II SA/Kr 312/25

WyrokWSA w Krakowie2025-04-22

Skład orzekający: Sędzia Joanna Tuszyńska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewoda Małopolski zasadnie zastosował art. 138 § 2 K.p.a. (uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji) w sytuacji, gdy poprzedni wyrok WSA w Krakowie (sygn. II SA/Kr 333/24) zawierał wiążącą ocenę prawną dotyczącą statusu stron postępowania i odległości placu zabaw od miejsc gromadzenia odpadów?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy (Wojewoda) nie miał podstaw do zastosowania art. 138 § 2 K.p.a., ponieważ poprzedni wyrok WSA w Krakowie (sygn. II SA/Kr 333/24) zawierał wiążącą ocenę prawną, która przesądziła o statusie stron postępowania i konieczności uwzględnienia istniejących miejsc gromadzenia odpadów przy projektowaniu placu zabaw. Organ odwoławczy powinien był rozstrzygnąć sprawę merytorycznie, a nie uchylać decyzję organu I instancji, powołując się na zasadę dwuinstancyjności.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła sprzeciwu Gminy W. - Zarządu Budynków Komunalnych na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia 25 lutego 2025 r., która uchyliła decyzję Starosty W. i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia. Decyzja Starosty dotyczyła odmowy uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę placu zabaw, mimo wznowienia postępowania. Wcześniejszy wyrok WSA w Krakowie (II SA/Kr 333/24) uchylił decyzję Wojewody z 27 grudnia 2023 r., wskazując na wadliwe ustalenie stron postępowania i odległości placu zabaw od miejsc gromadzenia odpadów. Wojewoda w decyzji z 25 lutego 2025 r. uznał, że nie może rozstrzygnąć sprawy merytorycznie ze względu na zasadę dwuinstancyjności, co Gmina W. uznała za naruszenie art. 138 § 2 K.p.a.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia 25 lutego 2025 r. i zasądza od Wojewody na rzecz Gminy W. - Zarządu Budynków Komunalnych kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący SNSA Joanna Tuszyńska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 22 kwietnia 2025 r. sprzeciwu Gminy W. - Zarządu Budynków Komunalnych w W. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia 25 lutego 2025 r. znak sprawy: WI-I.7840.11.35.2024.SM w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji po wznowieniu postępowania w sprawie zatwierdzenia projektu zagospodarowania terenu oraz projektu architektoniczno- budowlany i udzielenia pozwolenia na budowę oraz rozbiórkę I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Wojewody Małopolskiego na rzecz Gminy W. - Zarządu Budynków Komunalnych w W. kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia 24 maja 2023 r. nr 760.2023, wydaną na podstawie art. 151 § 2, art. 146 § 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1, 4 i 5 art. 104 K.p.a., Starosta W. I. stwierdził, że decyzja Starosty W. nr 975.2022 z 16 maja 2022 r. w przedmiocie zatwierdzenia Gminie W. - Zarządowi Budynków Komunalnych projektu zagospodarowania terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę urządzeń rekreacyjnych oraz utwardzonego dojścia na działce nr ew. [...] w miejscowości M. W., została wydana z naruszeniem prawa, II. odmówił uchylenia ww. decyzji Starosty W. nr 975.2022 z 16 maja 2022 r., ponieważ w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłączenie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej). Decyzją z dnia 27 grudnia 2023 r. Wojewoda Małopolski, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., po rozpatrzeniu odwołania J. C. i I. C. uchylił decyzję Starosty W. nr 760.2023 z 24 maja 2023 r. oraz orzekł, stosownie do art. 151 § 1 pkt 1 K.p.a. o odmowie uchylenia ww. ostatecznej decyzji Starosty W. nr 975.2022 z 16 maja 2022 r., wobec stwierdzenia braku zaistnienia przesłanki wznowieniowej z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. Prawomocnym wyrokiem z dnia 22 maja 2024 r. sygn. II SA/Kr 333/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia 27 grudnia 2023 r. Sąd wyraził pogląd, że na podstawie § 23 pkt 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 1225) skarżącym J. C. i I. C. przysługiwał przymiot strony w toczącym się postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę dla przedmiotowego placu zabaw. Stwierdził, że realizacja zadaszonych osłon śmietnikowych lub pomieszczeń ze ścianami pełnymi bądź ażurowymi (najczęściej w postaci wiat śmietnikowych), ale przede wszystkim wyodrębnionych pomieszczeń w budynkach, na cele gromadzenia odpadów, wpływa (lub może wpływać) na możliwość zabudowy działek sąsiednich, ze względu na wymóg zachowania odległości co najmniej 10 m od placów zabaw. Wymóg ten ogranicza bowiem, a potencjalnie może też wyłączać, możliwość zabudowy danej działki o wiaty śmietnikowe czy rozbudowy istniejącego budynku o wyodrębnione pomieszczenie na odpady, jeżeli teren działki sąsiedniej to plac zabaw. Przepis art. 3 pkt 20 ustawy mówi o ograniczeniu zabudowy, nie determinując jak ma być to zabudowa. W ocenie sądu budowa wiat śmietnikowych to także zabudowa, o której mowa w wyżej przytoczonym przepisie. Sąd stwierdził, że przez place zabaw, o których mowa w § 22 - 23 rozporządzenia, należy rozumieć nie obiekty malej architektury jak piaskownice, huśtawki, drabinki, śmietniki (jako pojedyncze obiekty zwolnione z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę – art. 29 ust 1 pkt 28 ustawy, czy także nieobjęte procedurą zgłoszeniową – art. 29 ust 2 pkt 19 ustawy), ale jako działki w całości lub w znacznej części, zagospodarowanej jako teren rekreacji (plac zabaw) stanowiący urządzoną całość. W uzasadnieniu wyroku Sąd stwierdził także, że projektowany plac zabaw został usytuowany "w odległości mniejszej niż 10 m od istniejących już legalnie urządzonych miejsc na gromadzenie odpadów stałych". Następnie, na podstawie art. 138 § 2 K.p.a., decyzją z dnia 25 lutego 2025 r. znak sprawy: WI-I.7840.11.35.2024.SM Wojewoda Małopolski uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy przypomniał, że przedmiotowa inwestycja polegała na budowie urządzeń rekreacyjnych (10 urządzeń placu zabaw) oraz utwardzonego dojścia na działce nr ew. [...]. J. C. i I. C. są współwłaścicielami działki nr [...]. Zaprojektowany plac zabaw został przewidziany do realizacji w odległości mniejszej niż 10 m od legalnie istniejącego miejsca do gromadzenia odpadów stałych znajdującego na działce nr [...], przy granicy z działką inwestycyjną nr [...]. Wojewoda przytoczył także ustalenia Starosty W. , że "na mapie sytuacyjno - wysokościowej do celów projektowych, na której został wykonany projekt zagospodarowania terenu, na działkach sąsiadujących z projektowanym placem zabaw nie zostały naniesione istniejące miejsca do gromadzenia odpadów stałych. Usytuowanie tych miejsc zostało formalnie potwierdzone w trakcie przeprowadzonej przez inspektorów Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w W., kontroli na działkach sąsiednich w dniu 10.11.2022 r. Ponadto z protokołów kontroli wynika, iż stwierdzone usytuowanie pojemników na śmieci istniało przed wykonaniem zaprojektowanego placu zabaw". Organ odwoławczy zacytował również stanowisko Starosty W. , że okoliczności "w zakresie niezgodności usytuowania placu zabaw na działce nr [...] w m. M. W., w odległościach mniejszych niż określone w § 23 ust. 1 pkt 3, nie znajdują potwierdzenia w niniejszej sprawie, bowiem miejsca gromadzenia odpadów stałych na działce wnioskujących oraz na działce nr [...], nie są miejscami spełniającymi warunki określone w przepisie w § 22 w/w rozporządzania", gdyż nie zostało do nich doprowadzone utwardzone dojście" oraz że "W zaistniałej