I SA/Kr 22/16

WyrokWSA w Krakowie2016-03-23

Skład orzekający: Piotr Głowacki, Stanisław Grzeszek, Ewa Michna

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy linie kablowe znajdujące się w cudzej kanalizacji kablowej, których właścicielem jest inny podmiot niż właściciel kanalizacji, mogą być uznane za budowlę podlegającą opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, gdy skarżąca nadal wykorzystuje całość budowli w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą?
Ratio decidendi
Linie kablowe ułożone w kanalizacji kablowej, nawet jeśli właściciel linii i kanalizacji są różni, tworzą całość techniczno-użytkową podlegającą opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Podatnikiem jest właściciel części budowli, nawet jeśli poszczególne części samodzielnie nie stanowią budowli, a jedynie są elementem większej całości użytkowej.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującej w mocy decyzję Burmistrza określającą O. S.A. podatek od nieruchomości za 2010 r. Spór dotyczył opodatkowania linii kablowych znajdujących się w kanalizacji kablowej, która nie była własnością skarżącej. Skarżąca argumentowała, że po transakcji sprzedaży i leasingu zwrotnego przestała być właścicielem kanalizacji, a jedynie linii kablowych, co wykluczało ich opodatkowanie jako budowli.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Pełny tekst orzeczenia

|Sygn. akt I SA/Kr 22/16 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 23 marca 2016 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Piotr Głowacki, Sędziowie: WSA Stanisław Grzeszek, WSA Ewa Michna (spr.), Protokolant: st.sekr.sąd. Bożena Piątek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 marca 2016 r., sprawy ze skargi O. S.A. w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 28 października 2015 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2010 r. - skargę oddala - Decyzją z dnia 28 października 2015 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Dąbrowy T. z dnia 21 sierpnia 2015 r. nr [...] , którą określono skarżącej O. S.A. w W. podatek od nieruchomości za 2010 r. kwocie 9 831,00 zł. Po analizie całego zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego organ odwoławczy doszedł do przekonania, że ustalony przez organ I instancji stan faktyczny był prawidłowy i nie budził wątpliwości. Organ podatkowy I instancji określił wymiar podatku za wskazany okres przyjmując wartość nieruchomości wynikającą z deklaracji podatkowej skarżącej z roku 2007 r. oraz w oparciu o wyjaśnienia skarżącej z dnia 26 czerwca 2015 r., w których określiła wartość linii kablowych ułożonych w kanalizacji kablowej na kwotę 626 798,94 zł. Jednakże w rozpatrywanej sprawie spór dotyczył nie tyle wartości budowli podlegającej opodatkowaniu co kwestii podlegania opodatkowaniu linii kablowych znajdujących się w kanalizacji kablowej, a nadto możliwości opodatkowania podatkiem od nieruchomości linii kablowej w sytuacji gdy przebiega ona przez cudzą kanalizację kablową. W ocenie organu odwoławczego, nie ulegało wątpliwości, że orzecznictwo sądowoadministracyjne potwierdzało stanowisko, że linie kablowe ułożone w kanalizacji stanowią całość jako sieć telekomunikacyjna i jako takie były budowlą w rozumieniu zarówno ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, jak i prawa budowlanego. Skarżąca nie przedstawiła nadto żadnych dowodów na potwierdzenie zmiany właściciela kanalizacji kablowej. Tymczasem w wynikach kontroli - z dnia 31 marca 2014 r., przeprowadzonej przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej wskazano, że linie kablowe położone w kanalizacji kablowej nie były przedmiotem transakcji sprzedaży i leasingu zwrotnego z dnia 31 stycznia 2009 r. Ponadto w wyjaśnieniach z dnia 8 listopada 2012 r. skarżąca poinformowała, że transakcja ta nie miała wpływu na dokonaną przez nią kwalifikację podatkową linii kablowych położnych w kanalizacji kablowej. Kwalifikacji tej dokonano w deklaracjach podatkowych złożonych do dnia 15 stycznia 2009 r., tj. przed datą transakcji sprzedaży i leasingu zwrotnego z dnia 31 stycznia 2009 r. W toku postępowania kontrolnego skarżąca wskazała wartość linii kablowych stanowiących jej własność – 7 036 717 444,45 zł oraz ich udział procentowy w wartości wszystkich posiadanych przez nią linii kablowych – 97,737 %. Organ odwoławczy zauważył nadto, że organ I instancji nie wyznaczył skarżącej terminu do zapoznania się ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym jednak uchybienie to nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy gdyż skarżąca brała czynny udział w sprawie i wszystkie kluczowe okoliczności ustalono w oparciu o złożone przez nią wyjaśnienia oraz znajdujące się w jej posiadaniu dokumenty. W skardze na powyższą decyzję skarżąca wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji, ponosząc zarzut naruszenia art. 2 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 1a ust. 1 pkt 2 oraz w związku z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych. (tekst jednolity: Dz. U. z 2014 r. poz. 849 ze zm.) poprzez obciążenie podatkiem od nieruchomości linii telekomunikacyjnych położonych w kanalizacji kablowej, pomimo że w 2010 r. kanalizacja i położone w niej linii kablowe nie były własnością tego samego podmiotu. Skarżąca podniosła, że w wyniku transakcji z dnia 31 stycznia 2009 r. przestała być właścicielem kanalizacji kablowej a pozostała właścicielem przebiegających przez tę kanalizację linii kablowych. W sytuacji zatem, gdy właścicielem kanalizacji, przez którą przebiegają linie kablowe jest inny podmiot niż właściciel linii kablowych, linie te nie mogą zostać uznane za budowle podlegając podatkowi od nieruchomości. Skarżąca argumentowała również, że organ powołał nieadekwatne w sprawie orzecznictwo, bowiem odnosiło się ono do sytuacji, w której własność kanalizacji i linii kablowych przysługuje temu samemu podmiotowi. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Na wstępie należy zaznaczyć, że rozstrzygany problem przewija się w wielu sprawach związanych ze skargami wnoszonymi do różnych wojewódzkich sądów administracyjnych na rozstrzygnięcia różnych organów w analogicznych sprawach związanych ze skutkami zawartej dnia 31 stycznia 2009 r. umowy sprzedaży infrastruktury telekomunikacyjnej i leasingu zwrotnego z powiązaną w 99,99 % spółką zależną T. Sp. z o.o. Na podstawie tej umowy miało dojść do rozdzielenia praw właścicielskich linii kablowych (które należeć miały nadal do strony skarżącej) od kanalizacji kablowej (które miały stać się własnością T.Sp. z o.o.). Niemniej jednak, i to w sprawie było bezsporne, skarżąca nadal wykorzystywała całość budowli w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą. W sprawach skarżącej zapadają różne rozstrzygnięcia, co ma związek z jednej strony z różną wykładnią ww. art. 2 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 1a ust. 1 pkt 2 oraz w związku z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, z drugiej z różną oceną skutków podatkowych umowy leasingu zwrotnego zawartej przez skarżącą. Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela poglądy wyrażane dotychczas przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie m.in. w wyrokach: z dnia 25 listopada 2015 r., I SA/Kr 1459/15 z dnia 25 listopada 2015 r., I SA/Kr 1134/15, z dnia 29 września 2015 r., I SA/Kr 1119/ 15, z dnia 22 września 2015 r., I SA/Kr 1124/15 zapadłych w praktycznie identycznym stanie faktycznym istotnym dla rozstrzyganej sprawy. Podobne stanowisko prezentuje część innych wojewódzkich sądów administracyjnych (np. wyroki: Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z Gdańska z dnia 8 marca 2016 r., I SA/Gd 1659/15; Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 3 czerwca 2015 r., I SA/Łd 288/15; z dnia 10 lutego 2016 r., I SA/ Łd 1310/15 oraz I SA/Łd 1379/15; Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 