I SA/Kr 717/21

WyrokWSA w Krakowie2021-09-08

Skład orzekający: Inga Gołowska, Stanisław Grzeszek, Urszula Zięba

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Zakład Ubezpieczeń Społecznych prawidłowo odmówił umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek, biorąc pod uwagę trudną sytuację finansową i zdrowotną wnioskodawczyni?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ ubezpieczeniowy prawidłowo odmówił umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek, ponieważ nie zostały spełnione przesłanki całkowitej nieściągalności określone w ustawie o systemie ubezpieczeń społecznych ani w rozporządzeniu wykonawczym. Trudna sytuacja finansowa i zdrowotna wnioskodawczyni, choć uznana, nie miała charakteru wyjątkowego, trwałego i obiektywnego, który uzasadniałby umorzenie zobowiązania publicznoprawnego.
Stan faktyczny
Skarżąca U. H. zwróciła się do ZUS z wnioskiem o umorzenie należności z tytułu nieopłaconych składek, powołując się na trudną sytuację finansową (utrata pracy, pobieranie zasiłku dla bezrobotnych, niskie dochody) oraz pogarszający się stan zdrowia. Organ I instancji odmówił umorzenia, uznając, że nie zaszły przesłanki całkowitej nieściągalności ani szczególne okoliczności uzasadniające umorzenie. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją organu II instancji. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając organom pobieżną analizę dokumentacji i nieuwzględnienie jej rzeczywistej sytuacji.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Inga Gołowska Sędziowie WSA Stanisław Grzeszek WSA Urszula Zięba (spr.) Protokolant Julia Mejer po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 8 września 2021 r. sprawy ze skargi U. H. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 31 marca 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek skargę oddala. Zakład Ubezpieczeń Społecznych na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256 ze zm.), zwanej dalej "k.p.a.", w związku z art. 83 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 423), zwanej dalej "u.s.u.s.", decyzją z dnia 31 marca 2021r. utrzymał w mocy decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z 8 stycznia 2021 r. nr [...] o odmowie umorzenia U. H. należności z tytułu nieopłaconych składek. Decyzje wydane zostały w następującym stanie faktycznym; W dniu 6 października 2020r. U. H. zwróciła się do ZUS z wnioskiem o umorzenie należności z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenie społeczne oraz zmianę warunków umowy o układ ratalny zawarty w tym zakresie gdyż pracodawca z dniem 30 września 2020r. zakończył z nią współpracę i jest w trakcie poszukiwania pracy oraz kompletowania dokumentów koniecznych do otrzymania zasiłku dla bezrobotnych. Przychód z zasiłku na pewno będzie niski i nie wystarczy na utrzymanie dwuosobowego gospodarstwa domowego, które prowadzi wraz z córką. W uzasadnieniu wskazała zatem na swoją sytuację finansową. W toku postępowania dowodziła, że z Urzędu Pracy otrzymuje 1.025,00 zł. miesięcznie (1.200,00 zł brutto) przez pierwsze trzy miesiące (przez następne trzy ma otrzymywać 942.30 zł). Kwota 1.025,00 zł podzielona na dwie osoby daje 512.50 zł do przeżycia na jeden miesiąc. Pozostając bez pracy i bez dochodu udała się po pomoc do Ośrodka Pomocy Społecznej gdzie przyznano jej i córce jednorazowy zasiłek celowy i okresowy. Był on wsparciem finansowym na zakup żywności i opału, który bardzo pomógł w tej kryzysowej sytuacji. Niestety, pobierając zasiłek dla bezrobotnych nie może ubiegać się o dalszą pomoc, ponieważ przekraczają kryterium dochodowe rodziny. Dodatkowo wiek (58 lat), zamieszkanie w niewielkim mieście i stan fizyczny (różne choroby) powodują, że znalezienie pracy będzie dla wnioskodawczyni tym bardziej trudne. Wnioskodawczyni wykazywała ponadto, że jej stan zdrowia z każdym tygodniem się pogarsza. Wpływ na to ma obecna sytuacja finansowa, brak pracy, depresja, ogromny stres w jakim żyje, brak finansów, a co za tym idzie brak możliwości leczenia i dalsze pogarszanie się zdrowia. Jedno ma wpływ na drugie. Podkreśliła, że cierpi od kilku lat na schorzenia psychiatryczne, schorzenia kręgosłupa, bolesną rwę kulszową, która utrudnia chodzenie, siedzenie, a nawet i spanie. Zerwany mięsień w lewym barku powoduje ograniczony zakres ruchomości tą kończyną. W jej sytuacji wskazana byłaby operacja i rehabilitacje, ale z racji tylu jednostek chorobowych i brak możliwości przeprowadzenia pełnej rehabilitacji z puli NFZ, zapewne w najbliższym czasie nie będzie to możliwe. Do wniosku U. H. dołączyła; - potwierdzenie przelewu z Urzędu Pracy, - decyzję Miejsko - Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w M. z 9 listopada 2020 r. nr [...] o przyznaniu zasiłku okresowego w wysokości 528,00 zł na okres 1-30 listopada 2020 r.; - decyzję Miejsko - Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w M. z 9 listopada 2020 r. nr [...] o przyznaniu zasiłku celowego na zakup opału w wysokości 300,00 zł; - decyzję Miejsko - Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w M. z 9 listopada 2020 r. nr [...] o przyznaniu zasiłku celowego na zakup żywności w łącznej wysokości 202,00 zł dla U. H. i M. H. tj. 101,00 zł na osobę przez 30 dni w miesiącu; - faktury VAT z apteki z 12 stycznia 2021 r. nr [...] z 28 stycznia 2021 r. nr [...], z 23 stycznia 2021 r. nr [...]; - skierowanie do poradni dermatologicznej z 22 stycznia 