sytuacji, zdaniem Starosty W. gdyby wnioskodawczynie J. C. i I. C. uczestniczyły w postępowaniu o pozwolenie na budowę - wydana zostałaby decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji zatwierdzającej projekt zagospodarowania terenu i projekt architektoniczno-budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę z dnia 6.05.2022r. znak: AB,6740.6.489.2022.IG nr 975.2022 ponieważ była ona prawidłowa pod względem materialnoprawnym". Wojewoda Małopolski powyższe stanowisko organu I instancji uznał za błędne. Wyjaśnił, że skoro istniejące urządzone miejsca do gromadzenia odpadów stałych na działce nr [...] posiadają przymiot legalności, to w projekcie budowlanym i projekcie zagospodarowania terenu należało je bezwzględnie uwzględnić i właściwie określić odległość placu zabaw zgodnie z dyspozycją § 23 ust. 1 pkt 3 warunków technicznych. Uzasadniając przesłanki zastosowania art.138 § 2 K.p.a. Wojewoda stwierdził, że organ odwoławczy nie może rozstrzygnąć sprawy, gdyż zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, pozbawiłoby to strony postępowania uczestnictwa w obu instancjach postępowania administracyjnego. W tym stanie faktycznym i prawnym sprawy organ odwoławczy nie może zastępować Starosty W. w ocenie czy w trybie postępowania wznowieniowego dojdzie do wydania nowego pozwolenia na budowę czy jego odmowy. W wytycznych podał, że organ I instancji powinien ponownie rozpoznać sprawę merytorycznie, ustalając, że przedmiotowa działka nr [...] posiada legalnie urządzone miejsce na gromadzenie odpadów stałych, które to miejsce istniało w czasie procedowania decyzji o pozwoleniu na budowę oraz wydać rozstrzygnięcie na podstawie art. 151 § 1 K.p.a. Sprzeciw od powyższej decyzji Wojewody Małopolskiego z dnia 25 lutego 2025 r. wniosła Gmina W. – Zarząd Budynków Komunalnych w W.. Zarzucając naruszenie art.138 § 2 K.p.a. wniosła o jej uchylenie. Gmina wskazała, że przepis § 23 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 1225) nie znajduje w sprawie zastosowania, gdyż nie dotyczy on zabudowy jednorodzinnej. Nadto wątpliwości Gminy budzi legalność rzekomo istniejącego miejsca do składowania odpadów, jakie znajduje się na działce nr [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Na wstępie wyjaśnić należy, że instytucja sprzeciwu od decyzji kasacyjnej organu odwoławczego uregulowania została w przepisach art. 64 a - 64 e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2023.1634 t.j.- dalej p.p.s.a.). W myśl art. 64a p.p.s.a. od decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego ("Organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie"), skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść od niej sprzeciw, zwany dalej "sprzeciwem od decyzji". Postępowanie w przedmiocie sprzeciwu zostało znacznie uproszczone: organ administracji nie musi udzielać odpowiedzi na skargę (art. 64c § 4), w postępowaniu przed sądem nie biorą udziału uczestnicy, a jedynie strona skarżąca i organ, który wydał zaskarżoną decyzję (art. 64b § 3), sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym (art. 64d § 1). Stosownie do art. 64e p.p.s.a. rozpoznając sprzeciw od decyzji, sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego. Z kolei w myśl art. 151a § 1 p.p.s.a. Sąd, uwzględniając sprzeciw od decyzji, uchyla decyzję w całości, jeżeli stwierdzi naruszenie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego. W świetle powyższych przepisów kontrola sądowa w zakresie rozpoznania sprzeciwu polega na dokonaniu oceny, czy w okolicznościach danej sprawy organ II instancji w uzasadniony sposób wykorzystał możliwość wydania decyzji kasacyjnej, czy też bezzasadnie uchylił się od załatwienia sprawy co do jej istoty. Obowiązkiem sądu administracyjnego, który rozpoznaje sprzeciw od decyzji kasacyjnej