14 października 2015 r., I SA/Bk 277/15 oraz I SA/Bk 297/15; Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 10 listopada 2015 r., I SA/Rz 289/15, z dnia 11 lutego 2016 r., I SA/Rz 1194/15 oraz z dnia 10 marca 2016 r., I SA/Rz 30/16). W konsekwencji prezentowane poniżej uzasadnienie w tej części jest powtórzeniem stanowiska prezentowanego w ww. wyrokach. Dla porządku więc Sąd zaznacza, że podatnikami podatku od nieruchomości w odniesieniu do budowli są zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1,2, i 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych właściciele lub posiadacze samoistni, a także posiadacze obiektów budowlanych lub ich części, stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, gdy posiadanie wynika z umowy zawartej z właścicielem. Sąd rozpoznający sprawę podziela dotychczasową ugruntowaną linię orzeczniczą, wedle której przewody telekomunikacyjne ułożone w kanalizacji kablowej tworzą całość techniczno – użytkową, podlegającą opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości (por. m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 grudnia 2012 r., II FSK 182/11). Jednakże należy podkreślić, że orzecznictwo w tym zakresie odnosi się do sytuacji, w której właścicielem zarówno przewodów telekomunikacyjnych jak i kanalizacji kablowej był ten sam podmiot. Skarżąca powoływała się przede wszystkim na wyroki wojewódzkich sądów administracyjnych odwołujące się z kolei do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 maja 2014 r. II FSK 1498/12. Stwierdzono w nim, że nie można opodatkować części budowli jaką stanowią kable położone w kanalizacji kablowej z tego tylko powodu, że właścicielem kanalizacji kablowej jest inny podmiot niż właściciel kabli. W uzasadnieniu swojego stanowiska Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, że kable nie stanowią samodzielnej budowli, a są jedynie jednym z elementów budowli, na którą składa się kanalizacja kablowa (techniczna) wraz z kablami. Podatnikiem podatku od nieruchomości może być właściciel bądź posiadacz samoistny budowli związanej z prowadzeniem działalności gospodarczej. Spółka nie jest ani właścicielem, ani posiadaczem samoistnym budowli, jaką stanowią kanalizacja kablowa wraz z kablami. Kanalizacja kablowa jest jej udostępniona przez jej właściciela, którym nie jest żaden z podmiotów wymienionych w art. 3 ust.1 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, na podstawie umowy najmu. Tym samym brak jest podstaw do uznania, że skarżąca jest podatnikiem podatku od nieruchomości z tytułu budowli w postaci linii kablowych, skoro nie stanowią one samodzielnej budowli w rozumieniu art. 1a pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Skarżąca wskazała również na dwa inne wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 kwietnia 2007 r.: II FSK 777/06 i II FSK 514/06. Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie nie podziela tego stanowiska. Zauważyć należy, że dwa powołane w skardze wyroki z dnia 3 kwietnia 2007 r. odnoszą się do innego stanu faktycznego, w którym opodatkowane zostały kable światłowodowe podwieszone na trakcji energetycznej, niebędącej własnością skarżącej spółki. Po drugie nie jest kwestią sporną, że kanalizacja kablowa jak i ułożone w niej kable stanowią całość techniczno - użytkową i dalej są wykorzystywane przez skarżącą (a nie drugą ze spółek) zgodnie z przeznaczeniem, dla którego budowla powstała. Z ugruntowanego stanowiska sądów administracyjnych wynika natomiast, że przewody telekomunikacyjne ułożone w kanalizacji kablowej tworzą całość techniczno – użytkową, podlegającą opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości . Podkreślić należy, że przewody telekomunikacyjne nigdy nie stanowią samodzielnej budowli w rozumieniu art. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych i to bez względu na przedmiot własności. O tym czy kable stanowią budowle decyduje bowiem umiejscowienie kabli w kanalizacji kablowej, nie zaś to, czyją są one własnością. Natomiast okoliczność, że doszło do sprzedaży oraz leasingu zwrotnego nie powoduje utraty związku funkcjonalnego kabli z budowlą. Tworzenie całości techniczno-użytkowej należy bowiem rozumieć jako połączenie poszczególnych elementów w taki sposób, aby zgodnie z wymogami techniki nadawały się one do określonego użytku. Nie można przy tym wykluczyć, że każdy z tych elementów może być samodzielnym obiektem, choć nie zawsze samodzielnie wykorzystywany będzie mógł być do określonego celu, budowla stanowić ma zaś całość techniczno-użytkową. Przykładem takiego obiektu jest kanalizacja kablowa - jest ona samodzielnym obiektem budowlanym, jednakże bez wypełnienia jej kablami nie pełni ona żadnej konkretnej funkcji użytkowej (poza możliwym jej użyciem jako osłony kabli). Dopiero kanalizacja kablowa i położone w niej kable i pozostałe elementy, stanowią całość użytkową, pozwalającą na prowadzenie działalności gospodarczej w postaci świadczenia usług telekomunikacyjnych. Zgodzić się należy, że podatnikiem podatku od nieruchomości może być właściciel bądź posiadacz samoistny budowli związanej z prowadzeniem działalności gospodarczej. Istota problemu sprowadza się do pytania, czy przez właściciela budowli można rozumieć również właściciela części budowli związanej z prowadzoną działalnością gospodarczą, czy też dopuszczalna jest taka interpretacja, że kable telekomunikacyjne można uznać za część budowli podlegającej opodatkowaniu, skoro są elementem budowli stanowiącej całość techniczno–użytkową. W przepisach prawa podatkowego brak jest natomiast zastrzeżenia, że opodatkowane elementy budowli muszą stanowić samodzielną budowlę. Zauważyć natomiast należy, że zgodnie z art. 2 ust 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają budowle jak również ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Podatnikiem podatku od nieruchomości w takiej sytuacji jest zatem właściciel części budowli. Zgodnie natomiast z art. 4 ust 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych ustawodawca definiując podstawę opodatkowania odnosi ją między innymi do budowli lub ich części. W związku z powyższym nie ma przeszkód prawnych aby opodatkować cześć budowli stanowiącą, z innymi elementami budowli, integralną całość użytkowo techniczną, nadającą się do określonego użytku. Zatem pod pojęciem właściciela budowli o którym mowa w art. 3 ust 1 i 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych należy również rozumieć właścicieli części budowli nawet w sytuacji gdy poszczególne części tej budowli samodzielnie nie stanowią budowli. Za takim rozumieniem tego pojęcia przemawia dodatkowo fakt, że ustawa definiując pojęcie podatnika używa liczby pojedynczej ale jednocześnie przewiduje możliwość opodatkowania obiektu budowlanego stanowiącego współwłasność wielu podmiotów. Obiekt tak stanowi odrębny przedmiot opodatkowania, a obowiązek podatkowy od nieruchomości lub obiektu budowlanego ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach lub posiadaczach (art. 3 ust 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych). Podatnikami są wtedy wszyscy współwłaściciele. Nie można przy tym zapomnieć, że współwłasność stanowi szczególną formę własności. Nie można zatem zgodzić się z twierdzeniem, że w sytuacji gdy budowla stanowi własność kilku podmiotów nie występuje podatnik. W ocenie Sądu wszyscy właściciele są podatnikami podatku od nieruchomości w stosunku do tych części budowli, których są właścicielami. Organy podatkowe prawidłowo zastosowały zatem przepisy prawa materialnego. Wartość budowli, podlegających opodatkowaniu ustalono na podstawie deklaracji podatkowej za wcześniejszy okres oraz niespornych w sprawie wyjaśnień skarżącej. W związku z powyższym Sąd skargę oddalił na zasadzie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.). Przepis ten stanowi, że w razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło