I SA/Kr 1262/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Maja Chodacka po rozpoznaniu w dniu 22 czerwca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P.C. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej 25 lipca 2013 r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za grudzień 2005 r. postanawia: wniosek oddalić Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek P.C. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w całości lub w części, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 25 lipca 2013 r., nr [...], w przedmiocie podatku od towarów i usług za grudzień 2005 r. Jak wynika z uzasadnienia wniosku, zawartego w nim "oświadczenia o stanie rodzinnym , majątku i dochodach" oraz nadesłanych dokumentów P.C. ur. w 1984 r. mieszka sam, w lokalu znajdującym się w nieruchomości położonej w R. i z tego tytułu płaci właścicielowi tej nieruchomości tj. "H" sp. z o.o. w K. miesięczny czynsz w wysokości 500 zł. Miesięczne wydatki wnioskodawcy, związane z bieżącymi potrzebami, wynoszą natomiast 75 zł dziennie. Skarżący oświadczył, że stara się zdobywać pieniądze zbierając złom. Na tę okoliczność przedłożył – "formularz przyjęcia odpadów metali / umowę kupna sprzedaży nr 493/12/14", z dnia 17.12.2014 r. na kwotę 367,92 zł. W 2014 r. skarżący uzyskał dochód w wysokości 1 543,75 zł, przy przychodzie w wysokości 2 200 zł. W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy, zawartym w formularzu PPF wnioskodawca podał, iż nie pracuje, nie uzyskuje żadnych dochodów, nie posiada oszczędności, nieruchomości ani przedmiotów o wartości pow. 3000 euro. Zaznaczył też, że pozostaje na utrzymaniu rodziców – M. C. ur. w 1969 r. i H. C. ur. w 1961r., którzy zapewniają mu wyżywienie. W "odpowiedzi na wezwanie", z dnia 12.03.2015r. stwierdził z kolei, że nie uzyskuje już pomocy finansowej od rodziców, ponieważ oni sami jej potrzebują. Postanowieniem z dnia 30 kwietnia 2015 r. Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie oddalił wniosek skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych. Na powyższe postanowienie skarżący wniósł skutecznie sprzeciw. W sprzeciwie podniesiono, że rodzice skarżącego pomimo ciężkiej sytuacji finansowej starają się pomagać skarżącemu poprzez zrobienie drobnych zakupów spożywczych. Podkreślono też, że skarżący na zapłatę kosztów sądowych w innych sprawach sądowych musiał zaciągnąć wiele pożyczek, które spłaca do dzisiejszego dnia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Wniosek skarżącego nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 259 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), od postanowień, wydanych przez referendarza sądowego przysługuje sprzeciw do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego. W wypadku wniesienia sprzeciwu postanowienie, przeciwko któremu został wniesiony traci moc, a sprawa podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym (art. 260 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Stosownie do treści art. 245 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 2), natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). Skarżący złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, a więc o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Zgodnie z artykułem 246 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika, że to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. To strona ma wykazać taką sytuację materialną, która uzasadniałaby przyznanie prawa pomocy. Brzmienie tego przepisu nie pozostawia przy tym wątpliwości, że inicjatywa dowodowa zmierzająca do uprawdopodobnienia, iż zachodzą uwarunkowania przemawiające na rzecz przyznania prawa pomocy ciąży na wnioskodawcy (por. postanowienie WSA w Gliwicach z dnia 23.10.2009r. , sygn. III SA/GL 823/09). Wnioskodawca ma też obowiązek współdziałania z sądem w zakresie gromadzenia dowodów źródłowych i wyjaśnienia wszystkich okoliczności w celu ustalenia jego rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych. Brak tej współpracy przez niedostarczenie dokumentów bądź nieskładnie wyczerpujących oświadczeń musi mieć natomiast wpływ na dokonywaną przez sąd ocenę wniosku o przyznanie prawa pomocy (por. postanowienie NSA z dnia 21.05.2014r., sygn. akt II FZ 654/14, postanowienie NSA z dnia 11.02.2014r., sygn. akt II FZ 1474/13, postanowienie NSA z dnia 15.03.2012r., sygn. akt II FZ 175/12, postanowienie NSA z dnia 04.04.2011r., sygn. akt II FZ 103/11, postanowienie NSA z dnia 15.06.2010r., sygn. akt II OZ 530/10, postanowienie NSA z dnia 19.10.2010r., sygn. akt II GZ 296/10, postanowienie NSA z dnia 05.12.2006r., sygn. akt II FZ 703/06). Tymczasem w niniejszej sprawie skarżący podnosi ostatecznie, że korzysta z pomocy rodziców w zakresie drobnych zakupów żywnościowych nie wskazując jednocześnie jaki jest zakres tej pomocy (pomimo uprzedniego wezwania w tej kwestii). Twierdzi też, że jego miesięczne wydatki opiewają na kwotę ok. 2750 zł (500 zł tytułem czynszu i 30 dni x 75 zł dziennie tytułem kosztów utrzymania) nie wskazując jednocześnie źródła dochodów na pokrycie tych wydatków. Z pewnością za źródło dochodu wystarczające na utrzymanie skarżącego nie można uznać jednorazowej sprzedaży złomu za kwotę 367,92 zł, czy też sporadycznych zakupów spożywczych robionych przez rodziców skarżącego. Skarżący sam z resztą oświadczył, że nie pracuje i nie jest na utrzymaniu rodziców. Znamiennym jest też, że skarżący w sprzeciwie podał, że do dzisiejszego dnia spłaca liczne pożyczki jakie zmuszony był uprzednio zaciągnąć w celu pokrycia kosztów spraw sądowych. Jednocześnie nie wskazał jakie kwoty przeznacza miesięcznie na spłatę tychże pożyczek i skąd czerpie na to środki. Powyższe wskazuje zdaniem Sądu, że na podstawie przedstawionych przez skarżącego informacji nie jest możliwa ocena jego rzeczywistej sytuacji finansowej, a w konsekwencji rozstrzygnięcie, że nie jest on w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Dlatego Sąd uznał, że skarżący nie wykazał okoliczności uzasadniających wniosek. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 260 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.