jest ustalenie, czy zachodziły przesłanki do zastosowania art. 138 § 2 k.p.a., a więc odstąpienie od zasady ogólnej ponownego, merytorycznego rozpoznania sprawy. W przepisie tym określono dwie przesłanki wydania przez organ odwoławczy decyzji, w której uchyla zaskarżoną decyzję w całości i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, a mianowicie: 1) stwierdzenie przez organ odwoławczy, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów postępowania, czyli przepisów kodeksu oraz/lub przepisów o postępowaniu zawartych w ustawach szczególnych, 2) uznanie przez organ odwoławczy, że konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Użycie w art. 138 § 2 k.p.a. spójnika "a" oznacza, że samo stwierdzenie naruszenia przepisów postępowania, chociaż jest konieczną przesłanką uchylenia zaskarżonej decyzji, nie jest przesłanką wystarczającą. W takim przypadku niezbędne jest bowiem dodatkowo wykazanie, że "konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie". Sytuacja taka będzie miała miejsce, np. gdy w trakcie rozpoznawania sprawy niezbędne okaże się przeprowadzenie postępowania dowodowego w znacznym zakresie, a wątpliwości organu odwoławczego, co do stanu faktycznego sprawy nie będą możliwe do wyeliminowania w trybie art. 136 § 1 k.p.a., w myśl którego organ odwoławczy może przeprowadzić na żądanie strony lub z urzędu dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo zlecić przeprowadzenie tego postępowania organowi, który wydał decyzję. Dlatego też należy przyjąć, że przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w całości będzie niezbędne w sytuacji, gdyby wydanie decyzji merytorycznej naruszyło zasadę dwuinstancyjności, np. ze względu na konieczność przeprowadzenia dowodów mających charakter podstawowy i rozstrzygający w danej sprawie. Konieczność natomiast uzupełnienia w niewielkim zakresie postępowania dowodowego, przeprowadzenia określonego dowodu, mieści się w kompetencjach organu odwoławczego do uzupełnienia postępowania, wyłączając dopuszczalność wydania decyzji kasacyjnej. W literaturze prawniczej zgłaszano postulaty wstrzemięźliwego korzystania z decyzji kasacyjnych. Z. K. wskazywał, że przywiązywanie większej wagi do tego, aby zapewnić – stosując art. 138 § 2 k.p.a. – dwukrotne pełne i prawidłowe przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego niż szybko załatwić sprawę, korygując na etapie rozpoznawania środka zaskarżenia dostrzeżony i możliwy do usunięcia błąd, bynajmniej nie chroni interesów stron. Postawa taka zachęca raczej do nadużywania przez organ odwoławczy kompetencji kasacyjnych, co częstokroć przeradza się dla strony w udrękę niemającą końca. Obecne brzmienie art. 136 k.p.a., zwłaszcza jeśli zestawić je z treścią przepisów art. 3 § 3 i art. 151a p.p.s.a., sprzyja bardziej rozważnemu korzystaniu z tych kompetencji. Uwidacznia ono zarazem aktualność słów, że nie można wykluczyć orzekania kasacyjnego w postępowaniu odwoławczym, ale powinno ono być utrzymane w granicach uzasadnionej potrzeby (Z. Kmieciak, Związki instytucji postępowania administracyjnego i sądowo-administracyjnego – aspekt funkcjonalny, Przegląd Prawa Publicznego 2019, nr 1, s. 53-62). W orzecznictwie NSA przyjmuje się, że art. 64e oraz art. 151a § 1 p.p.s.a. należy wykładać w ten sposób, że określony w tych przepisach zakres rozpoznania sprawy przez sąd administracyjny na skutek sprzeciwu od decyzji wydanej na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. nie może obejmować oceny tej decyzji w zakresie, w jakim przesądzałoby to o prawach podmiotów, które z uwagi na treść art. 64b § 3 p.p.s.a. nie mogą brać udziału w postępowaniu przed sądem administracyjnym. Tak przyjęto w wyroku z 7 czerwca 2018 r., sygn. akt II OSK 1319/18. Pogląd ten został zaakceptowany m.in. w wyroku NSA z 30 września 2020 r., sygn. akt II OSK 1984/20, w wyroku NSA z 5 listopada 2019 r., sygn. akt II OSK 3238/19, w wyroku NSA z 29 sierpnia 2019 r., sygn. akt II OSK 2030/19, w wyroku NSA z 3 grudnia 2019 r., sygn. akt II OSK 3552/1 oraz w wyroku NSA z 21 sierpnia 2018 r., sygn. akt I OSK 2182/18. Ponadto wskazany sposób wykładni art. 64e oraz art. 151a § 1 p.p.s.a. został zaaprobowany w doktrynie prawa (Paweł Daniel, glosa do pierwszego ze wskazanych wyroków, opublikowana w OSP zeszyt 4 z 2019 r., poz. 42). Pomimo że instytucja sprzeciwu ma charakter formalny i ograniczony, gdyż służy wyłącznie do zbadania prawidłowości zastosowania przez organ odwoławczy ustawowych przesłanek decyzji kasacyjnej określonych w art. 138 § 2 k.p.a., to jednak ocena ta nie może abstrahować od przepisów prawa materialnego mogących mieć zastosowanie w danej sprawie, jako że to przepisy prawa materialnego z reguły determinują zakres postępowania wyjaśniającego. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy uznać należy, że wniesiony od decyzji Wojewody Małopolskiego z dnia 25 lutego 2025 r. sprzeciw zasługuje na uwzględnienie. Organ odwoławczy wydając zaskarżoną decyzję naruszył bowiem przepis art. 138 § 2 k.p.a. Na wstępie podkreślić należy, że postępowanie w sprawie wznowienia postępowania administracyjnego jest dwuetapowe. Wszczynając postępowanie w sprawie wznowienia postępowania administracyjnego w pierwszej fazie, organ który wydał decyzję w pierwszej instancji bada, czy istnieją ustawowe przesłanki wznowienia określone enumeratywnie w art. 145 § 1 k.p.a. Spełnienie wskazanego wymogu skutkuje wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania, które w drugiej fazie stanowi podstawę do przeprowadzenia postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (art. 149 § 1 i 2 k.p.a.). Wznowione postępowanie może zakończyć się wyłącznie jednym z rozstrzygnięć przewidzianych w art. 151 k.p.a. W oparciu o ten przepis organ może wydać decyzję: 1) odmawiającą uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 lub art. 145a (art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a.), albo 2) uchylić decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia i orzec na nowo co do istoty sprawy (art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a.), albo 3) stwierdzić, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa, gdy występują przesłanki negatywne określone w art. 146 § 1 i 2 k.p.a. wyłączające dopuszczalność uchylenia decyzji w trybie wznowienia postępowania (art. 151 § 2 k.p.a.). Podkreślenia także wymaga, że jak już wyżej wskazano, w sprawie wypowiadał się już sąd administracyjny. Zgodnie z przepisem art.153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Przepis art. 153 p.p.s.a. ma charakter bezwzględnie obowiązujący, co oznacza, że ani organ administracji publicznej, ani sąd, orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie mogą nie uwzględnić oceny prawnej i wskazań wyrażonych wcześniej w orzeczeniu sądu, gdyż są nimi związane. Związanie sądu administracyjnego oceną prawną oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, które byłyby sprzeczne z wyrażonym wcześniej poglądem (por. wyrok NSA z dnia 1.09.2010 r., sygn. II OSK 518/09, LEX nr 746901).Pojęcie "ocena prawna" w rozumieniu przepisu art. 153 p.p.s.a. oznacza wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich zastosowania w konkretnym wypadku w związku z rozpoznawaną sprawą. Ocena ta może się odnosić zarówno do przepisów prawa materialnego jak i procesowego. Musi ponadto pozostawać w logicznym związku z treścią orzeczenia sądu administracyjnego, w którym została sformułowana (por., wyrok NSA z dnia 30.11.2010 r., sygn. II OSK 1929/09, LEX nr 795206). Wskazania co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencje oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia wadliwości w postaci np. braków w materiale dowodowym lub innych uchybień procesowych. W przypadku zaskarżenia do sądu administracyjnego decyzji zapadłej w wyniku uprzedniego wydania przez sąd wyroku kasacyjnego i wyrażeniu w nim wiążącej oceny prawnej, ponownie rozpoznając sprawę sąd administracyjny obowiązany jest do dokonania kontroli, czy organ administracji prawidłowo uwzględnił wytyczne zawarte w poprzednim wyroku. Podporządkowanie się wytycznym sądu i wyrażonej przezeń ocenie prawnej jest bowiem głównym kryterium poprawności nowowydanej decyzji (por. wyrok NSA z dnia 13.01.2009 r., sygn. II GSK 614/08, LEX nr 528074). Naruszenie przez organ administracji publicznej art. 153 powoduje konieczność uchylenia zaskarżonego aktu. Jak wynika z przytoczonych fragmentów uzasadnienia zaskarżonej decyzji Wojewoda Małopolski nawet nie stwierdził, że decyzja Starosty W. nr 760.2023 z 24 maja 2023 r. wydana została z naruszeniem przepisów postępowania, lub że konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Organ odwoławczy nie zlecił również organowi I instancji przeprowadzenia jakiegokolwiek dowodu. Uchylając decyzję organu I instancji Wojewoda powołał się jedynie na okoliczność, że sam nie może rozstrzygnąć sprawy, gdyż zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, pozbawiłoby to strony postępowania uczestnictwa w obu instancjach postępowania administracyjnego. W tym stanie faktycznym i prawnym sprawy organ odwoławczy nie może zastępować Starosty W. w ocenie czy w trybie postępowania wznowieniowego dojdzie do wydania nowego pozwolenia na budowę czy jego odmowy. Wbrew stanowisku Wojewody sytuacja taka nie ma miejsca w rozpoznawanej przez Sąd sprawie. Postępowanie wznowieniowe przed organem I instancji toczyło się na wniosek J. C. i J. C., a więc z ich udziałem. Już we wniosku o wznowienie z dnia 28.09.2022 r. właściciele działki nr [...] podali, że na podstawie kwestionowanej decyzji o pozwoleniu na budowę plac zabaw zbudowany został bez zachowania przepisanych odległości od miejsca gromadzenia odpadów na działkach bezpośrednio sąsiadujących. Przy budynku mieszkalnym jednorodzinnym na działce nr [...] obr. [...] M. W. znajdowało się bowiem miejsce do gromadzenia odpadów stałych (utwardzone miejsce na którym stoją trzy kosze na śmieci: niebieski, żółty i zielony). Miejsce do gromadzenia odpadów stałych wyłożone kostką brukową, miejsce o wymiarach 2,60 m długości i 1,0 m szerokości. Lokalizacja miejsca do gromadzenia odpadów stałych to teren przy granicy działek nr [...] i [...] oraz w odległości 7,70 m od działki drogowej nr [...]. Ustalono, że przy budynku mieszkalnym nr [...] w miejscowości M. W. znajduje się utwardzone miejsce do gromadzenia odpadów stałych. Miejsce zlokalizowane jest tuż przy granicy działek nr [...] i [...]. Powyższe potwierdzone zostało opinią techniczną z dnia 20.09.2022 r. przedłożoną przy wniosku. Podkreślić należy, że w jak wynika z uzasadnienia decyzji Starosty W. z dnia 24 maja 2022 r. organ I instancji rozpoznawał sprawę w zakresie wpływu usytuowania miejsca gromadzenia odpadów na treść kwestionowanej decyzji o pozwoleniu na budowę. Stwierdził, że "okoliczności powołane przez wnioskujących nie wpłyną na treść decyzji, będącej przedmiotem wznowienia postępowania. Z protokołów kontroli wynika bowiem, iż na działce wnioskujących, przy granicy z działką [...] znajduje się utwardzone miejsce o wymiarach ok. 0,98 x 2,58 m, na którym został usytuowany pojemnik na kółkach, do gromadzenia odpadów zmieszanych oraz stelaż zamykany, posiadający trzy sektory na montaż worków, w których składowane są odpady segregowane, niemniej jednak, mając na uwadze § 22 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (...), miejsce, to nie spełnia w/w przepisów, m. in. w zakresie pkt. 3, tj. zapewnienia utwardzonego dojścia, umożliwiającego przemieszczanie pojemników na własnych kołach lub wózkach. Podobnie wygląda sytuacja w zakresie podnoszonego przez wnioskodawczynie usytuowania utwardzenia na działce nr [...] przy granicy z działką nr [...], na którym znajduje się kontener na kółkach do gromadzenia odpadów zmieszanych. Miejsce to również nie posiada utwardzonego dojścia. Mając na uwadze powyższe, okoliczności (...) w zakresie niezgodności usytuowania placu zabaw na działce nr [...] w m. M. W., w odległościach mniejszych niż określone w § 23 ust. 1 pkt 3, nie znajdują potwierdzenia w niniejszej sprawie, bowiem miejsca gromadzenia odpadów stałych na działce wnioskujących oraz na działce nr [...], nie są miejscami spełniającymi warunki określone w przepisie w § 22 w/w rozporządzania. Projekt budowlany zatwierdzony przedmiotową decyzją Starosty W. został sporządzony zgodnie z wymogami wynikającymi z planu miejscowego. Jest przy tym wykonany przez osoby posiadające wymagane uprawnienia budowlane i legitymujące się aktualnymi na dzień opracowania projektu zaświadczeniami o wpisie na listę członków właściwej izby samorządu zawodowego. Zatwierdzony projekt budowlany zawiera wszystkie wymagane elementy, w myśl art. 34 ustawy Prawo budowlane określającego wymagania, jakie powinien spełniać projekt budowlany. W zaistniałej sytuacji, zdaniem Starosty W. gdyby wnioskodawczynie (...) uczestniczyły w postępowaniu o pozwolenie na budowę – wydana zostałaby decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji zatwierdzającej projekt zagospodarowania terenu i projekt architektoniczno – budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę z dnia 6.05.2022r. znak: AB.6740.6.489.2022.IG nr 975.2022 ponieważ była ona prawidłowa pod względem materialnoprawnym." Dlatego też zupełnie niezrozumiale jest twierdzenie Wojewody, że merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy przez organ odwoławczy pozbawiłoby strony postępowania uczestnictwa w obu instancjach postępowania administracyjnego, a organ odwoławczy nie może zastępować Starosty W. w ocenie czy w trybie postępowania wznowieniowego dojdzie do wydania nowego pozwolenia na budowę czy jego odmowy. Organ I instancji oceniał już sprawę w zakresie wpływu usytuowania miejsca gromadzenia odpadów na treść kwestionowanej decyzji o pozwoleniu na budowę. W stanie sprawy zmieniło się zatem jedynie to, że Wojewódzki Sąd Administracyjny odmiennie ocenił legalność urządzonych na działce nr [...] miejsc na gromadzenie odpadów stałych, przesądzając że projektowany plac zabaw został usytuowany "w odległości mniejszej niż 10 m od istniejących już legalnie urządzonych miejsc na gromadzenie odpadów stałych". Nadto, w sprawie nie zachodzi konieczność uzupełnienia postępowania wyjaśniającego w jakimkolwiek zakresie. Dlatego też stanowisko organu odwoławczego, że organ I instancji powinien ponownie rozpoznać sprawę merytorycznie, ustalając, że przedmiotowa działka nr [...] posiada legalnie urządzone miejsce na gromadzenie odpadów stałych, które to miejsce istniało w czasie procedowania decyzji o pozwoleniu na budowę oraz wydać rozstrzygnięcie na podstawie art. 151 § 1 K.p.a. ocenić należy jako bezpodstawne uchylenie się od wydania decyzji merytorycznej w sprawie. Podsumowując, nie było żadnych przeszkód, by sprawę merytorycznie rozstrzygnął organ II instancji. W okolicznościach kontrolowanej sprawy nie zaistniały zatem przesłanki do zastosowania przez organ II instancji art. 138 § 2 k. p. a. Z tych względów Sąd orzekł na podstawie art. 151a § 2 p. p. s. a. uwzględniając sprzeciw, i uchylając zaskarżony akt. O kosztach postępowania sądowego Sąd orzekł w pkt II sentencji, na podstawie art. 200 w zw. z art. 210 § 2 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło