I SA/Ke 603/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Mirosław Surma po rozpoznaniu 19 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. P. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi K.P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2007 r. postanawia: oddalić wniosek. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K.z [...] r. nr [...] określającą zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2007 r. w wysokości 58.086 zł, K.P. zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wskazał na art. 56 § 1 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji zgodnie, z którym postępowanie egzekucyjne ulega zawieszeniu w całości lub w części w razie wstrzymania wykonania, odroczenia terminu wykonania obowiązku albo rozłożenia na raty spłat należności pieniężnej. W ocenie skarżącego dalsze prowadzenie postępowania egzekucyjnego mogłoby go narazić na rażącą i niepowetowaną szkodę. Wyjaśnił, że kwota opłaty została powiększona o odsetki, natomiast postępowanie w niniejsze sprawie toczy się od 12 listopada 2013 r., tj. od dnia wydania pierwotnej decyzji. Zdaniem wnioskodawcy w sytuacji gdy strona dochodzi swoich praw i kwestionuje zasadność wydanej decyzji, nie może być dodatkowo karana odsetkami za realizację swojego prawa do zaskarżania decyzji organów administracji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje: Stosownie do art. 61 § 1 i 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U.2016.718), powoływanej dalej jako "ustawa p.p.s.a.", wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności, jednakże Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części tego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazuje się, że w art. 61 § 3 ustawy p.p.s.a. chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienia NSA z dnia 20 grudnia 2012 r. sygn. akt II OZ 1131/12 i z dnia 4 lipca 2012 r. sygn. akt II FZ 456/12 - dostępne na www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Zatem przesłankami warunkującymi wstrzymanie wykonania aktu nie są jakiekolwiek skutki i jakakolwiek szkoda, ale szkoda i skutki kwalifikowane, tzn. przekraczające normalne następstwa związane z wykonywaniem aktu (por. postanowienie NSA z dnia 3 lipca 2014 r., sygn. akt I FZ 197/14; dostępne na www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Sąd w kwestii wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji działa przy tym wyłącznie na wniosek strony, zatem to ona jest zobowiązana do uprawdopodobnienia okoliczności uzasadniających prawdopodobieństwo wywołania skutków wskazanych w art. 61 § 3 ustawy p.p.s.a. Wnioskujący winien wskazać na konkretne zdarzenia, czy też okoliczności świadczące o tym, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione oraz poprzeć je stosownymi dokumentami. Zadaniem sądu jest natomiast zbadanie, czy argumenty przedstawione przez stronę przemawiają (lub nie) za uwzględnieniem jej wniosku. W orzecznictwie podkreśla się, że strona skarżąca jest wręcz zobligowana do przedstawienia argumentów i uzasadniających je dokumentów pozwalających sądowi na wszechstronną analizę przesłanek skorzystania z art. 61 § 3 ustawy p.p.s.a. (por. postanowienia NSA z 6 lutego 2009 r., II FZ 39/09 i z 18 marca 2010 r., II FSK 502/09; dostępne na www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Podzielając w całości przedstawioną powyżej i ugruntowaną w orzecznictwie sądów administracyjnych wykładnię art. 61 § 3 ustawy p.p.s.a. oraz odnosząc ją do niniejszej sprawy Sąd stwierdził, że wniosek K.P. nie spełnia wyżej wskazanych wymagań. Skarżący we wniosku powołał się tylko na ogólnie sformułowaną przesłankę "narażenia na rażącą i niepowetowaną szkodę". Nie przedstawił natomiast żadnych argumentów uzasadniających wstrzymanie wykonania kwestionowanej decyzji, w szczególności nie wskazał na czym polegałaby ewentualna znaczna szkoda, o której mowa w art. 61 § 3 ustawy p.p.s.a. Jak już wyżej wskazano wstrzymanie wykonania decyzji uzasadniać mogą tylko konkretne okoliczności, będące wynikiem wpływu wykonania zaskarżonej decyzji na aktualną sytuację majątkową strony, powodujące znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki. Innymi słowy, strona musi wykazać, że w powiązaniu z jej sytuacją majątkową, wykonanie decyzji spowoduje znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki z powodu wystąpienia tych konkretnych okoliczności. W ocenie Sądu skarżący tego nie uczynił. W aktach sprawy znajduje się wprawdzie wniosek o przyznanie prawa pomocy, w którym znajdują się informacje dotyczące aktualnej sytuacji majątkowej, to jednak należy wskazać, że z wniosku tego nie sposób wywieść możliwości wystąpienia zdarzeń określonych w art. 61 § 3 ustawy p.p.s.a. Badanie przesłanek zastosowania ochrony tymczasowej nie sprowadza się wyłącznie do oceny kondycji finansowej wnioskującej strony, a ocena ta nie jest tożsama z oceną dokonywaną przy badaniu wniosku o prawo pomocy. Przesłanek wynikających z art. 61 § 3 ustawy p.p.s.a. nie należy mylić z przesłankami, jakimi należy kierować się w ramach instytucji prawa pomocy. Trudna sytuacja finansowa nie może bowiem stanowić samoistnej podstawy orzeczenia, o którym mowa w art. 61 § 3 ustawy p.p.s.a. Wymaga przy tym podkreślenia, że sam fakt istnienia obowiązku wykonania decyzji oraz jego wysokość nie może stanowić samodzielnej przesłanki uzasadniającej wniosek o wstrzymanie jej wykonania. Konieczność zapłaty podatku i związane z tym uszczuplenie majątku podatnika, są zwykłym następstwem takiej decyzji. Obowiązkiem wnioskodawcy jest zatem wykazanie, że na skutek zapłaty podatku grozi mu szkoda, której rozmiary przekraczają zwykłe następstwa zapłaty, bądź też, że do odwrócenia skutku wykonania zaskarżonej decyzji nie wystarczy zwrot wyegzekwowanej należności wraz z odsetkami. Nie ulega wątpliwości, że każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Rodzaj obowiązku objętego tą decyzją nie wywołuje stanu, który byłby nieodwracalny, gdyż odnosi się do świadczenia pieniężnego, z natury rzeczy przecież odwracalnego. W sytuacji uwzględnienia skargi istnieje możliwość zwrotu nadpłaconych kwot. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Strona składająca wniosek o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności winna przekonać Sąd o tym, że wykonanie tego aktu lub czynności, bez wątpienia, zrodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia jej znacznej szkody lub spowodowania dla niej trudnych do odwrócenia skutków. W niniejszej sprawie ogólna argumentacja zawarta we wniosku nie doprowadziła Sądu do takiego przekonania. Z tych względów, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 ustawy p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.