II SAB/Go 59/12

Dnia 31 stycznia 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ireneusz Fornalik po rozpoznaniu w dniu 31 stycznia 2013 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S.Z. na bezczynność Rady Miasta w przedmiocie rozpatrzenia skargi na sposób rozpatrzenia przez Burmistrza Miasta skargi na pracowników Urzędu Miasta p o s t a n a w i a : odrzucić skargę. S.Z. wniosła skargę na bezczynność Rady Miasta w zakresie rozpatrzenia skargi na sposób rozpatrzenia przez Burmistrza Miasta skargi na pracowników Urzędu Miasta. W odpowiedzi na skargę Rada Miasta uznała skargę S.Z. za uzasadnioną, wyjaśniając jednocześnie, iż zwłoka w rozpatrzeniu skargi z dnia [...] sierpnia 2012 r. wynikała z długotrwałej choroby Przewodniczącej Komisji Rewizyjnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył , co następuje: Badanie merytorycznej zasadności skargi poprzedza analiza, czy sprawa będąca jej przedmiotem należy do właściwości sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Przy czym poddanie we wskazanym przepisie wykonywania administracji publicznej kontroli sądu administracyjnego nie oznacza, że cała działalność administracji publicznej została taką kontrolą objęta. Ograniczenie jej zakresu wynika z treści art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 – dalej w skrócie p.p.s.a.), który enumeratywnie wylicza formy działania administracji publicznej podlegające kontroli przez sądy administracyjne. W myśl art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Ponieważ przedmiotem skargi w rozpatrywanej sprawie jest bezczynność Rady Miasta w przedmiocie rozpatrzenia skargi na sposób rozpatrzenia przez Burmistrza Miasta skargi na pracowników Urzędu Miasta, w pierwszej kolejności rozważenia wymaga, czy ewentualna odpowiedź tego organu podlegałaby zaskarżeniu do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Zgodnie bowiem z dyspozycją art. 3 ust. 2 pkt 8 p.p.s.a. przedmiotem skargi może być bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1 – 4a, a więc w tych przypadkach, gdy strona ma prawo żądać podjęcia czynności organu (np. wydania postanowienia, decyzji lub innego aktu), która stanowić może przedmiot zaskarżenia do sądu. W przeciwnym przypadku, skarga na bezczynność organu administracji publicznej musiałaby by być uznana za niedopuszczalną i odrzucona na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. jako nienależąca do kognicji wojewódzkiego sądu administracyjnego. Wniesiona przez S.Z. skarga z dnia [...] sierpnia 2012 r. na sposób rozpatrzenia przez Burmistrza Miasta skargi na pracowników Urzędu Miasta jest w istocie skargą wniesioną w trybie art. 227 k.p.a. W tym zakresie utrwaliło się już w orzecznictwie sądów administracyjnych stanowisko, że tryb "ogólnoskargowy" z art. 221-240 k.p.a. jest samodzielnym, jednoinstancyjnym postępowaniem o charakterze uproszczonym, które kończy się czynnością materialno-techniczną (zawiadomieniem o sposobie załatwienia skargi). Skarga z art. 227 k.p.a. jest odformalizowanym środkiem ochrony różnych interesów jednostki, nie dającym podstaw do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego, tj. postępowania odwoławczego lub postępowania sądowoadministracyjnego. Tym samym ocena prawidłowości prowadzenia postępowania skargowego w trybie przepisów działu VIII kpa nie podlega kognicji sądów administracyjnych (postanowienie NSA z dnia 3 września 2009 r., I OSK 1064/09; postanowienie NSA z dnia 3 lipca 2009 r., l OSK 802/09, postanowienie NSA z dnia 7 lipca 2009 r., l OSK 803/09; postanowienie NSA z 7 lipca 2009 r., l OSK 827.09). Przy tym podkreślić należy, że forma załatwienia sprawy nie ma wpływu na niedopuszczalność skargi do sądu administracyjnego. Uchwały podjęte w wyniku skargi wniesionej na podstawie art. 227 k.p.a. są taką samą czynnością informującą o sposobie załatwienia skargi, jak i czynności innych organów wymienionych w art. 229 k.p.a., którym uchwała nie jest przypisana jako forma prawna działania (postanowienie NSA z dnia 12 kwietnia 2001 r., l SA 2668/00, LEX nr 54426; por także postanowienia WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia z dnia 4 lutego 2009 r., II SA/Go 22/09). W takim przypadku, tak jak w rozpatrywanej sprawie, nie znajdzie zastosowania przepis art. 101 czy też 101 a ustawy z dnia 8 marca 1998 r. o samorządzie gminnym ( Dz. U. z 2001 r. nr 142 poz. 1591 ze zm. – dalej u.s.g.), zgodnie z którym każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą podjętą przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, a także gdy organ gminy nie wykonuje czynności nakazanych prawem albo przez podejmowane czynności prawne lub faktyczne narusza prawa osób trzecich, może, po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia, zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Skarga w takim przypadku byłaby niedopuszczalna, z przyczyn wyżej opisanych. Bezczynność w zakresie rozpatrzenia skargi wniesionej w trybie art. 227 kpa, nie podlega kontroli sądów administracyjnych, bowiem kognicja tych sądów nie sięga w stosunku do aktów czy czynności podjętych w ramach działu VIII k.p.a. Wynika to z założenia, że w przedmiotowym postępowaniu skargowym nie ma stron postępowania, nie wydaje się rozstrzygnięć adresowanych do wnioskodawcy, a jedynie zawiadamia się go o swoich działaniach wewnętrznych zmierzających do wyjaśnienia okoliczności będących przyczynami skargi (postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 4 marca 2011 r. sygn. akt I OSK 305/11, z dnia 15 lutego 2011 r. sygn. akt I OSK 190/11, z dnia 14 października 2010 r. sygn. akt II OSK 2019/10). Powyższe, w sposób jednoznaczny pozwala na stwierdzenie, iż wniesienie skargi na bezczynność organu w zakresie rozpatrzenia skargi na sposób rozpatrzenia przez Burmistrza Miasta skargi na pracowników Urzędu Miasta, nie mieści się w katalogu spraw poddanych kognicji wojewódzkiego sądu administracyjnego, wskazanych w art. 3 ust. 2 pkt 8 w zw. z pkt 1 – 4a p.p.s.a. Bez znaczenia dla powyższej oceny pozostaje okoliczność, iż organ w odpowiedzi na skargę uznał, iż skarga na bezczynność S.Z. jest uzasadniona. Fakt rzeczywistego (przyznanego przez organ) pozostawania w zwłoce w zakresie złożonej przez stronę skargi, o której mowa w art. 227 k.p.a., nie zmienia okoliczności, iż w kontekście omówionych wyżej przepisów prawa, wniesiona przez nią skarga nie podlega kognicji ( a tym samym merytorycznej ocenie) tut. Sądu. W konsekwencji, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., skarga jako niedopuszczalna podlegała odrzuceniu.