I SA/Kr 2058/13

PostanowienieWSA w Krakowie2014-08-29

Skład orzekający: Michał Śmiałowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu o wznowienie postępowania sądowego może zostać uwzględniony bez dostarczenia przez wnioskodawcę wystarczających dowodów dotyczących jego sytuacji majątkowej i możliwości płatniczych?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Obowiązek wykazania takiego stanu majątkowego spoczywa na wnioskodawcy, który musi współdziałać z sądem poprzez dostarczenie odpowiednich dokumentów i oświadczeń. Brak dostarczenia tych dokumentów skutkuje oddaleniem wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Wnioskodawca L.G. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem. L.G. prowadziła działalność gospodarczą, która została zawieszona, utrzymuje się z pomocy dzieci, a jej majątek oraz majątek męża jest obciążony licznymi hipotekami i postępowaniami egzekucyjnymi. Pomimo wezwania do dostarczenia szczegółowych dokumentów dotyczących sytuacji majątkowej i finansowej, wnioskodawca nie przedłożył większości wymaganych dokumentów.
Rozstrzygnięcie
Oddalił wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 29 sierpnia 2014r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L.G. o zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem, z dnia 11.04.2013r., sygn. akt I SA/Kr 513/13 postanawia: wniosek oddalić Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek L.G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem, z dnia 11.04.2013r., sygn. akt I SA/Kr 513/13. Jak wynika z uzasadnienia wniosku, zawartego w nim "oświadczenia o stanie rodzinnym , majątku i dochodach" oraz nadesłanych dokumentów L.G. ur. w 1962r. pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem M.G.. Spółka "L.G. i I. sp. z o.o. spółka jawna" której jest wspólniczką wraz z "L. G.l i I. sp. z o.o.", od dnia 01.01.2013r. zawiesiła wykonywanie działalności. Wnioskodawczyni podaje , iż utrzymuje się dzięki pomocy finansowej dzieci : A. G. i A.G. . Podnosi również , że majątek jej męża został zajęty przez Prokuraturę Okręgową w K. i urzędy skarbowe oraz , że w stosunku do niej i męża prowadzone są postępowania egzekucyjne. W 2012r. L. G. i I. sp. z o.o. spółka jawna uzyskała przychód w wysokości 398 081,37 zł. i poniosła stratę w wysokości 214 629,13 zł. Z kolei sama wnioskodawczyni jako jej wspólnik, w 2012r., z tytułu pozarolniczej działalności gospodarczej, osiągnęła przychód na poziomie 199 040,69 zł. i poniosła stratę w wysokości 107 314,56 zł. M.G. w 2012r. z tytułu pozarolniczej działalności gospodarczej osiągnął przychód w kwocie 359 433,46 zł. i poniósł stratę w wysokości 298 895,24 zł. Jest on właścicielem; - nieruchomości znajdującej się na W. o pow. 0,1288 ha, objętej księgą wieczystą [...] , prowadzoną przez Sąd Rejonowy w K. , Wydział Ksiąg Wieczystych, obciążonej; hipoteką umowną zwykłą w wysokości 700 000 zł., na rzecz Banku Współpracy Regionalnej S.A. w K., Oddział II Samorządowy w K. , hipoteką umowną zwykłą w wysokości 400 000 zł., na rzecz Deutsche Banku PBC S.A., hipoteką umowną kaucyjną w wysokości 100 000 zł., na rzecz Deutsche Banku PBC S.A., hipoteką umowną łączna kaucyjną w wysokości 1 500 000 zł., na rzecz Deutsche Banku PBC S.A., hipoteką umowną łączną zwykłą w wysokości 735 000 zł., na rzecz Deutsche Banku PBC S.A., hipoteką umowną łączną kaucyjną w wysokości 367 000 zł., na rzecz Deutsche Banku PBC S.A., hipoteką umowną łączną kaucyjną w wysokości 5 250 000 zł., na rzecz Deutsche Banku PBC S.A., hipoteką przymusową kaucyjną w wysokości 208 367,80 zł., na rzecz Skarbu Państwa, Naczelnika Urzędu Skarbowego K., hipoteką przymusową kaucyjną w wysokości 2 002 052 zł., na rzecz Skarbu Państwa , Naczelnika Urzędu Skarbowego, hipoteką przymusową kaucyjną w wysokości 310 485 zł., na rzecz Skarbu Państwa , Naczelnika Urzędu Skarbowego, hipoteką przymusową zwykłą w wysokości 218 906 zł., na rzecz Skarbu Państwa , Naczelnika Urzędu Skarbowego, - nieruchomości znajdującej się w B., o pow. 816 m2, objętej księgą wieczystą [...], prowadzoną przez Sąd Rejonowy w K., Wydział Ksiąg Wieczystych, obciążonej; hipoteką umowną łączna zwykłą w wysokości 3 500 000 zł., na rzecz BPH Banku Hipotecznego S.A. w W., hipoteką umowną łączną kaucyjną w wysokości 1 750 000 zł., na rzecz BPH Banku Hipotecznego S.A. w W., hipoteką przymusową zwykłą w wysokości 208 367,80 zł., na rzecz Skarbu Państwa, Naczelnika Urzędu Skarbowego, hipoteką przymusową zwykłą w wysokości 2 002 052 zł., na rzecz Skarbu Państwa , Naczelnika Urzędu Skarbowego, hipoteką przymusową zwykłą w wysokości 310 485 zł., na rzecz Skarbu Państwa , Naczelnika Urzędu Skarbowego, hipoteką przymusową zwykłą w wysokości 218 906 zł., na rzecz Skarbu Państwa , Naczelnika Urzędu Skarbowego. M.G. jest również właścicielem trzech innych nieruchomości, znajdujących się w K. We wszystkich działach III ksiąg wieczystych prowadzonych dla w/w nieruchomości ujawniony jest wpis zakazu zbywania lub obciążania nieruchomości, dokonany na podstawie Postanowienia Prokuratury Okręgowej w K., z dnia 26.10.2006r. , sygn. [...]. Zdaniem orzekającego wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j Dz.U. z 2012r., poz. 270 z p. zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( § 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na podstawie art. 246§1 w/w ustawy przysługuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. W przedmiotowej sprawie zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia ma analiza przesłanek przyznania prawa pomocy stronie skarżącej wymienionych w art. 246§1 w/w ustawy. Wskazuje ona, iż to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, że strona nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania lub że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. To strona ma wykazać taką sytuację materialną, która uzasadniałaby przyznanie prawa pomocy. Brzmienie tego przepisu nie pozostawia przy tym wątpliwości, że inicjatywa dowodowa zmierzająca do uprawdopodobnienia , iż zachodzą uwarunkowania przemawiające na rzecz przyznania prawa pomocy ciąży na wnioskodawcy (por. postanowienie WSA w Gliwicach z dnia 23.10.2009r. , sygn. III SA/GL 823/09). Wnioskodawca ma też obowiązek współdziałania z sądem w zakresie gromadzenia dowodów źródłowych i wyjaśnienia wszystkich okoliczności w celu ustalenia jego rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych. Umożliwia to konstrukcja art. 255 w/w ustawy a zastosowanie tej normy poprzez wezwanie strony skarżącej o przedłożenie dodatkowych oświadczeń lub dokumentów stanowi rodzaj uzupełniającego postępowania dowodowego, dzięki któremu wydane orzeczenie opierać się będzie o zasadę prawdy materialnej. Brak tej współpracy przez niedostarczenie dokumentów bądź nieskładnie wyczerpujących oświadczeń musi mieć natomiast wpływ na dokonywaną przez sąd ocenę wniosku o przyznanie prawa pomocy (por. postanowienie NSA z dnia 11.02.2014r., sygn. akt II FZ 1474/13, postanowienie NSA z dnia 15.03.2012r., sygn. akt II FZ 175/12, postanowienie NSA z dnia 04.04.2011r., sygn. akt II FZ 103/11, postanowienie NSA z dnia 15.06.2010r., sygn. akt II OZ 530/10, postanowienie NSA z dnia 19.10.2010r., sygn. akt II GZ 296/10, postanowienie NSA z dnia 05.12.2006r., sygn. akt II FZ 703/06). Zdaniem orzekającego dane przedstawione we wniosku były niewystarczające do oceny stanu majątkowego i możliwości płatniczych L.G.. Stąd też jej pełnomocnik został wezwany do przedłożenia szeregu dokumentów bardzo istotnych, z punktu widzenia oceny jej sytuacji finansowej. Z nałożonego obowiązku strona skarżąca nie wywiązała się jednak w przeważającej części, mimo przedłużenia terminu do dokonania tej czynności. Nie przysłała bowiem: - spisu miesięcznych wydatków rodziny związanych z bieżącymi potrzebami, popartego odpowiednimi rachunkami, - wyciągów z jej kont bankowych (zarówno osobistych jak i firmowych) obejmujących operację z ostatnich trzech miesięcy i ich obecny stan, - wyciągów z kont bankowych M.G. (zarówno osobistych jak i firmowych) obejmujących operację z ostatnich trzech miesięcy i ich obecny stan, - wyciągów z lokat bankowych małżonków, - zeznań podatkowych L.G. i jej męża, za 2013r., lub zaświadczeń z odpowiednich urzędów skarbowych o wysokości uzyskanych przez nich dochodów w 2013r. - oświadczenia określającego czy L.G. jest wspólnikiem lub udziałowcem jakiejś spółki (jeżeli tak, należy podać dokładną jej nazwę i wysokość posiadanych w niej udziałów), - oświadczenia określającego wysokość pomocy jaką L.G. otrzymuje od dzieci, - oświadczenia określającego wysokość miesięcznych dochodów uzyskiwanych przez męża wraz z odpowiednim zaświadczeniem na tą okoliczność. Zwrócić należy uwagę , iż orzekający aby rzetelnie ocenić zdolności płatnicze strony skarżącej musi dysponować dokładnymi i obszernymi informacjami na temat jej sytuacji majątkowej , rodzinnej i finansowej. Informacje te powinien dostarczyć wnioskodawca tak aby orzekający mógł przeprowadzić pewnego rodzaju symulację finansową określającą relację wydatków gospodarstwa domowego do jego dochodów, z uwzględnieniem posiadanych środków trwałych i oszczędności. Brak danych w tym zakresie skutecznie uniemożliwia taką analizę . To z kolei wyklucza przyznanie prawa pomocy. Strona skarżąca powinna się zatem liczyć, iż w przypadku wyżej opisanego zachowania orzekający nie będzie miał wystarczających podstaw do przyznania jej prawa pomocy (por. postanowienie NSA z dnia 11.12.2008r. , sygn. akt I FZ 394/08, postanowienie NSA z dnia 15.09.2010r., sygn. akt II FZ 400/10, postanowienie NSA z dnia 06.02.2013r., sygn. akt I GZ 12/13, postanowienie NSA z dnia 24.01.2011r., sygn. akt II FZ 733/10, postanowienie NSA z dnia 06.02.2013r., sygn. akt I GZ 12/13). Mając więc na względzie fakt, iż to właśnie na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wykazania niezdolności do ponoszenia kosztów sądowych, stwierdzić należy, iż L.G. nie wykazała przesłanek warunkujących przyznanie jej prawa pomocy (por. postanowienie WSA w Gliwicach z dnia 23.10.2009r. sygn. akt. III SA/Gl 823/09, postanowienie NSA z dnia 18.06.2010r., sygn. akt II FZ 253/2010). W związku z tym, żądanie zwolnienia od kosztów sądowych nie zasługuje na uwzględnienie a rozpatrywany wniosek, zgodnie z przyjętą linią orzeczniczą (por. postanowienie NSA z dnia 08.11.2006r. sygn. akt II OZ 1112/2006, ONSAiWSA 2007/4, poz. 79), należało oddalić na podstawie art.244§1, art.245§3, art. 246§1 pkt.2, w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012r. , poz . 270 z p. zm. ).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło