II SA/Ke 136/16

PostanowienieWSA w Kielcach2016-03-29

Skład orzekający: Anna Żak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy późniejsze wykrycie prawomocnego orzeczenia sądu administracyjnego w innej sprawie, dotyczącego podobnego zagadnienia prawnego, może stanowić podstawę do wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego na podstawie art. 273 § 3 PPSA?
Ratio decidendi
Skarga o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego nie może być oparta na późniejszym wykryciu prawomocnego orzeczenia sądu administracyjnego w innej sprawie, nawet jeśli dotyczy ona podobnego zagadnienia prawnego. Podstawą wznowienia na podstawie art. 273 § 3 PPSA może być jedynie prawomocne orzeczenie dotyczące tej samej sprawy, czyli zachodząca tożsamość przedmiotu i stron postępowania. Odmienne oceny prawne wyrażone w innych orzeczeniach sądów administracyjnych nie stanowią okoliczności faktycznych ani środków dowodowych w rozumieniu art. 273 § 2 PPSA i nie mogą być podstawą do wznowienia postępowania.
Stan faktyczny
Skarżący M. M. wniósł skargę o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego zakończonego prawomocnym wyrokiem WSA w Kielcach z dnia 27 sierpnia 2014 r. w sprawie dotyczącej równoważnika za remont lokalu mieszkalnego. Jako podstawę wznowienia wskazał otrzymanie treści wyroku NSA z dnia 16 stycznia 2013 r. sygn. I OSK 1821/12, który dotyczył podobnej sprawy, ale innej osoby. Skarżący argumentował, że wyrok ten oraz uchwała NSA w sprawie I OSK 9/13 podtrzymują stanowisko, które powinno wpłynąć na jego sprawę, zgodnie z zasadą jednolitej wykładni prawa.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę o wznowienie postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Żak po rozpoznaniu w dniu 29 marca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. M. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 27 sierpnia 2014 r. sygn. akt [...] wydanym w sprawie ze skargi M. M. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 31 marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie równoważnika za remont lokalu mieszkalnego postanawia: odrzucić skargę o wznowienie postępowania sądowego. Wyrokiem z dnia 27 sierpnia 2014 r. sygn. akt [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach, po rozpoznaniu skargi M. M. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 31 marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie równoważnika za remont lokalu mieszkalnego, w pkt I stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji w części obejmującej rozstrzygnięcie w przedmiocie odmowy wypłaty równoważnika za remont lokalu mieszkalnego za lata 2010-2012; w pkt II stwierdził, że zaskarżona decyzja w części określonej w punkcie I nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku; w pkt III w pozostałej części oddalił skargę. Wyrok uprawomocnił się z dniem 31 października 2014 r. W dniu 15 lutego 2016 r. M. M., działając na podstawie art. 273 Ppsa, wniósł skargę o wznowienie postępowania zakończonego ww. wyrokiem, żądając na podstawie art. 279 uchylenia kwestionowanego wyroku w całości i ponownego rozpoznania sprawy z zastosowaniem art. 34 i art. 135 Ppsa. W uzasadnieniu wyjaśnił, że w dniu 1 lutego 2016 r. otrzymał pocztą elektroniczną treść wyroku NSA w sprawie I OSK 1821/12, zgodnie z którym w przypadku funkcjonowania w obrocie prawnym decyzji administracyjnej w sprawie równoważnika za remont lokalu mieszkalnego, niedopuszczalnym jest wydanie decyzji o odmowie wypłaty należności finansowych z wykonania takiej decyzji administracyjnej. Skarżący wskazał ponadto na uchwałę NSA w sprawie I OSK 9/13 w której podtrzymano stanowisko wyrażone w ww. wyroku NSA. Zdaniem skarżącego powyższe okoliczności ustalone po dacie wyroku WSA w Kielcach uzasadniają wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego, ponieważ z art. 32 Konstytucji RP wynika, że linia orzekania sądów administracyjnych powinna być oparta na jednolitej wykładni prawa materialnego, bez różnicowania stron w tożsamych sprawach. W dalszej części w/w skargi o wznowienie, przedstawiono argumenty przemawiające za niewłaściwą wykładnią i zastosowaniem przez Sąd prawa materialnego dotyczącego uprawnień do równoważnika za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 270 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej "Ppsa", można żądać wznowienia postępowania, które zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem. W pierwszej kolejności skarga o wznowienie postępowania sądowego podlega badaniu przez Sąd pod kątem dopuszczalności o dwojakim charakterze, a mianowicie dopuszczalności samej skargi i dopuszczalności wznowienia postępowania. Przy czym o dopuszczalności skargi o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego decyduje zachowanie ustawowego terminu oraz oparcie skargi na ustawowych podstawach wymienionych w przepisach Ppsa. Nadzwyczajny charakter środka prawnego, jakim jest skarga o wznowienie postępowania sprawia, że wznowienie postępowania sądowego, mogące prowadzić do wzruszenia prawomocnego orzeczenia sądu może nastąpić wyłącznie z powodów ściśle określonych w ustawie. Warunkiem dopuszczalności skargi o wznowienie postępowania jest oparcie jej na ustawowej przesłance wznowienia wymienionej w art. 271 - 273 Ppsa oraz zachowanie terminu do jej wniesienia (art. 280 § 1 Ppsa). Niespełnienie choćby jednego z tych warunków powoduje niemożność rozpoznania skargi, co w konsekwencji skutkuje jej odrzuceniem. Zgodnie z art. 271 Ppsa można żądać wznowienia postępowania z powodu nieważności, jeżeli w składzie sądu uczestniczyła osoba nieuprawniona albo jeżeli orzekał sędzia wyłączony z mocy ustawy, a strona przed uprawomocnieniem się orzeczenia nie mogła domagać się wyłączenia (pkt 1); jeżeli strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej albo nie była należycie reprezentowana lub jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania; nie można jednak żądać wznowienia, jeżeli przed uprawomocnieniem się orzeczenia niemożność działania ustała lub brak reprezentacji był podniesiony w drodze zarzutu albo strona potwierdziła dokonane czynności procesowe (pkt 2). Można żądać wznowienia postępowania również w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie (art. 272 § 1). Ponadto, można żądać wznowienie na tej podstawie, że orzeczenie zostało oparte na dokumencie podrobionym lub przerobionym albo na skazującym wyroku karnym, następnie uchylonym (art. 273 § 1 pkt 1); orzeczenie zostało uzyskane za pomocą przestępstwa (art. 273 § 1 pkt 2). Dodatkowo można żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu (art. 273 § 2). Można żądać wznowienia także w razie późniejszego wykrycia prawomocnego orzeczenia dotyczącego tej samej sprawy. W tym przypadku przedmiotem rozpoznania przez sąd jest nie tylko zaskarżone orzeczenie, lecz są również z urzędu inne prawomocne orzeczenia dotyczące tej samej sprawy (art. 273 § 3). W rozpoznawanej sprawie M. M. zażądał wznowienia postępowania zakończonego wyrokiem z dnia 27 sierpnia 2014 r. sygn. [...], na tej podstawie, że w dniu 1 lutego 2016 r. dowiedział się o treść wyroku NSA z dnia 16 stycznia 2013 r. sygn. I OSK 1821/12, którym uwzględniono skargę kasacyjną M. S. od wyroku WSA we Wrocławiu oddalającego skargę M. S. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 26 kwietnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty równoważnika pieniężnego za remont lokalu za lata 2006-2011. W ocenie tut. Sądu skarga M. M. nie opiera się na żadnej z ww. ustawowych podstaw wznowienia. Powzięcie wiadomości o treści wyroku w innej sprawie przedmiotowo podobnej nie stanowi "wykrycia" okoliczności faktycznych lub środków dowodowych w rozumieniu art. 273 § 2 Ppsa. Okolicznością faktyczną, o której mowa w art. 273 § 2 Ppsa jest bowiem zdarzenie, fakt lub wydarzenie zaistniałe w sensie fizycznym lub ich niewystąpienie. Środkiem dowodowym może być zaś każdy środek, który zgodnie z prawem służyć może wykazaniu konkretnego faktu. Okoliczności te i dowody muszą być przy tym tego rodzaju, że ich znajomość w dacie wydania prawomocnego orzeczenia mogłaby spowodować wydanie rozstrzygnięcia odmiennej treści. Oceny prawne wyrażone w innych orzeczeniach sądów administracyjnych nie są więc okolicznościami faktycznymi lub środkami dowodowymi, o których mowa w art. 273 § 2 Ppsa. Na ich podstawie nie ustala się stanu faktycznego sprawy ani też nie prowadzi się postępowania dowodowego. WSA w Kielcach wydał kwestionowany przez stronę prawomocny wyrok z dnia 27 sierpnia 2014 r. w ramach określonego stanu faktycznego, który ustalony został na podstawie wykorzystanych środków dowodowych, natomiast inne orzeczenie sądowe w innej sprawie, na które skarżący obecnie się powołuje, nie może stanowić podstawy ustaleń faktycznych i ocen dowodowych. Odmienne oceny prawne innych sądów administracyjnych odnośnie wykładni przepisów prawa nie mogą stanowić podstawy do wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego. Przywołany przez skarżącego wyrok NSA w sprawie I OSK 1821/12 nie był również prawomocnym orzeczeniem wydanym w kwestionowanej sprawie, o którym mowa w art. 273 § 3 Ppsa. Dotyczył bowiem zupełnie innej osoby. Przy rozważaniu przesłanki wznowienia określonej w powołanym przepisie za aktualny uznać należy pogląd wyrażony w postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 5 maja 1967 r., sygn. I PZ 20/67 (OSNC 1967, nr 11, poz. 209), zgodnie z którym podstawę skargi o wznowienie postępowania stanowić może tylko takie wykryte później prawomocne orzeczenie dotyczące tego samego stosunku prawnego, które było już prawomocne, zanim zapadł wyrok w postępowaniu, którego wznowienia żąda strona. Orzeczenie to musi dotyczyć tej samej sprawy, a więc musi zachodzić tożsamość przedmiotu i stron postępowania. Sformułowanie zawarte w art. 273 § 3 Ppsa oznacza, że przedmiotem rozstrzygnięcia w tym wyroku są te same prawa i obowiązki, dotyczące tych samych podmiotów, wynikające z określonych norm prawnych, które pomiędzy nimi były przedmiotem rozstrzygnięcia w postępowaniu, którego wznowienia dotyczy skarga (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 26 marca 1999 r., sygn. III AO 10/99 - Lex nr 36977). Chodzi więc o sytuację, w której w późniejszym postępowaniu można było i należało, zgłosić zarzut powagi rzeczy osądzonej. Pogląd ten przyjęto również w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. postanowienia: z dnia 21 lutego 2006 r., sygn. II GSK 361/05; z dnia 8 lipca 2008 r., sygn. II OSK 983/08; z dnia 22 maja 2009 r., sygn. I OSK 535/09). W świetle powyższego, ponieważ skarga o wznowienie postępowania sądowego nie została oparta na żadnej z ustawowych podstaw wznowienia, podlegała odrzuceniu jako niedopuszczalna na podstawie art. 280 § 1 Ppsa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło