jego niezgodności z konkretnym przepisem ustawy. Zastrzeżenia wobec niego, aby nie były uznane za pozbawione uzasadnionych podstaw, powinny zostać poparte ekspertyzą, która w sposób udokumentowany wykazałaby wady raportu. Zatem podważenie jego ustaleń może nastąpić jedynie przez przedstawienie "kontrraportu", a więc opracowania o równie kompletnej jak raport o oddziaływaniu na środowisko treści (w podważanym zakresie), sporządzonego przez osoby posiadające specjalistyczną wiedzę, przynajmniej porównywalną jak autorzy raportu (por. wyroki NSA: z 23 listopada 2010 r., II OSK 1848/10, z 1 marca 2013 r., II OSK 2105/11, z 9 kwietnia 2025 r, III OSK 6438/21). Raport jest dokumentem prywatnym, który jest oceniany pod względem zgodności z przepisami prawa, spójności, logiczności a także kompletności. Ani organy, ani sąd nie mogą dokonywać merytorycznej oceny treści raportu w zakresie wymagającym wiadomości specjalnych (por. wyrok NSA z 28 sierpnia 2020 r., sygn. akt II OSK 654/20). Ocena raportu dotyczy zatem zasadniczo jego strony formalnej, w szczególności kwestii, czy jest on kompletny i spójny w świetle wymogów określonych w treści art. 66 u.u.i.ś. (por. wyroki NSA: z 1 marca 2013 r., II OSK 2105/11; z 11 lipca 2013 r., II OSK 639/13; z 28 sierpnia 2014 r., II OSK 495/13; z 17 listopada 2015 r., II OSK 602/14, publ. w CBOSA). Przy czym raport jest dokumentem prywatnym o szczególnej mocy dowodowej, który zostaje sporządzony przez osobę posiadającą fachową wiedzę i wiadomości specjalne. Raport ten jest weryfikowany w toku postępowania administracyjnego, zarówno w formie współdziałania przez organy wyspecjalizowane (art. 77 ust. 1 ustawy środowiskowej), jak i przez organ główny. Oparcie raportu na wiadomościach specjalnych oznacza, że inne strony postępowania, które chcą podważyć ustalenia raportu, mogą przedłożyć opracowanie również oparte na wiadomościach specjalnych Natomiast brak jest podstaw do powoływania w tym zakresie biegłego przez organ prowadzący postępowanie, ponieważ podważałoby to sens postępowania w sprawie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko (por. wyrok NSA z 5 kwietnia 2022 r., III OSK 4690/21). Ponadto należy podkreślić, że mimo, iż raport nie jest opinią biegłego w technicznoprawnym tego słowa znaczeniu, tj. w rozumieniu art. 84 § 1 k.p.a., gdyż jest sporządzany nie na zlecenie organu, lecz inwestora, to raportowi - z uwagi zwłaszcza na jego kompleksowość, fachowość i centralne miejsce w procedurze oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, przypisuje się szczególną moc dowodową (por. wyrok NSA z 24 lutego 2022 r., III OSK 1066/21). Skarżący nie przedłożyli takiego kontrraportu. Stąd też ich zarzuty zawarte zarówno w odwołaniu, jak i w skardze w tym zakresie nie mogły odnieść zamierzonego skutku. Ponadto skarżący kwestionując raport pomijają istotną okoliczność, a mianowicie, że RDOŚ w [...]. uzgodnił wnioskowane przedsięwzięcie, a organy obu instancji zastosowały się do jego postanowienia. Zdaniem Sądu organ ten, dysponujący niewątpliwie wyspecjalizowaną wiedzą z dziedziny ochrony środowiska, w sposób kompleksowy i fachowy ocenił raport uznając go za wystarczający do udzielenia odpowiedzi w zakresie faktycznego oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Podkreślić należy w tym miejscu, iż wiążący charakter stanowiska zajętego przez organ uzgadniający wyraża się w niemożności wydania decyzji pozytywnej w przypadku negatywnego stanowiska organu uzgadniającego, a także w niedopuszczalności określenia w decyzji pozytywnej warunków realizacji przedsięwzięcia w sposób odmienny niż uczynił to organ uzgadniający (por. wyrok WSA w Poznaniu z 10 marca 2011 r., IV SA/Po 751/10). O ile brak uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia przez regionalnego dyrektora ochrony środowiska w trybie art. 77 ust. 1 pkt 1 u.u.i.ś stanowi każdorazowo przesłankę do odmowy wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o tyle w przypadku wyrażenia przez organ współdziałający negatywnej opinii, organ właściwy do wydania decyzji nie jest stanowiskiem w takiej opinii wyrażonym związany (por. K. Gruszecki, Komentarz do art. 77 u.u.i.ś IV, LEX/el. 2023, wyrok NSA z 5 kwietnia 2022 r., III OSK 4690/21). W przywołanym orzeczeniu zwraca się przy tym uwagę na obowiązek organu głównego uzasadnienia swojego stanowiska ze szczegółowym wyjaśnieniem z jakiego powodu, pomimo negatywnej opinii organu współdziałającego, ustalił środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia. Wymogi te, w ocenie składu orzekającego, zostały w kontrolowanej sprawie spełnione. Trafnie bowiem organ odwoławczy zauważył, że pogląd organu opiniującego ma charakter ogólny, sztampowy i nie odnosi się do szczegółowych rozważań raportu po uzupełnieniach co do uciążliwości odorowej, w którym przedstawiono w tym zakresie szczegółowe wyliczenia z odwołaniem się do literatury, wskazujące m.in. że wartości stężeń amoniaku i siarkowodoru są znacznie niższe niż progi wyczuwalności. Oczywiście przy tego rodzaju inwestycjach jak przedmiotowa ferma istotne znaczenia ma kwestia ewentualnej uciążliwości odorowej tych obiektów. W orzecznictwie wskazuje się, iż zasięg takiej uciążliwości musi być zatem zbadany w każdej takiej sprawie. Okolicznością bezspornie utrudniającą badanie powyższych uciążliwości jest brak w obowiązującym systemie prawa norm określających dopuszczalne wartości odorów, w tym w szczególności odorów emitowanych przez fermy hodowlane. Taki stan normatywny nie zwalnia organów orzekających w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań z obowiązku dokładnego wyjaśnienia, czy ryzyko wystąpienia uciążliwości odorowej wystąpi w danej sprawie i w jaki sposób uciążliwości tej można zapobiec (por. wyrok NSA z 14 listopada 2012 r., II OSK 1238/11, wyrok NSA z 24 lutego 2022 r., III OSK 1066/21, wyrok NSA z 15 października 2025 r., III OSK 961/24). Jak już wspomniano, brak regulacji odorowych wprawdzie utrudnia dokonywanie koniecznych ustaleń faktycznych, ale w żadnym razie ich nie uniemożliwia, w szczególności przy wykorzystaniu wiadomości specjalnych. W sytuacji, w której inwestycje z zakresu ferm hodowlanych nie należą do przedsięwzięć co do istoty nowatorskich, eksperymentalnych, a przeciwnie do przedsięwzięć realizowanych i funkcjonujących co najmniej od kilkudziesięciu lat, to w oczywisty sposób różne aspekty tego funkcjonowania, w tym powodowanie uciążliwości odorowych w zależności od zasięgu terytorialnego, jak też co najmniej szacunkowa skala natężenia takiej uciążliwości są bez wątpienia znane osobom posiadającym odpowiednią wiedzę w tym zakresie. Jak wspomniano, taką analizę zawarto w raporcie, jednakże opinia PPIS nie odnosi się do niej i poprzestaje na powielaniu stanowiska sprowadzającego się w istocie jedynie do stwierdzenia, że każda substancja odorotwórcza posiada charakterystyczne dla niej minimalne stężenia wyczuwalne przez zmysł węchu, leżące poniżej progu wartości stężeń dopuszczalnych tych substancji, stąd nie eliminuje ono negatywnego oddziaływania, zwłaszcza wobec subiektywnego odczuwania zapachów. Pogląd ten powielany jest w podobnym kształcie przez tenże organ w innych sprawach dotyczących budowy ferm czy chlewni (por. wyroki WSA w Gorzowie Wlkp. z 15 lutego 2024 r., II SA/Go 738/23 i II SA/Go 739/23). Zważyć przy tym należy, iż stan prawny jest taki, że na dzień wydawania zaskarżonej decyzji nie ma w systemie prawa przepisów prawa powszechnie obowiązującego, które wskazywałyby, w jakich odległościach powinny znajdować się fermy, takie jak planowana w niniejszej sprawie, od zabudowy mieszkaniowej. Pewne regulacje w tym zakresie są projektowane, ale nie zostały dotychczas wprowadzone. Ponadto organy nadzoru sanitarnego nie uwzględniły, że planowane przedsięwzięcie zawiera szereg rozwiązań minimalizujących emisje, w tym odorów, przez zastosowanie nowoczesnych i technicznie sprawnych urządzeń, systemu wentylacyjnego zapewniającego odpowiednią kontrolę temperatury i wilgotności, systematyczne czyszczenie budynku, właściwy system karmienia oraz aplikację efektywnych mikroorganizmów w ściółce, które hamują procesy gnilne. Co więcej, inwestor planuje spryskiwanie ściółki preparatem zawierającym efektywne mikroorganizmy, co ma na celu niwelację uciążliwości zapachowych. Stąd też negatywna opinia PPIS nie miała oparcia ani w przepisach prawa powszechnie obowiązującego, ani też w zgromadzonym materiale dowodowym. Zaskarżona decyzja sprostała zatem obowiązkowi umotywowania okoliczności, z powodu których nie mogła zostać uwzględniona negatywna organu nadzoru sanitarnego. W świetle powyższych rozważań nie sposób również uznać, iż doszło do naruszenia przepisów art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. Wbrew zarzutom skargi organ odwoławczy dysponował całym niezbędnym materiałem dowodowym, potrzebnym do wydania przedmiotowej decyzji, dokonał jego swobodnej, a nie dowolnej oceny, a w konsekwencji prawidłowo ustalił stan faktyczny niezbędny do wydania decyzji. W ocenie Sądu nie doszło również do naruszenia art. 6 u.p.o.ś., który stanowi: kto podejmuje działalność mogącą negatywnie oddziaływać na środowisko, jest obowiązany do zapobiegania temu oddziaływaniu (ust. 1) oraz kto podejmuje działalność, której negatywne oddziaływanie na środowisko nie jest jeszcze w pełni rozpoznane, jest obowiązany, kierując się przezornością, podjąć wszelkie możliwe środki zapobiegawcze (ust. 2). Zważyć bowiem należy, iż inwestor przewidział szereg rozwiązań, które zapobiegają negatywnemu wpływowi na środowisko zarówno na etapie realizacji, jak i eksploatacji przedsięwzięcia, które znalazły swój wyraz w treści decyzji, w szczególności w jej pkt I.2., I.3. Ponadto, zdaniem Sądu, w przypadku planowanej inwestycji nie mamy do czynienia inwestycją, której negatywne oddziaływanie nie jest jeszcze w pełni rozpoznane. Jak już bowiem powyżej wskazano fermy hodowlane to przedsięwzięcia realizowane i funkcjonujące od co najmniej kilkudziesięciu lat, których wpływ na środowisko jest w pełni zidentyfikowany. Nie została również naruszona zasada zrównoważonego rozwoju (art. 5 Konstytucji). Zaskarżona decyzja jest bowiem przejawem właściwego wyważania konkurujących ze sobą wartości, a mianowicie ochrony środowiska oraz wolności gospodarczej. W konsekwencji skutecznego zakwestionowania opinii PPIS, przy jednoczesnym uzgodnieniu warunków realizacji przedsięwzięcia z RDOŚ w oparciu o wnioski wypływające z kompletnego, poddanego wszechstronnej analizie raportu o braku znaczącego wpływu przedsięwzięcia na poszczególne elementy środowiska, nie było przeciwwskazań do wydania środowiskowych uwarunkowań zgody na jego realizację. W procesie wydawania decyzji spełnione przy tym zostały warunki przewidziane w art. 80 u.u.i.ś., zaś treść decyzji, jak i jej uzasadnienie sprostały wymogom art. 82 i art. 85 u.u.i.ś. Podkreślić należy, iż z przepisów u.u.i.ś. wynika, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia nie jest decyzją uznaniową, ma natomiast charakter związany, co oznacza że odmowa ustalenia środowiskowych uwarunkowań może nastąpić jedynie w przypadkach określonych w u.u.i.ś. (por. wyrok WSA w Rzeszowie z 16 lipca 2025 r., II SA/Rz 310/25, wyrok WSA w Poznaniu z 27 listopada 2025 r., IV SA/Po 323/25). Organ właściwy do wydania tej decyzji winien przeprowadzić postępowanie przewidziane przepisami powołanej ustawy i jest zobligowany wydać tę decyzję, jeżeli inwestor spełni wymagania określone przepisami ustawy. Decyzja o odmowie ustalenia środowiskowych uwarunkowań może być wydana jedynie w przypadkach określonych u.u.i.ś. Przesłanki odmowy zgody polegać przy tym mogą wyłącznie na: niezgodności lokalizacji przedsięwzięcia z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (art. 80 ust. 2 u.u.i.ś), odmowie uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia przez organ współdziałający (art. 80 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 77 ust. 1 u.u.i.ś.), braku zgody wnioskodawcy na realizację przedsięwzięcia w innym wariancie proponowanym przez wnioskodawcę, w sytuacji, gdy organ skorzysta z możliwości określonej w art. 81 ust. 1 u.u.i.ś, wykazaniu znaczącego negatywnego oddziaływania na obszar Natura 2000 przy jednoczesnym braku spełnienia przesłanek z art. 34 ustawy o ochronie przyrody (art. 81 ust. 2 u.u.iś.), wykazaniu, że przedsięwzięcie może spowodować nieosiągnięcie celów środowiskowych, o których mowa w art. 56, art. 57, art. 59 oraz art. 61 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne, o ile nie zostaną spełnione warunki, o których mowa w art. 68 pkt 1, 3 i 4 tej ustawy (art. 81 ust. 3 u.u.i.ś). Z takimi okolicznościami nie mieliśmy do czynienia w kontrolowanej sprawie. Mając na uwadze powyższe Sąd - na podstawie art. 151 p.p.s.a. - oddalił skargę.