2021 r.;- zaświadczenie lekarskie z NZOZ Centrum Psychoterapii s.c. z 27 stycznia 2021r.; - zaświadczenie lekarskie z Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w M. z 27 stycznia 2021 r. 25 lutego 2021 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych – działając jako organ I instancji - po przeprowadzonym postępowaniu decyzją z 8 stycznia 2021 r. nr [...] odmówił umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek. Z ustalonego przez organ stanu faktycznego wynika, iż skarżąca od 22 marca 2018r. nie prowadzi działalności gospodarczej, nie pracuje zarobkowo od 1 października 2020r., nie pobiera świadczeń emerytalnych ani rentowych. Jest wdową, prowadzi wspólne gospodarstwo domowe ze studiującą córką M. H. (lat 23), która nie osiąga żadnego dochodu; Jest współwłaścicielką samochodu Renault Clio z 2006r.;nie posiada nieruchomości, innych praw majątkowych, ani wierzytelności. Korzysta sporadycznie z pomocy społecznej. Dotychczas Dyrektor Oddziału ZUS nie prowadził w stosunku do skarżącej postępowania egzekucyjnego na rzecz wyegzekwowania przedmiotowych należności. 13 marca 2017 r. skarżąca zwróciła się z wnioskiem o rozłożenie na raty należności z tytułu nieopłaconych składek, ZUS rozpatrzył wniosek pozytywnie i 13 czerwca 2017 r. zawarto umowę na [...] o rozłożeniu na raty należności z tytułu nieopłaconych składek - data spłaty ostatniej raty to 20 maja 2025 r.; Skarżąca kilkukrotnie zwracała się o zmianę warunków spłaty umowy ratalnej, ostatnio raty były ustalone na kwoty 66,00 zł - 69,00 zł. Zawarcie umowy ratalnej 13 czerwca 2017r. zawiesiło bieg terminu przedawnienia do dnia obowiązywania umowy ratalnej a zatem należności nie uległy przedawnieniu. Skarżąca, po utracie pracy uzyskała status osoby bezrobotnej i związane z nim prawo do zasiłku dla bezrobotnych, przyznanego na 180 dni od 8 października 2020r. do 5 kwietnia 2021r. Zasiłek był wypłacany w kwotach po 1200 zł miesięcznie brutto przez pierwsze 90 dni a następnie w kwotach po 942,30 zł brutto miesięcznie. Organ poddał analizie wszelkie dokumenty dotyczące stanu zdrowia wnioskodawczyni i nie kwestionując licznych obciążających ją chorób i dolegliwości, przyjął że w świetle oświadczenia wnioskodawczyni o byciu w trakcie poszukiwania pracy, choroby te nie uniemożliwiają jej w sposób trwały podjęcia pracy zarobkowej, której winna aktywnie poszukiwać. W konsekwencji powyższych ustaleń, ZUS po przeprowadzonym postępowaniu odmówił umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek, ponieważ: nie wystąpiła w sposób bezsporny żadna z przesłanek uzasadniających uznanie należności za całkowicie nieściągalne w myśl zapisu art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2020r. poz. 266 ze zm., dalej: "u.s.u.s."; a w uzasadnieniu decyzji szczegółowo wyjaśnił w oparciu o fakty, dlaczego żadna ze wskazanych w przepisie przesłanek całkowitej nieściągalności, nie zachodzi. Nadto zwrócił uwagę, że skarżąca nie wykazała zgodnie z zapisem art. 28 ust. 3a u.s.u.s., że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną spłata należności wiązałaby się z brakiem możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych gospodarstwa domowego, że powstanie zadłużenia było następstwem szczególnych zdarzeń, że stan zdrowotny pozbawił ją możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy U. H. nie zgodziła się z wydaną decyzją gdyż jej zdrowia z każdym tygodniem się pogarsza. Podkreśliła, że wpływ na to ma tragiczna sytuacja finansowa, depresja, ogromny stres, a co za tym idzie brak możliwości leczenia i dalsze pogarszanie się stanu zdrowia. Zaznaczyła, że od kilku lat cierpi na schorzenia kręgosłupa, co za tym idzie bardzo bolesną rwę kulszową, która utrudnia Pani chodzenie, siedzenie, a nawet spanie. Podkreśliła, że zerwany mięsień w lewym barku powoduje ograniczony zakres ruchomości kończyną. W tej sytuacji wskazana byłaby operacja i rehabilitacje, ale z racji tylu jednostek chorobowych nie są możliwe kompleksowe zabiegi finansowane przez NFZ a na prywatną rehabilitację jej nie stać. Powyższe okoliczności oraz stale pogarszający się stan psychiczny wskazują na niemożność podjęcia pracy zarobkowej. Do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy U. H. dołączyła skierowanie do poradni dermatologicznej z rozpoznaniem półpaśca jak również zaświadczenie lekarza psychiatrii, z którego wynika, że obecny stan psychiczny powoduje całkowitą niezdolność do wykonywania pracy zarobkowej. Ponadto dołączyła zaświadczenie lekarskie które potwierdza, że pozostaje w stałym leczeniu ortopedycznym. Decyzją z dnia 31 marca 2021r. (zaskarżoną w niniejszej sprawie) ZUS utrzymał w mocy decyzję organu I instancji z dnia 8 stycznia 2021r. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, ZUS przypomniał, że w świetle orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, dopóki istnieją niewykorzystane dotychczas możliwości wyegzekwowania zaległości podatkowej, dopóty jej umorzenie przed ich wyczerpaniem byłoby sprzeczne z interesem publicznym. Dopóki więc istnieje możliwość prowadzenia działań egzekucyjnych organ rentowy działając jako wierzyciel nie może stwierdzić, że zachodzi przesłanka nieściągalności zadłużenia i zaniechać prób jego wyegzekwowania. Nieściągalność należności z tytułu składek bowiem związana jest generalnie z całkowitym aktualnym i przyszłym brakiem możliwości skutecznego ich dochodzenia w postępowaniu egzekucyjnym oraz nieracjonalnością wszczęcia takiego postępowania. Skonstatował też, że nie neguje złego stanu zdrowia wnioskodawczyni i podchodzi do niego ze zrozumieniem, jednak ZUS stoi na stanowisku, że jeśli stan zdrowia nie pozwala wnioskodawczyni na wykonywanie pracy, to powinna zwrócić się o przyznanie świadczenia z tego tytułu. Ponadto obecnie pobiera zasiłek dla bezrobotnych, który jest wypłacany bez względu na stan zdrowia. Jak stwierdzono w uzasadnieniu, jej postawa w tej kwestii wydaje się być nieracjonalna, ponieważ zamiast starać się o przyznanie świadczenia z tytułu niezdolności do pracy wnioskodawczyni zarejestrowała się jako osoba bezrobotna. A pamiętać należy, że rejestracja w Urzędzie Pracy oznacza wyrażenie gotowości do podjęcia pracy zarobkowej. ZUS zaznaczył też, że w chwili obecnej wnioskodawczyni ma 58 lat zatem za dwa lata uzyska wiek uprawniający do pobierania świadczenia emerytalnego, które jest wypłacane bez względu na stan zdrowia. Do tego czasu wnioskodawczyni może spłacać raty w wysokości dostosowanych do możliwości finansowych. ZUS wyjaśnił też, że wspomniany stan zdrowia lub fakt pozostawania w stałym leczeniu z powodu przewlekłych schorzeń nie jest samoistną przesłanką do umorzenia należności w oparciu o obowiązujące przepisy, gdyż przewlekła choroba zobowiązanego lub konieczność sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny może stanowić przesłankę umorzenia należności z tytułu składek tylko wtedy, gdy pozbawia zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu uniemożliwiającego opłacanie wymagalnych należności. Stanowisko takie ZUS oparł na orzecznictwie sądów wyrażonym m.in. w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 19 sierpnia 2019 r sygn. akt. I SA/Gi 628/19. Jak wskazał ZUS, w pierwszej kolejności zobowiązany był skonfrontować dochód dłużnika z kwotą minimum socjalnego ustaloną przez Instytut Pracy i Spraw Socjalnych, która dla dwuosobowego gospodarstwa pracowniczego za III kwartał 2020r. została ustalona na kwotę 2.094,53 zł. Obecnie jedyny dochód w gospodarstwie domowym wnioskodawczyni stanowi dochód z tytułu zasiłku dla bezrobotnych w obecnej wysokości 942,30 zł brutto. Zatem należy uznać, że jest to kwota niższa od powołanego minimum socjalnego. Jednak na tę sytuację należy również spojrzeć z szerszej perspektywy. Zdaniem ZUS fakt, że dochód w tym gospodarstwie domowym plasuje się na poziomie niższym cd powołanego minimum socjalnego wynika z biernej postawy córki. Magda Horabik ma 23 lata, obecnie studiuje. Zakład Ubezpieczeń Społecznych rozumie potrzebę kształcenia się córki. Jednak niejednokrotnie młodzi ludzie będąc w trudnej sytuacji finansowej gospodarstwa domowego są zmuszeni zmienić swój tryb nauczania, przykładowo na zaoczny i w ten sposób przyczynić się do poprawy gospodarstwa domowego rodziców, znajdując zatrudnienie i pokrywając choć w części swoje utrzymanie już w dorosłym życiu (córka ma 23 lata). Ponadto studenci mogą ubiegać się o stypendium socjalne, a w uzasadnionych przypadkach o stypendium socjalne w zwiększonej wysokości, stypendium rektora oraz zapomogi. Gdyby Pani córka podjęła pracę z chociażby minimalnym wynagrodzeniem za pracę dochód w Pani gospodarstwie domowym plasowałby się na poziomie wyższym od wskazanego minimum socjalnego. Po podjęciu działań we wskazanym zakresie, spłata zadłużenia nie powinna zagrozić egzystencji wnioskodawczyni, ponieważ ZUS przychylił się do jej prośby i zgodnie z najnowszym aneksem nr [...] do umowy o rozłożeniu na raty należności z tytułu nieopłaconych składek podpisanym 8 lutego 2021 r. w ciągu najbliższych 12 miesięcy powinna spłacać należności z tytułu składek w miesięcznej racie od 66,00 zł do 69,00 zł. Pamiętać należy, że po tym czasie będzie miała możliwość ponownie zwrócić się o zmianę wysokości rat, by dostosować je do obecnych możliwości finansowych. Córka również powinna partycypować w wydatkach związanych z utrzymaniem. Stosownie do art. 87 k.r.o., rodzice i dzieci obowiązani są wspierać się wzajemnie. Przez wzajemne wsparcie należy rozumieć pomoc materialną, psychiczne wsparcie w chorobie, cierpieniu i kalectwie, pomoc intelektualną przy podejmowaniu ważnych decyzji lub załatwianiu spraw życiowych oraz pomoc fizyczną przy wykonywaniu różnych czynności. W związku z powyższym Zakład Ubezpieczeń Społecznych stoi na stanowisku, że w niniejszej sprawie brak jest podstaw do umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek. Interes publiczny należy rozumieć nie tylko jako potrzebę zapewnienia maksymalnych środków po stronie dochodów budżetu państwa, ale też jako ograniczenie jego ewentualnych wydatków przeznaczonych na pomoc z opieki społecznej. Udzielenie ulgi, w tym umorzenie zaległych składek, nie może być traktowane jako sposób na rozwiązanie problemów finansowych zobowiązanego, co skutkuje przerzuceniem ciężarów podatkowych na resztę społeczeństwa. Zatem względy społeczne wymagają, by zobowiązanie publicznoprawne było realizowane, a płatnik nie był z niego pochopnie zwalniany (wyrok NSA z 21.03.2001 r., I SA/Ka 577/00). Instytucja umorzenia ma charakter szczególny i musi być uzasadniona zaistnieniem ściśl określonych przesłanek. Ten charakter wynika przede wszystkim z faktu, że opłacanie składek ma charakter obligatoryjny i wszelkie odstępstwa od zawartej w art. 84 Konstytucji RP zasady powszechności ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych muszą być uzasadnione szczególnymi okolicznościami o charakterze obiektywnym, wyjątkowym i trwałym. Ograniczone możliwości płatnicze wnioskodawczyni, podnoszone jako jeden z głównych argumentów, nie mogą być uznane za przesłankę wystarczającą do umorzenia zaległości we wnioskowanym zakresie. Przesłanka z § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia nie odnosi się dc subiektywnego odczucia dłużnika o dolegliwości z powodu konieczności zapłacenia zaległych należności, lecz oznacza obiektywną, wyjątkową sytuację, która zagraża podstawowemu bytowi zobowiązanego lub jego rodziny. Nie odnosi się więc ona do kłopotów finansowych, z uwagi na to, że każdy człowiek indywidualnie w ramach przysługującej mu samodzielności podejmowania decyzji, organizuje swoje sprawy zawodowe i osobiste. Każda osoba przejściowo może wykazać, że znajduje się w trudnej sytuacji lecz ZUS jest obowiązany w sposób dokładny i racjonalny ocenić sytuację i podjąć decyzję, czy uznaje ją za przesłankę do zastosowania umorzenia należności, czy też nie. Decyzja odmawiająca umorzenia nie nakłada na wnioskującą żadnych dodatkowych obowiązków, które nie ciążyły na niej do tej pory i których nałożenie spowodowałoby pogorszenie obecnej sytuacji materialnej i osobistej. Rozstrzygnięcie organu odmawia natomiast przyznania "przywileju" polegającego na zwolnieniu z obowiązku opłacania składek. Umorzenie w konsekwencji oznaczałoby uprzywilejowanie względem innych podmiotów, które regulują zobowiązania wynikające z nieopłaconych w terminie składek. W niniejszej sprawie ZUS zgromadził materiał dowodowy, a następnie dokonał oceny, która stała się podstawą do merytorycznego rozstrzygnięcia zgodnie z art. 77 ustawy k.p.a. Ocena dowodów dokonana przez organ, a prowadząca do rozstrzygnięcia negatywnego, nie jest oceną dowolną, ale podjętą zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów określoną w art. 80 powołanego k.p.a. organu jest dokonanie analizy przedstawionych przez stronę dowodów Biorąc pod uwagę przeanalizowany materiał dowodowy oraz publicznoprawny charakter należności z tytułu składek nie znaleziono podstaw do uchylenia decyzji Zakładu W skardze zarzucono naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego oraz przepisów ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych i wydanego na ich podstawie rozporządzenia. W ocenie skarżącej stanowisko organu jest błędne i nie odpowiada rzeczywistości. Analiza przedstawionej dokumentacji była pobieżna i pomijała istotne okoliczności zewnętrzne, które mają bezpośredni wpływ na obecną a także przyszłą sytuację finansową Skarżącej. U. H. zarzuciła, iż w chwili obecnej pozostaje bez dochodu. Zasiłek dla bezrobotnych był bowiem przyznany od dnia 8 października 2020 roku do dnia 5 kwietnia 2021 roku a zatem od maja 2021 roku nie ma już prawa do pobierania zasiłku. Gospodarstwo domowe prowadzi z córką, która studiuje dziennie i również nie osiąga dochodu. Wnosiła do MOPS o pomoc i uzyskała jednorazowy zasiłek celowy aczkolwiek jest to pomoc jednorazowa a nie systematyczna. W chwili obecnej wyprzedaje rzeczy ruchome, które posiadają jakąkolwiek wartość aby móc regulować bieżące rachunki i mieć na jedzenie. Zadłuża się także u znajomych i rodziny. Równocześnie brak środków na podjęcie niezbędnego leczenia, powoduje iż jej stan zdrowia pogarsza się. Na skutek tych kłopotów kondycja psychiczna skarżącej jest na tyle zła, że lekarz psychiatra wystawił zaświadczenie o braku możliwości pracy zarobkowej. W związku z tym Skarżąca planuje wystąpić o przyznanie świadczenia rentowego, ale obawia się długotrwale trwającego postępowania oraz przyznania niskiego świadczenia. W odpowiedzi na skargę organ II instancji, podtrzymał w całości dotychczasowe stanowisko w sprawie. W zakresie zarzutów skargi, uznał je za bezpodstawne i powołał się na treść zaskarżonej decyzji. Wskazał, że obowiązujące przepisy z zakresu umorzenia należności składkowych szczegółowo określają warunki jakie musza zaistnieć, aby doszło do umorzenia należności. W sprawie z wniosku skarżącej nie stwierdzono aby zaistniały przesłanki wymienione w art. 28 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Nie można także stwierdzić, aby zaistniały okoliczności wymienione w §3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne. W konsekwencji wniesiono o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. (Dz. U. z 2021 r., poz. 137, dalej jako: "p.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania. Z kolei zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych niepodnoszon w skardze, które są związane z materią zaskarżonych aktów administracyjnych. Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.), naruszenia prawa, dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b p.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach, sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt. 2 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.). Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 31 marca 2021r., nr [...], którą utrzymano w mocy decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 8 stycznia 2021r. nr [...] o odmowie umorzenia U. H. należności z tytułu nieopłaconych składek. W ocenie Sądu, rozpatrywana w niniejszej sprawie skarga U. H. nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem organ ubezpieczeniowy, rozstrzygający w przedmiotowej sprawie nie naruszył przepisów prawa procesowego, ani też materialnego, w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Przechodząc do badania zaskarżonej decyzji w zakresie prawidłowości rozpoznania sprawy w odniesieniu do sytuacji rodzinnej i materialnej skarżącej, rozpocząć należy od wskazania, że materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji, stanowią przepisy ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2020r. poz. 266, dalej: "u.s.u.s."). Umorzenie należności z tytułu składek jest możliwe wyłącznie po spełnieniu, chociażby jednej z przesłanek wymienionych w art. 28 ust. 3 ww. ustawy. Warunkiem umorzenia jest całkowita nieściągalność, która zachodzi, gdy: 1) dłużnik zmarł nie pozostawiając żadnego majątku lub pozostawił ruchomości niepodlegające egzekucji na podstawie odrębnych przepisów albo pozostawił przedmioty codziennego użytku domowego, których łączna wartość nie przekracza kwoty stanowiącej trzykrotność przeciętnego wynagrodzenia i jednocześnie brak jest następców prawnych oraz nie ma możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie; 2) sąd oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika lub umorzył postępowanie upadłościowe z przyczyn, o których mowa w art. 13 i art. 361 pkt 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003r. - Prawo upadłościowe; 3) nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności, małżonka, następców prawnych, możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa; 4) nie nastąpiło zaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym; 4a) wysokość nieopłaconej składki nie przekracza kwoty kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym; 4b) nie nastąpiło zaspokojenie należności w umorzonym postępowaniu upadłościowym; 5) naczelnik urzędu skarbowego lub komornik sądowy stwierdził brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję; 6) jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne. Z powyższego przepisu wynika, że umorzenie należności z tytułu składek ma charakter wyjątkowy i musi być uzasadnione zaistnieniem ściśle określonych przesłanek. Ten wyjątkowy charakter umorzenia, wynika przede wszystkim z faktu, że obowiązek opłacenia należnych składek ma charakter obligatoryjny i wszelkie odstępstwa od tej zasady muszą być uzasadnione zaistnieniem bardzo szczególnych okoliczności, z których jednoznacznie wynika, że nie tylko w obecnej chwili nie ma możliwości odzyskania należności, ale również w przyszłości takiej możliwości nie będzie. W tym miejscu podać należy, że ustalenia organu, rozpoznającego przedmiotową sprawę w zakresie stwierdzenia, że w sprawie nie występują przesłanki całkowitej nieściągalności tut. Sąd uznaje za prawidłowe i w pełni je akceptuje. W tym zakresie prawidłowo bowiem wskazał organ, że w przypadku skarżącej, przesłanka wymieniona w art. 28 ust. 3 pkt l u.s.u.s. nie wystąpiła z przyczyn oczywistych; przesłanki określone w art. 28 ust. 3 pkt 2, 4 i 4b u.s.u.s. nie zachodzą, ponieważ nie pozyskano żadnych dokumentów, z których wynikałoby, że: sąd oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości lub umorzył postępowania upadłościowe z przyczyn, o których mowa w art. 13 oraz art. 361 ust. 1 pkt 1 ustawy- Prawo upadłościowe, nie nastąpiło zaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym, nie nastąpiło zaspokojenie należności w umorzonym postępowaniu upadłościowym. W sprawie nie zachodzi też przesłanka wymieniona w art. 28 ust. 3 pkt 3 u.s.u.s. – skarżąca zaprzestała prowadzenia działalności gospodarczej ale następnie pozostawała w zatrudnieniu na umowę o pracę. Obecnie jest zarejestrowana jako osoba bezrobotna, poszukująca pracy a nadto bardziej prawdopodobne jest ubieganie się przez skarżącą o rentę z tytułu ewentualnej niezdolności do pracy skoro taką dokumentację przedstawiła przy wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy oraz przy skardze. Skarżąca ma też ekspektatywę uzyskania w krótkim czasie świadczenia emerytalnego z uwagi na zbliżanie się do wieku emerytalnego. egzekucja lub może być realizowany układ ratalny osiągnięcia wieku emerytalnego. Z obu tych świadczeń może w perspektywie być prowadzona egzekucja. Przesłanka określona w art. 28 ust. 3 pkt 4a u.s.u.s. również nie ma zachodzi w niniejszej sprawie, ponieważ wysokość nieopłaconych składek, o których umorzenie wnosi skarżąca przekracza kwotę kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym. Z kolei przesłanka wymieniona w art. 28 ust. 3 pkt 5 u.s.u.s. nie zachodzi dlatego, że postępowanie egzekucyjne nie było dotychczas prowadzone w stosunku do skarżącej. Natomiast przesłanka opisana w art. 28 ust. 3 pkt 6 u.s.u.s. nie zachodzi, gdyż nie można stwierdzić, że w postępowaniu egzekucyjnym w perspektywie dającego się określić czasu, nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne a zatem stwierdzenie, iż nie uzyska się kwoty przekraczającej wydatki egzekucyjne byłoby przedwczesne. W świetle powyższego, prawidłowo stwierdził ZUS, że nie ma podstaw do podjęcia w ramach uznania administracyjnego, rozważań możliwości umorzenia zadłużenia w trybie art. 28 ust. 3 ww. ustawy, gdyż w sprawie nie występuje przesłanka całkowitej nieściągalności. W tym miejscu wskazać należy, że szczegółowe warunki umorzenia należności z tytułu składek zostały także określone w wydanym na podstawie art. 28 ust. 3b u.s.u.s., rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne (Dz. U. z 2003r., Nr 141, poz. 1365, dalej: "rozporządzenie"). Stosownie do § 3 ust. 1 tego rozporządzenia, Zakład może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku: 1) gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych; 2) poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności; 3) przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności. Powyższe okoliczności nie mają charakteru katalogu zamkniętego, nie muszą występować łącznie, a nadto dają organowi możliwość uwzględnienia jeszcze innych ważnych przyczyn trudnej sytuacji zobowiązanego. Przy czym zauważyć należy, iż użyty w ww. przepisie zwrot: "jeżeli zobowiązany wykaże" oznacza, że ciężar udowodnienia ww. przesłanek spoczywa na dłużniku. Zakład Ubezpieczeń Społecznych podjął czynności zmierzające do ustalenia, czy w przedmiotowej sprawie występują przesłanki umorzenia określone w cytowanym rozporządzeniu oraz art. 28 ust. 3a u.s.u.s. przyjął przy tym, że o istnieniu ważnego interesu po stronie zobowiązanego nie decyduje jego subiektywne przekonanie, lecz zobiektywizowane kryteria. Zobowiązany musi liczyć się z koniecznością zapłaty składek, gdyż to należy do jego obowiązków, zaś odstąpienie od realizacji tego obowiązku ma charakter zupełnie wyjątkowy. Jak wskazano w uzasadnieniu decyzji, zgromadzone dowody w trakcie toczącego się postępowania nie wskazują na to, że zadłużenie U. H. powstało na skutek nadzwyczajnych zdarzeń losowych. Powołana przez wnioskodawczynię okoliczność utraty pracy nie mieści się w katalogu nadzwyczajnych zdarzeń mogących stanowić przesłankę do umorzenia należności. Na pewno nie może stanowić powodu powstania przedmiotowych należności, ponieważ datują się już one na lata 2013-2015. Słusznie ZUS wywodził, że poprzez "zdarzenie nadzwyczajne" - o jakim mowa w § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia - należy rozumieć zdarzenie trudne do przewidzenia, leżące poza prowadzoną działalnością gospodarczą i niezwiązane z ogólnym ryzykiem jej prowadzenia. Będą to zdarzenia niepowtarzalne, w szczególności spowodowane zdarzeniami losowymi (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 19 listopada 2007r., sygn. akt V SA/Wa 1876/07). Natomiast opisana przez skarżącą sytuacja nie mieści się w katalogu zdarzeń losowych i nie może być usprawiedliwieniem dla zwolnienia z ciążących na zobowiązanej obowiązków. Rozważając przesłanki umorzenia, wynikające z ww. rozporządzenia, w ocenie Sądu, rację ma organ ubezpieczeniowy twierdząc, że powstanie przedmiotowego zadłużenia nie było wynikiem klęski żywiołowej bądź szczególnego zdarzenia, natomiast było wynikiem nieopłacania w ustawowym terminie składek w czasie prowadzonej działalności gospodarczej. Nie budzi też wątpliwości Sądu, że zgodnie z zasadami racjonalnego prowadzenia działalności gospodarczej, rozpoczęcie wszelkich działań w tym zakresie, powinno być poprzedzone planem finansowym, opartym na wnikliwej analizie rynku w danej branży oraz możliwościach finansowych osoby podejmującej działalność. Zarobkowy charakter działalności gospodarczej oznacza, że jest to działalność obliczona na osiąganie zysku, przy czym nastawienie na zysk nie musi oznaczać, że ten zysk rzeczywiście się osiąga. Decydując się na założenie działalności gospodarczej, skarżąca powinna być świadoma, że dodatkowo zobowiązuje się do opłacenia należnych składek z tytułu prowadzenia działalności za każdy miesiąc kalendarzowy w ustawowo określonych terminach. Podejmując się wykonywania działalności gospodarczej, ww. wzięła na siebie obowiązek zapoznania się z przepisami prawa i ich respektowania tak, aby nie dochodziło do naruszeń prawa. W kontekście powyższego, słusznie podkreślił ZUS, że skutki finansowe działalności osoby zobowiązanej nie mogą być przerzucane na ogół obywateli. Brak płynności finansowej nie powinien być równoważony ze środków stanowiących przychody Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Priorytetem dla przedsiębiorcy powinno być gromadzenie dostatecznych środków na pokrycie kosztów działalności gospodarczej, a tym samym obowiązkowych składek. Składki są publicznym świadczeniem o charakterze powszechnym i powyższego obowiązku ustawodawca nie uzależnił od osiąganego wyniku finansowego płatnika. Podejmując się wykonywania działalności gospodarczej, skarżąca wzięła na siebie obowiązek zapoznania się z przepisami prawa i ich respektowania tak, aby nie dochodziło do ich naruszeń. Stosownie do obowiązujących przepisów, to właśnie płatnik składek, jako osoba prowadząca i monitorująca działalność gospodarczą, niezależnie od czynników wpływających na funkcjonowanie firmy i osiąganych dochodów, odpowiada za regulowanie zobowiązań publicznoprawnych, w tym należności z tytułu składek. W konsekwencji powyższego, zaaprobować należy ocenę organów ubezpieczeniowych w zakresie wystąpienia przesłanki wymienionej w § 3 ust. 1 pkt 2 ww. rozporządzenia. Na uznanie Sądu zasługuje także ocena organów w zakresie przesłanki, o której mowa w § 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia. Zauważyć należy, że wystąpienie przedmiotowej przesłanki, uwarunkowane jest nie tylko istnieniem przewlekłej choroby zobowiązanego lub członka jego rodziny, ale także skutkiem choroby w postaci pozbawienia takiej osoby możliwości uzyskania dochodu. W okolicznościach przedmiotowej sprawy skarżąca podnosiła argument złego stanu zdrowia. Poinformowała, że cierpi na liczne schorzenia z powodu których pozostaje w coraz bardziej zaawansowanym i szeroko zakrojonym leczeniu w związku z czym musi ponosić znaczące wydatki na leki. Skarżąca przedłożyła dokumentację medyczną w tym zakresie, jednakże mimo powyższych okoliczności, nie można zanegować oceny ZUS, który racjonalnie wskazał, że skarżąca na chwilę rozpoznawania jej wniosku o umorzenie nieopłaconych zaległości składkowych posiadała źródło dochodu w postaci zasiłku dla bezrobotnych. Podkreślenia wymaga, że świadczenie takie jest wypłacane bez względu na stan zdrowia lub konieczność sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, na co zresztą skarżąca nie wskazywała. Ponadto, skarżąca nie podjęła formalnych kroków zmierzających do uzyskania orzeczenia o niezdolności do pracy a wręcz przeciwnie utrzymywała, że pracy poszukuje, w dalszym toku postepowania wspominała dopiero o gromadzeniu dokumentów do wystąpienia o rentę z tytułu niezdolności do pracy. Działania te nie są konsekwentne a przez to nie prowadzą do prostego przyjęcia niezdolności do pracy skarżącej. O tym powinny orzec uprawnione organy. W konsekwencji, powyższa okoliczność wskazuje na to, że w badanej sprawie nie zaszła przesłanka, o której mowa w § 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia, a ocena organu ubezpieczeniowego w tym zakresie jest racjonalna. Przechodząc natomiast do oceny zasadności stanowiska organów ubezpieczeniowych w zakresie analizy przesłanki, wynikającej z § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia – zauważyć trzeba, że w stanie faktycznym ustalonym przez ZUS skarżąca w istocie nie posiada środków na pokrycie istniejącego zadłużenia jednakże jest to w ocenie Sądu sytuacja przejściowa, która może w niedalekiej przyszłości (choć nie musi) ulec zmianie. I dlatego Sąd wspomnieć w tym miejscu musi, iż zgodnie z treścią przepisu art.1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz.137 z późn. zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem, skarżonej decyzji administracyjnej. Jest więc to kontrola legalności rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i procesowym. Co istotne, Sąd bada poprawność wydanej decyzji odnosząc się do stanu prawnego i faktycznego istniejącego w chwili rozstrzygania sprawy przez organ. Późniejsze zmiany np. w zakresie stanu faktycznego, co do zasady mogą usprawiedliwiać próby wszczynania postępowań w trybach nadzwyczajnych lub, jak w niniejszej sprawie, mogą być powodem do składania nowych wniosków o przyznanie spornego umorzenia. Z uwagi na powyższe Sąd przyjął za prawidłowe ustalenia zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej w zakresie uzyskiwania dochodu z tytułu zasiłku dla bezrobotnych. Taki stan istniał bowiem w chwili wnioskowania o umorzenie, w czasie prowadzonego postepowania oraz w czasie orzekania przez organ. W sytuacji gdy obecnie skarżąca w istocie nie osiąga żadnych dochodów, zaistniała przesłanka by ponownie skierować do ZUS wniosek w przedmiocie umorzenia spornej zaległości składkowej. Wówczas ZUS rozpozna go w odniesieniu do opisanego w tym nowym wniosku stanu faktycznego, uwzględniającego utratę prawa do zasiłku dla bezrobotnych i korzystanie z pomocy społecznej z MOPS, na pokrycie kosztów bieżących potrzeb życiowych. W kontekście powyższego, podkreślić też trzeba, że ustalony stan faktyczny, wskazuje na niełatwą sytuację materialną skarżącej, jednakże brak jej cech wyjątkowości, które przemawiałyby za uwzględnieniem wniosku. Umorzenie stanowi wyraz definitywnej rezygnacji ZUS z możliwości ich wyegzekwowania. W związku z tym, biorąc pod uwagę publicznoprawny charakter tych należności oraz uwzględniając cele, na jakie składki są przeznaczone, nie dziwi fakt, że organ odpowiedzialny za ich pobór, zobowiązany jest do szczegółowej staranności i ostrożności w procedowaniu spraw z zakresu umarzania. W ocenie Sądu, prawidłowe jest stanowisko ZUS, który uznał, że w świetle powyższych okoliczności faktycznych sprawy skarżąca nie udowodniła, że jej sytuacja materialno-bytowa i rodzinna całkowicie i trwale uniemożliwia spłatę zaległości wobec ZUS. Nie należy zapominać, że umorzenie należności z tytułu składek może być uzasadnione jedynie okolicznościami o charakterze obiektywnym, wyjątkowym i trwałym. W przedmiotowej sprawie brak było w chwili orzekania podstaw do stwierdzenia, że takie okoliczności zachodzą. Biorąc pod uwagę wszystkie powyższe okoliczności faktyczne kontrolowanej sprawy – zdaniem Sądu, organ prawidłowo stwierdził w okolicznościach niniejszej sprawy, że nie zaistniały podstawy umorzenia, określone w powołanych wyżej przepisach. W konsekwencji stwierdzić należy, iż działanie organu, mieściło się w zakresie uznania administracyjnego. W świetle powyższego wskazać także należy, że decyzje w przedmiocie umarzania należności z tytułu składek, podejmowane są w granicach tzw. uznania administracyjnego (por. wyrok NSA z dnia 2 grudnia 2010 r., sygn. akt II GSK 1036/09, LEX nr 746039 oraz wyrok NSA z dnia 1 grudnia 2009 r., sygn. akt II GSK 225/09, LEX nr 582825), co oznacza, że nawet wówczas, gdy ponad wszelką wątpliwość, ustalona zostanie całkowita nieściągalność należności albo trudna sytuacja majątkowa zobowiązanego, organ może odmówić ich umorzenia (por. wyrok NSA z dnia 4 lutego 2009 r., sygn. akt II GSK 703/08, LEX nr 522553). Powyższe nie oznacza jednak, że decyzja w tym zakresie może być dowolna. Podkreślenia wymaga również to, że tego rodzaju konstrukcja prawna decyzji ma ten skutek, iż kontrola sądowa decyzji uznaniowych, obejmuje zbadanie, czy wydanie decyzji, poprzedzone zostało prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem, tzn. czy organ w sposób wyczerpujący zebrał materiał dowodowy i rozważył wszystkie okoliczności, mogące mieć wpływ na wybór rozstrzygnięcia o umorzeniu lub odmowie umorzenia należności (por. wyrok NSA z dnia 30 września 2010r., sygn. akt II GSK 817/09, LEX nr 746251). Organ zobowiązany jest zatem do rzetelnej i wnikliwej analizy wszystkich okoliczności sprawy w celu stwierdzenia, czy zostały spełnione określone w przepisach przesłanki. Wynikająca z art. 7 k.p.a. zasada praworządności, zobowiązuje organy administracji publicznej do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli. Prawidłowe ustalenie stanu faktycznego w sprawie o umorzenie należności z tytułu składek wymaga od organu – stosownie do art. 77 § 1 k.p.a. – wyczerpującego zebrania i oceny materiału dowodowego w celu dokładnego ustalenia sytuacji osobistej i materialnej dłużnika i na tej podstawie zbadania, czy zaistniały przesłanki umorzenia należności, określone w powyższych przepisach prawnych. Dopiero wówczas, organ jest uprawniony do wyboru określonego rozstrzygnięcia w przedmiocie umorzenia należności. Zarówno poczynione ustalenia w sprawie oraz ich analiza z punktu widzenia przesłanek umorzenia, jak i motywy wyboru rozstrzygnięcia o udzieleniu lub odmowie udzielenia ulgi w postaci umorzenia należności, powinny przy tym znajdować pełne odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji, zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. Jednocześnie podać trzeba, że uzasadnienie decyzji, spełnia szczególnie istotną rolę w przypadku decyzji podejmowanych w ramach tzw. uznania administracyjnego, a do takich, jak już wyżej wspomniano, należą decyzje w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie. Pozwala ono bowiem na dokonanie oceny, czy decyzja nie została wydana z takim naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności, czy organ nie pozostawił poza swoimi rozważaniami, argumentów podnoszonych przez stronę, czy nie pominął istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, materiałów dowodowych lub też, czy nie dokonał oceny tych materiałów wbrew zasadom logiki lub doświadczenia życiowego. Prawidłowe uzasadnienie decyzji wiąże się ponadto z realizacją zasady przekonywania, sformułowanej w art. 11 k.p.a. Wyjaśnianie stronom zasadności przesłanek, którymi kieruje się organ przy załatwieniu sprawy ma bowiem ograniczyć konieczność stosowania środków przymusu przy jej wykonaniu. Oceniając pod tym względem zaskarżoną decyzję, stwierdzić należy, że ZUS prawidłowo zastosował powyższe przepisy. W ocenie Sądu, wydanie decyzji w niniejszej sprawie zostało poprzedzone wyczerpującym zebraniem i analizą niezbędnego materiału dowodowego. ZUS dokonał m.in. ustaleń dotyczących sytuacji materialnej skarżącej, wziął pod uwagę: wszystkie uzyskane i przedłożone do sprawy dokumenty. Ponadto w celu kompleksowego rozpatrzenia sprawy, korzystano również z danych wygenerowanych z rejestrów centralnych: Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej, Bazy Internetowej Regon, Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców, Baz Danych Ksiąg Wieczystych. W niniejszej sprawie ZUS zgromadził materiał dowodowy, a następnie dokonał oceny, która stała się podstawą do merytorycznego rozstrzygnięcia zgodnie z art. 77 ustawy k.p.a. Ocena dowodów dokonana przez organ, a prowadząca do rozstrzygnięcia negatywnego, nie jest oceną dowolną, ale podjętą zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów określoną w art. 80 powołanego k.p.a. organu jest dokonanie analizy przedstawionych przez stronę dowodów Biorąc pod uwagę przeanalizowany materiał dowodowy oraz publicznoprawny charakter należności z tytułu składek nie znaleziono podstaw do uchylenia decyzji Zakładu W konsekwencji, nie mogą zyskać aprobaty Sądu, zarzuty skargi dotyczące niewyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, objawiające się nieuwzględnieniem faktycznej sytuacji materialnej, zdrowotnej i egzystencjalnej skarżącej. W tym miejscu wskazać należy, że już sam fakt sformułowania przez skarżącą zarzutów w skardze, świadczy o tym, że decyzja zawiera pełne rozstrzygnięcie, z którym może ona polemizować i formułować w tym zakresie zarzuty oraz przedstawiać swoją argumentację na poparcie stanowiska. W świetle powyższego, zdaniem Sądu, organy ubezpieczeniowe prawidłowo uznały, że aktualna na chwilę orzekania sytuacja skarżącej nie jest na tyle szczególna i uzasadniona wyjątkowymi okolicznościami, aby miała być potraktowana odmiennie od innych płatników składek. Umorzenie należności z tytułu składek, co do zasady ma charakter wyjątkowy a odmienne stanowisko skarżącej, co do zasadności działania organów nie daje podstaw do uznania, że ich rozstrzygnięcia są nieprawidłowe. Rozpoznając niniejszą sprawę nie dopatrzono się również innych naruszeń prawa, które mogłyby uzasadnić uchylenie zaskarżonej decyzji (art. 134 p.p.s.a.). W świetle powyższych ustaleń należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja organu I i II jest zgodna z prawem, gdyż ani argumentacja skargi, ani też analiza akt sprawy nie ujawniła wad tego rodzaju, które mogły mieć wpływ na jej wynik, dlatego Sąd, działając na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło